मराठी साहित्य, संस्कृती आणि लेखनाचे व्यासपीठ

हसरतें..!

राघव ·

दिल का क्या है वो तो चाहेगा मुसलसल मिलना वो सितमगर भी मगर सोचे किसी पल मिलना तो........ इन हसरतों से कह दो कहीं और जा बसें इतनी जगह कहाँ है दिल-ए-दाग़-दार में बहादुर शाह ज़फ़र संकेतस्थळ मराठीला समर्पित आहे. मराठी माय तर हिन्दी मावशी दोन्हींवर प्रेम आहे. रचना आवडली. इतनी हसरते भी ना पालो ,यारो की सांसो का आना जाना भी मुश्किल लगे......

दिल का क्या है वो तो चाहेगा मुसलसल मिलना वो सितमगर भी मगर सोचे किसी पल मिलना तो........ इन हसरतों से कह दो कहीं और जा बसें इतनी जगह कहाँ है दिल-ए-दाग़-दार में बहादुर शाह ज़फ़र संकेतस्थळ मराठीला समर्पित आहे. मराठी माय तर हिन्दी मावशी दोन्हींवर प्रेम आहे. रचना आवडली. इतनी हसरते भी ना पालो ,यारो की सांसो का आना जाना भी मुश्किल लगे......
लेखनविषय:
काव्यरस
एका उदास संध्याकाली अचानक मोडक्या तोडक्या हिंदीत शब्द सुचायला लागलेत.. तसेच लिहून काढलेत. मराठीकरण करायची गरज वाटली नाही. अर्थात् मिपाच्या धोरणांत बसत नसेल तर बेलाशक धागा उडवावा. उनके आनेंकी हसरत में हम ग़ली सजाते चलें गये.. वो घरसे, हमारे जानें की, तारीख बता कर चलें गये. उनकें लिये दिल का हर कोंना सजाया था चिरागोंसे.. वो अंधेरेसे हमारी वफा की याद दिला कर चलें गये.. उनसे जी भर बातें करने की आंस लिये बैठे थे हम.. मौका ही न मिला, वो बिना बताये चलें गये.. मिठी जुबां और हसता चेहरा..

आठवणी

अत्रुप्त आत्मा ·

शानबा५१२ 08/08/2023 - 12:03
trial postimg https://postimg.cc/ ईथे जाऊन आप्ली ईमेज फाईल अपलोड करा, खु सा-या लिंक्स येतात त्यातली Direct link: कॉपी करा. insert edit image वर क्लीक करुन हाईट विड्थ सेट करा. झायल!

चौथा कोनाडा 08/08/2023 - 12:35
आत्मूस गुर्जी ... इमेज दिसत नाय ! आठवणी गच्च, ग्गार हिवाळे, मुक्या मुक्या मनाने ओलवतात अश्या शब्द प्रयोगांनी इमेज मंदाकिनी / किमी काटकर वैगरेंची असावी की काय असे कुतुहल जागे झाले !

In reply to by चौथा कोनाडा

मला तर चित्र दिसत आहे.
आठवणी गच्च, ग्गार हिवाळे, मुक्या मुक्या मनाने ओलवतात अश्या शब्द प्रयोगांनी इमेज मंदाकिनी / किमी काटकर वैगरेंची असावी की काय असे कुतुहल जागे झाले !
दुर्दैवाने अशा कुठल्याच हिरवीनीचे चित्र नाही. येत्या शुक्रवारी रात्री सात मिपाकरांना जमवून पार्टी दिल्यास तुम्हांलाही दिसू लागेल (कदाचित). ;) सं - दी - प

In reply to by चांदणे संदीप

चौथा कोनाडा 08/08/2023 - 22:35
येत्या शुक्रवारी रात्री सात मिपाकरांना जमवून पार्टी दिल्यास तुम्हांलाही दिसू लागेल (कदाचित). ;) हा .... हा .... हा .... ! FRDTBCH14sd

सौंदाळा 08/08/2023 - 13:08
भावूक केलेत कोकणातील बर्‍याच घरांची अशीच परिस्थिती आहे सध्या. हरेश्वरला गेला होता का हल्ली? लिहित रहा.

गवि 08/08/2023 - 19:18
छायाचित्र फारच बोलके आणि अर्थपूर्ण आहे. कारण यात एसटीडी आयएसडी पिसीओ हे केवळ जुनेपणाचे नव्हे तर कालबाह्यतेचे देखील प्रतीक आहे. इथे छोटेसे घर असेल तर त्यालाच जोडून एक छोटासा व्यवसाय कोणी चालवत असेल. पण आता सर्वच काळाच्या रेट्यात मागे पडले. निर्जन झाले. असा खंतावणारा फील येतोय.

गवि 08/08/2023 - 19:22
खूप पूर्वी फक्त एसटीडी बूथच्या उत्पन्नावर वर एखादे घर चालत असे. एसटीडी आयएसडी पिसीओ आणि त्याखेरीज झेरॉक्स, फॅक्स, नंतर नंतर प्रिंटर असे जोडत जोडत एक "कम्युनिकेशन सेंटर" चालवणे नावाचा व्यवसाय खूप तेजीत होता. सायबर कॅफे हा त्या सर्वाचा शेवटचा अध्याय. आता हे सर्व व्यवसाय एका शक्तीने कोंडून घालून आपल्या हातातील एका चौकोनी डबीत आले.

In reply to by चित्रगुप्त

https://m.facebook.com/story.php?story_fbid=pfbid0g8auZJi58JbUJDZXg9HBjXErGjGMBtvChzaQmy7G5LSfbZfZPHFod2Mn751o8GYSl&id=100002288875710&mibextid=Nif5oz फेसबुका वरुन उचलून कुणाला येथे लावता आले . ., तर पहा .

शानबा५१२ 08/08/2023 - 12:03
trial postimg https://postimg.cc/ ईथे जाऊन आप्ली ईमेज फाईल अपलोड करा, खु सा-या लिंक्स येतात त्यातली Direct link: कॉपी करा. insert edit image वर क्लीक करुन हाईट विड्थ सेट करा. झायल!

चौथा कोनाडा 08/08/2023 - 12:35
आत्मूस गुर्जी ... इमेज दिसत नाय ! आठवणी गच्च, ग्गार हिवाळे, मुक्या मुक्या मनाने ओलवतात अश्या शब्द प्रयोगांनी इमेज मंदाकिनी / किमी काटकर वैगरेंची असावी की काय असे कुतुहल जागे झाले !

In reply to by चौथा कोनाडा

मला तर चित्र दिसत आहे.
आठवणी गच्च, ग्गार हिवाळे, मुक्या मुक्या मनाने ओलवतात अश्या शब्द प्रयोगांनी इमेज मंदाकिनी / किमी काटकर वैगरेंची असावी की काय असे कुतुहल जागे झाले !
दुर्दैवाने अशा कुठल्याच हिरवीनीचे चित्र नाही. येत्या शुक्रवारी रात्री सात मिपाकरांना जमवून पार्टी दिल्यास तुम्हांलाही दिसू लागेल (कदाचित). ;) सं - दी - प

In reply to by चांदणे संदीप

चौथा कोनाडा 08/08/2023 - 22:35
येत्या शुक्रवारी रात्री सात मिपाकरांना जमवून पार्टी दिल्यास तुम्हांलाही दिसू लागेल (कदाचित). ;) हा .... हा .... हा .... ! FRDTBCH14sd

सौंदाळा 08/08/2023 - 13:08
भावूक केलेत कोकणातील बर्‍याच घरांची अशीच परिस्थिती आहे सध्या. हरेश्वरला गेला होता का हल्ली? लिहित रहा.

गवि 08/08/2023 - 19:18
छायाचित्र फारच बोलके आणि अर्थपूर्ण आहे. कारण यात एसटीडी आयएसडी पिसीओ हे केवळ जुनेपणाचे नव्हे तर कालबाह्यतेचे देखील प्रतीक आहे. इथे छोटेसे घर असेल तर त्यालाच जोडून एक छोटासा व्यवसाय कोणी चालवत असेल. पण आता सर्वच काळाच्या रेट्यात मागे पडले. निर्जन झाले. असा खंतावणारा फील येतोय.

गवि 08/08/2023 - 19:22
खूप पूर्वी फक्त एसटीडी बूथच्या उत्पन्नावर वर एखादे घर चालत असे. एसटीडी आयएसडी पिसीओ आणि त्याखेरीज झेरॉक्स, फॅक्स, नंतर नंतर प्रिंटर असे जोडत जोडत एक "कम्युनिकेशन सेंटर" चालवणे नावाचा व्यवसाय खूप तेजीत होता. सायबर कॅफे हा त्या सर्वाचा शेवटचा अध्याय. आता हे सर्व व्यवसाय एका शक्तीने कोंडून घालून आपल्या हातातील एका चौकोनी डबीत आले.

In reply to by चित्रगुप्त

https://m.facebook.com/story.php?story_fbid=pfbid0g8auZJi58JbUJDZXg9HBjXErGjGMBtvChzaQmy7G5LSfbZfZPHFod2Mn751o8GYSl&id=100002288875710&mibextid=Nif5oz फेसबुका वरुन उचलून कुणाला येथे लावता आले . ., तर पहा .
लेखनविषय:

(मातीचे पाय - मोकलाया वर्जन)

गड्डा झब्बू ·

एखाद्या कवितेला विनोदी करायचं असेल तर मोकलाया मोल्ड फिट आणि हिट आहे. :) सं - दी - प

एखाद्या कवितेला विनोदी करायचं असेल तर मोकलाया मोल्ड फिट आणि हिट आहे. :) सं - दी - प
काव्यरस
प्रेर्ना - मातीचे पाय पयन स्प्र्शुन अले ते हत मलले होते लक्क उमग्ले तेवहा ते पय मतिचे होते मि केवल पहत होतो पयन्च्य खल्चि धुल ति ललतस लववि हे एकच मथि खुल मि इथ्वर पहुन अलो पौल्खुना विर्नर्या अधि कुन्वत, मगुन कप्ति विकत हस्नर्या अत पुन्ह चलवे पुधे, कि परत फिर्वे? सोस न-लयक पयन्चे पुसुन अव्घे तकवे? प्रेमल श्ब्दन्चि ओल मनत र्झिपत नहि व्हवे नत्मस्त्क पयहि दिसत नहि ते सरेच निगुन गेले जे पय दरवे सुच्ले मतिचे पत मत्कट मगे मज्यसह उर्ले टंकनीक चमनगोटा दाढिमिशि श्निवार ०८/०७/२०२३

शहरातले गाव

पाषाणभेद ·

चित्रगुप्त 27/10/2022 - 22:17
कोणताही अनुभव टोकाला गेला की कधीकधी असे काहीतरी झाल्याचे अनुभवाला येते, असे अनुभवी लोक सांगतात, तसे मलाही काही अनुभव आलेले आहेत, ते इथे लिहीण्याचा अनुभवही घ्यायला हवा, पण सध्या टंकाळा अनुभवत आहे.

चित्रगुप्त 27/10/2022 - 22:17
कोणताही अनुभव टोकाला गेला की कधीकधी असे काहीतरी झाल्याचे अनुभवाला येते, असे अनुभवी लोक सांगतात, तसे मलाही काही अनुभव आलेले आहेत, ते इथे लिहीण्याचा अनुभवही घ्यायला हवा, पण सध्या टंकाळा अनुभवत आहे.
रस्त्याने जातांना अचानक उंच इमारती डोंगर होतात त्यावरील काचेची तावदाने डोंगरावरील हिरवळ होते रस्त्यांच्या नद्या होतात त्यातून रहदारीचे पाणी वाहते जाणारी वाहने होड्या होतात बाजूची घरे शेतातली झाडे होतात त्यावेळी मात्र मी शहरातल्या गर्दीपासून दूर गावात पोहोचतो - पाभे २१/१०/२०२२

त्यागी गजानना तुझ्या शौर्याला शतशः नमन

माहितगार ·
चैतत्न्याने प्रफुल्लित करणार्‍या सृष्टी आणि प्रकृतीच्या रक्षाबंधनाच्या कर्तव्याला पाळण्यासाठी साक्षात रुद्राच्या रौद्ररुपाला झेलणार्‍या त्यागी गजानना तुझ्या शौर्याला आमचे शतशः नमन असो.

संध्यासमय

अत्रुप्त आत्मा ·

चौथा कोनाडा 07/07/2022 - 22:37
खुप छान !
संध्यासमयी देवालयाने, शिकविले तत्त्वज्ञान ! नियती म्हणजे दुसरे नाही, अपुल्या प्रयत्नाचे पान .
आवडली रचना.

चौथा कोनाडा 07/07/2022 - 22:37
खुप छान !
संध्यासमयी देवालयाने, शिकविले तत्त्वज्ञान ! नियती म्हणजे दुसरे नाही, अपुल्या प्रयत्नाचे पान .
आवडली रचना.
लेखनविषय:
https://scontent.fpnq13-2.fna.fbcdn.net/v/t39.30808-6/292729395_5218498724903038_8676247228312121626_n

अतृप्त ओळी

अत्रुप्त आत्मा ·

Bhakti 29/06/2022 - 09:15
असे शब्द साधे येतात साथी कविता त्यातुन वाहते प्रपाती . उरी अंतरी घाव नाजूक खोल वरी दिसते केवळ शांत ज्योती !

निराळ्या वेदनेच्या एकाच गावी दिसता दिसतो आम्ही सहप्रवासी कुठे दूर अंधारात हरवले गाव माझे दिसे मी उगाचच तिथला निवासी असे शब्द साधे येतात साथी कविता त्यातुन वाहते प्रपाती . उरी अंतरी घाव नाजूक खोल वरी दिसते केवळ शांत ज्योती ! ___/\__ बुवा, १ नंबर

Bhakti 29/06/2022 - 09:15
असे शब्द साधे येतात साथी कविता त्यातुन वाहते प्रपाती . उरी अंतरी घाव नाजूक खोल वरी दिसते केवळ शांत ज्योती !

निराळ्या वेदनेच्या एकाच गावी दिसता दिसतो आम्ही सहप्रवासी कुठे दूर अंधारात हरवले गाव माझे दिसे मी उगाचच तिथला निवासी असे शब्द साधे येतात साथी कविता त्यातुन वाहते प्रपाती . उरी अंतरी घाव नाजूक खोल वरी दिसते केवळ शांत ज्योती ! ___/\__ बुवा, १ नंबर
लेखनविषय:
आत्मसमरूप दिसतात ओळी आत्मस्वरूप असतात ओळी . इथे नदीचा दिसतो काठ तिथे संथ प्रवाह पार लावतात ओळी . निराळ्या वेदनेच्या एकाच गावी दिसता दिसतो आम्ही सहप्रवासी कुठे दूर अंधारात हरवले गाव माझे दिसे मी उगाचच तिथला निवासी असे शब्द साधे येतात साथी कविता त्यातुन वाहते प्रपाती . उरी अंतरी घाव नाजूक खोल वरी दिसते केवळ शांत ज्योती ! आम्ही नाही ऐसे कवी ज्यास म्हणती जशी वेदना ती , तसे शब्द हाती. मनाचेच सारे इथे मांडयाचे .. न पूर्ती मिळे त्यातूनी .. काय त्याचे? असा मी ही अतृप्त अतृप्त आहे . . माझ्या स्वभावी मूळचा शाप आहे .

उष्णकटिबंधीय वसंत

माहितगार ·

पुरणपोळ्या पचल्यावर साखरेच्या गाठ्या दिसल्यावर आभाळातली पाने खाली पडल्यावर जमीनी वरची फुलं आभाळात गेल्यावर जेव्हा नसती हुरहूर संपते आणी मनी उधाण वारे शिरते तेव्हा समजावे शिशीराचे दिवस सरले आणी ऋतुराज वसंत अवतरले. मुक्तक आवडले

पुरणपोळ्या पचल्यावर साखरेच्या गाठ्या दिसल्यावर आभाळातली पाने खाली पडल्यावर जमीनी वरची फुलं आभाळात गेल्यावर जेव्हा नसती हुरहूर संपते आणी मनी उधाण वारे शिरते तेव्हा समजावे शिशीराचे दिवस सरले आणी ऋतुराज वसंत अवतरले. मुक्तक आवडले
वनस्पति उद्यानातून फेरफटका मारताना माहितीची पाटी नसलेले झाड पाहून साहित्यिक राजूमधील चौकश्याने विचारले हे झाड कोणते? त्याचा वनस्पती वैज्ञानिक मित्र म्हणाला उष्णकटिबंधीय म्हणजेच ट्रॉपीकल! (राजूने वेळ मारून नेणे कंसात जोडले) वनस्पती वैज्ञानिक मित्राने राजूची वसंत ऋतूवरील कविता ऐकुन झाल्यावर मोबाईलवर मराठी विकिपीडियावरचे वसंत ऋतूचे पान उघडत राजूला विचारले वसंत ऋतू आला हे कसे ओळखायचे ? झाडाला फुले लागल्यावर की कोकीळेने कुहू कुहू केल्यावर की वसंतऋतूवरील कविता ऐकल्यावर?

ठेचेचा दगड

पाषाणभेद ·
लेखनविषय:
काव्यरस
दगडाची ठेच लागता रक्त येई पायात कशास होता पडला दगड असा रस्त्यात कितीतरी असे अडले असती ठेच लागून पडले असती परी न कुणी विचार करती फेकून द्यावा तो दगड कुठती असाच आला वेडा कुणी खाली वाकला तो झणी उचलूनी दगड तो पायी लांबवर कुठे फेकूनी देयी - पाषाणभेद १९/०३/२०२२

वाऱ्यावर जसे पान

चांदणे संदीप ·

चित्रगुप्त 13/06/2022 - 15:17
"कवित्व शब्दसुमनमाळा - अर्थपरिमळ आगळा" असे समथांनी कवित्वाचे वर्णन केलेले आहे, परंतु अलिकडल्या बर्‍याच कवितांमधून 'आगळा अर्थपरिमळ' फारसा प्रचितीस येत नाही. गोग्गोड शब्द-प्रतिमांच्या माळांमधून दोन-तीनदा आरपार जाऊनसुद्धा काही अर्थ हाती लागलेला नाही असे वाटले. 'निजपात्र' म्हणजे 'स्वतःचे पात्र' की 'नीज' हे जणुकाही एक 'पात्र' असून ते रिकामे आहे , असे म्हणायचे आहे, हे पहिल्या ओळीत 'नीज' तर लगेच दुसर्‍या ओळीत 'निज' असे लिहील्याने समजले नाही. तसेच 'पाचू' म्हणजे (पन्ना वा एमरल्ड) रत्न ना? मग 'पाचूचे बन' (वन - अरण्य ?) म्हणजे नेमके काय ? ''शुभ्र सोनसकाळ' म्हणजे काय ? 'हळुवार' 'गोड स्वप्न' 'धुंद गान' 'अबोल मौन' 'सारंगीचे सूर' 'पाचूचे बन' 'सोनसकाळ' 'झळाळता दव'..... वगैरे बुळबुळीत शब्दांवरून घसरत जाताना कविता संपली, तरी नेमके झाले काय हे समजले नाही. एकादे 'अमूर्त' चित्र (मी याला 'केवल चित्र' म्हणतो) त्यात कोणताही'अर्थ' शोधण्याच्या भानगडीत न पडता, उगाचच तर्कवितर्क न करता 'नुस्ते बघायचे' असते, तसे शब्दांच्या घसरपट्टीवरून नुस्ते घसरत जाण्याची गंमत अनुभवायची, असे आहे का? मिपावर 'दवणीय' असा एक शब्दप्रयोग रूढ आहे. तशी ही एक दवणीय कविता आहे का ? मज निरोपावे. शेवटी, "रागावू नका गडे" असा गोड हट्ट.

In reply to by चित्रगुप्त

मला वाटले मी खूपच सरळ लिहितो. लिहिण्यामागे तसा हेतूतरी असतो. मला स्वतःला दुर्बोध कविता, गूढकविता, शब्दबंबाळ कविता, मुक्तछंदातल्या कविता किंवा ज्या तालमय, लयदार नाहीत अशा कविता फारशा आवडत नाहीत. असो, तर या कवितेत नुकत्याच प्रेमात पडलेल्या दोन पाखरांपैकी कोणाही एकाच्या एकट्याने रात्र व्यतीत करताना, विरह असा नाही पण, पुन्हा भेटण्याच्या आधीची ओढ, त्यायोगे रात्री स्वप्नरंजन करीत सकाळपर्यंतचा प्रवास, असं काहीसं चित्रण आहे. सं - दी - प

In reply to by चांदणे संदीप

चित्रगुप्त 27/12/2022 - 00:59
म्हणजे 'दिन ढल जाये हाये, रात ना जाय... तू तो ना आये तेरी, याद सताय ... असा मामला आहे म्हणायचा.

चित्रगुप्त 13/06/2022 - 15:17
"कवित्व शब्दसुमनमाळा - अर्थपरिमळ आगळा" असे समथांनी कवित्वाचे वर्णन केलेले आहे, परंतु अलिकडल्या बर्‍याच कवितांमधून 'आगळा अर्थपरिमळ' फारसा प्रचितीस येत नाही. गोग्गोड शब्द-प्रतिमांच्या माळांमधून दोन-तीनदा आरपार जाऊनसुद्धा काही अर्थ हाती लागलेला नाही असे वाटले. 'निजपात्र' म्हणजे 'स्वतःचे पात्र' की 'नीज' हे जणुकाही एक 'पात्र' असून ते रिकामे आहे , असे म्हणायचे आहे, हे पहिल्या ओळीत 'नीज' तर लगेच दुसर्‍या ओळीत 'निज' असे लिहील्याने समजले नाही. तसेच 'पाचू' म्हणजे (पन्ना वा एमरल्ड) रत्न ना? मग 'पाचूचे बन' (वन - अरण्य ?) म्हणजे नेमके काय ? ''शुभ्र सोनसकाळ' म्हणजे काय ? 'हळुवार' 'गोड स्वप्न' 'धुंद गान' 'अबोल मौन' 'सारंगीचे सूर' 'पाचूचे बन' 'सोनसकाळ' 'झळाळता दव'..... वगैरे बुळबुळीत शब्दांवरून घसरत जाताना कविता संपली, तरी नेमके झाले काय हे समजले नाही. एकादे 'अमूर्त' चित्र (मी याला 'केवल चित्र' म्हणतो) त्यात कोणताही'अर्थ' शोधण्याच्या भानगडीत न पडता, उगाचच तर्कवितर्क न करता 'नुस्ते बघायचे' असते, तसे शब्दांच्या घसरपट्टीवरून नुस्ते घसरत जाण्याची गंमत अनुभवायची, असे आहे का? मिपावर 'दवणीय' असा एक शब्दप्रयोग रूढ आहे. तशी ही एक दवणीय कविता आहे का ? मज निरोपावे. शेवटी, "रागावू नका गडे" असा गोड हट्ट.

In reply to by चित्रगुप्त

मला वाटले मी खूपच सरळ लिहितो. लिहिण्यामागे तसा हेतूतरी असतो. मला स्वतःला दुर्बोध कविता, गूढकविता, शब्दबंबाळ कविता, मुक्तछंदातल्या कविता किंवा ज्या तालमय, लयदार नाहीत अशा कविता फारशा आवडत नाहीत. असो, तर या कवितेत नुकत्याच प्रेमात पडलेल्या दोन पाखरांपैकी कोणाही एकाच्या एकट्याने रात्र व्यतीत करताना, विरह असा नाही पण, पुन्हा भेटण्याच्या आधीची ओढ, त्यायोगे रात्री स्वप्नरंजन करीत सकाळपर्यंतचा प्रवास, असं काहीसं चित्रण आहे. सं - दी - प

In reply to by चांदणे संदीप

चित्रगुप्त 27/12/2022 - 00:59
म्हणजे 'दिन ढल जाये हाये, रात ना जाय... तू तो ना आये तेरी, याद सताय ... असा मामला आहे म्हणायचा.
नीज भरते दिशांत माझे रिते नीजपात्र उतरूनि ये अंगणी जरी हळुवार रात्र रात्र रात्र जागते गोड स्वप्नातूनि धुंद गात राहते अबोल मौनातूनि येती कानी दुरून सूर सारंगीचे छान मन खाई हेलकावे वाऱ्यावर जसे पान पान पान जागते पाचूच्या बनातूनि शुभ्र सोनसकाळी झळाळते दवातूनि - संदीप चांदणे