मराठी साहित्य, संस्कृती आणि लेखनाचे व्यासपीठ
प्रवेश करा | सदस्य व्हा
मिसळपाव

गंगा शुद्धीकरण -एक शिवधनुष्य

उडन खटोला ·

डॉ सुहास म्हात्रे 09/06/2014 - 11:07
कोलकाता ते वाराणसी हा जलमार्ग टूरिस्ट क्रूझ साठी तसेच धार्मिक पर्यटन आणि मालवाहतुकीसाठी उपलब्ध झाल्यास ते एक अद्भुत आश्चर्य ठरेल यात संशय नाही! याऐवजी हे "कोलकाता ते वाराणसी हा जलमार्ग टूरिस्ट क्रूझ साठी तसेच धार्मिक पर्यटन आणि मालवाहतुकीसाठी उपलब्ध झाल्यास ते एक सुनियोजीतपणे केलेले आवश्यक आणि अभिमानास्पद असे मोठे विकासकाम ठरेल यात संशय नाही!" जास्त व्यवहार्य आहे दुर्दैवाने गेल्या काही शतकांत भारतिय नागरिकाला "सुनियोजीत गैरनियोजन (well managed mismanagement)" पाहण्याची इतकी सवय लागली आहे की सर्वसामान्य आणि आवश्यक विकासकाम देखील त्याला अद्भुत आश्चर्य वाटू लागले आहे !

आत्मशून्य 09/06/2014 - 11:24
बेंच्मार्क लो झालाय हे अतिशय खरयं.

कवितानागेश 09/06/2014 - 15:07
शुद्धीकरण ठीक आहे. पण जलमार्ग वगरै कशासाठी? त्यातल्या माश्यांचे आणि मगरींचे काय होईल? ते जीव जरी मतदार नसले, तरी आपल्या देशाचे नागरीकच आहेत! :)

आत्मशून्य 10/06/2014 - 00:03
भारतीय मच्छीमारांच्या सुटकेबद्दल मला आनंद व (यापुढे) त्यांचे हाथुन मारले जाणार्‍या माश्यांबद्दल मला दुखः वाटते.! मतदानाचा हक्क हा सर्वात पवित्र हक्क आहे! जे तो बजावत नाहीत त्यांची या देशात रहायची लायकी नाही. बाकी सर्व जीव शिव... (एकच.)

पोटे 09/06/2014 - 16:34
टिथे गन्गेच्या काठी इतकी वर्शे भाजपाचीच सत्ता आहे. इतकी वर्शे घाण यान्च्याच काळात झाली. आता हेच ती घाण साफही करणार, तर त्याचे कौतुक कशाला? गन्गा साफ ठेवा म्हणुन कॉम्ग्रेसने आदेश काढला असता तर हिन्दुत्ववादी सन्घटनानी आन्दोलने सुरु केली असती. सेतु प्रकल्पाचेही हेच झाले. वाजपेयी सरकारने सेतु प्रकल्प आनला. तॅन्व्हा हिन्दु सन्घटना गप्प होत्या. वाजपेयीजाउन कोन्ग्रेस आल्यावर त्यानी तोच प्रकल्प पुढे न्यायचाम्हटला तर लगेच आन्दोलन सुरु झाले. गम्मतच सगळी !

विश्वनाथ मेहेंदळे 13/06/2014 - 02:55
मुंबईकरांना मिठी बद्दल जाज्वल्य अभिमान वाटत नसल्याने, तुमचा टोमणा फुकट गेला आहे. मुंबईकर बिचाऱ्या मिठीला नाला,खाडी काय वाटेल ते बोलत असतात. :-) जाताजाता :- पुण्या आणि मुंबईत फरक हा की एका शहरात नदीला नाला म्हणतात आणि दुसऱ्यात नाल्याला नदी ;-)

यशोधरा 16/06/2014 - 06:23
मी काही टोमणा मारला नव्हता. मुळा मुटेह्वरुन मला सहज मिठीचा प्रलय वगैरे आठवले त्यावरुन म्हटले. प्रत्येक जण मिपावर फक्त टोमणेबाजी करायला येत नाही :)

श्रीगुरुजी 10/06/2014 - 21:25
>>> टिथे गन्गेच्या काठी इतकी वर्शे भाजपाचीच सत्ता आहे. १९४७ पासून आजतगायत किती वर्षे भाजपची सत्ता होती/आहे? >>> इतकी वर्शे घाण यान्च्याच काळात झाली. इतरांच्या काळात तिथे काय अमृत होते का? >>> आता हेच ती घाण साफही करणार, तर त्याचे कौतुक कशाला? आजवर इतर कोणीच घाण साफ करायचे मनावर घेतले नव्हते, म्हणूनच कौतुक. >>> गन्गा साफ ठेवा म्हणुन कॉम्ग्रेसने आदेश काढला असता तर हिन्दुत्ववादी सन्घटनानी आन्दोलने सुरु केली असती. राजीव गांधींनी गंगा शुद्धीकरणाचा विचार मांडला होता. पण कार्यवाही झाली नव्हती. तेव्हा कोणत्याही हिंदुत्ववादी संघटनांनी आंदोलने केली नव्हती. जरा इतिहास नीट वाचा व समजून घ्या. तुमच्यात इतिहासाचे बरेच अज्ञान आहे.

राही 09/06/2014 - 18:21
गंगा तिच्या मुखापासून सुमारे आठशे किलोमीटर आतपर्यंत नॅविगेबल आहे. (खरे तर अलाहाबाद पर्यंत.) इन फॅक्ट हा भारतातला सर्वांत मोठा जलमार्ग समजला जातो. त्यातून मालवाहतूक होते. अर्थात यात सुधारणा आणि डागडुजीला पुष्कळ वाव आहे. टर्मिनल्स, मालधक्के यांची दुरुस्ती आणि देखभाल गरजेची असावी.

प्रदीप 10/06/2014 - 13:26
कोलकाता ते वाराणसी हा जलमार्ग टूरिस्ट क्रूझ साठी तसेच धार्मिक पर्यटन आणि मालवाहतुकीसाठी उपलब्ध झाल्यास ते एक अद्भुत आश्चर्य ठरेल यात संशय नाही! अगदी. पण क्रूझ वाराणशीहून निघून हूबळी येथे पोहोचल्यावर तिथे धक्क्कामगारांचा/कारकूनांचा/अधिकारीवर्गाचा/ अजून कुणाही संबंधित/असंबंधित माथेफिरूंचा संप सुरू झाला आहे, त्यामुळे पुढील पंधरा दिवस (कमीत कमी) काहीही हालचाल होणार नाही, असे समजल्यावर बोट पुन्हा उलटी न्यावी लागेल! तेव्हा ह्या क्रूझच्या प्नॅनिंगसाठी, बंगालात समांतर जोरदार साफसफाई होणे आवश्यक आहे!

सुनील 10/06/2014 - 13:49
पण क्रूझ वाराणशीहून निघून हूबळी येथे पोहोचल्यावर
नदीजोड प्रकल्पदेखिल सुरू झाला वाट्टं! ;)

डॉ सुहास म्हात्रे 09/06/2014 - 11:07
कोलकाता ते वाराणसी हा जलमार्ग टूरिस्ट क्रूझ साठी तसेच धार्मिक पर्यटन आणि मालवाहतुकीसाठी उपलब्ध झाल्यास ते एक अद्भुत आश्चर्य ठरेल यात संशय नाही! याऐवजी हे "कोलकाता ते वाराणसी हा जलमार्ग टूरिस्ट क्रूझ साठी तसेच धार्मिक पर्यटन आणि मालवाहतुकीसाठी उपलब्ध झाल्यास ते एक सुनियोजीतपणे केलेले आवश्यक आणि अभिमानास्पद असे मोठे विकासकाम ठरेल यात संशय नाही!" जास्त व्यवहार्य आहे दुर्दैवाने गेल्या काही शतकांत भारतिय नागरिकाला "सुनियोजीत गैरनियोजन (well managed mismanagement)" पाहण्याची इतकी सवय लागली आहे की सर्वसामान्य आणि आवश्यक विकासकाम देखील त्याला अद्भुत आश्चर्य वाटू लागले आहे !

आत्मशून्य 09/06/2014 - 11:24
बेंच्मार्क लो झालाय हे अतिशय खरयं.

कवितानागेश 09/06/2014 - 15:07
शुद्धीकरण ठीक आहे. पण जलमार्ग वगरै कशासाठी? त्यातल्या माश्यांचे आणि मगरींचे काय होईल? ते जीव जरी मतदार नसले, तरी आपल्या देशाचे नागरीकच आहेत! :)

आत्मशून्य 10/06/2014 - 00:03
भारतीय मच्छीमारांच्या सुटकेबद्दल मला आनंद व (यापुढे) त्यांचे हाथुन मारले जाणार्‍या माश्यांबद्दल मला दुखः वाटते.! मतदानाचा हक्क हा सर्वात पवित्र हक्क आहे! जे तो बजावत नाहीत त्यांची या देशात रहायची लायकी नाही. बाकी सर्व जीव शिव... (एकच.)

पोटे 09/06/2014 - 16:34
टिथे गन्गेच्या काठी इतकी वर्शे भाजपाचीच सत्ता आहे. इतकी वर्शे घाण यान्च्याच काळात झाली. आता हेच ती घाण साफही करणार, तर त्याचे कौतुक कशाला? गन्गा साफ ठेवा म्हणुन कॉम्ग्रेसने आदेश काढला असता तर हिन्दुत्ववादी सन्घटनानी आन्दोलने सुरु केली असती. सेतु प्रकल्पाचेही हेच झाले. वाजपेयी सरकारने सेतु प्रकल्प आनला. तॅन्व्हा हिन्दु सन्घटना गप्प होत्या. वाजपेयीजाउन कोन्ग्रेस आल्यावर त्यानी तोच प्रकल्प पुढे न्यायचाम्हटला तर लगेच आन्दोलन सुरु झाले. गम्मतच सगळी !

विश्वनाथ मेहेंदळे 13/06/2014 - 02:55
मुंबईकरांना मिठी बद्दल जाज्वल्य अभिमान वाटत नसल्याने, तुमचा टोमणा फुकट गेला आहे. मुंबईकर बिचाऱ्या मिठीला नाला,खाडी काय वाटेल ते बोलत असतात. :-) जाताजाता :- पुण्या आणि मुंबईत फरक हा की एका शहरात नदीला नाला म्हणतात आणि दुसऱ्यात नाल्याला नदी ;-)

यशोधरा 16/06/2014 - 06:23
मी काही टोमणा मारला नव्हता. मुळा मुटेह्वरुन मला सहज मिठीचा प्रलय वगैरे आठवले त्यावरुन म्हटले. प्रत्येक जण मिपावर फक्त टोमणेबाजी करायला येत नाही :)

श्रीगुरुजी 10/06/2014 - 21:25
>>> टिथे गन्गेच्या काठी इतकी वर्शे भाजपाचीच सत्ता आहे. १९४७ पासून आजतगायत किती वर्षे भाजपची सत्ता होती/आहे? >>> इतकी वर्शे घाण यान्च्याच काळात झाली. इतरांच्या काळात तिथे काय अमृत होते का? >>> आता हेच ती घाण साफही करणार, तर त्याचे कौतुक कशाला? आजवर इतर कोणीच घाण साफ करायचे मनावर घेतले नव्हते, म्हणूनच कौतुक. >>> गन्गा साफ ठेवा म्हणुन कॉम्ग्रेसने आदेश काढला असता तर हिन्दुत्ववादी सन्घटनानी आन्दोलने सुरु केली असती. राजीव गांधींनी गंगा शुद्धीकरणाचा विचार मांडला होता. पण कार्यवाही झाली नव्हती. तेव्हा कोणत्याही हिंदुत्ववादी संघटनांनी आंदोलने केली नव्हती. जरा इतिहास नीट वाचा व समजून घ्या. तुमच्यात इतिहासाचे बरेच अज्ञान आहे.

राही 09/06/2014 - 18:21
गंगा तिच्या मुखापासून सुमारे आठशे किलोमीटर आतपर्यंत नॅविगेबल आहे. (खरे तर अलाहाबाद पर्यंत.) इन फॅक्ट हा भारतातला सर्वांत मोठा जलमार्ग समजला जातो. त्यातून मालवाहतूक होते. अर्थात यात सुधारणा आणि डागडुजीला पुष्कळ वाव आहे. टर्मिनल्स, मालधक्के यांची दुरुस्ती आणि देखभाल गरजेची असावी.

प्रदीप 10/06/2014 - 13:26
कोलकाता ते वाराणसी हा जलमार्ग टूरिस्ट क्रूझ साठी तसेच धार्मिक पर्यटन आणि मालवाहतुकीसाठी उपलब्ध झाल्यास ते एक अद्भुत आश्चर्य ठरेल यात संशय नाही! अगदी. पण क्रूझ वाराणशीहून निघून हूबळी येथे पोहोचल्यावर तिथे धक्क्कामगारांचा/कारकूनांचा/अधिकारीवर्गाचा/ अजून कुणाही संबंधित/असंबंधित माथेफिरूंचा संप सुरू झाला आहे, त्यामुळे पुढील पंधरा दिवस (कमीत कमी) काहीही हालचाल होणार नाही, असे समजल्यावर बोट पुन्हा उलटी न्यावी लागेल! तेव्हा ह्या क्रूझच्या प्नॅनिंगसाठी, बंगालात समांतर जोरदार साफसफाई होणे आवश्यक आहे!

सुनील 10/06/2014 - 13:49
पण क्रूझ वाराणशीहून निघून हूबळी येथे पोहोचल्यावर
नदीजोड प्रकल्पदेखिल सुरू झाला वाट्टं! ;)
पन्तप्रधान नरेंद्रजी मोदी यानी निवडणूक प्रचारादरम्याने दिलेल्या आश्वासनाप्रमाणे प्रत्यक्षात काम करण्यास सुरुवात करुन गंगा शुद्धीकरणाचे शिवधनुष्य उचलले आहे त्याबद्दल त्यांचे हार्दिक अभिनन्दन! प्रधानमंत्री पदाच्या दुसर्या आठवड्यातच याबाबत ठोस पावले उचलण्यात आलेली असून त्यानुसार सुमारे २०० इज्रायली कम्पन्यानी या प्रकल्पात रस दाखवला आहे .

महापुरुषांची (ऑनलाईन) बदनामी: एक कायमची डोकेदुखी?

हुप्प्या ·

मंदार कात्रे 09/06/2014 - 06:06
लोकांनी आपल्या दैवतांचा अपमान करणे सहन करायला शिकलेच पाहिजे असे मला वाटते.
यापेक्षा देवतांचा अपमान करण्याची खोडसाळ प्रव्रुत्तीच नष्ट केली तर?

हुप्प्या 09/06/2014 - 08:18
जगाच्या पाठीवरील सर्व देशात जाऊन तिथे लोकांचे प्रबोधन करायचे? शक्य तरी आहे का? नुसते पाकिस्तान आणि बांगलादेश बघा तिथे रहाणारे वा तिथून अमेरिकेत वा युरोपात जाऊन रहाणारे लोक हे शिवाजीविषयी आदर बाळगतील का? ठाकर्‍यांविषयी आदर बाळगतील का? फेसबुक वा ट्विटरवरुन हे लोक बदनामीकारक काहीतरी लिहिणे थांबवता येणे शक्य आहे का? मला वाटते नाही. आजिबात शक्य नाही. आपल्या एका क्षुल्लक पोस्टमुळे लोक डोक्यात राख घालून घेतात आणि जाळपोळ करतात ह्याचा असुरी आनंद होणेच जास्त शक्य आहे.

निलरंजन 09/06/2014 - 08:17
आपल्या देवतांचे अपमान सहन न करण्याजोगे पोस्ट असतात पण काही प्रश्न पडलेले शिवराय आणि साहेब यांचे गलिच्छ फोटो नेमके धर्मवीर संभाजी महाराज या पेजवरच का टाकले गेले ? पोस्ट पाहिल्यावर वाॅटसअपवर शेअर करणारे खरेच भक्त होते का दहशतवादी? सोशल मीडीयाचा जास्त वापर करून हे प्रकरण जास्त चिघळले पण न्युज चॅनेल ने गैरसमज दूर केले नाही म्हणून संभ्रम अजूनच वाढला नव्हता का?

आतिवास 09/06/2014 - 09:38
उत्साहाच्या भरात आपण काय शेअर करतोय हेही अनेक लोक विसरतात असा अनुभव आहे. शिवाय एखाद्याची बदनामी करुन त्याचा/तिचा अपमान करता येतो हा विचार प्रचंड हास्यास्पद वाटतो मला! पण त्याला अगदी स्वतःला शिक्षित म्हणवणारे लोक बळी पडतात. आपल्याला काही दिसलं तर थेट सायबर सेलकडे तक्रार करावी - पण अनेक मंडळी महापुरुषांच्या बदनामीचं कळत नकळत वितरण करत असतात हे मात्र विचित्र वाटतं. आपल्या भावना लोकांनी काबूत ठेवायला शिकणं, सायबर सेलकडे तक्रार करणं, बदनामीकारक साहित्याचा अजिबात प्रसार न करणं, आणि कायदा हातात न घेणं एवढी पथ्य लोकांनी पाळली की सामाजिक द्वेष आणि अशांतता फैलावणा-यांचा उद्देश यशस्वी होणार नाही.

राजेश घासकडवी 09/06/2014 - 15:05
शिवाय एखाद्याची बदनामी करुन त्याचा/तिचा अपमान करता येतो हा विचार प्रचंड हास्यास्पद वाटतो मला!
अगदी नेमकं. त्याहीपलिकडे जाऊन असा अपमान म्हणजे आख्ख्या जातीचा/समाजाचा/वर्गाचा अपमान असं मानून घेऊन 'आता आपल्यावर या अपमानाचा बदला घेण्याची जबाबदारी आहे. हे करणाऱ्या त्या साल्या जाती/समाज/वर्गाला इंगा दाखवलाच पाहिजे' हा विचारही होतो. नुसता विचारच नाही, तर त्यानुसार आचारही होतो हे फारच वाईट. महापुरुषांचं विभूतीकरण होतं. मग त्या महापुरुषाचं श्रेष्ठत्व विसरलं जाऊन त्यांचं केवळ एखाद्या मूर्तीत, प्रतिमेत, झेंड्यात किंवा बिरुदात रूपांतर होतं. त्यावर चिखलाचा एक थेबंही उडला तरी चवताळून उठायचं एवढाच त्यांचा उपयोग शिल्लक राहतो. हे दुर्दैव आहे.

प्रभाकर पेठकर 09/06/2014 - 09:45
>>>>अलीकडे झालेल्या शिवाजी महाराज व बाळ ठाकर्‍यांच्या फेसबुकवरील काही प्रक्षोभक चित्रांमुळे .... अशा शब्दप्रयोगांनीही कांहींच्या भावना दुखावतात. त्या ऐवजी, 'अलीकडे झालेल्या, छत्रपती शिवाजी महाराज आणि माननिय बाळासाहेब ठाकरे ह्यांच्या फेसबुकवरील कांही प्रक्षोभक चित्रांमुळे...' अशी शब्दरचना जास्त आदरयुक्त वाटते.

हुप्प्या 09/06/2014 - 10:28
बाळ ठाकरे यांचा अनेकवचनी उल्लेख पुरेसा आदरणीय आहे. ठाकरे यांचा आणि ठाकर्‍यांचा ह्यात आदराच्या बाबतीत फार फरक नाही. बाकी आदरणीय, माननीय, हिंदूहृदयसम्राट, सेनानायक वगैरे बाकीच्या पदव्या लावाव्यात का नाही हा लेखकाच्या वैयक्तिक स्वातंत्र्याचा प्रश्न आहे. शिवाजी महाराज हे माझ्या लेखी आदरपूर्वक केलेले संबोधन आहे. ह्या महामानवाविषयी माझ्या मनात आदराशिवाय अन्य भावना नाही. पण अमकेच शब्द वापरा वा तमकीच विशेषणे वापरा असल्या आज्ञावजा सूचनांना मी फाट्यावर मारतो. असो. भरकटणे थांबवून मूळ विषयाकडे वळावे हे उत्तम.

प्रभाकर पेठकर 09/06/2014 - 20:03
>>>>अमकेच शब्द वापरा वा तमकीच विशेषणे वापरा असल्या आज्ञावजा सूचनांना मी फाट्यावर मारतो. अशी कुठलीही आज्ञा अथवा सुचना माझ्या प्रतिसादात नाही. माझ्या प्रतिसादात नसलेल्या गोष्टी तुम्ही फाट्यावर मारणार असाल तर मला कांहीच आक्षेप नाही. मला काय आदरयुक्त वाटते तेवढे मी दिले आहे. तुम्ही त्याचे पालन कराच अशी आज्ञा, सूचना, विनंती त्यात नाही. शिवाय, मी ठळक केलेल्या अक्षरांविषयीच माझे मत मी दिले आहे. बाकी पदव्यांबाबत लेखकाचे व्यक्तिस्वातंत्र्य अबाधित आहेच. >>>>असल्या आज्ञावजा सूचनांना मी फाट्यावर मारतो. मी सुद्धा. आपल्या मनाविरुद्धच्या वाक्यांचा एव्हढा राग येतो तर ज्यांच्या नजरेत हे महापुरुष आहेत त्या अजाणांना त्यांच्या दैवतावर केलेली चिखलफेक कशी सहन व्हावी? त्यांनी जशी सहनशक्ती अंगी बाणवावी तशीच त्यांना खडे बोल ऐकविण्याची इच्छा असणार्‍यांनीही बाळगावी असे नाही वाटत? माझा प्रतिसाद म्हणजे भरकटणे नसून मुख्य विषयाला धरुनच आहे.

हुप्प्या 10/06/2014 - 01:50
माझा राग हा माझ्या मनाविरुध्दच्या वाक्यांना नसून अमक्या व्यक्तीला आदर दाखवायचा असेल तर अमक्या पदव्या आणि तमकी बिरुदे वापरा ह्या आग्रहाविरुद्ध आहे. तशी बिरुदे वापरले नाहीत तर त्यांचा मोठा अपमान होतो ह्या आपल्या अध्याहृत अर्थाला आहे. मी असे काही मानत नाही. मला जे योग्य बिरुद वाटते ते मी वापरले. शिवाजी महाराजांना छत्रपती हे बिरुद न लावल्यामुळे त्यांचा मोठा अपमान होतो असे मी मानत नाही. किंबहुना तसे मानणार्‍यांच्या मानसिकतेवर हा लेख हा एक प्रहार आहे. एका धर्मात त्यांच्या संस्थापकांचा उल्लेख करताना त्यांना शांती मिळो असल्या अर्थाचे काही म्हणण्याची पद्धत आहे. आदर दाखवण्याची ही पद्धत आता इतकी अनिवार्य झाली आहे की तसे म्हटले नाही तर संस्थापकाचा मोठा अपमान होतो असे मानणारा वर्ग त्या धर्मात निर्माण झाला आहे. तसे शिवछत्रपती वा अन्य कुणाबाबत घडू नये अशी माझी इच्छा आहे.

प्रभाकर पेठकर 10/06/2014 - 18:02
>>>>माझा राग हा माझ्या मनाविरुध्दच्या वाक्यांना नसून अमक्या व्यक्तीला आदर दाखवायचा असेल तर अमक्या पदव्या आणि तमकी बिरुदे वापरा ह्या आग्रहाविरुद्ध आहे. माझा मूळ प्रतिसाद कृपया पुन्हा वाचा. त्यात ठळक केल्या शब्दांबद्दलच मी, 'मला काय आदरयुक्त वाटते' ते लिहीले आहे. तुम्ही ते तसेच वापरा असा आग्रह, आज्ञा अजिबात कुठे नाही. बाकीच्या महापुरुषाच्या पदव्या, बिरुदं ही माझ्या वैयक्तिक स्वातंत्र्याचा भाग म्हणून वापरली आहेत. ती तुमच्यावर कुठल्याही कोनातून लादली, सुचवली, आज्ञा केलेली नाही. मूळ मुद्दा सोडून जे सुचविलेले नाही अशी गोष्टच धरून ती तुम्हाला झोडपत बसायचे असेल तर चालू द्या. ती तुमची वैयक्तिक आवड म्हणून मी दुर्लक्ष करतो.

हुप्प्या 10/06/2014 - 23:31
आपण असे लिहिले होतेत >> अशा शब्दप्रयोगांनीही कांहींच्या भावना दुखावतात. त्या ऐवजी, 'अलीकडे झालेल्या, छत्रपती शिवाजी महाराज आणि माननिय बाळासाहेब ठाकरे ह्यांच्या फेसबुकवरील कांही प्रक्षोभक चित्रांमुळे...' अशी शब्दरचना जास्त आदरयुक्त वाटते. ह्यात अशा शब्दप्रयोगांनी भावना दुखावतात असा आपला दावा आहे. आणि तो मुद्दा मला खोडायचा आहे. अशा शब्दप्रयोगामुळे लोकांनी आपल्या भावना दुखावून घेणे सोडावे. जगातील कुठल्या कानाकोपर्‍यात बसून कुणी काय लिहिल ह्याचे एककेंद्रीय नियंत्रण ठेवणे शक्य नाही तेव्हा सहनशक्ती वाढवा असे माझे म्हणणे आहे. मी मुद्दा सोडलेला नाही. आपण जे मागे जे म्हटलात ते मी म्हटलेच नव्हते असा दावा करत आहात. तो चुकीचा आहे.

प्रभाकर पेठकर 11/06/2014 - 00:17
>>>> अशा शब्दप्रयोगांनी भावना दुखावतात असा आपला दावा आहे. तुम्हाला तुमचाच हेका चालवायचा आहे. माझा मूळ प्रतिसाद वाचा..वाचा सांगून तुम्ही कांही तो वाचत नाही. त्यातील ठळक केलेल्या शब्दांबद्दलच मी माझं मत मांडलं आहे हे त्रिवार सांगूनही तुम्ही त्याकडे सोयिस्कर दुर्लक्ष करता आहात. माझा प्रतिसाद पुन्हा चिकटविताना त्यातील मी ठळक केलेली अक्षरे पुसून ती इतर साध्या अक्षरांमधेच मिसळवून माझा संपूर्ण प्रतिसाद म्हणजे 'अशा शब्दप्रयोगांनी भावना दुखावतात असा आपला दावा आहे' असा थेट आरोप करताताना तसा, मला अभिप्रेत नसलेला, अर्थ तुम्ही त्याला चिकटविता आहात. आनंद आहे. तुम्हाला जो अर्थ घ्यायचा तो घ्या, तुम्हाला जी तुमची मते मांडायची ती मांडत राहा, माझ्याकडून ह्या विषयावर हा शेवटचा प्रतिसाद.

हतोळकरांचा प्रसाद 15/06/2014 - 09:54
जाऊ द्या हो. बाळासाहेबांचा वरील लेखातील तसा उल्लेख खटकणारा आहे हेच वास्तव आहे, समजून नसेलच घ्यायचं तर आपण करू शकतो?

हुप्प्या 15/06/2014 - 11:11
अहो तुम्हाला खटकणारे असे कुणी काही लिहिले तरी त्या व्यक्तीच्या मतस्वातंत्र्याचा मान राखून ते सहन करणे हीच तर व्यक्तीस्वातंत्र्याची कसोटी आहे. सगळ्यांना आवडेल आणि पटेल असेच लिहिले गेले तर त्याकरता स्वातंत्र्य वेगळे मागावे का लागेल? समजा तुम्हाला हिंदूहृदयसम्राट शिवसेनाप्रमुख बाळासाहेब ठाकरे असे लिहिले नाही तर खटकत असेल तर मला बाळ ठाकरे इतके म्हणून पुरत असेल. जर सभ्यतेच्या सीमेत राहून असे वेगवेगळे उल्लेख होत असतील तर ते चालू दिलेच पाहिजेत. मला खटकते म्हणून दुसर्‍याच्या उल्लेखाला धारेवर धरा असे करून चालणार नाही. तशात मिसळपाववर लिहिणारे जगात सगळीकडे असतात. निव्वळ मुंबईत राडा करुन अशा लोकांवर जरब बसेल का? मला वाटत नाही. तेव्हा व्यक्तीस्वातंत्र्याचा मान राखणे हेच इथे इष्ट आहे.

हुप्प्या 15/06/2014 - 11:05
मी उद्धृत केलेल्या वाक्याखेरीज त्यात कुठलेही अन्य वाक्य नाही.तेव्हा नसलेली वाक्ये मला वाचायला सांगून आपण काय साध्य करत आहात ते आपणच जाणत असाल. बाळ ठाकर्‍यांना बाळासाहेबच म्हटले पाहिजे हे मला मान्य नाही. माझ्या मते अनेकवचनी उल्लेख करणे हे सन्मान दर्शकच आहे. ठाकर्‍यांविषयी मला आदर आहेच. मतभेदही आहेत. अजून एक उदाहरण घ्यायचे तर पु. ल. देशपांडे हे मला ठाकर्‍यांपेक्षा जास्त आदरणीय आहेत. पण त्यांचाही उल्लेख मी पु. ल. देशपांड्यांनी अमुक एका पुस्तकात असे म्हटले आहे असा करेन. त्यात साहेब, अण्णा, भाई कुठलाही प्रत्यय लावायची गरज वाटत नाही. त्यात मला काहीही अनादरणीय वाटत नाही. ह्यात मतांतरे असू शकतात. पण त्याकरता मतस्वातंत्र्यावर गदा आणण्याची भाषा असू नये.

बॅटमॅन 10/06/2014 - 11:08
सहमत. रामकृष्णादि देवांचा उल्लेख जर एकवचनी केलेला चालतो तर शिवाजीमहाराज किंवा अन्य महापुरुषांचा उल्लेख एकवचनी केल्याने फरक का पडावा हे कोडे कै उलगडत नाही. पण ते एक असोच. मला डॉक्षावर उगी फतवा नकोय स्वतःच्या ;)

प्रचेतस 10/06/2014 - 11:51
रामकृष्णादि देवांचा उल्लेख जर एकवचनी केलेला चालतो तर शिवाजीमहाराज किंवा अन्य महापुरुषांचा
देवांविषयी प्रिती असते तर शिवाजी महाराज आदी महापुरुषांविषयी प्रितीयुक्त आदर असतो.

बॅटमॅन 10/06/2014 - 12:19
शिवाय आपल्या भाषांमध्ये आदर=बहुवचन आणि अनादर=एकवचन अशी सिस्टिम उपटलीय. वरिजिनल संस्कृतात असे कधीच नव्हते. कितीही आदराने बोलले तरी ते लोक अरेतुरेच करायचे- मग तो कुणी मोठा राजा असो नैतर कोणी महान ऋषी असो.

प्रचेतस 10/06/2014 - 12:26
ते झालंच रे. पण तसंही बघितलं तर वडील/ आजोबांना आपण अहो जाहोच करतो आणि आई/आजीला अगं तुगं. हल्लीची पिढी मात्र हे संकेत पाळत नाही हे मात्र खरं.

बॅटमॅन 10/06/2014 - 12:30
होय ते आहेच-पण वैयक्तिक मत विचारशील तर त्यात गैर काही नाही. उत्तरेत तर दोघांनाही अहोजाहो करतात. ते कितीतरी बरं. आपल्या इथे सिस्टिमिक भेदभाव इतका खोलवर आहे, की आईचा भाऊ म्हणून मामा तेवढा अरेजारे आणि वडिलांचा भाऊ म्हणून काका मात्र अहोजाहो? बरेचजण काकालाही एकवचनाने बोलावतात तो भाग वेगळा. असो.

सुनील 10/06/2014 - 14:38
त्याचं काय आहे - मामा म्हणताना ओठ एकमेकांच्या जवळ येतात (पक्षी जवळीक, बोले तो एकेरी) अन् काका म्हणताना ओठ एकमेकांपासून दूर जातात (पक्षी दूरावा, बोले तो बहुवचनी) ;)

पिशी अबोली 13/06/2014 - 17:22
शिवाय आपल्या भाषांमध्ये आदर=बहुवचन आणि अनादर=एकवचन अशी सिस्टिम उपटलीय. वरिजिनल संस्कृतात असे कधीच नव्हते
विषयाशी अवांतर प्रतिसाद आहे, पण कोणत्याही भाषेचा विकास स्वतंत्रपणे होत असल्याने तिने 'वरिजिनल' व्हरायटीला चिकटून राहण्याची अपेक्षा नसावी. आणि काहीशा नंतरच्या काळातील संस्कृतमधे आदरार्थी बहुवचनाचा वापर होत असे असे काहीसे स्मरते. कदाचित शाकुंतल किंवा उत्तररामचरितात कुठेतरी उदाहरण असावे.

बॅटमॅन 16/06/2014 - 13:04
पूर्वार्धाशी सहमत आहे, उत्तरार्धाची उदा. पहायला आवडतील. पण एनीवे तो प्रक्षिप्त प्रकारच असावा. पाणिनीत अशा प्रकाराचा उल्लेख आहे काय?

माहितगार 09/06/2014 - 21:10
मराठीच्या व्याकरणात काळानुरूप बदल होतो आहे काय ? परंपरागत मराठी व्याकरणात नामाचे नामाला किंवा सर्वनामाला विभक्तिप्रत्यय किंवा शब्दयोगी अव्यय लागण्यापूर्वी त्याचे जे रूप बदलते त्याला 'सामान्यरूप' म्हणतात. आणि आडनावांचे सामान्यरूप होणे ही बाब मागच्या पिढ्यांमध्ये सामान्यबाब असावी. (चूकभूल देणे घेणे, कृ. मराठी व्याकरण त़ज्ञांनी/अभ्यासकांनी मार्गदर्शन करावे) काळानुरूप नवीन मराठी पिढ्यांनी आडनावांचे सामान्यरूप करणे थांबवले असेल तर मराठी बोलणार्‍या जुन्या पिढ्यांना मराठी बोलण्याचे नवीन काळानुसार प्रशिक्षण द्यावे लागेल, म्हणजे गैरसमज होण्याची शक्यता कमी होईल.

तिमा 09/06/2014 - 09:54
विज्ञान हे माणसाच्या प्रगतीसाठी असते. पण ते माकडांच्या हाती पडले की विध्वंस ठरलेलाच!

म्हैस 09/06/2014 - 11:26
रिकामटेकडे आणि दंगली झाल्यावर असुरी आनंद मिळवणारे अश्या पोस्ट टाकत असतात . त्यांना दंगली हव्याच असतात . दंगल झाली कि ते अजून चेकाळतात . आणि हे कोणी परदेशी करत असतील अस वाटत नहि. त्यामुळे दंगल वगेरे न करता ताबडतोब तक्रार करून अश्या पोस्त काढून टाकाव्यात हा उपाय मला वाटतो .
देवतांचा अपमान करण्याची खोडसाळ प्रव्रुत्तीच नष्ट केली तर?
सहमत आहे . पण कशी ? कोण करणार ?

तुमचा अभिषेक 09/06/2014 - 12:15
अश्या प्रकारांकडे न चिडता दुर्लक्ष करायला शिकले की हे प्रकार वाढतील वाढतील आणि तरीही दुर्लक्ष केले की एकदाचे थांबतील. जरी दुर्लक्ष करणे शक्य नसेल किंवा आपल्या देवांचा आणि दैवतांचा अपमान सहन करणे हे कोणाला कमीपणाचे वाटत असले तरी पडद्यामागच्या खर्‍या सुत्रधाराला न पकडता तोडफोड करत वा दंगली घडवत शासनव्यवस्थेवर राग काढणेही चुकीचे हे तरी प्रत्येकाने समजून घेतले पाहिजे कारण यात छळ सामान्यांचाच होतो. महाराजांचा अपमान या महाराष्ट्रात सहन केला जाणार नाही या भावनेचे समर्थन मी देखील करतो पण अरे तो कोण आहे तो समोर तर दिसू दे.. जरी प्रत्येक माणसाचे प्रबोधन करणे शक्य नसले तरी संघटनांचे नक्कीच करू शकतो. कारण बरेचदा तोडफोड वा बंदच्या स्वरूपात निषेध एखाद्या संस्था संघटनेच्या मार्फत वा पुढाकाराने होतो. सरकारने अश्या गोष्टींचा पाठपुरावा करावा अशी अपेक्षा धरणे चुकीचे नाही, पण या देशात आणखीही बर्‍याच समस्या असताना आपली प्रायोरिटी काय हे आपण जनतेनेच ठरवण्याची गरज आहे.

प्रसाद१९७१ 09/06/2014 - 15:28
अहो त्यांचे दुसरे च interset असतात. त्या निमित्तानी दुकान दार वगैरें कडुन जास्तीची खंडणी घेता येते. ह्या area मधे माझा जोर आहे हे राजकीय बॉस ला दाखवता येते ( त्याचा फायदा निवडणुकीत वसुल केला जातो ). लोकांना त्रास दिल्याचा असुरी आनंद मिळतो. अशी अनेक कारणे आहेत आणि त्यांचा संबंध फक्त आणि फक्त स्वार्थाशी आहे.

प्रभाकर पेठकर 09/06/2014 - 20:20
कांही राजकिय कारणांसाठी सुरक्षा आणि सुव्यवस्था पाळता येत नसल्याने किंवा सरकार पाळत नसल्याने सर्वसामान्य जनता वैफल्यग्रस्त झालेली असते. त्यांच्या ह्या अवस्थेचाच फायदा घेत राजकिय पुढारी समाजात विष पसरवत असतात. 'दुर्लक्ष केले पाहिजे हे ज्यांना कळते' त्या अल्पसंख्य (म्हणजे विशेष समाज नाही) समाजाला कांही समजवावे लागत नाही आणि ज्यांना समजणे गरजेचे असते असे समाजकंटक समजून घेण्याच्या मनःस्थितीत नसतात. सरकारी हस्तक्षेप आवश्यक आहे.

माहितगार 09/06/2014 - 13:38
मुख्य धागा लेखात वेगळ्या अर्थछटांचे शब्द कदाचित अधीक सुयोग्य ठरतील असे वाटते. अशा ठिकाणी हेतू बदनामी पेक्षा अपमान करून चाहत्यांच्या भावना जाणीवपुर्वक दुखवण्याचा असू शकतो नालस्ती किंवा अधिक नेमका शब्द वापरता येऊ शकेल असे वाटते. सहनकरणे आणि संयम यांच्या अर्थछटात अंतर आहे. मला वाटते वाक्य काहीसे खालील प्रमाणे असणे अधीक सुयोग्य होऊ शकेल. 'लोकांनी आपल्या दैवतांबद्दल अभ्यासपूर्ण टिका कठोर असली तरीही सहन करायला शिकलेच पाहिजे, आणि निंदकाकडून अपमानांबद्दल संयम दर्शवला पाहिजे. स्वतःस प्रीय विभूतींची भलावण करून हवे असणेही समजता येते, पण कौतुक जबरदस्तीने करवून घेता येते ? एखादी व्यक्ती जी स्वकतृत्वाने पुरेशी मोठी आहे, तीला मोठीच म्हणा हि सक्ती त्या व्यक्तीची प्रतिमा मोठी करते का ? आपल्या संयम सोडलेल्या वागण्याने इतरांच्या मनातील प्रतिमा उंचावण्या एवजी तडा तर जाणार नाही याचा चाहत्यांनी विचार करण्यास वाव आहे असे वाटते.'

माहितगार 09/06/2014 - 13:42
या धागा लेखात ज्या विशिष्ट घटनांचा उल्लेख आहे त्यातील काहींना राजकीय उद्दीष्टे आणि रंग नाहीतना अशी शंका वाटली. वृत्तमाध्यमांमध्ये सुद्धा जबाबदारीच्या जाणीवेचा अभाव यावेळी प्रकर्षाने जाणवला.

आत्मशून्य 09/06/2014 - 13:58
बदनामी कोणाला चुकते ? सगळ्यांचे चाहते आपापल्या श्रध्दास्थानाची बदनामी वर्षानुवर्षे सहन करत आलेले आहेत, राहतील, ठोस पर्याय याला उपलब्ध्द नाही. विटंबना जरा संवेदन्शील मुद्दा असतो. विटंबना चाहत्यांच्या भावना दुखावते. विटंबना चाहत्यांच्या श्रध्दास्थानाशी असलेली निष्ठा डिवचते. म्हणून चाहत्यांचा तोल जातो. मी स्वतः जेंव्हा जेंव्हा ज्या ज्या लोकांच्या श्रध्दास्थानाची विटंबना केली जाइल तेंव्हा त्या लोकांनी एकत्र येउन धडकी भरेल असा विराट मुकमोर्चा काढुन निषेध नोंदवावाच या मताचा आहे. पण मला कोणत्याही प्रकारे भारतीय समाजाची शारीरीक, मानसीक, आर्थीक हानी होणे पसंत नाही भलेही मी अशा दुश्कृत्या विरोधा प्रचंड शक्ती प्रदर्शन मी आवश्यक मानतो. - जय महात्मा गांधी.

आत्मशून्य 09/06/2014 - 14:03
यांच्या या http://www.misalpav.com/comment/586771#comment-586771 प्रतिसादाला उत्तर म्हणून दिला होता. शक्य झाल्यास तेथे हलवावा.

श्रीगुरुजी 09/06/2014 - 14:45
महाराष्ट्रात काँग्रेसचा १९९५ च्या विधानसभा निवडणुकीत पराभव झाला होता. त्यानंतर १९९६ च्या लोकसभा निवडणुकीत ४८ पैकी जेमतेम १५ जागा मिळवून (भाजप १८ + शिवसेना १५ अशा एकूण ३३ जागा युतीला मिळाल्या होत्या) काँग्रेसचा पुन्हा एकदा दारूण पराभव झाला होता. त्यानंतर १९९७ मध्ये मुम्बईतील रमाबाई आंबेडकर नगरात आंबेडकरांच्या पुतळ्याची विटंबना झाल्यामुळे दंगल होऊन पोलिस गोळीबारात १० व्यक्ती मृत्युमुखी पडल्या होत्या. त्यावेळी युतीचे सरकार जवळपास बरखास्त होत आले होते. त्या सरकारची बरखास्ती थोडक्यात टळली. नंतर १९९८ च्या निवडणुकीत दंगलीचा प्रमुख मुद्दा होता व त्यात युतीचा दारूण पराभव झाला होता (काँग्रेस ३३ + रिपब्लिकन ४ = ३७ आणि युती = १०). याच निवडणुकीत प्रमोद महाजनांचाही पराभव झाला होता. आता २०१४ मध्ये लोकसभा निवडणुकीत काँग्रेसचा अत्यंत लाजिरवाणा पराभव झाला आहे. ऑक्टोबर मध्ये विधानसभेची निवडणुक आहे. त्याच पार्श्वभूमीवर हे बदनामी प्रकरण घडलेले आहे. काही दिवसांपूर्वी शिवाजी महाराज व बाळासाहेब ठाकरे यांची बदनामी व २ दिवसांपूर्वी आंबेडकरांची बदनामी करण्यात आली आहे. लगेचच "केंद्रात भाजपची सत्ता आल्यानंतर १५ दिवसांतच जातीय तणाव वाढण्यास सुरुवात झाली" अशी फुसकुली पवारांनी सोडलेली आहे. एकंदरीत हा प्रकार योजनाबद्ध असावा व विधानसभा निवडणुकीपूर्वी १९९७ प्रमाणे वातावरण निर्मिती करून युतीला बदनाम करावे अशी योजना असावी असे वाटते.

काळा पहाड 09/06/2014 - 18:22
माझ्या मते हा त्याच्या पुढचा प्रकार आहे. काँग्रेसचा पराभव करण्यात सोशल नेटवर्क आघाडीवर होते. आता राज्यातील निवडणुका आहेत. तर ह्या निमित्ताने सोशल नेटवर्क वर अ‍ॅक्टीव्ह असणार्‍यांना धमकावण्याचा तर हा प्रकार नसेल? म्हणजे कसं तर अश्या पोष्ट स्वतःच टाकायच्या, दंगल स्वतःच्याच कार्यकर्त्यांकरवी करायची, मग सोशल नेटवर्क वापरणार्‍या लोकांना धमकी द्यायची. लोकांना माहीतच नसेल की कोणती पोष्ट ऑफेन्सिव्ह बनू शकते ते. बाकी पवारांच्या स्टेटमेंट्स बद्दल बोलणे म्हणजे चिखलात दगड मारणं होय.

आजानुकर्ण 09/06/2014 - 18:55
हिंदूराष्ट्र सेना हे काँग्रेसचे पिलू असण्याची शक्यता नाकारता येत नाही. मात्र काँग्रेसला सगळ्याच दंगलींचा फायदा झालेला नाही. उत्तरप्रदेशात मुझफ्फरपूरमध्ये निवडणुकीपूर्वी दंगली घडवून आणल्या तर काँग्रेसलाच त्याचा तोटा झाला. याउलट दंगलखोरांचा धीरोदात्तपणे प्रतिकार करणाऱ्या भाजपाच्या खासदाराला मंत्रीपदाचे सुयोग्य बक्षीस मिळाले. त्यामुळे महाराष्ट्रातील दंगलींचा काँग्रेस-राष्ट्रवादीला फायदा होईल असे नाही. जनता सूज्ञ आहे. धनंजयभाई देसाईदेखील महाराष्ट्राचे भावी मंत्री होऊ शकतात.

नानासाहेब नेफळे 09/06/2014 - 20:03
आधी रथयात्रा मग बाबरी ,त्यामुळे झालेले मुंबैचे स्फोट,...... ९५साली युतीचे सरकार.... नंतर लगेचच केंद्रात भाजपचे सरकार..... . . . . परंतु हा योगायोग असावा.

श्रीगुरुजी 10/06/2014 - 20:29
>>> आधी रथयात्रा मग बाबरी ,त्यामुळे झालेले मुंबैचे स्फोट,...... ९५साली युतीचे सरकार.... नंतर लगेचच केंद्रात भाजपचे सरकार..... अरे माईसाहेब, आयुष्यात कधीतरी सुधार रे.

हाडक्या 11/06/2014 - 22:09
@गुरुजी, मला एक प्रश्न पडलाय वो.. या लोकांना 'ग्रेट थिन्कर', 'टॉपगिअर्ड फिलॉसॉफर', 'नाना नेफळे', 'माईसाहेब' वगैरे डु-आयडी इतक्या फटाफट कसे काय मिळतात हो ? (यात संपादकीय हात असावा काय? असा आमचा संशय आहे.. परंतु तुमची या डु-आयडींबरोबर घनिष्ठ मैत्री असल्याने हा प्रश्न ) बादवे आमाला एक आयडी मिळवायला चार महिने लागले.. आशा सोडली होती तेव्हा ई-पत्र आले की या मिपावर म्हणून.!! *biggrin*

श्रीगुरुजी 12/06/2014 - 17:00
>>> @गुरुजी, मला एक प्रश्न पडलाय वो.. या लोकांना 'ग्रेट थिन्कर', 'टॉपगिअर्ड फिलॉसॉफर', 'नाना नेफळे', 'माईसाहेब' वगैरे डु-आयडी इतक्या फटाफट कसे काय मिळतात हो ? हा प्रश्न मलाही पडलाय. चव्हाण, उत्तर द्या. तुम्ही इतक्या मोठ्या संख्येने डू-आयडी कसे मिळविलेत ते सांगता का जरा. >>> परंतु तुमची या डु-आयडींबरोबर घनिष्ठ मैत्री असल्याने हा प्रश्न ) :lol:

भृशुंडी 09/06/2014 - 22:53
असहमत. हिंदू-मुस्लिम अशा रीतीने समाजातील मतांची विभागणी करून काँग्रेसला फायदा नाही. त्याउलट काँग्रेसला नेहेमीचं जातीय राजकारण करून मतं मिळवणं सोयीचं आहे, आणी त्यात काँग्रेस दरवेळी यशस्वी झालेली आहे. त्याला काटशह देण्यासाठी "धर्माचं" कार्ड खेळणं, हे दरवेळी भाजपाचं सूत्र राहीलं आहे. तेव्हा दंगलींंमुळे होणारं मतांचं ध्रुवीकरण हे "भाजपा"लाच सोयीचं आहे. (१९९२ नंतरचा भाजप उदय) उत्तरप्रदेशात मुझफ्फरपूरमध्ये हीच रणनीती वापरली गेलीये.

राजेश घासकडवी 09/06/2014 - 23:08
तुमच्या प्रतिसादात मला सरळसरळ विभूतींची विटंबना करण्याचा प्रयत्न मला दिसतो. भाजपाला आख्ख्या देशाने एकमताने निवडून दिलेलं असताना त्या पक्षाविरुद्ध काही बोलणं हेच ब्लास्फेमस आहे. तुम्ही यातून संपूर्ण भारताच्या संपूर्ण जनतेच्या भावना दुखवत आहात. याला देशद्रोहच का म्हणू नये असा मला प्रश्न पडतो. ही ही असली मानसिकता ठेचून काढली पाहिजे. अशा कुरापतखोर माणसांमुळेच दंगली होतात. असल्या विभूतीभंजनाच्या कृतीने भक्तांच्या भावना दुखावल्या की मग ते बिचारे नाइलाजाने चवताळून उठतात. मग त्यातून दंगली झाल्या तर दोष कुणाचा? शब्दांनी उचकवणारे आणि लाठ्याकाठ्यांनी डोकी फोडून खून पाडणारे तत्वतः सारखेच.

गवि 09/06/2014 - 15:10
राजीव साने यांचा एक वाचनीय लेख अगदी याच विषयावर बोलतो. त्याची लिंक खाली आहे. अद्याप वाचला नसेल तर जरुर वाचावा. http://www.loksatta.com/sampadkiya-news/emotion-get-hurt-271325/ शीर्षक : दुखऱ्या समूहभावनांना उद्रेकाधिकार? थोडे अंश खाली चोप्य पस्ते करत आहे: एकटय़ा व्यक्तीला सातत्याने टोचून बोलून आत्महत्या करायला भाग पाडले जाऊ शकते व तो गुन्हा आहेही, पण यावरून 'समूहांना भावना दुखावून घेण्याचा अधिकार' द्यावा काय? कारण एखाद्या समूहातला कोणीही उपटसुंभ, जणू काही तो अख्ख्या समूहाचा प्रतिनिधी असल्याच्या थाटात, एखाद्या अभिव्यक्तीविरुद्ध रीतसर गुन्हाही दाखल करू शकतो. यातून 'दुखऱ्या समूहभावने'ला, चिथावणीला व झुंडशाहीला वैधता प्राप्त होत नाही काय? सात शेपटय़ांचा उंदीर असे म्हणून चिडविला जाणारा उंदीर एकेक शेपटी कापत जातो. एक शेपटी उरल्यावर त्याला 'एक शेपटीचा उंदीर' म्हणूनही चिडविले जातेच. खरे तर एक शेपटीचा म्हणजे नॉर्मल! पण हा तीही कापतो!! ही गोष्ट, 'चिडवून घेण्यात' मुख्य दोष आहे, हे शिकविते. आपल्या देशात 'गोतगटीय' अस्मिताबाजी व जमातवादांमुळे वातावरण इतके दूषित आणि कलुषित झाले आहे, की शब्दाशब्दाला अडखळायला होते. एखाद्या व्यवसायाचा उल्लेख मराठीत केला तर तो भावना दुखावणारा ठरू शकतो. मग एक तर संस्कृतोद्भव शब्द वापरायचा किंवा इंग्लिश शब्द वापरायचा. मुस्लिमांना सरळ मुस्लीम न म्हणता 'मॉमेडियन' असे दबक्या सुरात का म्हणायचे? 'विशिष्ट समूह' का म्हणायचे? जिच्यावर झुंडशाहीचा हल्ला होतो, ती व्यक्ती भावना दुखावण्याच्याच नव्हे, तर इतर कोणत्याही गुन्हय़ात दोषी होती की नव्हती, हा मुद्दाच गरलागू आहे. कोणत्याही कथित अपराध्याला शासन करण्याचा अधिकार फक्त आणि फक्त शासनसंस्थेलाच राहिला पाहिजे. अगदी 'रेडहॅण्ड' सापडलेल्या 'पाकीटमारा'ला जमावाने मारहाण करणे हेदेखील शासनाच्या सार्वभौमतेचा आणि पाकीटमाराच्या नागरी अधिकाराचा भंग करणेच ठरते. 'रेडहॅण्ड' पाकीटमाराचे उदाहरण अशासाठी, की त्याची दंडार्हता तुम्हाला 'साक्षात' असेल, पण तुम्ही दंडाधिकारी नाही आहात, हे कसे विसरता? ज्या क्षणी आपण ग्रस्तता ही गोष्ट 'समूहाला' बहाल करतो, त्या क्षणी आपण झुंडशाहीला अधिमान्यता देत असतो. कायदा असा हवा की, उदाहरणार्थ समजा मला कोणी जन्मावरून 'भटुरडय़ा' म्हटले तर म्हणणाऱ्याला काहीही शिक्षा नको, पण मी जर 'ब्राह्मणांच्या भावना दुखावल्या गेल्या' असे म्हटले, तर मला शिक्षा झाली पाहिजे. प्रिव्हेन्शन ऑफ प्रोव्होकेटिव्ह पब्लिक क्लेिमग ऑफ कम्युनल इन्सल्ट अ‍ॅक्ट! याने टवाळखोरी वाढेल की काय अशी चिंता वाटेल, पण मुद्दा आहे तो, टवाळखोरी 'गंभीर'पणे न घ्यायला शिकण्याचा, दुखरेपणा घालवायचा आणि खोडसाळपणाच्या उपद्रवमूल्यातली हवा काढून टाकण्याचा! सर्व विचार सर्वांना पटतील असं नाही, पण मांडणी लाजवाब आहे.

कलंत्री 09/06/2014 - 15:39
आपण इतरांच्या हातातील बाहुले बनत जात असतो याचे भान ठेवायला हवे. मागच्या १० दिवसामध्ये हजारो गाड्यांच्या काचा फुटल्या, दोन समाजात तेढ निर्माण झाली, काही लोक भयाच्या सावलीत जगत होते याचा विचार करता स्वप्रबोधन हाच खरा मार्ग आहे.

अत्रुप्त आत्मा 09/06/2014 - 16:14
@पण यावरून 'समूहांना भावना दुखावून घेण्याचा अधिकार' द्यावा काय? कारण एखाद्या समूहातला कोणीही उपटसुंभ, जणू काही तो अख्ख्या समूहाचा प्रतिनिधी असल्याच्या थाटात, एखाद्या अभिव्यक्तीविरुद्ध रीतसर गुन्हाही दाखल करू शकतो. यातून 'दुखऱ्या समूहभावने'ला, चिथावणीला व झुंडशाहीला वैधता प्राप्त होत नाही काय?>>> काही दिवसापूर्वीच हा अनुभव आला. फेसबुकावर भूत नावाचा एक ग्रुप आहे.तिथे मी भूत बनविण्याची पाककृती नावाचा छोटा लेख टाकला. त्याच्यावर काहि वेळातच परित्राणाय साधूनाम नावाचा एक पेज धारक(आय.डी.) येऊन वाट्टेल तसं आणि वाट्टेल ते बरळू लागला.माझं लेखन मार्मिक आणि प्रबोधनात्मक अंगानी जाणारं होतं.त्यात कोणत्याही विशिष्ट धर्माचा अपमान इत्यादी काहिही नव्हता. तरी त्यानी माझ्यावर जोरदार हल्ला चढवला. कारण त्यात सनातन कल्पनांची मी रेवडी उडवली होती..(किंबहुना ज्यांनी हल्ला केला,तसल्याच दुष्प्रवृतीं विरोधात जाणारी मत त्यात होती..ते एष धर्मः तन्नातन्नः वाले होते! हे निश्चित ) मी ही प्रतिवाद करत होतो. पण अ‍ॅडमिननी त्याला सुनावण्या ऐवजी सदर पोस्टच डिलिट केली(नंतर त्या सर्व कोल्ह्यांन्नी मिळून,तिथे माझ्यासारख्याला खिजवता येइल अशी पोस्ट टाकून बराच राग शमवून घेतला..आणि ती पोस्ट मात्र राहिलीच!) शेवट मीच त्या ग्रुपला त्याच्या एडमिन सह समजून घेतले..आणि त्यांन्ना त्यांच्या भयाण भवितव्यावर सोडून दिले. :)

पोटे 09/06/2014 - 16:41
बदनामी सगळेच करत असतात. कोण गान्धीन्ची करतो , कोण शिवाजीन्ची. व्यक्ती आनी पaddhat यात फरक आसाटॉ.

माहितगार 09/06/2014 - 19:08
एका खासगी बसवरील दगडफेकीत डोक्याला दगड लागून जखमी झालेली प्रवासी वसंत रूपनर (वय ४०, रा. सांगोला) नावाची व्यक्ती कोमामध्ये गेली आहे असे वृत्त आहे. संदर्भ: १. दैनिक लोक्सत्ता ९ जून २०१४ २. पुणे मिरर Jun 9, 2014, ३. इंडीयन एक्सप्रेस June 9, 2014

विवेकपटाईत 10/06/2014 - 20:15
आपली सहनशीलता संपत चालली आहे. यात राजनीती ही असू शकते. पण ज्या देशात चार्वाकला ही ऋषीचा दर्जा मिळाला आहे. तिथे निंदा नालस्ती सहन करण्याची शक्ती का हरवली याचा विचार करणे गरजेचे आहे. कबीरदास यांनी म्हंटलेले आहे, निंदा करणार्याची झोपडी घराचा शेजारी असलेली बरी. त्या वेळी देशात प्रचलित असलेल्या हिंदू मुस्लीम दोन्ही धर्मांच्या आडंबरांचा विरोध केला, त्यांची भाषा ही कडक होती तरी ही त्यांना आपल्या विचारांचा प्रचार करण्याची मुभा होती. दोन्ही धर्मावालंबी त्यांना संत मानतात. कुठल्या ही व्यक्तीचे किंवा धर्माचे आपल्या परीने विश्लेषण करण्याची स्वतंत्रता असली पाहिजे. तालिबान प्रमाणे आपण ही धर्मांधतेने वागू लागलो तर देशाचे तीन तेरा व्हायला उशीर लागणार नाही.

राजेश घासकडवी 10/06/2014 - 23:23
नुकतंच हे वाचलं - मोदींचा फोटो केवळ इतर नकारात्मक चेहेऱ्यांच्या रांगेत छापला म्हणून चार विद्यार्थ्यांवर गुन्हा दाखल. भारतात आणीबाणीत हे सर्रास व्हायचं.

हुप्प्या 10/06/2014 - 23:40
ही कारवाई कुणाच्या अख्त्यारीत झाली? राज्य सरकार की केंद्र सरकार? माझ्या माहितीप्रमाणे मोदींनी आणीबाणी घोषित करुन तमाम राज्यांची सूत्रे (अजून तरी) हातात घेतलेली नाहीत. पोलिस खाते हे माझ्या माहितीनुसार राज्य सरकारच्या हाताखाली असते तेव्हा आपल्या उचंबळून येणार्‍या भावनांना काबूत ठेवा. थोडा धीर धरा. लवकरच मोदी भारताचे हुकुमशहा बनतील आणि आपला धर्मांध चेहरा दाखवतील मग तुम्हाला रान मोकळे होईल. चिंता नसावी!

आयुर्हित 11/06/2014 - 00:08
राजेश घासकडवी, आपण दिलेले शिर्षक वाचुन कोणालाही त्या विद्ध्यार्थ्यांची/प्राचर्यांची खरोखर किव येइल हो! आपल्या दुर्दैवाने व आपली इच्छा नसतांना मोदी आता पंतप्रधान झाले आहेत. आता तरी घास गोड मानुन खा. किती दिवस दुस्वास करणार? मोदींचा फोटो केवळ इतर नकारात्मक चेहेऱ्यांच्या रांगेत छापला म्हणून नव्हे तर आपली भारताच्या पंतप्रधानंबद्दल संकुचीत मानसिकता व अल्पबुद्धि दाखविल्या बद्दल गुन्हा दाखल झाला आहे. देव आपले व त्या नादान विद्द्यार्थ्यांचेही भले करो.

भृशुंडी 11/06/2014 - 00:29
नाही तर काय? देशाच्या पंतप्रधानाबद्द्ल वाट्टेल ते कसं लिहू शकतं कुणी? स्थानिक भाजपा कार्यकर्त्यांनी म्हणूनच ते मासिक जाळले. साधी गोष्ट आहे.

राजेश घासकडवी 11/06/2014 - 22:25
आपली भारताच्या पंतप्रधानंबद्दल संकुचीत मानसिकता व अल्पबुद्धि दाखविल्या बद्दल गुन्हा दाखल झाला आहे.
संकुचित मानसिकता आणि अल्पबुद्धि हा गुन्हा! अईशप्पथ, खरंच अच्छे दिन आले आहेत भारतात! पण आपल्या न्यायव्यवस्थेवर अतिरेकी ताण येईल याची काळजी वाटते. असो, ही बातमी देण्याचं कारण म्हणजे केवळ ऑनलाइनच नव्हे, तर छापील मीडियातही भक्तांच्या भावना किती चटकन दुखावल्या जातात हे लेखाच्या मूळ मुद्द्याशी सुसंगत विधान करायचं होतं. पण असं विधान करणं म्हणजेही न सहन होणारी टीका अनेकांना वाटते, त्याला काय करणार? चालूद्यात.

हुप्प्या 12/06/2014 - 07:35
मोदींविरुद्ध वादग्रस्त लिहिलेल्या गोष्टीवर बंदी घालणारे त्यांचे भक्त हे आपण कसे ठरवले? केरळातील पोलिसांनी ही कारवाई केली असेल तर ती त्या राज्य सरकारच्या मार्गदर्शनाखाली. केरळात आपले लाडके काँग्रेसचे सरकार आहे. तेव्हा जो दोष द्यायचा तो खुल्या दिलाने काँग्रेसला द्यावा. ह्या लेखावरील बंदीमागे मोदी समर्थक आहेत असे कुठेही दिसत नाही. आपल्या दिव्य (की पूर्वग्रहदूषित) दृष्टीलाच ते दिसतात असे वाटते. त्यामुळे हा मुद्दा इथे अप्रस्तुत आहे. आणि तो आपण दामटून, खोटेनाटे सांगून लोकांच्या गळी उतरवत आहात ह्याचा राग आहे.

डॉ सुहास म्हात्रे 11/06/2014 - 22:53
अरे, अरे ! केरळमध्ये भाजप चे सरकार निवडून आलेसुद्धा !!!??? की आणीबाणी जाहीर करून कायदे बदलून दिल्लीतल्या सरकारने सगळ्या राज्यातील पोलिसदले ताब्यात घेतली ???!!! =)) , =)) , =)) (काल झोपी जाण्यापूर्वीपर्यंत पोलीस हा राज्यांच्या ताब्यातला विषय असल्याचे ऐकून होतो !)

भृशुंडी 12/06/2014 - 23:44
ह्या बातमीनुसार तक्रार भाजपच्या युवा मोर्चाने केली आहे. करणारच! भाजपाच्या मुख्य नेत्यावर टीका करणे सोपे नाही, हे सगळ्यांना समजावण्याची वेळ आलेली आहे. नाहीतर कोणीही सोम्यागोम्या उद्या टीका करायचा. भाजपा कार्यकर्यांनी डोळ्यात तेल घालून जागृत राहिले पाहिजे.

विकास 12/06/2014 - 23:51
भारतीय दंड विधानाच्या १५३ वे कलम हे पोलीसांनी लावले. हे कलम "Provoking with the intend to create rioting" साठीचे आहे. भाजपाच्या युवा मोर्चाने (मोदी विरोधकांना अपेक्षित असलेली) दंगल करण्याऐवजी दंगलीसाठी उद्युक्त करण्याच्या उद्देशाने केलेल्या कृतीबद्दल प्रस्थापित कायद्यानुसार तक्रार केली. त्यात काही गैर दिसत नाही. तुम्हाला नक्की काय चुकीचे वाटते आहे? मला स्वतःला असल्या कारणावरून (कुठल्याही पुस्तक/लेख/विचारांवर) बंदी, अटक अथवा दंगल काहीच घडू नये असे वाटते. पण दुर्दैवाने वस्तुस्थिती तशी नाही. दंगली घडवण्याच्या उद्देशानेच हे घडते. त्यामुळे, जो पर्यंत खोडसाळपणे हिंसेला उद्युक्त करणार्‍या घटना घडत असतील तेथे बंदी नाही पण असे खोडसाळपणा करणार्‍यांना अटक जरूर करावी आणि कायद्याप्रमाणे शिक्षा करावी असे नक्की वाटते.

भृशुंडी 13/06/2014 - 01:09
महाविद्यालयातील एका मासिकात व्यक्त केलेली मते दंगल घडवण्यासाठी असतील, असं वाटत नाही. काहीशी चुकीची तुलना होती- नक्कीच. या इतर अनेक मान्यवरांमध्ये जॉर्ज बुशसाहेबही होते! पण त्या प्रमादासाठीच्या शिक्षेचे प्रमाण म्हणजे अटक (प्राचार्यांनादेखील) काहीच्या काही आहे. तथापि भाजपाच्या अतीउत्साही कार्यकर्त्यांनी दंगल किंवा गेला बाजार शिवसेनेची ट्रेडमार्क असलेली जाळपोळ, दगडफेक केली नाही, आणि निव्वळ तक्रार केली - याबद्दल त्यांचे खरंच अभिनंदन. ह्याच उद्या समजा एखाद्या महाविद्यालयीन हस्तलिखित अनियतकालिकात मोदी-उमा भारती यांची व्यंगचित्रे जर खोमेनी-KKK ह्यांबरोबर आली तर काय होईल ते बघणं ईंटरेस्टिंग असेल.

विकास 13/06/2014 - 02:33
म्हणूनच म्हणले की मला बंदी हा प्रकार मान्यच नाही. पण "भावना दुखावल्या" ह्या नावाखाली बंदी घातली जाते तसेच "भावना भडकवल्या" म्हणून कायदा वापरला जाऊ शकतो. तसे बघायचे गेले तर असे कायदे वापरणे हे मला वाटते भाजपावाले डाव्या आणि स्युडो विचारवंतांकडूनच शिकले असावेत. म्हणूनच फार कमी वेळा वापरला गेलेला एक अमेरीकन विचित्र कायदा या असल्या भारतीय वंशांच्या विचारवंतांनी आणि त्यांच्या संघटनांनी मोदींविरुद्ध वापरून त्यांचा व्हिसा रद्द करायला लावला होता.

यशोधरा 13/06/2014 - 16:06
मोदींविरुद्ध काही केले की लोकशाहीची बूज राखणे असते हे आपल्यासारख्या अनेक मिपा कारकीर्दी पाहिलेल्या मिपाकरास ठाऊक नाही, हे पाहून एक मिपाकर म्हणून... वगैरे वगैरे वगैरे :D

वेल्लाभट 13/06/2014 - 16:00
हा भावना हा प्रकार कमालीचा व्हल्नरेबल होत चाललाय आजकाल. आणि कशाला किती महत्व द्यायचं हे कळलंय का कधी आपल्याला? कुणी थोर व्यक्ती म्हणून गेला की `व्हॉट्स इन अ नेम' .... आपण नेम तर सोडाच त्यापाठची बिरुदं नी असल्या गोष्टींनाही डोंगराइतकं महत्व देतो. विचार, कार्य हे बाजूलाच पडतं नेहमी.

विकास 13/06/2014 - 19:08
सहमत. मला वाटतं एकदा होळीच्या निमित्ताने सगळ्या (सर्व जाती, भाषा, धर्म, विचार, इत्यादीच्या) ह्या "भावना विवश" पब्लीकला एकत्र करावे आणि संध्याकाळी सहा ते सकाळी सहा एक्मेकांविरुद्ध नुसते ठणाणा बोंबलायला लावावे. एकदा का असे ऐकून कान आणि डोके बधीर झाले की मग भावना दुखावणे बंद होईल अशी एक वेडी आशा...

भृशुंडी 13/06/2014 - 21:41
एकदम बराबर बोल्या तुम! भावना दुखावल्या जाण्यावर अक्सीर इलाज!

इरसाल 18/06/2014 - 12:30
लुव्र संग्राहलयाच्या धर्तीवर एक मोठ्ठे गोडावुन बांधुन त्यात भारतात असणारे सगळे पुतळे/पुतळी, फ्लेक्स हलवावे. आणी ज्यांचे अस्मितांचे गळवे हळवे आहेत त्यांना तिथे जावुन दर्शन घ्यायला लावावे आणी त्यासाठी जबरदस्त तिकीटही लावावे. असेल प्रेम आस्था तर जातील तिथे आणी पुतळा विटंबना वगैरे प्रकार बंद होतील.

हुप्प्या 26/06/2014 - 20:46
http://www.loksatta.com/pune-news/vinod-tavde-promises-to-make-cyber-law-for-anti-saint-content-632206/ संतांविरुद्ध लिहिण्याला प्रतिबंध करणारा कायदा बनवण्याचा प्रस्ताव विनोद तावड्यांनी मांडला आहे. वरवर बरा वाटणारा हा प्रस्ताव म्हणजे एक निसरडी वाट आहे. त्या वाटेने जाणारा उत्तरोत्तर घसरतच जाणार. संत कोणाला म्हणायचे, टीका कुठे संपते आणि बदनामी कुठे सुरु होते, श्रद्धेला पोचणारी ठेच मोजण्याचा काही व्यक्तीनिरपेक्ष मापदंड आहे का. अनेक मुद्दे आहेत. असल्या कायद्यांचा ब्ल्याकमेलिंगकरता, पैसे उकळण्याकरता पोलिसांकडून व अन्य समाजकंटकांकडून होण्याची शक्यता आहे. कुणी पंढरपूरच्या वारीत आढळणार्‍या अस्वच्छतेविरुद्ध नाक मुरडले तर त्याला तुकाराम वा ज्ञानेश्वरांविषयीची बदनामी म्हणून बोंबाबोंब होऊ शकते. असली घातक आश्वासने पूर्ण केली नाहीत तर समाजावर मोठे उपकार होतील.

मंदार कात्रे 09/06/2014 - 06:06
लोकांनी आपल्या दैवतांचा अपमान करणे सहन करायला शिकलेच पाहिजे असे मला वाटते.
यापेक्षा देवतांचा अपमान करण्याची खोडसाळ प्रव्रुत्तीच नष्ट केली तर?

हुप्प्या 09/06/2014 - 08:18
जगाच्या पाठीवरील सर्व देशात जाऊन तिथे लोकांचे प्रबोधन करायचे? शक्य तरी आहे का? नुसते पाकिस्तान आणि बांगलादेश बघा तिथे रहाणारे वा तिथून अमेरिकेत वा युरोपात जाऊन रहाणारे लोक हे शिवाजीविषयी आदर बाळगतील का? ठाकर्‍यांविषयी आदर बाळगतील का? फेसबुक वा ट्विटरवरुन हे लोक बदनामीकारक काहीतरी लिहिणे थांबवता येणे शक्य आहे का? मला वाटते नाही. आजिबात शक्य नाही. आपल्या एका क्षुल्लक पोस्टमुळे लोक डोक्यात राख घालून घेतात आणि जाळपोळ करतात ह्याचा असुरी आनंद होणेच जास्त शक्य आहे.

निलरंजन 09/06/2014 - 08:17
आपल्या देवतांचे अपमान सहन न करण्याजोगे पोस्ट असतात पण काही प्रश्न पडलेले शिवराय आणि साहेब यांचे गलिच्छ फोटो नेमके धर्मवीर संभाजी महाराज या पेजवरच का टाकले गेले ? पोस्ट पाहिल्यावर वाॅटसअपवर शेअर करणारे खरेच भक्त होते का दहशतवादी? सोशल मीडीयाचा जास्त वापर करून हे प्रकरण जास्त चिघळले पण न्युज चॅनेल ने गैरसमज दूर केले नाही म्हणून संभ्रम अजूनच वाढला नव्हता का?

आतिवास 09/06/2014 - 09:38
उत्साहाच्या भरात आपण काय शेअर करतोय हेही अनेक लोक विसरतात असा अनुभव आहे. शिवाय एखाद्याची बदनामी करुन त्याचा/तिचा अपमान करता येतो हा विचार प्रचंड हास्यास्पद वाटतो मला! पण त्याला अगदी स्वतःला शिक्षित म्हणवणारे लोक बळी पडतात. आपल्याला काही दिसलं तर थेट सायबर सेलकडे तक्रार करावी - पण अनेक मंडळी महापुरुषांच्या बदनामीचं कळत नकळत वितरण करत असतात हे मात्र विचित्र वाटतं. आपल्या भावना लोकांनी काबूत ठेवायला शिकणं, सायबर सेलकडे तक्रार करणं, बदनामीकारक साहित्याचा अजिबात प्रसार न करणं, आणि कायदा हातात न घेणं एवढी पथ्य लोकांनी पाळली की सामाजिक द्वेष आणि अशांतता फैलावणा-यांचा उद्देश यशस्वी होणार नाही.

राजेश घासकडवी 09/06/2014 - 15:05
शिवाय एखाद्याची बदनामी करुन त्याचा/तिचा अपमान करता येतो हा विचार प्रचंड हास्यास्पद वाटतो मला!
अगदी नेमकं. त्याहीपलिकडे जाऊन असा अपमान म्हणजे आख्ख्या जातीचा/समाजाचा/वर्गाचा अपमान असं मानून घेऊन 'आता आपल्यावर या अपमानाचा बदला घेण्याची जबाबदारी आहे. हे करणाऱ्या त्या साल्या जाती/समाज/वर्गाला इंगा दाखवलाच पाहिजे' हा विचारही होतो. नुसता विचारच नाही, तर त्यानुसार आचारही होतो हे फारच वाईट. महापुरुषांचं विभूतीकरण होतं. मग त्या महापुरुषाचं श्रेष्ठत्व विसरलं जाऊन त्यांचं केवळ एखाद्या मूर्तीत, प्रतिमेत, झेंड्यात किंवा बिरुदात रूपांतर होतं. त्यावर चिखलाचा एक थेबंही उडला तरी चवताळून उठायचं एवढाच त्यांचा उपयोग शिल्लक राहतो. हे दुर्दैव आहे.

प्रभाकर पेठकर 09/06/2014 - 09:45
>>>>अलीकडे झालेल्या शिवाजी महाराज व बाळ ठाकर्‍यांच्या फेसबुकवरील काही प्रक्षोभक चित्रांमुळे .... अशा शब्दप्रयोगांनीही कांहींच्या भावना दुखावतात. त्या ऐवजी, 'अलीकडे झालेल्या, छत्रपती शिवाजी महाराज आणि माननिय बाळासाहेब ठाकरे ह्यांच्या फेसबुकवरील कांही प्रक्षोभक चित्रांमुळे...' अशी शब्दरचना जास्त आदरयुक्त वाटते.

हुप्प्या 09/06/2014 - 10:28
बाळ ठाकरे यांचा अनेकवचनी उल्लेख पुरेसा आदरणीय आहे. ठाकरे यांचा आणि ठाकर्‍यांचा ह्यात आदराच्या बाबतीत फार फरक नाही. बाकी आदरणीय, माननीय, हिंदूहृदयसम्राट, सेनानायक वगैरे बाकीच्या पदव्या लावाव्यात का नाही हा लेखकाच्या वैयक्तिक स्वातंत्र्याचा प्रश्न आहे. शिवाजी महाराज हे माझ्या लेखी आदरपूर्वक केलेले संबोधन आहे. ह्या महामानवाविषयी माझ्या मनात आदराशिवाय अन्य भावना नाही. पण अमकेच शब्द वापरा वा तमकीच विशेषणे वापरा असल्या आज्ञावजा सूचनांना मी फाट्यावर मारतो. असो. भरकटणे थांबवून मूळ विषयाकडे वळावे हे उत्तम.

प्रभाकर पेठकर 09/06/2014 - 20:03
>>>>अमकेच शब्द वापरा वा तमकीच विशेषणे वापरा असल्या आज्ञावजा सूचनांना मी फाट्यावर मारतो. अशी कुठलीही आज्ञा अथवा सुचना माझ्या प्रतिसादात नाही. माझ्या प्रतिसादात नसलेल्या गोष्टी तुम्ही फाट्यावर मारणार असाल तर मला कांहीच आक्षेप नाही. मला काय आदरयुक्त वाटते तेवढे मी दिले आहे. तुम्ही त्याचे पालन कराच अशी आज्ञा, सूचना, विनंती त्यात नाही. शिवाय, मी ठळक केलेल्या अक्षरांविषयीच माझे मत मी दिले आहे. बाकी पदव्यांबाबत लेखकाचे व्यक्तिस्वातंत्र्य अबाधित आहेच. >>>>असल्या आज्ञावजा सूचनांना मी फाट्यावर मारतो. मी सुद्धा. आपल्या मनाविरुद्धच्या वाक्यांचा एव्हढा राग येतो तर ज्यांच्या नजरेत हे महापुरुष आहेत त्या अजाणांना त्यांच्या दैवतावर केलेली चिखलफेक कशी सहन व्हावी? त्यांनी जशी सहनशक्ती अंगी बाणवावी तशीच त्यांना खडे बोल ऐकविण्याची इच्छा असणार्‍यांनीही बाळगावी असे नाही वाटत? माझा प्रतिसाद म्हणजे भरकटणे नसून मुख्य विषयाला धरुनच आहे.

हुप्प्या 10/06/2014 - 01:50
माझा राग हा माझ्या मनाविरुध्दच्या वाक्यांना नसून अमक्या व्यक्तीला आदर दाखवायचा असेल तर अमक्या पदव्या आणि तमकी बिरुदे वापरा ह्या आग्रहाविरुद्ध आहे. तशी बिरुदे वापरले नाहीत तर त्यांचा मोठा अपमान होतो ह्या आपल्या अध्याहृत अर्थाला आहे. मी असे काही मानत नाही. मला जे योग्य बिरुद वाटते ते मी वापरले. शिवाजी महाराजांना छत्रपती हे बिरुद न लावल्यामुळे त्यांचा मोठा अपमान होतो असे मी मानत नाही. किंबहुना तसे मानणार्‍यांच्या मानसिकतेवर हा लेख हा एक प्रहार आहे. एका धर्मात त्यांच्या संस्थापकांचा उल्लेख करताना त्यांना शांती मिळो असल्या अर्थाचे काही म्हणण्याची पद्धत आहे. आदर दाखवण्याची ही पद्धत आता इतकी अनिवार्य झाली आहे की तसे म्हटले नाही तर संस्थापकाचा मोठा अपमान होतो असे मानणारा वर्ग त्या धर्मात निर्माण झाला आहे. तसे शिवछत्रपती वा अन्य कुणाबाबत घडू नये अशी माझी इच्छा आहे.

प्रभाकर पेठकर 10/06/2014 - 18:02
>>>>माझा राग हा माझ्या मनाविरुध्दच्या वाक्यांना नसून अमक्या व्यक्तीला आदर दाखवायचा असेल तर अमक्या पदव्या आणि तमकी बिरुदे वापरा ह्या आग्रहाविरुद्ध आहे. माझा मूळ प्रतिसाद कृपया पुन्हा वाचा. त्यात ठळक केल्या शब्दांबद्दलच मी, 'मला काय आदरयुक्त वाटते' ते लिहीले आहे. तुम्ही ते तसेच वापरा असा आग्रह, आज्ञा अजिबात कुठे नाही. बाकीच्या महापुरुषाच्या पदव्या, बिरुदं ही माझ्या वैयक्तिक स्वातंत्र्याचा भाग म्हणून वापरली आहेत. ती तुमच्यावर कुठल्याही कोनातून लादली, सुचवली, आज्ञा केलेली नाही. मूळ मुद्दा सोडून जे सुचविलेले नाही अशी गोष्टच धरून ती तुम्हाला झोडपत बसायचे असेल तर चालू द्या. ती तुमची वैयक्तिक आवड म्हणून मी दुर्लक्ष करतो.

हुप्प्या 10/06/2014 - 23:31
आपण असे लिहिले होतेत >> अशा शब्दप्रयोगांनीही कांहींच्या भावना दुखावतात. त्या ऐवजी, 'अलीकडे झालेल्या, छत्रपती शिवाजी महाराज आणि माननिय बाळासाहेब ठाकरे ह्यांच्या फेसबुकवरील कांही प्रक्षोभक चित्रांमुळे...' अशी शब्दरचना जास्त आदरयुक्त वाटते. ह्यात अशा शब्दप्रयोगांनी भावना दुखावतात असा आपला दावा आहे. आणि तो मुद्दा मला खोडायचा आहे. अशा शब्दप्रयोगामुळे लोकांनी आपल्या भावना दुखावून घेणे सोडावे. जगातील कुठल्या कानाकोपर्‍यात बसून कुणी काय लिहिल ह्याचे एककेंद्रीय नियंत्रण ठेवणे शक्य नाही तेव्हा सहनशक्ती वाढवा असे माझे म्हणणे आहे. मी मुद्दा सोडलेला नाही. आपण जे मागे जे म्हटलात ते मी म्हटलेच नव्हते असा दावा करत आहात. तो चुकीचा आहे.

प्रभाकर पेठकर 11/06/2014 - 00:17
>>>> अशा शब्दप्रयोगांनी भावना दुखावतात असा आपला दावा आहे. तुम्हाला तुमचाच हेका चालवायचा आहे. माझा मूळ प्रतिसाद वाचा..वाचा सांगून तुम्ही कांही तो वाचत नाही. त्यातील ठळक केलेल्या शब्दांबद्दलच मी माझं मत मांडलं आहे हे त्रिवार सांगूनही तुम्ही त्याकडे सोयिस्कर दुर्लक्ष करता आहात. माझा प्रतिसाद पुन्हा चिकटविताना त्यातील मी ठळक केलेली अक्षरे पुसून ती इतर साध्या अक्षरांमधेच मिसळवून माझा संपूर्ण प्रतिसाद म्हणजे 'अशा शब्दप्रयोगांनी भावना दुखावतात असा आपला दावा आहे' असा थेट आरोप करताताना तसा, मला अभिप्रेत नसलेला, अर्थ तुम्ही त्याला चिकटविता आहात. आनंद आहे. तुम्हाला जो अर्थ घ्यायचा तो घ्या, तुम्हाला जी तुमची मते मांडायची ती मांडत राहा, माझ्याकडून ह्या विषयावर हा शेवटचा प्रतिसाद.

हतोळकरांचा प्रसाद 15/06/2014 - 09:54
जाऊ द्या हो. बाळासाहेबांचा वरील लेखातील तसा उल्लेख खटकणारा आहे हेच वास्तव आहे, समजून नसेलच घ्यायचं तर आपण करू शकतो?

हुप्प्या 15/06/2014 - 11:11
अहो तुम्हाला खटकणारे असे कुणी काही लिहिले तरी त्या व्यक्तीच्या मतस्वातंत्र्याचा मान राखून ते सहन करणे हीच तर व्यक्तीस्वातंत्र्याची कसोटी आहे. सगळ्यांना आवडेल आणि पटेल असेच लिहिले गेले तर त्याकरता स्वातंत्र्य वेगळे मागावे का लागेल? समजा तुम्हाला हिंदूहृदयसम्राट शिवसेनाप्रमुख बाळासाहेब ठाकरे असे लिहिले नाही तर खटकत असेल तर मला बाळ ठाकरे इतके म्हणून पुरत असेल. जर सभ्यतेच्या सीमेत राहून असे वेगवेगळे उल्लेख होत असतील तर ते चालू दिलेच पाहिजेत. मला खटकते म्हणून दुसर्‍याच्या उल्लेखाला धारेवर धरा असे करून चालणार नाही. तशात मिसळपाववर लिहिणारे जगात सगळीकडे असतात. निव्वळ मुंबईत राडा करुन अशा लोकांवर जरब बसेल का? मला वाटत नाही. तेव्हा व्यक्तीस्वातंत्र्याचा मान राखणे हेच इथे इष्ट आहे.

हुप्प्या 15/06/2014 - 11:05
मी उद्धृत केलेल्या वाक्याखेरीज त्यात कुठलेही अन्य वाक्य नाही.तेव्हा नसलेली वाक्ये मला वाचायला सांगून आपण काय साध्य करत आहात ते आपणच जाणत असाल. बाळ ठाकर्‍यांना बाळासाहेबच म्हटले पाहिजे हे मला मान्य नाही. माझ्या मते अनेकवचनी उल्लेख करणे हे सन्मान दर्शकच आहे. ठाकर्‍यांविषयी मला आदर आहेच. मतभेदही आहेत. अजून एक उदाहरण घ्यायचे तर पु. ल. देशपांडे हे मला ठाकर्‍यांपेक्षा जास्त आदरणीय आहेत. पण त्यांचाही उल्लेख मी पु. ल. देशपांड्यांनी अमुक एका पुस्तकात असे म्हटले आहे असा करेन. त्यात साहेब, अण्णा, भाई कुठलाही प्रत्यय लावायची गरज वाटत नाही. त्यात मला काहीही अनादरणीय वाटत नाही. ह्यात मतांतरे असू शकतात. पण त्याकरता मतस्वातंत्र्यावर गदा आणण्याची भाषा असू नये.

बॅटमॅन 10/06/2014 - 11:08
सहमत. रामकृष्णादि देवांचा उल्लेख जर एकवचनी केलेला चालतो तर शिवाजीमहाराज किंवा अन्य महापुरुषांचा उल्लेख एकवचनी केल्याने फरक का पडावा हे कोडे कै उलगडत नाही. पण ते एक असोच. मला डॉक्षावर उगी फतवा नकोय स्वतःच्या ;)

प्रचेतस 10/06/2014 - 11:51
रामकृष्णादि देवांचा उल्लेख जर एकवचनी केलेला चालतो तर शिवाजीमहाराज किंवा अन्य महापुरुषांचा
देवांविषयी प्रिती असते तर शिवाजी महाराज आदी महापुरुषांविषयी प्रितीयुक्त आदर असतो.

बॅटमॅन 10/06/2014 - 12:19
शिवाय आपल्या भाषांमध्ये आदर=बहुवचन आणि अनादर=एकवचन अशी सिस्टिम उपटलीय. वरिजिनल संस्कृतात असे कधीच नव्हते. कितीही आदराने बोलले तरी ते लोक अरेतुरेच करायचे- मग तो कुणी मोठा राजा असो नैतर कोणी महान ऋषी असो.

प्रचेतस 10/06/2014 - 12:26
ते झालंच रे. पण तसंही बघितलं तर वडील/ आजोबांना आपण अहो जाहोच करतो आणि आई/आजीला अगं तुगं. हल्लीची पिढी मात्र हे संकेत पाळत नाही हे मात्र खरं.

बॅटमॅन 10/06/2014 - 12:30
होय ते आहेच-पण वैयक्तिक मत विचारशील तर त्यात गैर काही नाही. उत्तरेत तर दोघांनाही अहोजाहो करतात. ते कितीतरी बरं. आपल्या इथे सिस्टिमिक भेदभाव इतका खोलवर आहे, की आईचा भाऊ म्हणून मामा तेवढा अरेजारे आणि वडिलांचा भाऊ म्हणून काका मात्र अहोजाहो? बरेचजण काकालाही एकवचनाने बोलावतात तो भाग वेगळा. असो.

सुनील 10/06/2014 - 14:38
त्याचं काय आहे - मामा म्हणताना ओठ एकमेकांच्या जवळ येतात (पक्षी जवळीक, बोले तो एकेरी) अन् काका म्हणताना ओठ एकमेकांपासून दूर जातात (पक्षी दूरावा, बोले तो बहुवचनी) ;)

पिशी अबोली 13/06/2014 - 17:22
शिवाय आपल्या भाषांमध्ये आदर=बहुवचन आणि अनादर=एकवचन अशी सिस्टिम उपटलीय. वरिजिनल संस्कृतात असे कधीच नव्हते
विषयाशी अवांतर प्रतिसाद आहे, पण कोणत्याही भाषेचा विकास स्वतंत्रपणे होत असल्याने तिने 'वरिजिनल' व्हरायटीला चिकटून राहण्याची अपेक्षा नसावी. आणि काहीशा नंतरच्या काळातील संस्कृतमधे आदरार्थी बहुवचनाचा वापर होत असे असे काहीसे स्मरते. कदाचित शाकुंतल किंवा उत्तररामचरितात कुठेतरी उदाहरण असावे.

बॅटमॅन 16/06/2014 - 13:04
पूर्वार्धाशी सहमत आहे, उत्तरार्धाची उदा. पहायला आवडतील. पण एनीवे तो प्रक्षिप्त प्रकारच असावा. पाणिनीत अशा प्रकाराचा उल्लेख आहे काय?

माहितगार 09/06/2014 - 21:10
मराठीच्या व्याकरणात काळानुरूप बदल होतो आहे काय ? परंपरागत मराठी व्याकरणात नामाचे नामाला किंवा सर्वनामाला विभक्तिप्रत्यय किंवा शब्दयोगी अव्यय लागण्यापूर्वी त्याचे जे रूप बदलते त्याला 'सामान्यरूप' म्हणतात. आणि आडनावांचे सामान्यरूप होणे ही बाब मागच्या पिढ्यांमध्ये सामान्यबाब असावी. (चूकभूल देणे घेणे, कृ. मराठी व्याकरण त़ज्ञांनी/अभ्यासकांनी मार्गदर्शन करावे) काळानुरूप नवीन मराठी पिढ्यांनी आडनावांचे सामान्यरूप करणे थांबवले असेल तर मराठी बोलणार्‍या जुन्या पिढ्यांना मराठी बोलण्याचे नवीन काळानुसार प्रशिक्षण द्यावे लागेल, म्हणजे गैरसमज होण्याची शक्यता कमी होईल.

तिमा 09/06/2014 - 09:54
विज्ञान हे माणसाच्या प्रगतीसाठी असते. पण ते माकडांच्या हाती पडले की विध्वंस ठरलेलाच!

म्हैस 09/06/2014 - 11:26
रिकामटेकडे आणि दंगली झाल्यावर असुरी आनंद मिळवणारे अश्या पोस्ट टाकत असतात . त्यांना दंगली हव्याच असतात . दंगल झाली कि ते अजून चेकाळतात . आणि हे कोणी परदेशी करत असतील अस वाटत नहि. त्यामुळे दंगल वगेरे न करता ताबडतोब तक्रार करून अश्या पोस्त काढून टाकाव्यात हा उपाय मला वाटतो .
देवतांचा अपमान करण्याची खोडसाळ प्रव्रुत्तीच नष्ट केली तर?
सहमत आहे . पण कशी ? कोण करणार ?

तुमचा अभिषेक 09/06/2014 - 12:15
अश्या प्रकारांकडे न चिडता दुर्लक्ष करायला शिकले की हे प्रकार वाढतील वाढतील आणि तरीही दुर्लक्ष केले की एकदाचे थांबतील. जरी दुर्लक्ष करणे शक्य नसेल किंवा आपल्या देवांचा आणि दैवतांचा अपमान सहन करणे हे कोणाला कमीपणाचे वाटत असले तरी पडद्यामागच्या खर्‍या सुत्रधाराला न पकडता तोडफोड करत वा दंगली घडवत शासनव्यवस्थेवर राग काढणेही चुकीचे हे तरी प्रत्येकाने समजून घेतले पाहिजे कारण यात छळ सामान्यांचाच होतो. महाराजांचा अपमान या महाराष्ट्रात सहन केला जाणार नाही या भावनेचे समर्थन मी देखील करतो पण अरे तो कोण आहे तो समोर तर दिसू दे.. जरी प्रत्येक माणसाचे प्रबोधन करणे शक्य नसले तरी संघटनांचे नक्कीच करू शकतो. कारण बरेचदा तोडफोड वा बंदच्या स्वरूपात निषेध एखाद्या संस्था संघटनेच्या मार्फत वा पुढाकाराने होतो. सरकारने अश्या गोष्टींचा पाठपुरावा करावा अशी अपेक्षा धरणे चुकीचे नाही, पण या देशात आणखीही बर्‍याच समस्या असताना आपली प्रायोरिटी काय हे आपण जनतेनेच ठरवण्याची गरज आहे.

प्रसाद१९७१ 09/06/2014 - 15:28
अहो त्यांचे दुसरे च interset असतात. त्या निमित्तानी दुकान दार वगैरें कडुन जास्तीची खंडणी घेता येते. ह्या area मधे माझा जोर आहे हे राजकीय बॉस ला दाखवता येते ( त्याचा फायदा निवडणुकीत वसुल केला जातो ). लोकांना त्रास दिल्याचा असुरी आनंद मिळतो. अशी अनेक कारणे आहेत आणि त्यांचा संबंध फक्त आणि फक्त स्वार्थाशी आहे.

प्रभाकर पेठकर 09/06/2014 - 20:20
कांही राजकिय कारणांसाठी सुरक्षा आणि सुव्यवस्था पाळता येत नसल्याने किंवा सरकार पाळत नसल्याने सर्वसामान्य जनता वैफल्यग्रस्त झालेली असते. त्यांच्या ह्या अवस्थेचाच फायदा घेत राजकिय पुढारी समाजात विष पसरवत असतात. 'दुर्लक्ष केले पाहिजे हे ज्यांना कळते' त्या अल्पसंख्य (म्हणजे विशेष समाज नाही) समाजाला कांही समजवावे लागत नाही आणि ज्यांना समजणे गरजेचे असते असे समाजकंटक समजून घेण्याच्या मनःस्थितीत नसतात. सरकारी हस्तक्षेप आवश्यक आहे.

माहितगार 09/06/2014 - 13:38
मुख्य धागा लेखात वेगळ्या अर्थछटांचे शब्द कदाचित अधीक सुयोग्य ठरतील असे वाटते. अशा ठिकाणी हेतू बदनामी पेक्षा अपमान करून चाहत्यांच्या भावना जाणीवपुर्वक दुखवण्याचा असू शकतो नालस्ती किंवा अधिक नेमका शब्द वापरता येऊ शकेल असे वाटते. सहनकरणे आणि संयम यांच्या अर्थछटात अंतर आहे. मला वाटते वाक्य काहीसे खालील प्रमाणे असणे अधीक सुयोग्य होऊ शकेल. 'लोकांनी आपल्या दैवतांबद्दल अभ्यासपूर्ण टिका कठोर असली तरीही सहन करायला शिकलेच पाहिजे, आणि निंदकाकडून अपमानांबद्दल संयम दर्शवला पाहिजे. स्वतःस प्रीय विभूतींची भलावण करून हवे असणेही समजता येते, पण कौतुक जबरदस्तीने करवून घेता येते ? एखादी व्यक्ती जी स्वकतृत्वाने पुरेशी मोठी आहे, तीला मोठीच म्हणा हि सक्ती त्या व्यक्तीची प्रतिमा मोठी करते का ? आपल्या संयम सोडलेल्या वागण्याने इतरांच्या मनातील प्रतिमा उंचावण्या एवजी तडा तर जाणार नाही याचा चाहत्यांनी विचार करण्यास वाव आहे असे वाटते.'

माहितगार 09/06/2014 - 13:42
या धागा लेखात ज्या विशिष्ट घटनांचा उल्लेख आहे त्यातील काहींना राजकीय उद्दीष्टे आणि रंग नाहीतना अशी शंका वाटली. वृत्तमाध्यमांमध्ये सुद्धा जबाबदारीच्या जाणीवेचा अभाव यावेळी प्रकर्षाने जाणवला.

आत्मशून्य 09/06/2014 - 13:58
बदनामी कोणाला चुकते ? सगळ्यांचे चाहते आपापल्या श्रध्दास्थानाची बदनामी वर्षानुवर्षे सहन करत आलेले आहेत, राहतील, ठोस पर्याय याला उपलब्ध्द नाही. विटंबना जरा संवेदन्शील मुद्दा असतो. विटंबना चाहत्यांच्या भावना दुखावते. विटंबना चाहत्यांच्या श्रध्दास्थानाशी असलेली निष्ठा डिवचते. म्हणून चाहत्यांचा तोल जातो. मी स्वतः जेंव्हा जेंव्हा ज्या ज्या लोकांच्या श्रध्दास्थानाची विटंबना केली जाइल तेंव्हा त्या लोकांनी एकत्र येउन धडकी भरेल असा विराट मुकमोर्चा काढुन निषेध नोंदवावाच या मताचा आहे. पण मला कोणत्याही प्रकारे भारतीय समाजाची शारीरीक, मानसीक, आर्थीक हानी होणे पसंत नाही भलेही मी अशा दुश्कृत्या विरोधा प्रचंड शक्ती प्रदर्शन मी आवश्यक मानतो. - जय महात्मा गांधी.

आत्मशून्य 09/06/2014 - 14:03
यांच्या या http://www.misalpav.com/comment/586771#comment-586771 प्रतिसादाला उत्तर म्हणून दिला होता. शक्य झाल्यास तेथे हलवावा.

श्रीगुरुजी 09/06/2014 - 14:45
महाराष्ट्रात काँग्रेसचा १९९५ च्या विधानसभा निवडणुकीत पराभव झाला होता. त्यानंतर १९९६ च्या लोकसभा निवडणुकीत ४८ पैकी जेमतेम १५ जागा मिळवून (भाजप १८ + शिवसेना १५ अशा एकूण ३३ जागा युतीला मिळाल्या होत्या) काँग्रेसचा पुन्हा एकदा दारूण पराभव झाला होता. त्यानंतर १९९७ मध्ये मुम्बईतील रमाबाई आंबेडकर नगरात आंबेडकरांच्या पुतळ्याची विटंबना झाल्यामुळे दंगल होऊन पोलिस गोळीबारात १० व्यक्ती मृत्युमुखी पडल्या होत्या. त्यावेळी युतीचे सरकार जवळपास बरखास्त होत आले होते. त्या सरकारची बरखास्ती थोडक्यात टळली. नंतर १९९८ च्या निवडणुकीत दंगलीचा प्रमुख मुद्दा होता व त्यात युतीचा दारूण पराभव झाला होता (काँग्रेस ३३ + रिपब्लिकन ४ = ३७ आणि युती = १०). याच निवडणुकीत प्रमोद महाजनांचाही पराभव झाला होता. आता २०१४ मध्ये लोकसभा निवडणुकीत काँग्रेसचा अत्यंत लाजिरवाणा पराभव झाला आहे. ऑक्टोबर मध्ये विधानसभेची निवडणुक आहे. त्याच पार्श्वभूमीवर हे बदनामी प्रकरण घडलेले आहे. काही दिवसांपूर्वी शिवाजी महाराज व बाळासाहेब ठाकरे यांची बदनामी व २ दिवसांपूर्वी आंबेडकरांची बदनामी करण्यात आली आहे. लगेचच "केंद्रात भाजपची सत्ता आल्यानंतर १५ दिवसांतच जातीय तणाव वाढण्यास सुरुवात झाली" अशी फुसकुली पवारांनी सोडलेली आहे. एकंदरीत हा प्रकार योजनाबद्ध असावा व विधानसभा निवडणुकीपूर्वी १९९७ प्रमाणे वातावरण निर्मिती करून युतीला बदनाम करावे अशी योजना असावी असे वाटते.

काळा पहाड 09/06/2014 - 18:22
माझ्या मते हा त्याच्या पुढचा प्रकार आहे. काँग्रेसचा पराभव करण्यात सोशल नेटवर्क आघाडीवर होते. आता राज्यातील निवडणुका आहेत. तर ह्या निमित्ताने सोशल नेटवर्क वर अ‍ॅक्टीव्ह असणार्‍यांना धमकावण्याचा तर हा प्रकार नसेल? म्हणजे कसं तर अश्या पोष्ट स्वतःच टाकायच्या, दंगल स्वतःच्याच कार्यकर्त्यांकरवी करायची, मग सोशल नेटवर्क वापरणार्‍या लोकांना धमकी द्यायची. लोकांना माहीतच नसेल की कोणती पोष्ट ऑफेन्सिव्ह बनू शकते ते. बाकी पवारांच्या स्टेटमेंट्स बद्दल बोलणे म्हणजे चिखलात दगड मारणं होय.

आजानुकर्ण 09/06/2014 - 18:55
हिंदूराष्ट्र सेना हे काँग्रेसचे पिलू असण्याची शक्यता नाकारता येत नाही. मात्र काँग्रेसला सगळ्याच दंगलींचा फायदा झालेला नाही. उत्तरप्रदेशात मुझफ्फरपूरमध्ये निवडणुकीपूर्वी दंगली घडवून आणल्या तर काँग्रेसलाच त्याचा तोटा झाला. याउलट दंगलखोरांचा धीरोदात्तपणे प्रतिकार करणाऱ्या भाजपाच्या खासदाराला मंत्रीपदाचे सुयोग्य बक्षीस मिळाले. त्यामुळे महाराष्ट्रातील दंगलींचा काँग्रेस-राष्ट्रवादीला फायदा होईल असे नाही. जनता सूज्ञ आहे. धनंजयभाई देसाईदेखील महाराष्ट्राचे भावी मंत्री होऊ शकतात.

नानासाहेब नेफळे 09/06/2014 - 20:03
आधी रथयात्रा मग बाबरी ,त्यामुळे झालेले मुंबैचे स्फोट,...... ९५साली युतीचे सरकार.... नंतर लगेचच केंद्रात भाजपचे सरकार..... . . . . परंतु हा योगायोग असावा.

श्रीगुरुजी 10/06/2014 - 20:29
>>> आधी रथयात्रा मग बाबरी ,त्यामुळे झालेले मुंबैचे स्फोट,...... ९५साली युतीचे सरकार.... नंतर लगेचच केंद्रात भाजपचे सरकार..... अरे माईसाहेब, आयुष्यात कधीतरी सुधार रे.

हाडक्या 11/06/2014 - 22:09
@गुरुजी, मला एक प्रश्न पडलाय वो.. या लोकांना 'ग्रेट थिन्कर', 'टॉपगिअर्ड फिलॉसॉफर', 'नाना नेफळे', 'माईसाहेब' वगैरे डु-आयडी इतक्या फटाफट कसे काय मिळतात हो ? (यात संपादकीय हात असावा काय? असा आमचा संशय आहे.. परंतु तुमची या डु-आयडींबरोबर घनिष्ठ मैत्री असल्याने हा प्रश्न ) बादवे आमाला एक आयडी मिळवायला चार महिने लागले.. आशा सोडली होती तेव्हा ई-पत्र आले की या मिपावर म्हणून.!! *biggrin*

श्रीगुरुजी 12/06/2014 - 17:00
>>> @गुरुजी, मला एक प्रश्न पडलाय वो.. या लोकांना 'ग्रेट थिन्कर', 'टॉपगिअर्ड फिलॉसॉफर', 'नाना नेफळे', 'माईसाहेब' वगैरे डु-आयडी इतक्या फटाफट कसे काय मिळतात हो ? हा प्रश्न मलाही पडलाय. चव्हाण, उत्तर द्या. तुम्ही इतक्या मोठ्या संख्येने डू-आयडी कसे मिळविलेत ते सांगता का जरा. >>> परंतु तुमची या डु-आयडींबरोबर घनिष्ठ मैत्री असल्याने हा प्रश्न ) :lol:

भृशुंडी 09/06/2014 - 22:53
असहमत. हिंदू-मुस्लिम अशा रीतीने समाजातील मतांची विभागणी करून काँग्रेसला फायदा नाही. त्याउलट काँग्रेसला नेहेमीचं जातीय राजकारण करून मतं मिळवणं सोयीचं आहे, आणी त्यात काँग्रेस दरवेळी यशस्वी झालेली आहे. त्याला काटशह देण्यासाठी "धर्माचं" कार्ड खेळणं, हे दरवेळी भाजपाचं सूत्र राहीलं आहे. तेव्हा दंगलींंमुळे होणारं मतांचं ध्रुवीकरण हे "भाजपा"लाच सोयीचं आहे. (१९९२ नंतरचा भाजप उदय) उत्तरप्रदेशात मुझफ्फरपूरमध्ये हीच रणनीती वापरली गेलीये.

राजेश घासकडवी 09/06/2014 - 23:08
तुमच्या प्रतिसादात मला सरळसरळ विभूतींची विटंबना करण्याचा प्रयत्न मला दिसतो. भाजपाला आख्ख्या देशाने एकमताने निवडून दिलेलं असताना त्या पक्षाविरुद्ध काही बोलणं हेच ब्लास्फेमस आहे. तुम्ही यातून संपूर्ण भारताच्या संपूर्ण जनतेच्या भावना दुखवत आहात. याला देशद्रोहच का म्हणू नये असा मला प्रश्न पडतो. ही ही असली मानसिकता ठेचून काढली पाहिजे. अशा कुरापतखोर माणसांमुळेच दंगली होतात. असल्या विभूतीभंजनाच्या कृतीने भक्तांच्या भावना दुखावल्या की मग ते बिचारे नाइलाजाने चवताळून उठतात. मग त्यातून दंगली झाल्या तर दोष कुणाचा? शब्दांनी उचकवणारे आणि लाठ्याकाठ्यांनी डोकी फोडून खून पाडणारे तत्वतः सारखेच.

गवि 09/06/2014 - 15:10
राजीव साने यांचा एक वाचनीय लेख अगदी याच विषयावर बोलतो. त्याची लिंक खाली आहे. अद्याप वाचला नसेल तर जरुर वाचावा. http://www.loksatta.com/sampadkiya-news/emotion-get-hurt-271325/ शीर्षक : दुखऱ्या समूहभावनांना उद्रेकाधिकार? थोडे अंश खाली चोप्य पस्ते करत आहे: एकटय़ा व्यक्तीला सातत्याने टोचून बोलून आत्महत्या करायला भाग पाडले जाऊ शकते व तो गुन्हा आहेही, पण यावरून 'समूहांना भावना दुखावून घेण्याचा अधिकार' द्यावा काय? कारण एखाद्या समूहातला कोणीही उपटसुंभ, जणू काही तो अख्ख्या समूहाचा प्रतिनिधी असल्याच्या थाटात, एखाद्या अभिव्यक्तीविरुद्ध रीतसर गुन्हाही दाखल करू शकतो. यातून 'दुखऱ्या समूहभावने'ला, चिथावणीला व झुंडशाहीला वैधता प्राप्त होत नाही काय? सात शेपटय़ांचा उंदीर असे म्हणून चिडविला जाणारा उंदीर एकेक शेपटी कापत जातो. एक शेपटी उरल्यावर त्याला 'एक शेपटीचा उंदीर' म्हणूनही चिडविले जातेच. खरे तर एक शेपटीचा म्हणजे नॉर्मल! पण हा तीही कापतो!! ही गोष्ट, 'चिडवून घेण्यात' मुख्य दोष आहे, हे शिकविते. आपल्या देशात 'गोतगटीय' अस्मिताबाजी व जमातवादांमुळे वातावरण इतके दूषित आणि कलुषित झाले आहे, की शब्दाशब्दाला अडखळायला होते. एखाद्या व्यवसायाचा उल्लेख मराठीत केला तर तो भावना दुखावणारा ठरू शकतो. मग एक तर संस्कृतोद्भव शब्द वापरायचा किंवा इंग्लिश शब्द वापरायचा. मुस्लिमांना सरळ मुस्लीम न म्हणता 'मॉमेडियन' असे दबक्या सुरात का म्हणायचे? 'विशिष्ट समूह' का म्हणायचे? जिच्यावर झुंडशाहीचा हल्ला होतो, ती व्यक्ती भावना दुखावण्याच्याच नव्हे, तर इतर कोणत्याही गुन्हय़ात दोषी होती की नव्हती, हा मुद्दाच गरलागू आहे. कोणत्याही कथित अपराध्याला शासन करण्याचा अधिकार फक्त आणि फक्त शासनसंस्थेलाच राहिला पाहिजे. अगदी 'रेडहॅण्ड' सापडलेल्या 'पाकीटमारा'ला जमावाने मारहाण करणे हेदेखील शासनाच्या सार्वभौमतेचा आणि पाकीटमाराच्या नागरी अधिकाराचा भंग करणेच ठरते. 'रेडहॅण्ड' पाकीटमाराचे उदाहरण अशासाठी, की त्याची दंडार्हता तुम्हाला 'साक्षात' असेल, पण तुम्ही दंडाधिकारी नाही आहात, हे कसे विसरता? ज्या क्षणी आपण ग्रस्तता ही गोष्ट 'समूहाला' बहाल करतो, त्या क्षणी आपण झुंडशाहीला अधिमान्यता देत असतो. कायदा असा हवा की, उदाहरणार्थ समजा मला कोणी जन्मावरून 'भटुरडय़ा' म्हटले तर म्हणणाऱ्याला काहीही शिक्षा नको, पण मी जर 'ब्राह्मणांच्या भावना दुखावल्या गेल्या' असे म्हटले, तर मला शिक्षा झाली पाहिजे. प्रिव्हेन्शन ऑफ प्रोव्होकेटिव्ह पब्लिक क्लेिमग ऑफ कम्युनल इन्सल्ट अ‍ॅक्ट! याने टवाळखोरी वाढेल की काय अशी चिंता वाटेल, पण मुद्दा आहे तो, टवाळखोरी 'गंभीर'पणे न घ्यायला शिकण्याचा, दुखरेपणा घालवायचा आणि खोडसाळपणाच्या उपद्रवमूल्यातली हवा काढून टाकण्याचा! सर्व विचार सर्वांना पटतील असं नाही, पण मांडणी लाजवाब आहे.

कलंत्री 09/06/2014 - 15:39
आपण इतरांच्या हातातील बाहुले बनत जात असतो याचे भान ठेवायला हवे. मागच्या १० दिवसामध्ये हजारो गाड्यांच्या काचा फुटल्या, दोन समाजात तेढ निर्माण झाली, काही लोक भयाच्या सावलीत जगत होते याचा विचार करता स्वप्रबोधन हाच खरा मार्ग आहे.

अत्रुप्त आत्मा 09/06/2014 - 16:14
@पण यावरून 'समूहांना भावना दुखावून घेण्याचा अधिकार' द्यावा काय? कारण एखाद्या समूहातला कोणीही उपटसुंभ, जणू काही तो अख्ख्या समूहाचा प्रतिनिधी असल्याच्या थाटात, एखाद्या अभिव्यक्तीविरुद्ध रीतसर गुन्हाही दाखल करू शकतो. यातून 'दुखऱ्या समूहभावने'ला, चिथावणीला व झुंडशाहीला वैधता प्राप्त होत नाही काय?>>> काही दिवसापूर्वीच हा अनुभव आला. फेसबुकावर भूत नावाचा एक ग्रुप आहे.तिथे मी भूत बनविण्याची पाककृती नावाचा छोटा लेख टाकला. त्याच्यावर काहि वेळातच परित्राणाय साधूनाम नावाचा एक पेज धारक(आय.डी.) येऊन वाट्टेल तसं आणि वाट्टेल ते बरळू लागला.माझं लेखन मार्मिक आणि प्रबोधनात्मक अंगानी जाणारं होतं.त्यात कोणत्याही विशिष्ट धर्माचा अपमान इत्यादी काहिही नव्हता. तरी त्यानी माझ्यावर जोरदार हल्ला चढवला. कारण त्यात सनातन कल्पनांची मी रेवडी उडवली होती..(किंबहुना ज्यांनी हल्ला केला,तसल्याच दुष्प्रवृतीं विरोधात जाणारी मत त्यात होती..ते एष धर्मः तन्नातन्नः वाले होते! हे निश्चित ) मी ही प्रतिवाद करत होतो. पण अ‍ॅडमिननी त्याला सुनावण्या ऐवजी सदर पोस्टच डिलिट केली(नंतर त्या सर्व कोल्ह्यांन्नी मिळून,तिथे माझ्यासारख्याला खिजवता येइल अशी पोस्ट टाकून बराच राग शमवून घेतला..आणि ती पोस्ट मात्र राहिलीच!) शेवट मीच त्या ग्रुपला त्याच्या एडमिन सह समजून घेतले..आणि त्यांन्ना त्यांच्या भयाण भवितव्यावर सोडून दिले. :)

पोटे 09/06/2014 - 16:41
बदनामी सगळेच करत असतात. कोण गान्धीन्ची करतो , कोण शिवाजीन्ची. व्यक्ती आनी पaddhat यात फरक आसाटॉ.

माहितगार 09/06/2014 - 19:08
एका खासगी बसवरील दगडफेकीत डोक्याला दगड लागून जखमी झालेली प्रवासी वसंत रूपनर (वय ४०, रा. सांगोला) नावाची व्यक्ती कोमामध्ये गेली आहे असे वृत्त आहे. संदर्भ: १. दैनिक लोक्सत्ता ९ जून २०१४ २. पुणे मिरर Jun 9, 2014, ३. इंडीयन एक्सप्रेस June 9, 2014

विवेकपटाईत 10/06/2014 - 20:15
आपली सहनशीलता संपत चालली आहे. यात राजनीती ही असू शकते. पण ज्या देशात चार्वाकला ही ऋषीचा दर्जा मिळाला आहे. तिथे निंदा नालस्ती सहन करण्याची शक्ती का हरवली याचा विचार करणे गरजेचे आहे. कबीरदास यांनी म्हंटलेले आहे, निंदा करणार्याची झोपडी घराचा शेजारी असलेली बरी. त्या वेळी देशात प्रचलित असलेल्या हिंदू मुस्लीम दोन्ही धर्मांच्या आडंबरांचा विरोध केला, त्यांची भाषा ही कडक होती तरी ही त्यांना आपल्या विचारांचा प्रचार करण्याची मुभा होती. दोन्ही धर्मावालंबी त्यांना संत मानतात. कुठल्या ही व्यक्तीचे किंवा धर्माचे आपल्या परीने विश्लेषण करण्याची स्वतंत्रता असली पाहिजे. तालिबान प्रमाणे आपण ही धर्मांधतेने वागू लागलो तर देशाचे तीन तेरा व्हायला उशीर लागणार नाही.

राजेश घासकडवी 10/06/2014 - 23:23
नुकतंच हे वाचलं - मोदींचा फोटो केवळ इतर नकारात्मक चेहेऱ्यांच्या रांगेत छापला म्हणून चार विद्यार्थ्यांवर गुन्हा दाखल. भारतात आणीबाणीत हे सर्रास व्हायचं.

हुप्प्या 10/06/2014 - 23:40
ही कारवाई कुणाच्या अख्त्यारीत झाली? राज्य सरकार की केंद्र सरकार? माझ्या माहितीप्रमाणे मोदींनी आणीबाणी घोषित करुन तमाम राज्यांची सूत्रे (अजून तरी) हातात घेतलेली नाहीत. पोलिस खाते हे माझ्या माहितीनुसार राज्य सरकारच्या हाताखाली असते तेव्हा आपल्या उचंबळून येणार्‍या भावनांना काबूत ठेवा. थोडा धीर धरा. लवकरच मोदी भारताचे हुकुमशहा बनतील आणि आपला धर्मांध चेहरा दाखवतील मग तुम्हाला रान मोकळे होईल. चिंता नसावी!

आयुर्हित 11/06/2014 - 00:08
राजेश घासकडवी, आपण दिलेले शिर्षक वाचुन कोणालाही त्या विद्ध्यार्थ्यांची/प्राचर्यांची खरोखर किव येइल हो! आपल्या दुर्दैवाने व आपली इच्छा नसतांना मोदी आता पंतप्रधान झाले आहेत. आता तरी घास गोड मानुन खा. किती दिवस दुस्वास करणार? मोदींचा फोटो केवळ इतर नकारात्मक चेहेऱ्यांच्या रांगेत छापला म्हणून नव्हे तर आपली भारताच्या पंतप्रधानंबद्दल संकुचीत मानसिकता व अल्पबुद्धि दाखविल्या बद्दल गुन्हा दाखल झाला आहे. देव आपले व त्या नादान विद्द्यार्थ्यांचेही भले करो.

भृशुंडी 11/06/2014 - 00:29
नाही तर काय? देशाच्या पंतप्रधानाबद्द्ल वाट्टेल ते कसं लिहू शकतं कुणी? स्थानिक भाजपा कार्यकर्त्यांनी म्हणूनच ते मासिक जाळले. साधी गोष्ट आहे.

राजेश घासकडवी 11/06/2014 - 22:25
आपली भारताच्या पंतप्रधानंबद्दल संकुचीत मानसिकता व अल्पबुद्धि दाखविल्या बद्दल गुन्हा दाखल झाला आहे.
संकुचित मानसिकता आणि अल्पबुद्धि हा गुन्हा! अईशप्पथ, खरंच अच्छे दिन आले आहेत भारतात! पण आपल्या न्यायव्यवस्थेवर अतिरेकी ताण येईल याची काळजी वाटते. असो, ही बातमी देण्याचं कारण म्हणजे केवळ ऑनलाइनच नव्हे, तर छापील मीडियातही भक्तांच्या भावना किती चटकन दुखावल्या जातात हे लेखाच्या मूळ मुद्द्याशी सुसंगत विधान करायचं होतं. पण असं विधान करणं म्हणजेही न सहन होणारी टीका अनेकांना वाटते, त्याला काय करणार? चालूद्यात.

हुप्प्या 12/06/2014 - 07:35
मोदींविरुद्ध वादग्रस्त लिहिलेल्या गोष्टीवर बंदी घालणारे त्यांचे भक्त हे आपण कसे ठरवले? केरळातील पोलिसांनी ही कारवाई केली असेल तर ती त्या राज्य सरकारच्या मार्गदर्शनाखाली. केरळात आपले लाडके काँग्रेसचे सरकार आहे. तेव्हा जो दोष द्यायचा तो खुल्या दिलाने काँग्रेसला द्यावा. ह्या लेखावरील बंदीमागे मोदी समर्थक आहेत असे कुठेही दिसत नाही. आपल्या दिव्य (की पूर्वग्रहदूषित) दृष्टीलाच ते दिसतात असे वाटते. त्यामुळे हा मुद्दा इथे अप्रस्तुत आहे. आणि तो आपण दामटून, खोटेनाटे सांगून लोकांच्या गळी उतरवत आहात ह्याचा राग आहे.

डॉ सुहास म्हात्रे 11/06/2014 - 22:53
अरे, अरे ! केरळमध्ये भाजप चे सरकार निवडून आलेसुद्धा !!!??? की आणीबाणी जाहीर करून कायदे बदलून दिल्लीतल्या सरकारने सगळ्या राज्यातील पोलिसदले ताब्यात घेतली ???!!! =)) , =)) , =)) (काल झोपी जाण्यापूर्वीपर्यंत पोलीस हा राज्यांच्या ताब्यातला विषय असल्याचे ऐकून होतो !)

भृशुंडी 12/06/2014 - 23:44
ह्या बातमीनुसार तक्रार भाजपच्या युवा मोर्चाने केली आहे. करणारच! भाजपाच्या मुख्य नेत्यावर टीका करणे सोपे नाही, हे सगळ्यांना समजावण्याची वेळ आलेली आहे. नाहीतर कोणीही सोम्यागोम्या उद्या टीका करायचा. भाजपा कार्यकर्यांनी डोळ्यात तेल घालून जागृत राहिले पाहिजे.

विकास 12/06/2014 - 23:51
भारतीय दंड विधानाच्या १५३ वे कलम हे पोलीसांनी लावले. हे कलम "Provoking with the intend to create rioting" साठीचे आहे. भाजपाच्या युवा मोर्चाने (मोदी विरोधकांना अपेक्षित असलेली) दंगल करण्याऐवजी दंगलीसाठी उद्युक्त करण्याच्या उद्देशाने केलेल्या कृतीबद्दल प्रस्थापित कायद्यानुसार तक्रार केली. त्यात काही गैर दिसत नाही. तुम्हाला नक्की काय चुकीचे वाटते आहे? मला स्वतःला असल्या कारणावरून (कुठल्याही पुस्तक/लेख/विचारांवर) बंदी, अटक अथवा दंगल काहीच घडू नये असे वाटते. पण दुर्दैवाने वस्तुस्थिती तशी नाही. दंगली घडवण्याच्या उद्देशानेच हे घडते. त्यामुळे, जो पर्यंत खोडसाळपणे हिंसेला उद्युक्त करणार्‍या घटना घडत असतील तेथे बंदी नाही पण असे खोडसाळपणा करणार्‍यांना अटक जरूर करावी आणि कायद्याप्रमाणे शिक्षा करावी असे नक्की वाटते.

भृशुंडी 13/06/2014 - 01:09
महाविद्यालयातील एका मासिकात व्यक्त केलेली मते दंगल घडवण्यासाठी असतील, असं वाटत नाही. काहीशी चुकीची तुलना होती- नक्कीच. या इतर अनेक मान्यवरांमध्ये जॉर्ज बुशसाहेबही होते! पण त्या प्रमादासाठीच्या शिक्षेचे प्रमाण म्हणजे अटक (प्राचार्यांनादेखील) काहीच्या काही आहे. तथापि भाजपाच्या अतीउत्साही कार्यकर्त्यांनी दंगल किंवा गेला बाजार शिवसेनेची ट्रेडमार्क असलेली जाळपोळ, दगडफेक केली नाही, आणि निव्वळ तक्रार केली - याबद्दल त्यांचे खरंच अभिनंदन. ह्याच उद्या समजा एखाद्या महाविद्यालयीन हस्तलिखित अनियतकालिकात मोदी-उमा भारती यांची व्यंगचित्रे जर खोमेनी-KKK ह्यांबरोबर आली तर काय होईल ते बघणं ईंटरेस्टिंग असेल.

विकास 13/06/2014 - 02:33
म्हणूनच म्हणले की मला बंदी हा प्रकार मान्यच नाही. पण "भावना दुखावल्या" ह्या नावाखाली बंदी घातली जाते तसेच "भावना भडकवल्या" म्हणून कायदा वापरला जाऊ शकतो. तसे बघायचे गेले तर असे कायदे वापरणे हे मला वाटते भाजपावाले डाव्या आणि स्युडो विचारवंतांकडूनच शिकले असावेत. म्हणूनच फार कमी वेळा वापरला गेलेला एक अमेरीकन विचित्र कायदा या असल्या भारतीय वंशांच्या विचारवंतांनी आणि त्यांच्या संघटनांनी मोदींविरुद्ध वापरून त्यांचा व्हिसा रद्द करायला लावला होता.

यशोधरा 13/06/2014 - 16:06
मोदींविरुद्ध काही केले की लोकशाहीची बूज राखणे असते हे आपल्यासारख्या अनेक मिपा कारकीर्दी पाहिलेल्या मिपाकरास ठाऊक नाही, हे पाहून एक मिपाकर म्हणून... वगैरे वगैरे वगैरे :D

वेल्लाभट 13/06/2014 - 16:00
हा भावना हा प्रकार कमालीचा व्हल्नरेबल होत चाललाय आजकाल. आणि कशाला किती महत्व द्यायचं हे कळलंय का कधी आपल्याला? कुणी थोर व्यक्ती म्हणून गेला की `व्हॉट्स इन अ नेम' .... आपण नेम तर सोडाच त्यापाठची बिरुदं नी असल्या गोष्टींनाही डोंगराइतकं महत्व देतो. विचार, कार्य हे बाजूलाच पडतं नेहमी.

विकास 13/06/2014 - 19:08
सहमत. मला वाटतं एकदा होळीच्या निमित्ताने सगळ्या (सर्व जाती, भाषा, धर्म, विचार, इत्यादीच्या) ह्या "भावना विवश" पब्लीकला एकत्र करावे आणि संध्याकाळी सहा ते सकाळी सहा एक्मेकांविरुद्ध नुसते ठणाणा बोंबलायला लावावे. एकदा का असे ऐकून कान आणि डोके बधीर झाले की मग भावना दुखावणे बंद होईल अशी एक वेडी आशा...

भृशुंडी 13/06/2014 - 21:41
एकदम बराबर बोल्या तुम! भावना दुखावल्या जाण्यावर अक्सीर इलाज!

इरसाल 18/06/2014 - 12:30
लुव्र संग्राहलयाच्या धर्तीवर एक मोठ्ठे गोडावुन बांधुन त्यात भारतात असणारे सगळे पुतळे/पुतळी, फ्लेक्स हलवावे. आणी ज्यांचे अस्मितांचे गळवे हळवे आहेत त्यांना तिथे जावुन दर्शन घ्यायला लावावे आणी त्यासाठी जबरदस्त तिकीटही लावावे. असेल प्रेम आस्था तर जातील तिथे आणी पुतळा विटंबना वगैरे प्रकार बंद होतील.

हुप्प्या 26/06/2014 - 20:46
http://www.loksatta.com/pune-news/vinod-tavde-promises-to-make-cyber-law-for-anti-saint-content-632206/ संतांविरुद्ध लिहिण्याला प्रतिबंध करणारा कायदा बनवण्याचा प्रस्ताव विनोद तावड्यांनी मांडला आहे. वरवर बरा वाटणारा हा प्रस्ताव म्हणजे एक निसरडी वाट आहे. त्या वाटेने जाणारा उत्तरोत्तर घसरतच जाणार. संत कोणाला म्हणायचे, टीका कुठे संपते आणि बदनामी कुठे सुरु होते, श्रद्धेला पोचणारी ठेच मोजण्याचा काही व्यक्तीनिरपेक्ष मापदंड आहे का. अनेक मुद्दे आहेत. असल्या कायद्यांचा ब्ल्याकमेलिंगकरता, पैसे उकळण्याकरता पोलिसांकडून व अन्य समाजकंटकांकडून होण्याची शक्यता आहे. कुणी पंढरपूरच्या वारीत आढळणार्‍या अस्वच्छतेविरुद्ध नाक मुरडले तर त्याला तुकाराम वा ज्ञानेश्वरांविषयीची बदनामी म्हणून बोंबाबोंब होऊ शकते. असली घातक आश्वासने पूर्ण केली नाहीत तर समाजावर मोठे उपकार होतील.
अलीकडे झालेल्या शिवाजी महाराज व बाळ ठाकर्‍यांच्या फेसबुकवरील काही प्रक्षोभक चित्रांमुळे पुण्यात काही भागात वातावरण तंग होते. त्यात एका निरपराध मुस्लिम युवकाचा मारहाणीत मृत्यू झाला. हे अगदी चुकीचे आहे. त्याच्या खुनाला जबाबदार असणार्‍यांना शक्य तेवढी कठोर सजा व्हावी. अगदी फाशीदेखील. मग त्यांना आपण हुतात्मा आहोत असे वाटले तरी बेहत्तर. पण ह्यावर उपाय काय? फेसबुक वा ट्विटर जगभर वापरले जाते. कुणी कुठे काय प्रकारची पोस्ट करेल ह्याला काही धरबंध नाही. अनेक देशात टोकाचे व्यक्तिस्वातंत्र्य आहे.

काही लँडस्केप्स...............

जयंत कुलकर्णी ·

प्रभाकर पेठकर 08/06/2014 - 10:10
छान छायाचित्रं आहेत. छायाचित्रांसोबत थोडीफार माहिती दिली असती, जसे छायाचित्रातील स्थळ कुठले आहे, तुमच्या राहत्या शहरापासून किती लांब आहे, जायला-यायला लागणारा वेळ, तसेच, छायाचित्रात दिसणार्‍या वास्तुबद्दल २ शब्द इ.इ. तर धागा अजून परिणामकारक होऊ शकतो. पुढच्या वेळी तसा प्रयत्न जरूर करावा ही विनंती.

मराठे 09/06/2014 - 20:45
फोटो थाउसंड आयलंड आणि नायगाराचे वाटताहेत. थाऊसंड आयलंड ह्या जागी नावाप्रमाणेच हजाराहून जास्त छोटी छोटी बेटं आहेत. पाच महाकाय तलावांपैकी एक ओंटारीयो तलाव संपून तिथून अटलांटीक महासागराला मिळणारी नदी जिथे सुरू होते तिथे ही जागा आहे. अतिशय रम्य ठिकाण. लोकांनी बेटांवर घरं बांधून कार च्या गॅरॅजच्या ऐवजी बोट गॅरॅज बनवलेलं आहे. काही काही बेटं तर खूपच लहान आहे. त्यामुळे 'बेट' शब्दाची व्याख्या ज्यावर किमान एक मोठं झाड आहे ते बेट अशी केली आहे. शिवाय अमेरिका कॅनडाच्या सीमेवर असल्यामुळे काही लोकांचं घर अमेरीकेत आणि आणि अंगण कॅनडात अशी 'इंटरनॅशनल' घरं सुद्धा आहेत.

सखी 09/06/2014 - 21:15
फोटो मलाच दिसत नाहीत वाटतं. मिडीयाफायर ऑफीसातुन बॅन केलेले असावे.

पैसा 13/06/2014 - 22:32
आवडले फोटो. एका फोटोत गेटवे ऑफ इंडियासारखी कोणती इमारत आहे ती?

अक्शु 13/06/2014 - 23:33
मस्त आली आहेत सर्व छायाचित्रे. त्यातल्या त्यात शेवटचे फारच आवडले.

प्रभाकर पेठकर 08/06/2014 - 10:10
छान छायाचित्रं आहेत. छायाचित्रांसोबत थोडीफार माहिती दिली असती, जसे छायाचित्रातील स्थळ कुठले आहे, तुमच्या राहत्या शहरापासून किती लांब आहे, जायला-यायला लागणारा वेळ, तसेच, छायाचित्रात दिसणार्‍या वास्तुबद्दल २ शब्द इ.इ. तर धागा अजून परिणामकारक होऊ शकतो. पुढच्या वेळी तसा प्रयत्न जरूर करावा ही विनंती.

मराठे 09/06/2014 - 20:45
फोटो थाउसंड आयलंड आणि नायगाराचे वाटताहेत. थाऊसंड आयलंड ह्या जागी नावाप्रमाणेच हजाराहून जास्त छोटी छोटी बेटं आहेत. पाच महाकाय तलावांपैकी एक ओंटारीयो तलाव संपून तिथून अटलांटीक महासागराला मिळणारी नदी जिथे सुरू होते तिथे ही जागा आहे. अतिशय रम्य ठिकाण. लोकांनी बेटांवर घरं बांधून कार च्या गॅरॅजच्या ऐवजी बोट गॅरॅज बनवलेलं आहे. काही काही बेटं तर खूपच लहान आहे. त्यामुळे 'बेट' शब्दाची व्याख्या ज्यावर किमान एक मोठं झाड आहे ते बेट अशी केली आहे. शिवाय अमेरिका कॅनडाच्या सीमेवर असल्यामुळे काही लोकांचं घर अमेरीकेत आणि आणि अंगण कॅनडात अशी 'इंटरनॅशनल' घरं सुद्धा आहेत.

सखी 09/06/2014 - 21:15
फोटो मलाच दिसत नाहीत वाटतं. मिडीयाफायर ऑफीसातुन बॅन केलेले असावे.

पैसा 13/06/2014 - 22:32
आवडले फोटो. एका फोटोत गेटवे ऑफ इंडियासारखी कोणती इमारत आहे ती?

अक्शु 13/06/2014 - 23:33
मस्त आली आहेत सर्व छायाचित्रे. त्यातल्या त्यात शेवटचे फारच आवडले.
लेखनविषय:
छायाचित्रण
लेखनप्रकार
प्रतिक्रिया
सध्या अमेरिकेत असल्यामुळे तेथील काही लॅंडस्केप्स टाकत आहे...... कलादालनात टाकण्यास जमत नाही त्यामुळे येथे टाकले आहे.

मदत हवी आहे..जर्मनी...

vrushali n ·

मधुरा देशपांडे 07/06/2014 - 12:58
सध्या इकडचा उन्हाळा सुरु झाला आहे, जुलै मध्ये अंदाजे सर्वसाधारण तापमान २५ ते ३० डिग्री असू शकते. फिरण्यासाठी बरीच ठिकाणे आहेत. सार्वजनिक वाहतुकीच्या सोयी उत्तम आहेत. जमेल तेवढे नक्की फिरायला सांगा. फिरण्यासाठी काही जवळची आणि चांगली ठिकाणे - १. मर्सिडीज संग्रहालय - केवळ भारी गाड्या बघणे यापेक्षाही अजून काही. जर्मनीतील वाहन उद्योगाची सुरुवात ते आताच्या आधुनिक तंत्रज्ञानापर्यंतचा प्रवास अत्यंत माहितीपूर्ण आणि उत्तम रित्या दाखवला आहे. २. पोर्शे संग्रहालय - वरील प्रमाणेच परंतु छोट्या स्वरुपात. ३. हायडेलबर्ग - स्टूटगार्ट हून ट्रेन आहेत. एक छोटेसे, टुमदार आणि सुंदर गाव. ४. ब्लॅक फॉरेस्ट - फ्रायबुर्ग, ओफेन्बुर्ग ही प्रमुख स्थळे आणि शिवाय येथे संपूर्ण भागाची सफर घडवून आणणाऱ्या ट्रेन आहेत. एका दिवसात फिरण्यासाठी उत्तम. ५.जवळच जर्मनी फ्रान्स बॉर्डर वर असलेले स्ट्रासबुर्ग शहर. हे सगळे साधारण २ तासांच्या अंतरावर असलेले पर्याय. स्टूटगार्ट मध्ये अजूनही काही जागा असतील ज्या त्यांच्या तेथील कलीग्स कडून कदाचित कळू शकतील. जर्मनी हा अत्यंत सुरक्षित देश आहे. काळजी घेण्यासारखे वेगळे असे काही नाही. एक पर्यटक म्हणून इतरत्र कुठेही फिरताना घ्यावी तशीच. म्हणजे मोठ्या शहरात पाकीटमारी तत्सम प्रकार घडू शकतात पण प्रमाण अगदी कमी. मोठ्या शहरात इंग्रजी सहज चालून जाइल. स्टूटगार्ट मध्ये अनेक आंतरराष्ट्रीय कंपनीज असल्याने तेवढा त्रास होत नाही. परंतु तरीही बरेचदा दुकानात किंवा कुठेही स्वतःहून सुरुवात जर्मन मध्येच होईल. मला जर्मन येत नाही, कृपया इंग्रजीतून सांगू शकाल का असे सांगण्याची वेळ येऊ शकते. किंबहुना येतेच. लहान गावांमध्ये लोक इंग्रजी बोलण्यास उत्सुक नसतील. काहींना इंग्रजी येत नसेल तर काही जण येत असूनही बोलणार नाहीत. पर्यटक म्हणून फिरताना ज्या प्रमुख गोष्टी लागतील, उदा. तिकीट काढणे वगैरे त्यासाठी बहुतांशी काही प्रश्न येणार नाही. अजून काही आठवले तर लिहीतेच. तुमच्या बहिणीला शुभेच्छा. अधिक माहिती लागल्यास व्यनि/खव द्वारा संपर्क साधू शकता.

कंजूस 07/06/2014 - 14:35
रेल्वे म्युझिअम पाहाच .मी काही जर्मनीला गेलो नाही पण जर्मनीचा DW TV चानेल रोज बघतो .यात 'डिस्कवर जर्मनी' कार्यक्रमात अर्धा तासभर निरनिराळी ठिकाणे दाखवतात .dw-tv.de/english येथे नेटवरती दिसेल .एकदा क्रिसमस निमित्ताने हे रे०म्यु० पूर्ण दाखवले होते (बहूतेक २०११ डिसेंबर) .दोन भावांनी स्वत: बनवले आहे .जगातल्या मोठ्या रे० स्टे०च्या हुबेहुब प्रतिकृती खऱ्या छोट्या गाड्या त्यांच्या वेळेवर धावतात .आजूबाजूच्या इमारती पण तशाच आहेत .एवढेच नाही तर कुठे तरी आग लागते ,बंब येतात ,विझवतात ,ट्राफिकजाम पण होते .जगात एकमेव आहे . अडीचशे किमी वेगासाठीच्या ऑटोबानवर प्रवास आणि इतक्याच वेगाने रेल्वेने जाण्यासाठी (खरं तर चारशे किमीसाठी चा ट्रैक आहे) वेगाची वाराणसी डॉषलैंड (=जर्मनी) गाठावी लागते .नुकतेच जर्मन अंतराळवीर अलेक्झानडर गेस्ट ची निवड पुढील चंद्र आणि मंगळयानासाठी नासाने केली आहे .

निनाद मुक्काम पोस्ट जर्मनी 08/06/2014 - 01:25
स्टूटगार्ड आतच माझ्या पत्नीस विचारले , हे शहर तिच्या गावापासून तासाच्या अंतरावर आहे , येथे पाहण्यासारखे आहे प्राणी संग्रहालय विल हेल्मर जर्मनी मधील म्युनशन ,स्टूटगार्ड . बर्लिन चे प्राणी संग्रहालय पाहण्यासारखे आहेत.

प्रभाकर पेठकर 08/06/2014 - 02:13
माझे जर्मनीतील मार्गदर्शक निनाद आणि दिव्यश्री. दोघांचेही मौल्यवान मार्गदर्शन मला लाभले. माझ्या आवडीनुसार हिटलरकालीन यातनागृह (कॉन्सन्ट्रेशन कॅम्प्स) पाहण्यासाठी मी निनाद आणि दिव्यश्री समवेत डकावला गेलो होतो. यातनागृह मला आवडले असे, मीच काय, कोणीही म्हणू शकणार नाही. पण भेटीचे सार्थक झाले. तसेच बर्लीन भिंत पाहिली. ऐतिहासिक स्थळांना भेट द्यायची इच्छा असेल तर ह्या दोन्ही ठिकाणांना भेट द्यावी. जागतिक इतिहासात ह्या दोन्ही स्थळांना अनन्यसाधारण महत्व आहे. पुन्हा कधी जर्मनीस गेलो तर, पुन्हा एकदा डकाव आणि इतर हिटलरकालीन स्थळं आणि त्याच बरोबर आधुनिक जर्मनीची ओळख दाखविणारी आणि निसर्गरम्य स्थळं पाहायला मी आवर्जून जाईन. ह्या निमित्ताने माझे जर्मनी आणि इटलीचे लेख बाकी आहेत ते टाकण्यासाठी वेळातवेळ काढावा लागणार ह्याची मला जाणीव आहे.

निनाद मुक्काम पोस्ट जर्मनी 08/06/2014 - 03:04
आणि हो , काकांनी म्हटले तसे जर ऐतिहासिक , परंपरा व आधुनिकता जेथे एकाचवेळी नांदते अश्या आमच्या म्युनशन ला भेट देणार असाल तर मला व दिव्यश्री ला जरूर कळवावे , ता, क काका परत युरोप दौरा करणार असाल तर एखाद्या अनोळख्या देशात तुमच्यासारख्या मी सुद्धा भटकंती करेल.

प्रभाकर पेठकर 08/06/2014 - 10:23
>>>>काका परत युरोप दौरा करणार असाल तर एखाद्या अनोळख्या देशात तुमच्यासारख्या मी सुद्धा भटकंती करेल. नक्की कळवेन निनाद. आम्हालाही तुम्हा दोघांचीही साथसंगत आवडली आणि आम्ही आमच्या सहलीची पूर्ण मजा घेऊ शकलो. जाऊ आपण कुठेतरी जवळच. तसे, क्रॅकॉव (पोलंड) 'सॉल्ट माईन्स' पाहायची आहे. ऑस्ट्रिया सुद्धा यादीत आहे. बघूया कधी जमते ते.

दिपोटी 08/06/2014 - 06:42
कामानिमित्त गेल्या वीस वर्षांत बर्‍याच वेळा स्टुटगार्टला जाऊन आलो आहे, त्या अनुभवावर आधारित काही ठळक प्रेक्षणीय स्थळांची यादी (पसंतीक्रमानुसार) खाली देत आहे ... १) Neuschwanstein Castle : एखाद्या परीकथेत शोभून दिसेल असा एक अत्यंत अप्रतिम व देखणा राजवाडा २) Titisee-Neustadt : स्टुटगार्टच्या दक्षिणेस ब्लॅक फॉरेस्ट प्रदेशातील (Black Forest region) एक नयनरम्य ठिकाण/गांव ... जगप्रसिध्द 'कक्कू क्लॉक'चे माहेरघर ब्लॅक फॉरेस्ट प्रदेश असल्याकारणाने येथे लहान-मोठ्या 'कक्कू क्लॉक्स'ची बरीच दुकाने मार्केटमध्ये शेजारीशेजारी दिसतील. जुलै महिन्यात सर्वसाधारणपणे हवामान उत्तम असते, तेव्हा एखाद्या चांगल्या हवामानाच्या दिवशी सकाळीच पोहोचल्यास दिवसभर फेरफटका मारायला व हिंडा-फिरायला सुध्दा हे गांव एकदम मस्त छान आहे. ३) Heidelberg Castle (Heidelberger Schloss) : स्टुटगार्टच्या उत्तरेस असलेला एक प्रेक्षणीय राजवाडा ४) Lake Constance (Bodensee) : (जवळजवळ क्षितिजापर्यंत पोहोचणारा असा) एक अतिभव्य तलाव. जाण्याआधी विकिपीडीयावर या स्थळांची आधी माहिती पाहिल्यास बरे होईल. ट्रेनच्या सोयीची कल्पना नाही - सोयीस्कर असल्यास हा पर्याय देखील चांगला आहे. एखाद्या ओळखीच्या स्थानिक व्यक्ती/सहकारीची साथ व गाडी मिळाल्यास बरेच सोपे जाईल. प्रथमच जात असल्यास (व ट्रॅफिकची दिशा भारतातील ट्रॅफिकच्या दिशेच्या विरुध्द असल्याने) भाड्याची गाडी न घेतलेलीच बरी. (पहिल्यावेळेस गाडी चालवताना पोटात भलामोठा गोळा आला होता म्हणून माझ्या एका अनुभवी सहकार्‍याला गाडी चालवण्याची विनंती केली. पुढील वेळेपासून - दुसरा पर्याय नसल्याने - गाडी चालवायला लागलो व लवकरच रुळलो देखील.) - दिपोटी

दिपोटी 08/06/2014 - 06:46
वर मधुराने सांगितलेल्या स्ट्रासबुर्ग शहराबद्दल एक मुद्दा ... येथील एक प्रसिध्द प्राचीन चर्च जरुर पहाणे ... अत्युत्तम आर्किटेक्चर ... बघायलाच हवे असे. - दिपोटी

मधुरा देशपांडे 08/06/2014 - 20:20
ट्रेन संबंधी अधिक माहिती http://www.bahn.de/i/view/DEU/en/index.shtml या वेबसाईट वर माहिती मिळू शकेल. यात फास्ट ट्रेन्स, लोकल आणि छोट्या अंतरावरील ट्रेन्स अशी सगळी माहिती मिळेल. शिवाय विकांताला किंवा आंतरराज्य, इत्यादी सवलतीतील तिकिटे याबद्दल देखील माहिती मिळेल. उपयुक्त मोबाइल अ‍ॅप - https://play.google.com/store/apps/details?id=de.hafas.android.db&hl=en

भाते 08/06/2014 - 20:53
निनाद आणि पेठकर काका. बघितलं धाग्यावरच साद दिल्याचा परिणाम! लग्गेच प्रतिसाद आला! :)

vrushali n 08/06/2014 - 22:21
तिथे फारसे कोणी ओळखीचे नसल्याने वरील सर्व माहीती अतीशय उपयोगी आहे. तिचे म्युनशनला येणॅ झाले तर नीनाद व दिव्यश्री ह्यांना जरूर कळवेल.तुमच्या आ॑पुलकी मुळे भारावुन गेले आहे. मधुरा देशपांडे ताई ट्रेन संबंधी माहीतीबद्दल बहुत आभार,ती ऑफीसला ट्रेननेच येने जाने करणार आहे

केदार-मिसळपाव 10/06/2014 - 21:17
तर मग रहाण्याची व्यवस्था कंपनीने केलेली असेल. खाण्याची व्यवस्था- भारतीय जेवण: Indisches Restaurant Ganapati Schloßstraße 33 70174 Stuttgart फोनः0711 91274561 Indian Palace Steinstraße 11 70173 Stuttgart फोनः 0711 6724460 Ganesha Restaurant Lembergstraße 19 70186 Stuttgart फोनः0711 4687981 भारतीय किराणा सामान मिळण्याचे ठिकाण Indian Store Augustenstr. 63/1, D-70178, Stuttgart, Germany Phone: 0049-711-617114 सध्या जाम मस्त वातावरण आहे जर्मनीत (युरोपात) तेव्हा मस्त फिरा आणी भरपुर मजा करा. शुभेच्छा.

vrushali n 12/06/2014 - 11:21
इंडीयन जेवणाची सोय झाली की कुठेही रहाण सुसह्य होत. मला एक विचरयच आहे,तिथले फॉरेन Brand चे shampoo conditioner आणी इतर वस्तु परत येताना कितीही आणता येतात का लगेज मधे मागे टाकुन?

सुनील 12/06/2014 - 12:04
तुमचा बॅगेज अलावन्स पूर्ण भरेपर्यंत (बहुधा २३ किलो प्रति बॅग) आणता येतील की!! ;)

vrushali n 12/06/2014 - 13:03
तसे नाही,liquids आणन्यास मनाइ असते ना बर्याचदा म्हणुन विचारले हो

सुनील 12/06/2014 - 13:14
अहो, मनाई असते ती हात-बॅगेतून आणण्यास. चेक-इन बॅगांतून आणा की हवे तेवढे लिक्विड!! ;) (नेहेमी दोन बाटल्या लि॑क्विड आणणारा) सुनील

vrushali n 12/06/2014 - 13:09
भरपुर प्लानींग करुन केलेली दिसतेय सहल.आवड्तेय वाचायला

ऋषिकेश 12/06/2014 - 17:00
होय मला ट्रीप इतकंच त्या ट्रीपचं प्लानिंग आवडतं माझा छंदच आहे म्हणा ना, तहान भूक विसरून जातो अगदी ट्रीपचे प्लॅनिंग करताना

संग्राम 20/03/2017 - 00:57
Namaskar ..... Mobile varun type karat asalyamule marathit lihu shakalo nahi tyabaddal kshamasva ..... Project nimitta Hannover yethe family sobat April 2017 madhye yenar aahe ... Jar koni mipakar Hannover kinva aaspass asatil tar saanga ....thodi madat havi aahe ...

मधुरा देशपांडे 07/06/2014 - 12:58
सध्या इकडचा उन्हाळा सुरु झाला आहे, जुलै मध्ये अंदाजे सर्वसाधारण तापमान २५ ते ३० डिग्री असू शकते. फिरण्यासाठी बरीच ठिकाणे आहेत. सार्वजनिक वाहतुकीच्या सोयी उत्तम आहेत. जमेल तेवढे नक्की फिरायला सांगा. फिरण्यासाठी काही जवळची आणि चांगली ठिकाणे - १. मर्सिडीज संग्रहालय - केवळ भारी गाड्या बघणे यापेक्षाही अजून काही. जर्मनीतील वाहन उद्योगाची सुरुवात ते आताच्या आधुनिक तंत्रज्ञानापर्यंतचा प्रवास अत्यंत माहितीपूर्ण आणि उत्तम रित्या दाखवला आहे. २. पोर्शे संग्रहालय - वरील प्रमाणेच परंतु छोट्या स्वरुपात. ३. हायडेलबर्ग - स्टूटगार्ट हून ट्रेन आहेत. एक छोटेसे, टुमदार आणि सुंदर गाव. ४. ब्लॅक फॉरेस्ट - फ्रायबुर्ग, ओफेन्बुर्ग ही प्रमुख स्थळे आणि शिवाय येथे संपूर्ण भागाची सफर घडवून आणणाऱ्या ट्रेन आहेत. एका दिवसात फिरण्यासाठी उत्तम. ५.जवळच जर्मनी फ्रान्स बॉर्डर वर असलेले स्ट्रासबुर्ग शहर. हे सगळे साधारण २ तासांच्या अंतरावर असलेले पर्याय. स्टूटगार्ट मध्ये अजूनही काही जागा असतील ज्या त्यांच्या तेथील कलीग्स कडून कदाचित कळू शकतील. जर्मनी हा अत्यंत सुरक्षित देश आहे. काळजी घेण्यासारखे वेगळे असे काही नाही. एक पर्यटक म्हणून इतरत्र कुठेही फिरताना घ्यावी तशीच. म्हणजे मोठ्या शहरात पाकीटमारी तत्सम प्रकार घडू शकतात पण प्रमाण अगदी कमी. मोठ्या शहरात इंग्रजी सहज चालून जाइल. स्टूटगार्ट मध्ये अनेक आंतरराष्ट्रीय कंपनीज असल्याने तेवढा त्रास होत नाही. परंतु तरीही बरेचदा दुकानात किंवा कुठेही स्वतःहून सुरुवात जर्मन मध्येच होईल. मला जर्मन येत नाही, कृपया इंग्रजीतून सांगू शकाल का असे सांगण्याची वेळ येऊ शकते. किंबहुना येतेच. लहान गावांमध्ये लोक इंग्रजी बोलण्यास उत्सुक नसतील. काहींना इंग्रजी येत नसेल तर काही जण येत असूनही बोलणार नाहीत. पर्यटक म्हणून फिरताना ज्या प्रमुख गोष्टी लागतील, उदा. तिकीट काढणे वगैरे त्यासाठी बहुतांशी काही प्रश्न येणार नाही. अजून काही आठवले तर लिहीतेच. तुमच्या बहिणीला शुभेच्छा. अधिक माहिती लागल्यास व्यनि/खव द्वारा संपर्क साधू शकता.

कंजूस 07/06/2014 - 14:35
रेल्वे म्युझिअम पाहाच .मी काही जर्मनीला गेलो नाही पण जर्मनीचा DW TV चानेल रोज बघतो .यात 'डिस्कवर जर्मनी' कार्यक्रमात अर्धा तासभर निरनिराळी ठिकाणे दाखवतात .dw-tv.de/english येथे नेटवरती दिसेल .एकदा क्रिसमस निमित्ताने हे रे०म्यु० पूर्ण दाखवले होते (बहूतेक २०११ डिसेंबर) .दोन भावांनी स्वत: बनवले आहे .जगातल्या मोठ्या रे० स्टे०च्या हुबेहुब प्रतिकृती खऱ्या छोट्या गाड्या त्यांच्या वेळेवर धावतात .आजूबाजूच्या इमारती पण तशाच आहेत .एवढेच नाही तर कुठे तरी आग लागते ,बंब येतात ,विझवतात ,ट्राफिकजाम पण होते .जगात एकमेव आहे . अडीचशे किमी वेगासाठीच्या ऑटोबानवर प्रवास आणि इतक्याच वेगाने रेल्वेने जाण्यासाठी (खरं तर चारशे किमीसाठी चा ट्रैक आहे) वेगाची वाराणसी डॉषलैंड (=जर्मनी) गाठावी लागते .नुकतेच जर्मन अंतराळवीर अलेक्झानडर गेस्ट ची निवड पुढील चंद्र आणि मंगळयानासाठी नासाने केली आहे .

निनाद मुक्काम पोस्ट जर्मनी 08/06/2014 - 01:25
स्टूटगार्ड आतच माझ्या पत्नीस विचारले , हे शहर तिच्या गावापासून तासाच्या अंतरावर आहे , येथे पाहण्यासारखे आहे प्राणी संग्रहालय विल हेल्मर जर्मनी मधील म्युनशन ,स्टूटगार्ड . बर्लिन चे प्राणी संग्रहालय पाहण्यासारखे आहेत.

प्रभाकर पेठकर 08/06/2014 - 02:13
माझे जर्मनीतील मार्गदर्शक निनाद आणि दिव्यश्री. दोघांचेही मौल्यवान मार्गदर्शन मला लाभले. माझ्या आवडीनुसार हिटलरकालीन यातनागृह (कॉन्सन्ट्रेशन कॅम्प्स) पाहण्यासाठी मी निनाद आणि दिव्यश्री समवेत डकावला गेलो होतो. यातनागृह मला आवडले असे, मीच काय, कोणीही म्हणू शकणार नाही. पण भेटीचे सार्थक झाले. तसेच बर्लीन भिंत पाहिली. ऐतिहासिक स्थळांना भेट द्यायची इच्छा असेल तर ह्या दोन्ही ठिकाणांना भेट द्यावी. जागतिक इतिहासात ह्या दोन्ही स्थळांना अनन्यसाधारण महत्व आहे. पुन्हा कधी जर्मनीस गेलो तर, पुन्हा एकदा डकाव आणि इतर हिटलरकालीन स्थळं आणि त्याच बरोबर आधुनिक जर्मनीची ओळख दाखविणारी आणि निसर्गरम्य स्थळं पाहायला मी आवर्जून जाईन. ह्या निमित्ताने माझे जर्मनी आणि इटलीचे लेख बाकी आहेत ते टाकण्यासाठी वेळातवेळ काढावा लागणार ह्याची मला जाणीव आहे.

निनाद मुक्काम पोस्ट जर्मनी 08/06/2014 - 03:04
आणि हो , काकांनी म्हटले तसे जर ऐतिहासिक , परंपरा व आधुनिकता जेथे एकाचवेळी नांदते अश्या आमच्या म्युनशन ला भेट देणार असाल तर मला व दिव्यश्री ला जरूर कळवावे , ता, क काका परत युरोप दौरा करणार असाल तर एखाद्या अनोळख्या देशात तुमच्यासारख्या मी सुद्धा भटकंती करेल.

प्रभाकर पेठकर 08/06/2014 - 10:23
>>>>काका परत युरोप दौरा करणार असाल तर एखाद्या अनोळख्या देशात तुमच्यासारख्या मी सुद्धा भटकंती करेल. नक्की कळवेन निनाद. आम्हालाही तुम्हा दोघांचीही साथसंगत आवडली आणि आम्ही आमच्या सहलीची पूर्ण मजा घेऊ शकलो. जाऊ आपण कुठेतरी जवळच. तसे, क्रॅकॉव (पोलंड) 'सॉल्ट माईन्स' पाहायची आहे. ऑस्ट्रिया सुद्धा यादीत आहे. बघूया कधी जमते ते.

दिपोटी 08/06/2014 - 06:42
कामानिमित्त गेल्या वीस वर्षांत बर्‍याच वेळा स्टुटगार्टला जाऊन आलो आहे, त्या अनुभवावर आधारित काही ठळक प्रेक्षणीय स्थळांची यादी (पसंतीक्रमानुसार) खाली देत आहे ... १) Neuschwanstein Castle : एखाद्या परीकथेत शोभून दिसेल असा एक अत्यंत अप्रतिम व देखणा राजवाडा २) Titisee-Neustadt : स्टुटगार्टच्या दक्षिणेस ब्लॅक फॉरेस्ट प्रदेशातील (Black Forest region) एक नयनरम्य ठिकाण/गांव ... जगप्रसिध्द 'कक्कू क्लॉक'चे माहेरघर ब्लॅक फॉरेस्ट प्रदेश असल्याकारणाने येथे लहान-मोठ्या 'कक्कू क्लॉक्स'ची बरीच दुकाने मार्केटमध्ये शेजारीशेजारी दिसतील. जुलै महिन्यात सर्वसाधारणपणे हवामान उत्तम असते, तेव्हा एखाद्या चांगल्या हवामानाच्या दिवशी सकाळीच पोहोचल्यास दिवसभर फेरफटका मारायला व हिंडा-फिरायला सुध्दा हे गांव एकदम मस्त छान आहे. ३) Heidelberg Castle (Heidelberger Schloss) : स्टुटगार्टच्या उत्तरेस असलेला एक प्रेक्षणीय राजवाडा ४) Lake Constance (Bodensee) : (जवळजवळ क्षितिजापर्यंत पोहोचणारा असा) एक अतिभव्य तलाव. जाण्याआधी विकिपीडीयावर या स्थळांची आधी माहिती पाहिल्यास बरे होईल. ट्रेनच्या सोयीची कल्पना नाही - सोयीस्कर असल्यास हा पर्याय देखील चांगला आहे. एखाद्या ओळखीच्या स्थानिक व्यक्ती/सहकारीची साथ व गाडी मिळाल्यास बरेच सोपे जाईल. प्रथमच जात असल्यास (व ट्रॅफिकची दिशा भारतातील ट्रॅफिकच्या दिशेच्या विरुध्द असल्याने) भाड्याची गाडी न घेतलेलीच बरी. (पहिल्यावेळेस गाडी चालवताना पोटात भलामोठा गोळा आला होता म्हणून माझ्या एका अनुभवी सहकार्‍याला गाडी चालवण्याची विनंती केली. पुढील वेळेपासून - दुसरा पर्याय नसल्याने - गाडी चालवायला लागलो व लवकरच रुळलो देखील.) - दिपोटी

दिपोटी 08/06/2014 - 06:46
वर मधुराने सांगितलेल्या स्ट्रासबुर्ग शहराबद्दल एक मुद्दा ... येथील एक प्रसिध्द प्राचीन चर्च जरुर पहाणे ... अत्युत्तम आर्किटेक्चर ... बघायलाच हवे असे. - दिपोटी

मधुरा देशपांडे 08/06/2014 - 20:20
ट्रेन संबंधी अधिक माहिती http://www.bahn.de/i/view/DEU/en/index.shtml या वेबसाईट वर माहिती मिळू शकेल. यात फास्ट ट्रेन्स, लोकल आणि छोट्या अंतरावरील ट्रेन्स अशी सगळी माहिती मिळेल. शिवाय विकांताला किंवा आंतरराज्य, इत्यादी सवलतीतील तिकिटे याबद्दल देखील माहिती मिळेल. उपयुक्त मोबाइल अ‍ॅप - https://play.google.com/store/apps/details?id=de.hafas.android.db&hl=en

भाते 08/06/2014 - 20:53
निनाद आणि पेठकर काका. बघितलं धाग्यावरच साद दिल्याचा परिणाम! लग्गेच प्रतिसाद आला! :)

vrushali n 08/06/2014 - 22:21
तिथे फारसे कोणी ओळखीचे नसल्याने वरील सर्व माहीती अतीशय उपयोगी आहे. तिचे म्युनशनला येणॅ झाले तर नीनाद व दिव्यश्री ह्यांना जरूर कळवेल.तुमच्या आ॑पुलकी मुळे भारावुन गेले आहे. मधुरा देशपांडे ताई ट्रेन संबंधी माहीतीबद्दल बहुत आभार,ती ऑफीसला ट्रेननेच येने जाने करणार आहे

केदार-मिसळपाव 10/06/2014 - 21:17
तर मग रहाण्याची व्यवस्था कंपनीने केलेली असेल. खाण्याची व्यवस्था- भारतीय जेवण: Indisches Restaurant Ganapati Schloßstraße 33 70174 Stuttgart फोनः0711 91274561 Indian Palace Steinstraße 11 70173 Stuttgart फोनः 0711 6724460 Ganesha Restaurant Lembergstraße 19 70186 Stuttgart फोनः0711 4687981 भारतीय किराणा सामान मिळण्याचे ठिकाण Indian Store Augustenstr. 63/1, D-70178, Stuttgart, Germany Phone: 0049-711-617114 सध्या जाम मस्त वातावरण आहे जर्मनीत (युरोपात) तेव्हा मस्त फिरा आणी भरपुर मजा करा. शुभेच्छा.

vrushali n 12/06/2014 - 11:21
इंडीयन जेवणाची सोय झाली की कुठेही रहाण सुसह्य होत. मला एक विचरयच आहे,तिथले फॉरेन Brand चे shampoo conditioner आणी इतर वस्तु परत येताना कितीही आणता येतात का लगेज मधे मागे टाकुन?

सुनील 12/06/2014 - 12:04
तुमचा बॅगेज अलावन्स पूर्ण भरेपर्यंत (बहुधा २३ किलो प्रति बॅग) आणता येतील की!! ;)

vrushali n 12/06/2014 - 13:03
तसे नाही,liquids आणन्यास मनाइ असते ना बर्याचदा म्हणुन विचारले हो

सुनील 12/06/2014 - 13:14
अहो, मनाई असते ती हात-बॅगेतून आणण्यास. चेक-इन बॅगांतून आणा की हवे तेवढे लिक्विड!! ;) (नेहेमी दोन बाटल्या लि॑क्विड आणणारा) सुनील

vrushali n 12/06/2014 - 13:09
भरपुर प्लानींग करुन केलेली दिसतेय सहल.आवड्तेय वाचायला

ऋषिकेश 12/06/2014 - 17:00
होय मला ट्रीप इतकंच त्या ट्रीपचं प्लानिंग आवडतं माझा छंदच आहे म्हणा ना, तहान भूक विसरून जातो अगदी ट्रीपचे प्लॅनिंग करताना

संग्राम 20/03/2017 - 00:57
Namaskar ..... Mobile varun type karat asalyamule marathit lihu shakalo nahi tyabaddal kshamasva ..... Project nimitta Hannover yethe family sobat April 2017 madhye yenar aahe ... Jar koni mipakar Hannover kinva aaspass asatil tar saanga ....thodi madat havi aahe ...
लेखनविषय:
प्रवास
लेखनप्रकार
मदत
नमस्कार. माझी लहान बहीण २९ जुन ते २९ जुले ह्या कालावधीत कंपनी तर्फे stuttgart जर्मनीत प्रोजेक्ट साठी जातेय्.त्यासाठी काही महिती हवि आहे,जसे की काय काळजी घ्यावी,तिथे आजुबाजुला काय काय फिरन्यासरखी ठीकाणे आहेत, आणी कही सुचना असल्यास जरुर सांगाव्यात. आभारी आहे

उच्चारातल्या गमती...

माधुरी विनायक ·

असंका 07/06/2014 - 11:10
हॅ:! फारच लवकर आवरतं घेतलंत हो! आत्ता कुठे मी सरसावून बसायला लागलो होतो वाचायला एव्हढ्यात संपलंही? :-( पण जे लिहिलयत ते एकदम झकास! उच्चाराने अर्थ कसा बदलतो त्याचे जुने उदाहरण- शाळेत जाउन ये X शाळेत जाऊ नये!

शेखरमोघे 07/06/2014 - 12:16
आपल्या माजी राष्ट्राध्यक्षा स्वातन्त्र्यदिन वगैरे राष्ट्रीय महत्वाच्या दिवशी राष्ट्राला उद्देशून जे सन्देश प्रसारित करत, ते सन्देश सगळ्या भारताबाहेरील भारतीय वकिलातीत वाचून दाखवले जाताना अनेक वेळा त्यान्चे नाव "प्रतिभादेवी सिन्गपाटील" असे वाचले गेलेले ("प्रतिभा देवीसिन्ग पाटील" च्या ऐवजी) ऐकलेले आहे.

डॉ सुहास म्हात्रे 07/06/2014 - 14:23
खाडीदेशांत काम करताना माझ्या एका मराठी सहकारी मित्राचे "बामणीकर" हे आडनाव मल्याळी मंडळी "बाम पणिक्कर" असे उच्चारीत असत याची आठवण आली :) नाना पळशीकर या नावावरचा पांवि तर प्रसिद्धच आहे ;)

टवाळ कार्टा 07/06/2014 - 14:40
नाना पळशीकर या नावावरचा पांवि तर प्रसिद्धच आहे
=)) माझ्या मित्राचे आडनाव "धामोरीकर" आहे...कट्ट्यावर सगळे त्याला "धाव मोरीत कर" बोलवतात :)

प्रभाकर पेठकर 08/06/2014 - 02:18
आमच्या फडके नांवाच्या मित्राला कुरियर घेऊन आलेला अमराठी माणूस 'ये फाडके कहाँ रहते है?' विचारत आला होता.

रमेश आठवले 08/06/2014 - 09:31
वर भडकमकर आडनावाच्या तोडफोडीतून घडलेला एक विनोद दिला आहे. याच आडनावावरील दुसरी एक कोटी ऐकण्यात आली आहे. एक थोड्या तापट स्वभावाच्या बाई एका सरकारी दप्तरात काम करत असत. त्यांच्याशी संपर्क येणारी काही माणसे त्यांना भडक कम कर असे सांगत.

योगी९०० 09/06/2014 - 09:28
पुर्वी एके ठिकाणी काम करताना कंपनीत शॄंगारपुरे नावाचा माणूस होता. त्याच्याकडून काहीही चुक झाली तर त्याचा बॉस गंमतीने "आहो शॄंगारपुरे... आता शॄंगार पुरे करा, आणि काम करा लवकर" असे म्हणायचा. अर्थात तो शॄंगारपुरेही हे गंमतीनेच घ्यायचा...!! कोठेतरी वाचनात आलेला विनोद : एक माणूस "एडवर्ड द अत्रे" कोठे आहे असे विचारत होता. नंतर काहीच्या लक्षात आले की ते "edward theatre" असे आहे. "theatre चे the atre" अशी तोडफोड केली होती. बाकी नतुरे आणि फुटुरे चा विनोद सर्वांना माहित असेलच...

ब़जरबट्टू 09/06/2014 - 16:45
आता "राण्डे" आपल्याला मार्गदर्शन करतील, असे भर सभेत म्हणून आमच्या "रानडे" ला एकाने जागीच झोपवला होता.. :)

आदूबाळ 09/06/2014 - 17:25
एक ऐकीव कथा, पण त्यातल्या प्रमुख पात्रांना भेटलो असल्यामुळे शक्यतेच्या कोटीतली: --------------- एका कारखान्यात आरपीआय-शिवसेनेची कामगार यूनियन होती. युनियन चांगलीच ष्ट्राँग असल्याने मॅनेजमेंट दबकून असे. कारखान्याच्या फायनान्स कंट्रोलरपदी एक मल्लू गृहस्थ आले. सुरस आणि चमत्कारिक कथा ऐकल्या असल्याने त्यांनी युनियनपासून चार हात लांबच रहायचं असं ठरवलं. तसाही अकाऊंट्समध्ये असल्याने त्यांचा कामगारांशी थेट संबंध येत नसे. पण डोकेबाज युनियन प्रत्येक खात्यात आपला एकतरी माणूस पेरतेच. तसा त्यांनी अकाऊंट्समध्ये एक भालेराव नामक इसम बसवला होता. कंट्रोलरसाहेबांनी त्याच्याशी पंगा घ्यायचा नाही असं ठरवलं. जपून जपून वागायचे. शक्यतोवर भालेरावला कामं सांगायचे नाहीत. तरी एक दिवस असा उजाडला की भालेरावला काम सांगणं कंट्रोलरसाहेबांना भाग पडलं. कामही काही ग्रेट नव्हतं - स्टँप व्हेंडरकडून काही कागद आणायचे होते (फ्रँकिंगपूर्व जमाना). कंट्रोलरसाहेब स्वतः उठून भीत भीत भालेरावच्या टेबलाशी गेले. कंट्रोलरसाहेब: भालेराव, आर यू बीसी? आख्खं ऑफिस दचकलं. टाचणीस्फोट शांतता पसरली. भालेरावही अवाक! कंट्रोलरसाहेब: आय हॅड सम वर्क फॉर यू. टेल मी, आर यू बीसी? भालेरावचा चेहेरा संतल्त व्हायला लागला होता. चारचौघांत जात काढतो म्हणजे काय! कंट्रोलरसाहेब: (भालेराव काहीच बोलत नाही हे पाहून) डोंट वरी. इफ यू आर बीसी, आय विल आस्क समवन एल्स. भालेराव संतापाने थरथरायला लागला होता. "बीसी" आहे म्हणून काम देत नाही? भेदभाव? अ‍ॅट्रोसिटी? इतक्यात एकाच्या डोक्यात बल्ब पेटला. "भालेराव, अरे बीझी आहेस का तू, असं विचारताहेत. बीझी." खुदकन सगळे हसले. वातावरणातला ताण एकदम सैलावला. भालेराव स्वतः हसला, आणि कंट्रोलरसाहेबांकडून काम समजून घेऊन स्टँप आणायला गेला. कंट्रोलरसाहेबांना शेवटपर्यंत आपण काय गोंधळ केला हे कळलं नाही!

थॉर माणूस 10/06/2014 - 14:16
*lol* मल्लूंच्या इंग्रजी उच्चारांविषयी काय बोलावं. या इसी, बिसीशिवाय आणि काही खास उच्चार मी स्वतः ऐकले आहेत. "भोत बॉर हो गया" "रॉड भोत हॉट था" "मै णा कल होर्स राईड किया"... आणि मग बास्स आम्ही त्याला चारचौघात ओळख देणं बंद केलं. :D

आदूबाळ 10/06/2014 - 19:32
माझ्या एका क्लायंटचं आडनाव "होर" होतं. बंगाली गृहस्थ. त्याच्याकडून बिलाचे पैसे आले, की सहकारी म्हणायचे "ही इज द ओन्ली वन आय हॅव सीन हू गेट्स पेड बाय द होर." ;)

इशा१२३ 10/06/2014 - 11:33
एकदा अशीच उच्चारातली गंमत माझ्या मुलानेही केली होती.मराठी पुस्तकातल काहितरी वाचत होता आणि एक शब्द काही त्याला समजेना.मला येउन विचारल की, आई सुतक ताई कोण ग?मलाही संदर्भ लागेना.शेवटी पुस्तक वाचल्यावर कळले.तो शब्द 'सुतकताइ' असा होता.महात्मा गांधी सुतकताइ करत.असे वाक्य होते.आणि हा भलत्याच ठीकाणी शब्दफोड करत होता.

अत्रुप्त आत्मा 10/06/2014 - 15:24
हा माझ्या एका कामात घडलेला खरोखर खरा किस्सा आहे.. मी आणि एक गुर्जी एक लगिन लावायला गेलो होतो. पोरगी आपली आणि पोरगा आम्रविकेतला! आधि त्यानी आंम्हाला,तिथे गेल्या गेल्या ण्हःमॅस्क्कार - केला. आणि दुभाषा मार्फत मला(मंजे त्याला) मंत्रोच्चार करवून घ्यायला संकोचू नका..आरण त्यानी आपल्या उच्चारांची सवय केल्ये असं सांगितलं. कन्यादान,कंकणबंधन होइपर्यंत फार प्रश्न आला नाही.पण मंगळसूत्रा..वेळी उभौ गणपति-पूजनाचा संकल्प सांगायची वेळ आली..आणि मला काहि पूर्वानुभव अठवून बरचस भ्यायला झालं. तो दुभाषा म्हणून जो नेमलेला होता..त्याला पण मेल्याला..त्यादिवशी भारी आग आलिवती. मी त्याला फक्त "मम" म्हणायला लाऊन पुढला संकल्प ऐकायला लावायच्या बेतात होतो..पण "हा" ऐके ना! म..म्हटलं मरा आज हसून हसून... आणि मग मी मख्ख चेहेरा ठेऊन सुरवात केली.. :- मम आत्मनः श्रुति:स्मृति पुराणोक्त फलप्राप्त्यर्थं (त्याचं डायरेक्ट उच्चा रण ऐकू आपण अता!)>>> ममा..आट् मुणः (इथे फोटोग्राफर "पडला!") शूतीत..मुति... (अख्खा मांडव अडवा....सलग १० मिनिटं!) फुल्नोख्त् फॅलाह्प्प्रा .. थॅर थम (आणि मी यमसदनाला पोहोचलो....!)

अत्रुप्त आत्मा 10/06/2014 - 17:44
हा वरील किस्सा घडला..ते ठिकाण मंजे एका थ्री स्टार हॉटेलातला ,बँक्वीट का कसलासा म्हणतात तो HiFi हॉल होता. त्यामुळे स्टेजवरची माइक व्यवस्था प्रचंड अपडेट होती..परिणामी..त्या फॉरे नरानी उच्चारलेलं अक्षर अन् अक्षर ..गर्दित शेवट पर्यंत प्रत्येकाला ऐकू जात होतं! =))

टवाळ कार्टा 10/06/2014 - 18:59
बँक्वीट का कसलासा म्हणतात तो HiFi हॉल होता.
अर्रे...ब्लांकेट हाल यारों...ब्लांकेट हाल मे घूसते ही पूरा लोगां नाचरेले... साभार - "द" अंग्रेझ :)

अत्रुप्त आत्मा 10/06/2014 - 17:44
हा वरील किस्सा घडला..ते ठिकाण मंजे एका थ्री स्टार हॉटेलातला ,बँक्वीट का कसलासा म्हणतात तो HiFi हॉल होता. त्यामुळे स्टेजवरची माइक व्यवस्था प्रचंड अपडेट होती..परिणामी..त्या फॉरे नरानी उच्चारलेलं अक्षर अन् अक्षर ..गर्दित शेवट पर्यंत प्रत्येकाला ऐकू जात होतं! =))

अत्रुप्त आत्मा 10/06/2014 - 17:45
हा वरील किस्सा घडला..ते ठिकाण मंजे एका थ्री स्टार हॉटेलातला ,बँक्वीट का कसलासा म्हणतात तो HiFi हॉल होता. त्यामुळे स्टेजवरची माइक व्यवस्था प्रचंड अपडेट होती..परिणामी..त्या फॉरे नरानी उच्चारलेलं अक्षर अन् अक्षर ..गर्दित शेवट पर्यंत प्रत्येकाला ऐकू जात होतं! =))

बॅटमॅन 10/06/2014 - 18:14
मिपाची व्यवस्थाही तितकीच अपडेट असल्याने बुवांचा प्रतिसाद तीन लाटांत प्रत्येक मिपाकरामार्फत गेलेला आहे ;) (पळा पळा मेलो)

बबन ताम्बे 10/06/2014 - 16:12
आमच्या ऑफीसमधे घडलेला किस्सा. अमेरीकेत आमच्या कंपनीचे हेडऑफीस आहे. तिकडून वीई हू नावाचा चिनी माणूस पुण्याच्या ऑफीसला भेट दयायला आला होता.एके दिवशी त्याच्या बायकोचा अमेरीकेवरून फोन आला. रिसेप्शनिस्ट जागेवर नसल्यामुळे सिक्युरीटीने फोन उचलला. त्याला तिचे उच्चार कळले नाहीत म्हणून त्याने आमच्या फॅसिलिटी मॅनेजरकडे फोन ट्रांस्फर केला. फॅसिलिटी मॅनेजरला कुणी चिनी पाहुणा आलाय याची कल्पना नव्ह्ती. अमेरीकेवरुन वीई हू ची पत्नी बोलत होती " हेल्लो, आय अ‍ॅम हूज वाइफ स्पीकिंग..." "हाऊ डु आय नो हुज वाइफ इज स्पीकिंग?"- फॅसिलिटी मॅनेजर. "नो नो, आय अ‍ॅम हूज वाइफ स्पीकिंग" ती. मग त्या मॅनेजरला कुणीतरी सांगितले की वीई हू साठी फोन असेल. चूकून तुमच्याकडे ट्रांस्फर केलाय :-)

बॅटमॅन 11/06/2014 - 00:11
अजूनेक जबरी किस्सा... एका पेट्रोलियम कंपनीत एक ओडिया पोरगा. स-श-ष मध्ये काही फरक म्हणून असतो हे गावीच नाही. आडातच नाही तिथे पोहर्‍यात कुठून येणार? तर एक प्रयोग केला, त्यात करड्या रंगाची राख नंतर काळी झाली असे सांगायचे होते. तर साहेब सुरू झाले: "माय अ‍ॅ$$ वॉज ब्राऊन, देन इट गॉट ब्लॅक". सहकारी पोरे हसूनहसून मरायच्या घाईला. त्याला वाटलं आपल्यावर विश्वास ठेवेनात कोणी, मग परत म्हणतो कसा, "नो नो, आय अ‍ॅम नॉट जोकिंग, इट रियली हॅपन्ड!!" =)) =)) =)) =)) =))

यसवायजी 20/06/2014 - 10:41
Mattomme. व आणि ब एकच असल्याने >> १ भन्नाट किस्सा आमच्या ऑफिसात घडला होता. एका बंगाल्याला विचारले की तुला यायला उशीर का झाला बाबा? त्याला म्हणायचे होते I got my walls painted today. (अर्थातच घरच्या भिंती) फक्त व चा ब केला त्याने.

पाषाणभेद 11/06/2014 - 23:59
एक सर्वसाधारण निरीक्षण आहे की महाराष्ट्रातील मराठी मातृभाषा असणार्‍या (आणि मराठी तसेच इंग्रजी माध्यमात शिकलेल्या) व्यक्तींचे इंग्रजी उच्चार भारतातील इतर प्रांतातील लोकांच्या तुलनेने फारच सफाईदार असतात.

खटपट्या 12/06/2014 - 01:39
पंजाबी लोकांचे उच्चार तर अजूनच विचित्र असतात मारुती = मृत्ति बारीक = ब्रिक एक विनोद - एका महिलेने सरदारजींना वेळ विचारली तर त्यांनी त्यांच्या उच्चारात १२:३५ सांगतिले आणि मार खाल्ला. का ते तुम्हीच बघा :)

रेवती 12/06/2014 - 04:22
बापरे! हसून पुरेवाट झालीये. हैदराबादेस एक संपूर्ण तेलुगु महिला (हिंदीचा गंध नसलेली) काहीतरी विचारायला आली. अशा महिला नेहमी माझी कामवाली बाई असतानाच येत असत कारण ती आमची दुभाषी असे. ते धुणे भांड्यापेक्षा वेगळे काम करताना मजाही वाटत असे, कारण इथे ती आमची बॉस! तर ही येऊन काहीतरी विचारती झाली बहुतेक "अम्मा आहे का?" यावर पद्माने उत्साहाने हातातील ओले फडके बाजूला टाकले व हसत हसत त्या बाईंना "रंडी, रंडी" व आणखी काहीतरी म्हणू लागली. मी घाबरून एकाजागी गप्प उभी. त्यावर त्या बाई हसत हसत येऊन बसल्या. थोडावेळ दुभाषीगिरी करून पद्माने त्यांना काम विचारले तर त्यांच्याकडचा कढीपत्ता संपल्याने आमच्या झाडाचा थोडा नेऊ का हे विचारायला आल्या होत्या. नंतर तिनेच माझा गैरसमज दूर केला व या, बसा असे म्हणताना रंडी म्हणावे असे सुचवले. तसेच शेजार्‍यांना सांगून मी पालेभाज्या विकणारी बाई आली की पाठवा म्हणून सांगितले. एक बाई येऊन अककुरा पाहिजे का असे विचारून गेली. मी नको म्हणून सांगितले. नंतर ती शेजार्‍यांना घेऊनच आली मग समजले. माझ्या मुलाने सध्या अभ्यासातला एक प्रश्न विचारताना कांड्रगप्ट मोरया कोण हे विचारले. तो इंडियन आहे व असोका त्याचा ग्रँडसन आहे वगैरे विचारले. आता मला काही लक्षात नाही म्हणून पाहिले तर (पुस्तकातील स्पेलींग चुकल्याने)चंद्रगुप्त मौर्य व अशोका यांचा एक धडा होता.

योगी९०० 12/06/2014 - 10:25
तेलगू मध्ये आदरपुर्वक (with respect ) या बसा म्हणायचे असेल तर रंडी म्हणतात.. हेच जर उद्या या असे म्हणायचे असेल तर "रेप रंडी" (उच्चार रेप्परंडी) असे म्हणतात. तसेच कुंडी (म्हणजे आपण घरी रोपटे लावतो ते) याचा कन्नड मध्ये भलताच अर्थ आहे. माझ्या एका कोल्हापुरस्थित मित्राने हुबळीला एका रोपटी लावायच्या कुंड्या विकणारीला "यष्ट कुंडी?" असे विचारून आम्हाला फेफरे आणले होते. सुदैवाने जवळअसलेल्या दुसर्‍या दुकानदाराला आमचे मराठी कळत होते म्हणून वाचलो नाहीतर मारच पडणार होता...

रेवती 12/06/2014 - 16:01
आता मीही मूळची कन्नडिगा असल्याने व त्या भाषेबद्दल माहिती नसल्याने वरील विनोदाला आधी हसले नव्हते, दोनेक वर्षांपूर्वी खरा अर्थ समजला.;)

बबन ताम्बे 12/06/2014 - 12:13
मराठी देखील इतर भाषिकांसाठी कन्फ्युजिंगच आहे. एक वाचलेला किस्सा. एक फॉरेनर मराठी शिकत होती. तिला छोटीशी शंका विचारायची होती, तर तिने विचारले, "मला एक लघुशंका आहे." बाकीचे हसायला लागले. नंतर तिला कुणी तरी खुलासा केला की मराठीत लघुशंका म्हणजे छोटी शंका नाही तर त्यांच्या भाषेत रेस्ट रूमला जाणे.

जय - गणेश 12/06/2014 - 15:33
एक आमच्या ऑफिसात बंगाली आहे, दुपारी जेवायला बसलो असतांना तो प्यान्टरी बॉय ला म्हणाला. एक "कार्ड" तो देना. नंतर समजल त्याला "दही" पाहिजे होतं.

वामन देशमुख 18/06/2014 - 12:13
बंगाली भद्रजन उर्दूची कशी वाट लावतात याचा, माझ्या एका बंगाली मित्राने सांगितलेला किस्सा: त्यांना म्हणायचे असते: ना गिला करेंगे ना शिकवा करेंगे, तुम सलामत रहो यही दुआ करेंगे. आणि ते म्हणतात: ना गीला करेंगे ना शूका करेंगे तुम साला मत रहो यही दुआ करेंगे! अवांतर: बंगाली (मुली) बोलत असताना त्यांच्या बोलण्याच्या अर्थापेक्षा त्यांच्या बोलण्याच्या लयीतच तरंगायला होतं!

राजेंद्र मेहेंदळे 18/06/2014 - 16:01
माझा एक बॉस आणि त्याची बायको १० वर्षे अमेरिकेत राहतात...आणि बंगाली अ‍ॅक्सेंट्मध्ये भयंकर ईंग्लिश बोलतात...क्लायंट्ला कसे समजते देव जाणे १. ईन ऊईंटर हियड इट इज सो कोल्ड २.आय वाज ड्रायभिंग भेडी फास्ट ३.फास्ट यु काम टु आफिस अँड देन उइ उइल टाक अबाऊट इट

धन्या 18/06/2014 - 14:53
आमच्या हापिसात एक बंगाली मुलगी होती, तिचे आवडते गाणे: बादा डहा प्याडसे प्याडका बंगालीमध्ये व चा उच्चार ब असा होतो आणि त्या मुलीला र उच्चारता यायचा नाही त्यामुळे र च्या ऐवजी ती ड बोलायची.

बॅटमॅन 18/06/2014 - 15:13
बंगाल्यांचे बंगाली सोडून अन्य कुठल्याही भाषेचे उच्चार इतके दिव्य असतात की सांगता पुरवत नाही. संस्कृत उच्चार तर तौबा!!! "धॉर्मोखेत्रे कुरुखेत्रे शॉमोबेता जुजुत्शॉबा | मामोका पाण्डोबाश्चोइबो किमोकुर्बत शाँजोय ||" वगैरे ऐकून गीतेच्या पुस्तकाच्या पानातून कृष्णाच्या अगोदर अर्जुनच एक अमोघ बाण सोडून जीभ कलम करेल की काय असे वाटू लागते. =))

अत्रुप्त आत्मा 18/06/2014 - 15:37
माझ्याकडे काहि बंगाली यजमान आहेत..त्यांच्याकडे कामाला गेल्यावर हसण्यावर भयंकर संयम ठेवावा लागतो! *biggrin* विशेषतः .. गणानांत्वा गणपतिं हवामहे.. हा मंत्र म्हणवून घेताना,मृत्यू ओढवलेला बरा असं वाटायला लागतं! =))

बॅटमॅन 18/06/2014 - 18:47
हा हा हा, अगदी अगदी =)) बाकी जानेवारी हा उच्चार ऐकून लहानपणी पाचवारी, नौवारी, इ. सारखा हा साडीचा कुठलासा प्रकार आहेसे वाटत असे त्याची आठवण झाली.

वामन देशमुख 18/06/2014 - 18:16
weचा योग्य उच्चार "उइ" असाच आहे. वस्तुतः, सर्वसाधारणपणे Wचा उच्चार हा "उअ" असा आहे आणि Vचा उच्चार भारतीय भाषांतील "व" च्या जवळपास आहे. खरंतर, सर्वच भारतीय शब्दांतील व साठी V हेच स्पेलिंग वापरायला हवे. (वस्तुतः म्हणजे in fact, जमलं का?)

मिहिर 18/06/2014 - 18:38
vi सारखा दंतोष्ठ्य व वापरून वी उच्चार होऊ नये, त्यात थोडा तरी ओष्ठ्यपणा असावा म्हणून मध्ये उ घालत असावेत असे वाटते. जर 'व'चा उच्चार तोंडाचा चंबू करून ओष्ठ्य होत असेल, तर आणखी उ खुपसण्याची गरज नाही.

कानडाऊ योगेशु 18/06/2014 - 22:52
मुंबईत असताना आमच्या कंपनीत एक बंगाली सहकारी होता. काम संपवुन आम्ही पाच सहा जण एकत्र जात असू. बस मिळाली तर बसने अथवा चालत स्टेशन्पर्यंत जात असु.कधी बस मिळायची तर कधी नाही. त्यामुळे बसनेच जायचे असा काही नियम नसायचा. तर एकदा असेच जात असताना तो बंगाली सहकारी हात दाखवत जोरात ओरडला " अरे उधरसे बास आ रही है!" आमच्यापैकी एकाने म्ह्हटले "नही रे कहा बास आ रही है". तो पुन्हा ओरडला "अरे देखो उधर से बास आ रहे है". पुन्हा आम्ही "नही रे कोई बास नही आ रही है". तेवढ्या अवधीत ती बस निघुन गेली तेव्हा अजुन एक सहकारी ओरडला " अरे बस चली गई" त्यावर तो बंगाली सहकारी उत्तरला " मै याही तो बोल रहा था बास आ रही है.."

सुबोध खरे 19/06/2014 - 11:51
चर्चगेट ला सुंदराबाई हॉल मध्ये पुस्तकाचे प्रदर्शन लागले असताना माझा एक गुजु भाई मित्र म्हणाला चलते क्या बुक खरीदने? मी किधर विचारल्यावर म्हणाला सुन्दराबाई नो होल. कहर म्हणजे भावेस स्टेट्स मा गयो म्हणजे भावेश (STATISTICS) मध्ये नापास झाला

प्रभाकर पेठकर 19/06/2014 - 12:42
एकदा एक माणूस आपली गाडी रिव्हर्स पार्कींग करीत होता. त्याने त्याच्या बंगाली नोकराला सांगितलं जरा मागे बघून मला सांग. ह्याने गाडी मागे घ्यायला सुरुवात केली. नोकर सांगत होता कोम बॅक..कोम बॅक. ह्याने गाडी अजून मागे घेतात गाडी एका खांबावर आपटली. हा संतापला. खाली उतरून नोकराला म्हणाला, तुम बोल नही सकते थे, पिछे खंबा है? नोकर म्हणाला, वोई तो बोल र्‍हा ता, कोम्बा हे कोम्बा हे। एकदा एक बंगाली नोकर, अगदी दु:खी चेहर्‍याने, आपल्या मालकाला म्हणाला, 'साब, सिरिया का बाद्शाह मर गया।' मालकाने विचार केला सिरिया मधे बादशहा कुठे? तो नोकराला म्हणाला, 'अरे सिरियामे बादशाह वगैरे नही होता' पण नोकर त्याचा मुद्दा सोडेना. शेवटी मालकाने विचारले 'तुमको कौन बोला की सिरियाका बादशाह मर गया?' नोकर म्हणे, 'हॉमने कुद देका' आता मालकाला राहवेना, 'किधर?' नोकर, 'आओ..' तो मालकाला अंगणात घेऊन गेला तिथे एक चिमणीचं पिल्लू मरुन पडलं होतं. तेंव्हा मालकाच्या डोक्यात प्रकाश पडला की त्याच्या नोकराला म्हणायचंय की, 'चिडीया का बच्चा मर गया।' आमचा एक मित्र होता, अर्थात बंगाली. एकदा म्हणाला, 'म्येरेको शार्प लेना है।' झालं. आम्ही सगळे मित्र त्याला घेऊन 'शार्प'च्या शोरुम मध्ये गेलो. तिथे आख्खी शोरुम पालथी घातली पण ह्याला कुठला पीस पसंत पडेना. शेवटी मी म्हणालो,' क्या यार, इतना बेकारका टाईमपास किया, तुमने कुछ लिया नही।' तो चकित चेहर्‍याने म्हणाला,' म्येरेको कुछ लेनेकाई नई।' मी - ' तो क्यूं बोला 'शार्प' लेनेका है? तेरे लिए हम सब लोग यहाँ आए है नं।' त्यावर तो म्हणाला, ' आरे ये शार्प नही, कपडा धोनेका शार्प'. त्याला 'सर्फ' पावडर घ्यायची होती. जाम धोपटला त्याला. ह्याहून वाईट्ट अनुभव मी घेतला आहे. पण त्या बंगाल्याच्या उचारातून ध्वनीत होणार्‍या अश्लिल अर्थामुळे इथे देता येत नाही.

हुकुमीएक्का 19/06/2014 - 23:49
हा किस्सा मी ह्युंडाई च्या शोरुम मध्ये पाहिला होता. एक साधारण ४०-५० दरम्यान वय असलेला माणूस आपल्या भावासोबत शोरूम मध्ये आला होता. बरोबर एक पोते होते. त्यांने एंट्री मारल्याबरोबर तेथील लोकांना वाटले कदाचित पत्ता विचारायला आला असेल. तो आल्याबरोबर २-३ Sales person त्यांना अटेंड करायला गेले. माणूस - "आमास्नी गाडी घ्याची हायं." Sales-person - "कोणती घ्यायचीय? सेकंड-हँड गाड्यापण आहेत" (वास्तविक त्या माणसाकडे पाहून या लोकांना वाटले असेल की हा काय नवीन कार घेणार ?") माणूस - "आमास्नी सेकंड हँड नगं नवीनच हवी हाय. आमचं पोरगं यकदा 'वापरलेली' गाडी परतं वापरत नाय. अन ते आमास्नी बी पटत नाय." ते लोकं अजुनच गार. Sales-person - "कोणती घ्यायचीय?". माणूस - "आत्ता नवीनच आलीयां बगां. नाव 'इलो'." Sales-person(brochure मध्ये पाहून) - "छे हो अशी कुठलीच कार कंपनीने लाँच नाही केलीय अजून.". माणूस - "आवं आमच्या गावांत तसल्या ४ हायतं की. नायं काय म्हनता? तोंडावरनं तरी ४ इयत्ता शिकलेले वाटतां. *lol* " ते विचारायला गेलेले ३-४ जण खरच खुप गोंधळून गेले की अशी कुठली कार आलीय की जी आपल्या शोरूममध्ये नाहीये. शेवटी त्यांनी शोरूमच्या मालकाला बोलवले. मालकपण तेच बोलला की अशी कोणतीच कार नाहीये. शेवटी त्या माणसाने त्या मालकाला बाहेर नेऊन ती कार दाखवली. कार होती शोरूममध्ये. कारचे नाव होते "Hyundai i10". ते पाहून मालकासकट सगळ्यांनी (अगदी आम्हीसुध्धा) डोक्याला हात लावला. *lol* जाताना त्या माणसाने सर्व "याक्सेसरी" (Accessories) हव्यात असे सांगितले आणि जेव्हा पैसे देण्याची वेळ आली तेव्हा त्या माणसाने बरोबर आणलेले पोते उघडले त्यात तसल्या अजून २ गाड्या येतील एव्हडी रक्कम होती. *biggrin*

खटपट्या 20/06/2014 - 02:05
नोईडा भागात जागांचे भाव वाढल्यामुळे तिथले जाट अचानक श्रीमंत झाले आहेत. तेही असेच पैसे घेवून शोरूम मध्ये जातात आणि सांगतात कि आम्हाला चार गोलवाली गाडी पाहिजे. (चार गोल वाली गाडी म्हणजे आपली आवडी (ऑडी))

जय - गणेश 20/06/2014 - 08:51
ऑफीसातली एक बंगाली मुलगी एकदा काही पेपर घेवुन आली आणी म्हणाली..... सार, आपके पास "पांच मशिन" हे क्या ?? *lol*

असंका 07/06/2014 - 11:10
हॅ:! फारच लवकर आवरतं घेतलंत हो! आत्ता कुठे मी सरसावून बसायला लागलो होतो वाचायला एव्हढ्यात संपलंही? :-( पण जे लिहिलयत ते एकदम झकास! उच्चाराने अर्थ कसा बदलतो त्याचे जुने उदाहरण- शाळेत जाउन ये X शाळेत जाऊ नये!

शेखरमोघे 07/06/2014 - 12:16
आपल्या माजी राष्ट्राध्यक्षा स्वातन्त्र्यदिन वगैरे राष्ट्रीय महत्वाच्या दिवशी राष्ट्राला उद्देशून जे सन्देश प्रसारित करत, ते सन्देश सगळ्या भारताबाहेरील भारतीय वकिलातीत वाचून दाखवले जाताना अनेक वेळा त्यान्चे नाव "प्रतिभादेवी सिन्गपाटील" असे वाचले गेलेले ("प्रतिभा देवीसिन्ग पाटील" च्या ऐवजी) ऐकलेले आहे.

डॉ सुहास म्हात्रे 07/06/2014 - 14:23
खाडीदेशांत काम करताना माझ्या एका मराठी सहकारी मित्राचे "बामणीकर" हे आडनाव मल्याळी मंडळी "बाम पणिक्कर" असे उच्चारीत असत याची आठवण आली :) नाना पळशीकर या नावावरचा पांवि तर प्रसिद्धच आहे ;)

टवाळ कार्टा 07/06/2014 - 14:40
नाना पळशीकर या नावावरचा पांवि तर प्रसिद्धच आहे
=)) माझ्या मित्राचे आडनाव "धामोरीकर" आहे...कट्ट्यावर सगळे त्याला "धाव मोरीत कर" बोलवतात :)

प्रभाकर पेठकर 08/06/2014 - 02:18
आमच्या फडके नांवाच्या मित्राला कुरियर घेऊन आलेला अमराठी माणूस 'ये फाडके कहाँ रहते है?' विचारत आला होता.

रमेश आठवले 08/06/2014 - 09:31
वर भडकमकर आडनावाच्या तोडफोडीतून घडलेला एक विनोद दिला आहे. याच आडनावावरील दुसरी एक कोटी ऐकण्यात आली आहे. एक थोड्या तापट स्वभावाच्या बाई एका सरकारी दप्तरात काम करत असत. त्यांच्याशी संपर्क येणारी काही माणसे त्यांना भडक कम कर असे सांगत.

योगी९०० 09/06/2014 - 09:28
पुर्वी एके ठिकाणी काम करताना कंपनीत शॄंगारपुरे नावाचा माणूस होता. त्याच्याकडून काहीही चुक झाली तर त्याचा बॉस गंमतीने "आहो शॄंगारपुरे... आता शॄंगार पुरे करा, आणि काम करा लवकर" असे म्हणायचा. अर्थात तो शॄंगारपुरेही हे गंमतीनेच घ्यायचा...!! कोठेतरी वाचनात आलेला विनोद : एक माणूस "एडवर्ड द अत्रे" कोठे आहे असे विचारत होता. नंतर काहीच्या लक्षात आले की ते "edward theatre" असे आहे. "theatre चे the atre" अशी तोडफोड केली होती. बाकी नतुरे आणि फुटुरे चा विनोद सर्वांना माहित असेलच...

ब़जरबट्टू 09/06/2014 - 16:45
आता "राण्डे" आपल्याला मार्गदर्शन करतील, असे भर सभेत म्हणून आमच्या "रानडे" ला एकाने जागीच झोपवला होता.. :)

आदूबाळ 09/06/2014 - 17:25
एक ऐकीव कथा, पण त्यातल्या प्रमुख पात्रांना भेटलो असल्यामुळे शक्यतेच्या कोटीतली: --------------- एका कारखान्यात आरपीआय-शिवसेनेची कामगार यूनियन होती. युनियन चांगलीच ष्ट्राँग असल्याने मॅनेजमेंट दबकून असे. कारखान्याच्या फायनान्स कंट्रोलरपदी एक मल्लू गृहस्थ आले. सुरस आणि चमत्कारिक कथा ऐकल्या असल्याने त्यांनी युनियनपासून चार हात लांबच रहायचं असं ठरवलं. तसाही अकाऊंट्समध्ये असल्याने त्यांचा कामगारांशी थेट संबंध येत नसे. पण डोकेबाज युनियन प्रत्येक खात्यात आपला एकतरी माणूस पेरतेच. तसा त्यांनी अकाऊंट्समध्ये एक भालेराव नामक इसम बसवला होता. कंट्रोलरसाहेबांनी त्याच्याशी पंगा घ्यायचा नाही असं ठरवलं. जपून जपून वागायचे. शक्यतोवर भालेरावला कामं सांगायचे नाहीत. तरी एक दिवस असा उजाडला की भालेरावला काम सांगणं कंट्रोलरसाहेबांना भाग पडलं. कामही काही ग्रेट नव्हतं - स्टँप व्हेंडरकडून काही कागद आणायचे होते (फ्रँकिंगपूर्व जमाना). कंट्रोलरसाहेब स्वतः उठून भीत भीत भालेरावच्या टेबलाशी गेले. कंट्रोलरसाहेब: भालेराव, आर यू बीसी? आख्खं ऑफिस दचकलं. टाचणीस्फोट शांतता पसरली. भालेरावही अवाक! कंट्रोलरसाहेब: आय हॅड सम वर्क फॉर यू. टेल मी, आर यू बीसी? भालेरावचा चेहेरा संतल्त व्हायला लागला होता. चारचौघांत जात काढतो म्हणजे काय! कंट्रोलरसाहेब: (भालेराव काहीच बोलत नाही हे पाहून) डोंट वरी. इफ यू आर बीसी, आय विल आस्क समवन एल्स. भालेराव संतापाने थरथरायला लागला होता. "बीसी" आहे म्हणून काम देत नाही? भेदभाव? अ‍ॅट्रोसिटी? इतक्यात एकाच्या डोक्यात बल्ब पेटला. "भालेराव, अरे बीझी आहेस का तू, असं विचारताहेत. बीझी." खुदकन सगळे हसले. वातावरणातला ताण एकदम सैलावला. भालेराव स्वतः हसला, आणि कंट्रोलरसाहेबांकडून काम समजून घेऊन स्टँप आणायला गेला. कंट्रोलरसाहेबांना शेवटपर्यंत आपण काय गोंधळ केला हे कळलं नाही!

थॉर माणूस 10/06/2014 - 14:16
*lol* मल्लूंच्या इंग्रजी उच्चारांविषयी काय बोलावं. या इसी, बिसीशिवाय आणि काही खास उच्चार मी स्वतः ऐकले आहेत. "भोत बॉर हो गया" "रॉड भोत हॉट था" "मै णा कल होर्स राईड किया"... आणि मग बास्स आम्ही त्याला चारचौघात ओळख देणं बंद केलं. :D

आदूबाळ 10/06/2014 - 19:32
माझ्या एका क्लायंटचं आडनाव "होर" होतं. बंगाली गृहस्थ. त्याच्याकडून बिलाचे पैसे आले, की सहकारी म्हणायचे "ही इज द ओन्ली वन आय हॅव सीन हू गेट्स पेड बाय द होर." ;)

इशा१२३ 10/06/2014 - 11:33
एकदा अशीच उच्चारातली गंमत माझ्या मुलानेही केली होती.मराठी पुस्तकातल काहितरी वाचत होता आणि एक शब्द काही त्याला समजेना.मला येउन विचारल की, आई सुतक ताई कोण ग?मलाही संदर्भ लागेना.शेवटी पुस्तक वाचल्यावर कळले.तो शब्द 'सुतकताइ' असा होता.महात्मा गांधी सुतकताइ करत.असे वाक्य होते.आणि हा भलत्याच ठीकाणी शब्दफोड करत होता.

अत्रुप्त आत्मा 10/06/2014 - 15:24
हा माझ्या एका कामात घडलेला खरोखर खरा किस्सा आहे.. मी आणि एक गुर्जी एक लगिन लावायला गेलो होतो. पोरगी आपली आणि पोरगा आम्रविकेतला! आधि त्यानी आंम्हाला,तिथे गेल्या गेल्या ण्हःमॅस्क्कार - केला. आणि दुभाषा मार्फत मला(मंजे त्याला) मंत्रोच्चार करवून घ्यायला संकोचू नका..आरण त्यानी आपल्या उच्चारांची सवय केल्ये असं सांगितलं. कन्यादान,कंकणबंधन होइपर्यंत फार प्रश्न आला नाही.पण मंगळसूत्रा..वेळी उभौ गणपति-पूजनाचा संकल्प सांगायची वेळ आली..आणि मला काहि पूर्वानुभव अठवून बरचस भ्यायला झालं. तो दुभाषा म्हणून जो नेमलेला होता..त्याला पण मेल्याला..त्यादिवशी भारी आग आलिवती. मी त्याला फक्त "मम" म्हणायला लाऊन पुढला संकल्प ऐकायला लावायच्या बेतात होतो..पण "हा" ऐके ना! म..म्हटलं मरा आज हसून हसून... आणि मग मी मख्ख चेहेरा ठेऊन सुरवात केली.. :- मम आत्मनः श्रुति:स्मृति पुराणोक्त फलप्राप्त्यर्थं (त्याचं डायरेक्ट उच्चा रण ऐकू आपण अता!)>>> ममा..आट् मुणः (इथे फोटोग्राफर "पडला!") शूतीत..मुति... (अख्खा मांडव अडवा....सलग १० मिनिटं!) फुल्नोख्त् फॅलाह्प्प्रा .. थॅर थम (आणि मी यमसदनाला पोहोचलो....!)

अत्रुप्त आत्मा 10/06/2014 - 17:44
हा वरील किस्सा घडला..ते ठिकाण मंजे एका थ्री स्टार हॉटेलातला ,बँक्वीट का कसलासा म्हणतात तो HiFi हॉल होता. त्यामुळे स्टेजवरची माइक व्यवस्था प्रचंड अपडेट होती..परिणामी..त्या फॉरे नरानी उच्चारलेलं अक्षर अन् अक्षर ..गर्दित शेवट पर्यंत प्रत्येकाला ऐकू जात होतं! =))

टवाळ कार्टा 10/06/2014 - 18:59
बँक्वीट का कसलासा म्हणतात तो HiFi हॉल होता.
अर्रे...ब्लांकेट हाल यारों...ब्लांकेट हाल मे घूसते ही पूरा लोगां नाचरेले... साभार - "द" अंग्रेझ :)

अत्रुप्त आत्मा 10/06/2014 - 17:44
हा वरील किस्सा घडला..ते ठिकाण मंजे एका थ्री स्टार हॉटेलातला ,बँक्वीट का कसलासा म्हणतात तो HiFi हॉल होता. त्यामुळे स्टेजवरची माइक व्यवस्था प्रचंड अपडेट होती..परिणामी..त्या फॉरे नरानी उच्चारलेलं अक्षर अन् अक्षर ..गर्दित शेवट पर्यंत प्रत्येकाला ऐकू जात होतं! =))

अत्रुप्त आत्मा 10/06/2014 - 17:45
हा वरील किस्सा घडला..ते ठिकाण मंजे एका थ्री स्टार हॉटेलातला ,बँक्वीट का कसलासा म्हणतात तो HiFi हॉल होता. त्यामुळे स्टेजवरची माइक व्यवस्था प्रचंड अपडेट होती..परिणामी..त्या फॉरे नरानी उच्चारलेलं अक्षर अन् अक्षर ..गर्दित शेवट पर्यंत प्रत्येकाला ऐकू जात होतं! =))

बॅटमॅन 10/06/2014 - 18:14
मिपाची व्यवस्थाही तितकीच अपडेट असल्याने बुवांचा प्रतिसाद तीन लाटांत प्रत्येक मिपाकरामार्फत गेलेला आहे ;) (पळा पळा मेलो)

बबन ताम्बे 10/06/2014 - 16:12
आमच्या ऑफीसमधे घडलेला किस्सा. अमेरीकेत आमच्या कंपनीचे हेडऑफीस आहे. तिकडून वीई हू नावाचा चिनी माणूस पुण्याच्या ऑफीसला भेट दयायला आला होता.एके दिवशी त्याच्या बायकोचा अमेरीकेवरून फोन आला. रिसेप्शनिस्ट जागेवर नसल्यामुळे सिक्युरीटीने फोन उचलला. त्याला तिचे उच्चार कळले नाहीत म्हणून त्याने आमच्या फॅसिलिटी मॅनेजरकडे फोन ट्रांस्फर केला. फॅसिलिटी मॅनेजरला कुणी चिनी पाहुणा आलाय याची कल्पना नव्ह्ती. अमेरीकेवरुन वीई हू ची पत्नी बोलत होती " हेल्लो, आय अ‍ॅम हूज वाइफ स्पीकिंग..." "हाऊ डु आय नो हुज वाइफ इज स्पीकिंग?"- फॅसिलिटी मॅनेजर. "नो नो, आय अ‍ॅम हूज वाइफ स्पीकिंग" ती. मग त्या मॅनेजरला कुणीतरी सांगितले की वीई हू साठी फोन असेल. चूकून तुमच्याकडे ट्रांस्फर केलाय :-)

बॅटमॅन 11/06/2014 - 00:11
अजूनेक जबरी किस्सा... एका पेट्रोलियम कंपनीत एक ओडिया पोरगा. स-श-ष मध्ये काही फरक म्हणून असतो हे गावीच नाही. आडातच नाही तिथे पोहर्‍यात कुठून येणार? तर एक प्रयोग केला, त्यात करड्या रंगाची राख नंतर काळी झाली असे सांगायचे होते. तर साहेब सुरू झाले: "माय अ‍ॅ$$ वॉज ब्राऊन, देन इट गॉट ब्लॅक". सहकारी पोरे हसूनहसून मरायच्या घाईला. त्याला वाटलं आपल्यावर विश्वास ठेवेनात कोणी, मग परत म्हणतो कसा, "नो नो, आय अ‍ॅम नॉट जोकिंग, इट रियली हॅपन्ड!!" =)) =)) =)) =)) =))

यसवायजी 20/06/2014 - 10:41
Mattomme. व आणि ब एकच असल्याने >> १ भन्नाट किस्सा आमच्या ऑफिसात घडला होता. एका बंगाल्याला विचारले की तुला यायला उशीर का झाला बाबा? त्याला म्हणायचे होते I got my walls painted today. (अर्थातच घरच्या भिंती) फक्त व चा ब केला त्याने.

पाषाणभेद 11/06/2014 - 23:59
एक सर्वसाधारण निरीक्षण आहे की महाराष्ट्रातील मराठी मातृभाषा असणार्‍या (आणि मराठी तसेच इंग्रजी माध्यमात शिकलेल्या) व्यक्तींचे इंग्रजी उच्चार भारतातील इतर प्रांतातील लोकांच्या तुलनेने फारच सफाईदार असतात.

खटपट्या 12/06/2014 - 01:39
पंजाबी लोकांचे उच्चार तर अजूनच विचित्र असतात मारुती = मृत्ति बारीक = ब्रिक एक विनोद - एका महिलेने सरदारजींना वेळ विचारली तर त्यांनी त्यांच्या उच्चारात १२:३५ सांगतिले आणि मार खाल्ला. का ते तुम्हीच बघा :)

रेवती 12/06/2014 - 04:22
बापरे! हसून पुरेवाट झालीये. हैदराबादेस एक संपूर्ण तेलुगु महिला (हिंदीचा गंध नसलेली) काहीतरी विचारायला आली. अशा महिला नेहमी माझी कामवाली बाई असतानाच येत असत कारण ती आमची दुभाषी असे. ते धुणे भांड्यापेक्षा वेगळे काम करताना मजाही वाटत असे, कारण इथे ती आमची बॉस! तर ही येऊन काहीतरी विचारती झाली बहुतेक "अम्मा आहे का?" यावर पद्माने उत्साहाने हातातील ओले फडके बाजूला टाकले व हसत हसत त्या बाईंना "रंडी, रंडी" व आणखी काहीतरी म्हणू लागली. मी घाबरून एकाजागी गप्प उभी. त्यावर त्या बाई हसत हसत येऊन बसल्या. थोडावेळ दुभाषीगिरी करून पद्माने त्यांना काम विचारले तर त्यांच्याकडचा कढीपत्ता संपल्याने आमच्या झाडाचा थोडा नेऊ का हे विचारायला आल्या होत्या. नंतर तिनेच माझा गैरसमज दूर केला व या, बसा असे म्हणताना रंडी म्हणावे असे सुचवले. तसेच शेजार्‍यांना सांगून मी पालेभाज्या विकणारी बाई आली की पाठवा म्हणून सांगितले. एक बाई येऊन अककुरा पाहिजे का असे विचारून गेली. मी नको म्हणून सांगितले. नंतर ती शेजार्‍यांना घेऊनच आली मग समजले. माझ्या मुलाने सध्या अभ्यासातला एक प्रश्न विचारताना कांड्रगप्ट मोरया कोण हे विचारले. तो इंडियन आहे व असोका त्याचा ग्रँडसन आहे वगैरे विचारले. आता मला काही लक्षात नाही म्हणून पाहिले तर (पुस्तकातील स्पेलींग चुकल्याने)चंद्रगुप्त मौर्य व अशोका यांचा एक धडा होता.

योगी९०० 12/06/2014 - 10:25
तेलगू मध्ये आदरपुर्वक (with respect ) या बसा म्हणायचे असेल तर रंडी म्हणतात.. हेच जर उद्या या असे म्हणायचे असेल तर "रेप रंडी" (उच्चार रेप्परंडी) असे म्हणतात. तसेच कुंडी (म्हणजे आपण घरी रोपटे लावतो ते) याचा कन्नड मध्ये भलताच अर्थ आहे. माझ्या एका कोल्हापुरस्थित मित्राने हुबळीला एका रोपटी लावायच्या कुंड्या विकणारीला "यष्ट कुंडी?" असे विचारून आम्हाला फेफरे आणले होते. सुदैवाने जवळअसलेल्या दुसर्‍या दुकानदाराला आमचे मराठी कळत होते म्हणून वाचलो नाहीतर मारच पडणार होता...

रेवती 12/06/2014 - 16:01
आता मीही मूळची कन्नडिगा असल्याने व त्या भाषेबद्दल माहिती नसल्याने वरील विनोदाला आधी हसले नव्हते, दोनेक वर्षांपूर्वी खरा अर्थ समजला.;)

बबन ताम्बे 12/06/2014 - 12:13
मराठी देखील इतर भाषिकांसाठी कन्फ्युजिंगच आहे. एक वाचलेला किस्सा. एक फॉरेनर मराठी शिकत होती. तिला छोटीशी शंका विचारायची होती, तर तिने विचारले, "मला एक लघुशंका आहे." बाकीचे हसायला लागले. नंतर तिला कुणी तरी खुलासा केला की मराठीत लघुशंका म्हणजे छोटी शंका नाही तर त्यांच्या भाषेत रेस्ट रूमला जाणे.

जय - गणेश 12/06/2014 - 15:33
एक आमच्या ऑफिसात बंगाली आहे, दुपारी जेवायला बसलो असतांना तो प्यान्टरी बॉय ला म्हणाला. एक "कार्ड" तो देना. नंतर समजल त्याला "दही" पाहिजे होतं.

वामन देशमुख 18/06/2014 - 12:13
बंगाली भद्रजन उर्दूची कशी वाट लावतात याचा, माझ्या एका बंगाली मित्राने सांगितलेला किस्सा: त्यांना म्हणायचे असते: ना गिला करेंगे ना शिकवा करेंगे, तुम सलामत रहो यही दुआ करेंगे. आणि ते म्हणतात: ना गीला करेंगे ना शूका करेंगे तुम साला मत रहो यही दुआ करेंगे! अवांतर: बंगाली (मुली) बोलत असताना त्यांच्या बोलण्याच्या अर्थापेक्षा त्यांच्या बोलण्याच्या लयीतच तरंगायला होतं!

राजेंद्र मेहेंदळे 18/06/2014 - 16:01
माझा एक बॉस आणि त्याची बायको १० वर्षे अमेरिकेत राहतात...आणि बंगाली अ‍ॅक्सेंट्मध्ये भयंकर ईंग्लिश बोलतात...क्लायंट्ला कसे समजते देव जाणे १. ईन ऊईंटर हियड इट इज सो कोल्ड २.आय वाज ड्रायभिंग भेडी फास्ट ३.फास्ट यु काम टु आफिस अँड देन उइ उइल टाक अबाऊट इट

धन्या 18/06/2014 - 14:53
आमच्या हापिसात एक बंगाली मुलगी होती, तिचे आवडते गाणे: बादा डहा प्याडसे प्याडका बंगालीमध्ये व चा उच्चार ब असा होतो आणि त्या मुलीला र उच्चारता यायचा नाही त्यामुळे र च्या ऐवजी ती ड बोलायची.

बॅटमॅन 18/06/2014 - 15:13
बंगाल्यांचे बंगाली सोडून अन्य कुठल्याही भाषेचे उच्चार इतके दिव्य असतात की सांगता पुरवत नाही. संस्कृत उच्चार तर तौबा!!! "धॉर्मोखेत्रे कुरुखेत्रे शॉमोबेता जुजुत्शॉबा | मामोका पाण्डोबाश्चोइबो किमोकुर्बत शाँजोय ||" वगैरे ऐकून गीतेच्या पुस्तकाच्या पानातून कृष्णाच्या अगोदर अर्जुनच एक अमोघ बाण सोडून जीभ कलम करेल की काय असे वाटू लागते. =))

अत्रुप्त आत्मा 18/06/2014 - 15:37
माझ्याकडे काहि बंगाली यजमान आहेत..त्यांच्याकडे कामाला गेल्यावर हसण्यावर भयंकर संयम ठेवावा लागतो! *biggrin* विशेषतः .. गणानांत्वा गणपतिं हवामहे.. हा मंत्र म्हणवून घेताना,मृत्यू ओढवलेला बरा असं वाटायला लागतं! =))

बॅटमॅन 18/06/2014 - 18:47
हा हा हा, अगदी अगदी =)) बाकी जानेवारी हा उच्चार ऐकून लहानपणी पाचवारी, नौवारी, इ. सारखा हा साडीचा कुठलासा प्रकार आहेसे वाटत असे त्याची आठवण झाली.

वामन देशमुख 18/06/2014 - 18:16
weचा योग्य उच्चार "उइ" असाच आहे. वस्तुतः, सर्वसाधारणपणे Wचा उच्चार हा "उअ" असा आहे आणि Vचा उच्चार भारतीय भाषांतील "व" च्या जवळपास आहे. खरंतर, सर्वच भारतीय शब्दांतील व साठी V हेच स्पेलिंग वापरायला हवे. (वस्तुतः म्हणजे in fact, जमलं का?)

मिहिर 18/06/2014 - 18:38
vi सारखा दंतोष्ठ्य व वापरून वी उच्चार होऊ नये, त्यात थोडा तरी ओष्ठ्यपणा असावा म्हणून मध्ये उ घालत असावेत असे वाटते. जर 'व'चा उच्चार तोंडाचा चंबू करून ओष्ठ्य होत असेल, तर आणखी उ खुपसण्याची गरज नाही.

कानडाऊ योगेशु 18/06/2014 - 22:52
मुंबईत असताना आमच्या कंपनीत एक बंगाली सहकारी होता. काम संपवुन आम्ही पाच सहा जण एकत्र जात असू. बस मिळाली तर बसने अथवा चालत स्टेशन्पर्यंत जात असु.कधी बस मिळायची तर कधी नाही. त्यामुळे बसनेच जायचे असा काही नियम नसायचा. तर एकदा असेच जात असताना तो बंगाली सहकारी हात दाखवत जोरात ओरडला " अरे उधरसे बास आ रही है!" आमच्यापैकी एकाने म्ह्हटले "नही रे कहा बास आ रही है". तो पुन्हा ओरडला "अरे देखो उधर से बास आ रहे है". पुन्हा आम्ही "नही रे कोई बास नही आ रही है". तेवढ्या अवधीत ती बस निघुन गेली तेव्हा अजुन एक सहकारी ओरडला " अरे बस चली गई" त्यावर तो बंगाली सहकारी उत्तरला " मै याही तो बोल रहा था बास आ रही है.."

सुबोध खरे 19/06/2014 - 11:51
चर्चगेट ला सुंदराबाई हॉल मध्ये पुस्तकाचे प्रदर्शन लागले असताना माझा एक गुजु भाई मित्र म्हणाला चलते क्या बुक खरीदने? मी किधर विचारल्यावर म्हणाला सुन्दराबाई नो होल. कहर म्हणजे भावेस स्टेट्स मा गयो म्हणजे भावेश (STATISTICS) मध्ये नापास झाला

प्रभाकर पेठकर 19/06/2014 - 12:42
एकदा एक माणूस आपली गाडी रिव्हर्स पार्कींग करीत होता. त्याने त्याच्या बंगाली नोकराला सांगितलं जरा मागे बघून मला सांग. ह्याने गाडी मागे घ्यायला सुरुवात केली. नोकर सांगत होता कोम बॅक..कोम बॅक. ह्याने गाडी अजून मागे घेतात गाडी एका खांबावर आपटली. हा संतापला. खाली उतरून नोकराला म्हणाला, तुम बोल नही सकते थे, पिछे खंबा है? नोकर म्हणाला, वोई तो बोल र्‍हा ता, कोम्बा हे कोम्बा हे। एकदा एक बंगाली नोकर, अगदी दु:खी चेहर्‍याने, आपल्या मालकाला म्हणाला, 'साब, सिरिया का बाद्शाह मर गया।' मालकाने विचार केला सिरिया मधे बादशहा कुठे? तो नोकराला म्हणाला, 'अरे सिरियामे बादशाह वगैरे नही होता' पण नोकर त्याचा मुद्दा सोडेना. शेवटी मालकाने विचारले 'तुमको कौन बोला की सिरियाका बादशाह मर गया?' नोकर म्हणे, 'हॉमने कुद देका' आता मालकाला राहवेना, 'किधर?' नोकर, 'आओ..' तो मालकाला अंगणात घेऊन गेला तिथे एक चिमणीचं पिल्लू मरुन पडलं होतं. तेंव्हा मालकाच्या डोक्यात प्रकाश पडला की त्याच्या नोकराला म्हणायचंय की, 'चिडीया का बच्चा मर गया।' आमचा एक मित्र होता, अर्थात बंगाली. एकदा म्हणाला, 'म्येरेको शार्प लेना है।' झालं. आम्ही सगळे मित्र त्याला घेऊन 'शार्प'च्या शोरुम मध्ये गेलो. तिथे आख्खी शोरुम पालथी घातली पण ह्याला कुठला पीस पसंत पडेना. शेवटी मी म्हणालो,' क्या यार, इतना बेकारका टाईमपास किया, तुमने कुछ लिया नही।' तो चकित चेहर्‍याने म्हणाला,' म्येरेको कुछ लेनेकाई नई।' मी - ' तो क्यूं बोला 'शार्प' लेनेका है? तेरे लिए हम सब लोग यहाँ आए है नं।' त्यावर तो म्हणाला, ' आरे ये शार्प नही, कपडा धोनेका शार्प'. त्याला 'सर्फ' पावडर घ्यायची होती. जाम धोपटला त्याला. ह्याहून वाईट्ट अनुभव मी घेतला आहे. पण त्या बंगाल्याच्या उचारातून ध्वनीत होणार्‍या अश्लिल अर्थामुळे इथे देता येत नाही.

हुकुमीएक्का 19/06/2014 - 23:49
हा किस्सा मी ह्युंडाई च्या शोरुम मध्ये पाहिला होता. एक साधारण ४०-५० दरम्यान वय असलेला माणूस आपल्या भावासोबत शोरूम मध्ये आला होता. बरोबर एक पोते होते. त्यांने एंट्री मारल्याबरोबर तेथील लोकांना वाटले कदाचित पत्ता विचारायला आला असेल. तो आल्याबरोबर २-३ Sales person त्यांना अटेंड करायला गेले. माणूस - "आमास्नी गाडी घ्याची हायं." Sales-person - "कोणती घ्यायचीय? सेकंड-हँड गाड्यापण आहेत" (वास्तविक त्या माणसाकडे पाहून या लोकांना वाटले असेल की हा काय नवीन कार घेणार ?") माणूस - "आमास्नी सेकंड हँड नगं नवीनच हवी हाय. आमचं पोरगं यकदा 'वापरलेली' गाडी परतं वापरत नाय. अन ते आमास्नी बी पटत नाय." ते लोकं अजुनच गार. Sales-person - "कोणती घ्यायचीय?". माणूस - "आत्ता नवीनच आलीयां बगां. नाव 'इलो'." Sales-person(brochure मध्ये पाहून) - "छे हो अशी कुठलीच कार कंपनीने लाँच नाही केलीय अजून.". माणूस - "आवं आमच्या गावांत तसल्या ४ हायतं की. नायं काय म्हनता? तोंडावरनं तरी ४ इयत्ता शिकलेले वाटतां. *lol* " ते विचारायला गेलेले ३-४ जण खरच खुप गोंधळून गेले की अशी कुठली कार आलीय की जी आपल्या शोरूममध्ये नाहीये. शेवटी त्यांनी शोरूमच्या मालकाला बोलवले. मालकपण तेच बोलला की अशी कोणतीच कार नाहीये. शेवटी त्या माणसाने त्या मालकाला बाहेर नेऊन ती कार दाखवली. कार होती शोरूममध्ये. कारचे नाव होते "Hyundai i10". ते पाहून मालकासकट सगळ्यांनी (अगदी आम्हीसुध्धा) डोक्याला हात लावला. *lol* जाताना त्या माणसाने सर्व "याक्सेसरी" (Accessories) हव्यात असे सांगितले आणि जेव्हा पैसे देण्याची वेळ आली तेव्हा त्या माणसाने बरोबर आणलेले पोते उघडले त्यात तसल्या अजून २ गाड्या येतील एव्हडी रक्कम होती. *biggrin*

खटपट्या 20/06/2014 - 02:05
नोईडा भागात जागांचे भाव वाढल्यामुळे तिथले जाट अचानक श्रीमंत झाले आहेत. तेही असेच पैसे घेवून शोरूम मध्ये जातात आणि सांगतात कि आम्हाला चार गोलवाली गाडी पाहिजे. (चार गोल वाली गाडी म्हणजे आपली आवडी (ऑडी))

जय - गणेश 20/06/2014 - 08:51
ऑफीसातली एक बंगाली मुलगी एकदा काही पेपर घेवुन आली आणी म्हणाली..... सार, आपके पास "पांच मशिन" हे क्या ?? *lol*
लेखनविषय:
भाषा
लेखनप्रकार
प्रकटन
भडकमकर या आडनावाचा भडक मकर असा उच्चार करणाऱ्या सरदारजीचा विनोद फार जुना झाला, नाही का. उच्चारातल्या या आणखी काही गमती-जमती.. कार्यबाहुल्यामुळे - या शब्दाचा उच्चार कार्यबाहु ल्ल्या मुळे असा केला जातो. (ल वर आघात) नवख्या /अमराठी माध्यमात शिकलेल्या मुलांकडून कार्य बाहुल्या मुळे (बाहुला?) असा उच्चार ऐकून मौज वाटली. 'काटकसर' -काही वर्षांपूर्वी शेजारची पाचव्या इयत्तेत शिकणारी मुलगी लोकसत्ता घेऊन आली. मला एका पानावरची गोष्ट, खरं तर शीर्षक दाखवलं. ते होतं, 'काटकसर'. तिची तक्रार - ताई, या गोष्टीत कोणीच काटक सर नाहीत... क्वात्रोची - हे प्रकरण प्रसार माध्यमांमध्ये गाजत होतं, तेव्हाची गोष्ट.

Vivid Sydney - रंगबिरंगी सिडनीतला रंगबिरंगी कलाविष्कार...

नानबा ·

इनिगोय 07/06/2014 - 17:03
वाहवा! बाकी वर्णनही येऊदे की. लेझर शोखेरीज आणखी कायकाय पाहिलंस? ऎकलंस?

नानबा 07/06/2014 - 18:42
लेझर शोखेरीज आणखी कायकाय पाहिलंस?
त्यावेळेत तिकडे सगळीकडे लेझर शो असतात. बिल्डींग्स, झाडं, रस्ते, सगळीकडे लेझरच्या करामती. आम्ही गेलो होतो त्या दिवशी कॉन्सर्ट नव्हता. वर्किंग डे होता त्या दिवशी. आज रॉक कॉन्सर्ट आहे म्हणे... बाकी खाण्याच्या बाबतीत आपण मागे कधीच नाही. त्यामुळे squid salad, calamary rings, sushi with teriyaki chicken इ इ. पदार्थांवर मनसोक्त ताव मारल्या गेला.. ;)

सुबोध खरे 07/06/2014 - 21:03
वा नानबा एन्जॉय करून घ्या एकदा लग्नाचे लिगाड मागे लागले कि कुठे एन्जॉयमेंट?

पैसा 10/06/2014 - 12:34
मस्त आहे सगळं. खूपच सुरेख! अवांतरः सूड सिडनीमधे रहाणार्‍यांना कधीचा शोधतो आहे. माहिती नाही का रे!

इनिगोय 07/06/2014 - 17:03
वाहवा! बाकी वर्णनही येऊदे की. लेझर शोखेरीज आणखी कायकाय पाहिलंस? ऎकलंस?

नानबा 07/06/2014 - 18:42
लेझर शोखेरीज आणखी कायकाय पाहिलंस?
त्यावेळेत तिकडे सगळीकडे लेझर शो असतात. बिल्डींग्स, झाडं, रस्ते, सगळीकडे लेझरच्या करामती. आम्ही गेलो होतो त्या दिवशी कॉन्सर्ट नव्हता. वर्किंग डे होता त्या दिवशी. आज रॉक कॉन्सर्ट आहे म्हणे... बाकी खाण्याच्या बाबतीत आपण मागे कधीच नाही. त्यामुळे squid salad, calamary rings, sushi with teriyaki chicken इ इ. पदार्थांवर मनसोक्त ताव मारल्या गेला.. ;)

सुबोध खरे 07/06/2014 - 21:03
वा नानबा एन्जॉय करून घ्या एकदा लग्नाचे लिगाड मागे लागले कि कुठे एन्जॉयमेंट?

पैसा 10/06/2014 - 12:34
मस्त आहे सगळं. खूपच सुरेख! अवांतरः सूड सिडनीमधे रहाणार्‍यांना कधीचा शोधतो आहे. माहिती नाही का रे!
दक्षिण गोलार्धामधली सगळ्यात happening city म्हणजे सिडनी. अमेरिका युरोप आणि एकूणच बहुतांश प्रगत जगापेक्षा उलट्या बाजूला असलेल्या ऑस्ट्रेलिया मधलं सगळ्यात मोठं शहर. पृथ्वीच्या दक्षिणेकडे असल्यामुळे उत्तरेकडच्या जगापेक्षा इकडे सगळंच उलटं. एप्रिल मे मध्ये जगभर उन्हाळा असताना इकडे कडक थंडी, तर सारं जग बर्फ़ात आणि थंडीत कुडकुडत सांताक्लॉजचं स्वागत करत असताना इकडे मरणाचा उकाडा. अशा सिडनीतला सगळ्यात entertaining festivals मधला एक महत्त्वाचा festival म्हणजे Vivid Sydney. दरवर्षी हिवाळ्याच्या सुरूवातीला, म्हणजे मे च्या अखेरीस हा festival आयोजित केला जातो.

कृष्ण

आनंदमयी ·

आयुर्हित 07/06/2014 - 10:43
वाचतांना एक वेगळीच अनुभुती मिळाली. कवयित्रीचे मन कसे विचार करत आहे, ते ही अगदी स्पष्ट दिसुन येते. "वरवर सारे चंचल श्यामल आत गूढ अविचलसे काही" काहीशी द्विधा मनस्थिती आहे असेही वाटते. यामूळे कवितेत दोन प्रवाह/लेयर्स दिसतात. "प्राण नांदतो ह्या तीरावर त्या तीरावर मन झेपावे" या वाक्यावरून वरवर शांत वाटणारे मन आतून अशांत आहे हेच खरे! मनातले विचार हवे तसे कवितेत उतरवणे ही पण एक कलाच आहे. कवयित्री त्यात १००% उत्तीर्ण झाली आहे. एकंदरीत फारच छान कविता आहे!

संजय क्षीरसागर 07/06/2014 - 13:17
त्याच्याकडे पाहण्याचा वेगळा नज़रिया म्हणजे कृष्ण. त्यामुळे भक्तीरसाशी या ओळी विसंगत आहेत :
प्राण नांदतो ह्या तीरावर त्या तीरावर मन झेपावे कृष्ण मूर्त सर्वस्व पुरे हे कृष्णातच समरसून जावे
जर संपूर्ण अस्तित्व कृष्णमय आहे तर त्याला दोन तीर कसे असतील? अस्तित्वाशी एकरुप (कृष्णमय) व्ह्यायचं असेल तर मनातली ही विसंगती दूर व्ह्यायला हवी.

आत्मशून्य 07/06/2014 - 19:36
जर संपूर्ण अस्तित्व कृष्णमय आहे तर त्याला दोन तीर कसे असतील ?
कृष्णमयता ही स्थिती आहे व दोन तीर ही प्रोसेस... होप यु गॉट इट इन अ वे यु युज टु फ्रेज द वर्ड्स.

आयुर्हित 07/06/2014 - 10:43
वाचतांना एक वेगळीच अनुभुती मिळाली. कवयित्रीचे मन कसे विचार करत आहे, ते ही अगदी स्पष्ट दिसुन येते. "वरवर सारे चंचल श्यामल आत गूढ अविचलसे काही" काहीशी द्विधा मनस्थिती आहे असेही वाटते. यामूळे कवितेत दोन प्रवाह/लेयर्स दिसतात. "प्राण नांदतो ह्या तीरावर त्या तीरावर मन झेपावे" या वाक्यावरून वरवर शांत वाटणारे मन आतून अशांत आहे हेच खरे! मनातले विचार हवे तसे कवितेत उतरवणे ही पण एक कलाच आहे. कवयित्री त्यात १००% उत्तीर्ण झाली आहे. एकंदरीत फारच छान कविता आहे!

संजय क्षीरसागर 07/06/2014 - 13:17
त्याच्याकडे पाहण्याचा वेगळा नज़रिया म्हणजे कृष्ण. त्यामुळे भक्तीरसाशी या ओळी विसंगत आहेत :
प्राण नांदतो ह्या तीरावर त्या तीरावर मन झेपावे कृष्ण मूर्त सर्वस्व पुरे हे कृष्णातच समरसून जावे
जर संपूर्ण अस्तित्व कृष्णमय आहे तर त्याला दोन तीर कसे असतील? अस्तित्वाशी एकरुप (कृष्णमय) व्ह्यायचं असेल तर मनातली ही विसंगती दूर व्ह्यायला हवी.

आत्मशून्य 07/06/2014 - 19:36
जर संपूर्ण अस्तित्व कृष्णमय आहे तर त्याला दोन तीर कसे असतील ?
कृष्णमयता ही स्थिती आहे व दोन तीर ही प्रोसेस... होप यु गॉट इट इन अ वे यु युज टु फ्रेज द वर्ड्स.
लेखनविषय:
कविता
काव्यरस
शांतरस
रूप सावळे आतीव सुंदर भक्तिरसाचा मनात पाझर उठे शहारा अंगांगावर अंतरात वसतो मुरलीधर निळा गंध त्या निळसर देही मोहक इतुका तो निर्मोही वरवर सारे चंचल श्यामल आत गूढ अविचलसे काही चराचरांतून घुमे बासरी सप्तसूर सावळा मुरारी वाहे यमुना अमृत होवुन उठती आतुन अथांग लहरी प्राण नांदतो ह्या तीरावर त्या तीरावर मन झेपावे कृष्ण मूर्त सर्वस्व पुरे हे कृष्णातच समरसून जावे © डॉ.अदिती जोशी

सौदी क्षणचित्रे : ०९ : जेद्दाह् (भाग २)

डॉ सुहास म्हात्रे ·

भाते 06/06/2014 - 22:42
या सफरीतले सगळे लेख आवडले. अप्रतिम! सचित्र माहिती आवडली. दुसऱ्या चित्रातली इमारत चार्ल्स कोरियाच्या मुंबईतल्या कांचनजुंगा इमारतीसारखी दिसते आहे. किंगडम टॉवरचे फोटो मस्त. बुर्ज खलिफा ढगांपेक्षा खरंच उंच आहे का? धन्यवाद, सचित्र माहितीसह अद्वितीय सफरीपद्धल.

डॉ सुहास म्हात्रे 07/06/2014 - 13:52
होय बुर्ज खलिफाच नाही तर अनेक उंच इमारती आपले डोके ढगांच्या खालच्या थरांच्या वर डोके काढू शकतात. कसे ते खालच्या क्लिपमध्ये (जालावरून साभार) दिसेल... येथे त्यासंबद्धात अजून काही नेत्रदिपक चित्रे आहेत.

डॉ सुहास म्हात्रे 07/06/2014 - 13:59
ते कारंजे समुद्रात खूप आतवर आहे. समुद्रकिनार्‍याच्या अर्धगोलाकार आकारामुळे ते जमिनीपासून जवळ असल्यासारखे भासते. फोटोतल्या पाण्याच्या फवार्‍याची उंची ३०० पेक्षा जास्त मीटर आहे, त्यावरून कारंज्याच्या किनार्‍यापासूनच्या अंतराचा जरासा अंदाज येईल. कारंज्याचे पाणी वार्‍याने इतके दूर येऊ शकत नाही.

डॉ सुहास म्हात्रे 07/06/2014 - 14:04
तैवानची "ताईपेई १०१" ही ५०८ मीटर उंचीची इमारत या चित्रात असायला पाहिजे होती. मात्र तिचे नाव जगभर तितकेसे प्रसिद्ध नाही असे वाटते. हे चित्र बहुदा सर्वसामान्यपणे जगभर माहित असलेल्या इमारती घेऊन केवळ ऊंचीची तुलना करायला बनविले आहे असे दिसते. त्यामुळे ती या चित्रात नसावी असा माझा आपला एक अंदाज :)

अर्धवटराव 07/06/2014 - 02:22
मर्दांचा पोवाडा मर्दाने गावा म्हणतात..तद्वत हौशी पर्यटकाच्या नजरेतुन जगाचे सौंदर्य बघायला-वाचायला मिळण्याची मजा काहि औरच असते. तुमच्या आनंदाच्या ठेवी अशाच आमच्यापर्यंत पोहचु देत.

मुक्त विहारि 07/06/2014 - 09:51
उलट आहे.... तुमचाच, असा लोभ मिपावर असू द्यावा. तुम्ही लिहीलेली प्रवास वर्णने वाचून, आमच्या पायातील चक्र जास्त गतीमान झाले आहे.

डॉ सुहास म्हात्रे 07/06/2014 - 14:08
मग होऊद्या त्या चक्राचा भरपूर उपयोग आणि टाका मिपावर प्रवासवर्णने... होऊद्या बाईट्सचा खर्च, मिपा आहे घरचं ;) :)

मुक्त विहारि 07/06/2014 - 15:08
ते जून एंडला आमच्या बायडीला घेवून... अन तसेही प्रवासवर्णन तर लिहीणार आहेच. अन फक्त मिपाच नाही तर मिपाकर पण आपल्याच घरातील सदस्य वाटतात.

एस 09/06/2014 - 18:58
नक्कीच. इस्पिकचा एक्कासाहेब, तुमचे मनापासून आभार.
सौदी अरेबियाच्या चर्चेत नसलेल्या काही पैलूंची ओळख तुम्हाला करून देणे यावर या लेखमालेत माझा भर होता. त्या भटकंतीच्या क्षणांची मजा मी पुरेपूर अनुभवली. त्या मजेतील काही वाटा तुमच्यापर्यंत पोहोचवू शकलो असेन अशी आशा आहे.
या लेखमालेचा सारांश या वाक्यांमध्ये आलाय. तुमच्या डोळ्यांनी आम्हीपण पाहून घेतला हा देश. पुढच्या लेखमालेच्या प्रतीक्षेत हेवेसांनल!

मुक्त विहारि 09/06/2014 - 19:56
हे असे नुसते आभार मानून चालणार नाही. बहारीन विषयी काहीतरी ४ ओळी लिहा. तिथला "डॉल्फीन शो" चांगला असतो असे ऐकण्यात आहे.

रेवती 07/06/2014 - 15:55
सुरेख कलाशिल्पे आहेत. फळांच्या रसाचे दुकानही असेच छान वाटतेय. तुमच्या भटकंतीमधील हे अनोखे क्षण आमच्यापर्यंत पोहोचवलेत म्हणून आभार मानते.

प्रचेतस 07/06/2014 - 22:24
एकापेक्षा एक चित्रविचित्र संरचना. फळांच्या रसाच्या दुकानातील फलरचना जाम आवडल्या. सौदीतल्या बर्‍याच गोष्टींना किंग फाहादचे नाव दिसते आहे. ह्या राजाचा अल्पसा इतिहास, सौदीच्या उभारणीतील त्याचे योगदान जाणून घेण्यास आवडेल.

डॉ सुहास म्हात्रे 08/06/2014 - 00:10
इब्न सौद या आधुनिक सौदी अरेबियाच्या संस्थापक राजाचा आठवा पुत्र फाहाद बिन अब्दुलाझिझ अल् सौद (१९२१-२००५) सौदी अरेबियाच्या राजपदावर १९८२ पासून २००५ पर्यंत विराजमान होता. रियाधमधिल राजपुत्रांच्या शिक्षणासाठी स्थापन केलेल्या शिक्षणसंस्थेत शिक्षण पूर्ण झाल्यावर निम्न स्तरापासून सुरुवात करून अनेक पाहिर्‍या पार करत तो १९५३ मध्ये शिक्षणमंत्री झाला. त्यानंतर १९५९ मध्ये लीग ऑफ अरब स्टेट्स मध्ये सौदी प्रतिनिधी म्हणून नेमणूक, १९६२ मध्ये गृहमंत्री आणि १९६७ मध्ये दुसरा उप-पंतप्रधान (ही जागा खास फाहादसाठी निर्माण केली गेली होती) अश्या चढत्या भाजणीने प्रगती चालू राहिली. सौदी राजघराण्याच्या नियमांप्रमाणे राजगादीवर सर्वप्रथम इब्न सौदच्या मुलांचा हक्क आहे. ते हयात नसल्यास / राजा होण्यास योग्य नसल्यासच इतरांचा वारसांचा विचार केला जात असे. १९७५ साली राजा फैझलच्या मृत्यनंतर त्यांचा भाऊ खालिद राजा बनला आणि खालिदच्या तडक खाली असलेल्या दोन भावांना वगळून तिसर्‍या क्रमांकावरील फहादला पहिला उप-पंतप्रधान आणि युवराज अशी दोन पदे मिळाली. राजा खालिद याच्या मृत्युनंतर १९८२ साली फाहदने राज्यारोहण केले. राजा फहाद पॅलेस्टाईनचा खंदा समर्थक आणि इझ्रेलचा विरोधक होता. त्याच्या कारकिर्दीत सौदी अरेबियाचे अमेरिकेबरोबर घनिष्ट संबद्ध प्रस्थापित झाले. अरब जगतातले अंतर्गत हेवेदावे संपावे म्हणून त्याने बरेच प्रयत्न केले. लेबॅनॉनमधले यादवीयुद्ध थांबवण्यासाठी त्याने १९८९ मध्ये "ताईफ करार" घडवून आणला. (ताईफ सौदी अरेबियात्ले एक थंड हवेचे पर्यटक ठिकाण आहे.) कुवेत युद्धात त्याने अरब जगताचे नेतृत्व केले. राजघराण्यातल्या वारसांचे वय आणि राजपरिवाराची संमत्ती असे आस्तित्वात असलेले राजाच्या निवडीचे केवळ दोनच निकष अस्विकार करून फाहादने १९९२ मध्ये राजा निवडण्याचे नविन नियम बनवले. त्याप्रमाणे राजाला युवराजाला बरखास्त करण्याचा हक्क मिळाला आणि इब्न सौदचे नातू राजगादीवर बसण्याचा लायक ठरले. प्रकृती अस्वास्थ्यामुळे फाहादने १९९५ मध्ये युवराज अबदुल्लाच्या हाती रोजमर्राचा राज्यकारभार चालविण्याचे हक्क दिले. फाहादच्या नेतृत्वाखाली अबदुल्लाने सौदी अरेबियातल्या अंतर्गत बंडाळीला कठोर कारवाया करून चिरडले. कारकिर्दीच्या शेवटच्या काळात फाहादने सौदी अरेबियातिल धार्मिक कर्मठपणाची धार कमी करण्यास सुरूवात केली होती. सौदी सेनादल, आरोग्यसेवा, पायाभूत सुविधांचा विकास आणि स्थानिक उद्योगधंद्यांच्या विकासाला फाहादच्या कारकिर्दीत चालना मिळाली. १ ऑगस्ट २००५ ला फाहादच्या मृत्युनंतर युवराज अबदुल्लाला राजा म्हणून घोषित केले गेले, जो सद्याचा सौदी अरेबियाचा राजा आहे. राजा अबदुल्ला तुलनेने उदारमतवादी समजला जातो आणि त्याच्या कारकिर्दीत धार्मिक उदारमतवादाचा सावधगिरीने आणि विकासकामांचा जोमाने पाठपुरावा चालू आहे.

प्रचेतस 08/06/2014 - 10:08
सविस्तर प्रतिसादाबद्दल धन्यवाद. प्रदीर्घ कारकिर्द राहिलेली दिसतेय किंग फाहादची. अजून एक शंका, सौदीत धर्माबाबत कायदे करण्याचा अखेरचा शब्द राजाचा का मुल्ला-मौलवींचा? कारण इस्लामच्या नियमांनुसार धर्मसत्ता आणि राज्यसत्ता एकाच व्यक्तीकडे एकवटलेली असते. उदा. खलिफा.

डॉ सुहास म्हात्रे 08/06/2014 - 21:46
सौदी अरेबियात धर्म आणि राजसत्तेचे संबद्ध बर्‍यापैकी क्लिष्ट आणि ऐतिहासिक आहेत. १७४४ मध्ये मुहम्मद इब्न सौदने सर्वप्रथम सौदी टोळ्यांचे एकत्रिकरण सुरू केले. त्याच सुमारास मुहम्मद इब्न अबदुलवहाब नावाचा एक धार्मिक अभ्यासक (religious scholar) त्याकाळच्या सौदी टोळ्यांमध्ये असलेल्या थडग्यांजवळ प्रार्थना करणे, दैवी झाडांची पूजा करणे, इ कर्मठ इस्लामला मान्य नसलेल्या प्रथांमुळे नाराज होता. अब्दुलवहाबच्या कर्मठ इस्लामी आचारविचारांना पुढे वहाबी हे विशेषण मिळाले. या दोघांच्या आपापल्या संघर्षांत; "धार्मिक पाठिंबा राजसत्तेला बळकट करेल" हे इब्न सौदला आणि "राजसत्तेच्या मदतीशिवाय धर्माचे कर्मठ आचरण लोकांत आणणे शक्य नाही" हे अब्दुलवहाबला कळून चुकले होते. त्यामुळे दोघांचा एक करार झाला यात धार्मिक अधिकार वहाबींकडे आणि राजकिय अधिकार सौद घराण्याकडे दिले गेले. पुढे १९०२ ला अब्दुलझिझ बिन अब्दुलरहमान अल् सौदने (इब्न सौदने) सौदी टोळ्यांचा एकत्रिकरणाला सुरुवात करून १९३२ ला आधुनिक सौदी अरेबियाची स्थापना केली. वहाबी टोळ्यांच्या (यांना इखवान उर्फ ब्रदर्स उर्फ भाऊ असे नाव पडले आहे) सहभागाने इब्न सौदच्या युद्धांना आणि राज्याच्या विस्ताराला धार्मिक अनुष्ठान मिळाले. मात्र आधुनिक सौदी अरेबियाच्या सीमेबाहेरच्या (ब्रिटिशांशी संरक्षण करार असलेल्या) इराक, कुवेत, ट्रान्स-जॉर्डन इ वर धर्मप्रसाराच्या नावाखाली हल्ला करण्याचे इखवानचे मनसुबे राजकिय दृष्ट्या महाग पडतील हे ओळखून ते इब्न सौदने बळाचा वापर करून मोडून काढले. त्याकरता १९२९ मध्ये सौदच्या फौजेचे आणि इखवानचे (सबिलाचे) युद्धही झाले. १९३२ पासून देशांतर्गत धार्मिक अधिकार वहाबींकडे आणि आंतरराष्ट्रिय राजकारणावर सौद घराण्याचा अधिकार असा सर्वसाधारण शक्तीसमतोल आहे. आधुनिक सुधारणांच्या वार्‍यांवर वाहत येणार्‍या जागतिक वातावरणाचा प्रभाव सौदी अरेबियावर पडला नसता तरच आश्चर्य. त्यामुळे सत्तसमतोलावर होणार्‍या प्रभावाने निर्माण होणार्‍या समस्या निभावताना दोन्ही गटांना बरीच तारेवरची कसरत करावी लागत आहे. याबाबत अधिक माहिती या या निबंधात मिळेल.

प्रचेतस 08/06/2014 - 22:37
धन्यवाद. ह्या वहाबी पंथाबद्दल थोडीशी कल्पना होती पण सौद फौज विरुद्ध इखवानांच्या युद्धाबद्दल अजिबातच माहीत नव्हते. हल्लीच्या अरब स्प्रिंग (इजिप्त, ट्यूनिशिया, सीरिया) क्रांतीं नंतर सौदी मध्येही बदलांचे वारे ज़रा जास्तच वेगाने वाहू लागले आहेत असे वाचले होते.

प्रचेतस 08/06/2014 - 22:38
धन्यवाद. ह्या वहाबी पंथाबद्दल थोडीशी कल्पना होती पण सौद फौज विरुद्ध इखवानांच्या युद्धाबद्दल अजिबातच माहीत नव्हते. हल्लीच्या अरब स्प्रिंग (इजिप्त, ट्यूनिशिया, सीरिया) क्रांतीं नंतर सौदी मध्येही बदलांचे वारे ज़रा जास्तच वेगाने वाहू लागले आहेत असे वाचले होते.

पाषाणभेद 09/06/2014 - 00:26
सर्व लेखमाला छान आहे यात शंका नाही. आपण नेहमीच आम्हाला घरबसल्या इतक्या सार्‍या देशांची सफर घडवतात. अवांतरः केवळ उत्सूकता म्हणून विचारतो. आपल्याला इतक्या सार्‍या सफरी कशा काय शक्य आहेत? आपला व्यवसाय मार्केटींग अथवा तत्सम आहे काय? खाजगी उत्तर असल्यास उत्तर दिले नाही तरी चालेल. आधीच धन्यवाद.

बॅटमॅन 09/06/2014 - 12:45
हाही भाग मस्त आवडला. ते शिल्पातले विमान खरेखुरे आहे तर त्या कार देखील खर्‍याखुर्‍या आहेत की काय? साला, एका तेलामुळे काय आमूलाग्र बदल झालेत सौदीत खरंच!!! लक आहे साल्यांचं. या लेखमालेकरिता अतिशयच धन्यवाद!!! पुढच्या सफरींची आतुरतेने वाट पाहत आहे, कळावे. :)

डॉ सुहास म्हात्रे 09/06/2014 - 18:14
तेलामुळे आलेल्य समृद्धीने सौदी मूलभूत सुविधा विकसित झाल्या आहेत यात संशय नाही. जेद्दाह् मध्ये केवळ शिल्पे पाहणे हा अनेक दिवसांचा कार्यक्रम होऊ शकतो ! मला ती सगळी शांतपणे बघण्याइतका वेळ नव्हता. या ठिकाणी ती सर्व शिल्पे टिप्पण्णीसह पहायला मिळतील.

दिपक.कुवेत 09/06/2014 - 19:04
आपल्या सफरित फोटोंची रेलचेल तर असतेच पण माहितीचं कक्ष सुद्धा अधीक विस्तारत जातं त्याबद्दल धन्यवाद.

समीरसूर 10/06/2014 - 10:49
खरोखर उत्कृष्ट लेखमाला होती आपली, इस्पीकचा एक्का साहेब. मनापासून आवडली. सगळे भाग आतुरतेने वाचले. फोटो तर सुंदरच होते. सौदी अरेबियाविषयी बरीच नवीन आणि इंटरेस्टींग माहिती मिळाली. धर्म, देव, परंपरा, धार्मिक कट्टरता, आपलाच धर्म सर्वश्रेष्ठ हा ठाम विश्वास वगैरे बाबी इतक्या मोठ्या प्रमाणावर जोरकस नसत्या तर हा देश आज कुठे असला असता ही कल्पना रोचक आहे. सार्वजनिक जीवनावर, राजकारणारावर, व्यवसायावर, आणि एकूणच मानवी अस्तित्वावर असणारा धर्माचा हा जबरदस्त पगडा आणि जगण्याचा एकमेव आधार म्हणजे धर्मच आणि त्याव्यतिरिक्त दुसरे काहीच नाही हा अविचार तसा धोकादायकच. संपूर्ण जगात अशा अंधविचाराने घडलेला/घडवून आणलेला विध्वंस हे या अविचाराच्या फोलपणाचे एक ठळक उदाहरण असावे. आज पुण्यात असेच काहीसे चालू आहे. त्यात गलिच्छ राजकारणाचा हात कितपत आहे हे कळणे तसे अवघडच. असो. बाकी आपली सौदी अरेबियामधली वर्षे आपणांस समृद्ध (अनुभवसंचय, पर्यटनाचा आनंद, अर्थ, जगण्यातला वेगळेपणा, कामातली आव्हाने अशा सगळ्याच आघाड्यांवर) करून गेली ही आनंदाची बाब आहे. :-) या यशासाठी आपले खास अभिनंदन! आपण आम्हाला असाच पर्यटनाचा आनंद देत रहावा ही सदिच्छा! :-) --समीर

भाते 06/06/2014 - 22:42
या सफरीतले सगळे लेख आवडले. अप्रतिम! सचित्र माहिती आवडली. दुसऱ्या चित्रातली इमारत चार्ल्स कोरियाच्या मुंबईतल्या कांचनजुंगा इमारतीसारखी दिसते आहे. किंगडम टॉवरचे फोटो मस्त. बुर्ज खलिफा ढगांपेक्षा खरंच उंच आहे का? धन्यवाद, सचित्र माहितीसह अद्वितीय सफरीपद्धल.

डॉ सुहास म्हात्रे 07/06/2014 - 13:52
होय बुर्ज खलिफाच नाही तर अनेक उंच इमारती आपले डोके ढगांच्या खालच्या थरांच्या वर डोके काढू शकतात. कसे ते खालच्या क्लिपमध्ये (जालावरून साभार) दिसेल... येथे त्यासंबद्धात अजून काही नेत्रदिपक चित्रे आहेत.

डॉ सुहास म्हात्रे 07/06/2014 - 13:59
ते कारंजे समुद्रात खूप आतवर आहे. समुद्रकिनार्‍याच्या अर्धगोलाकार आकारामुळे ते जमिनीपासून जवळ असल्यासारखे भासते. फोटोतल्या पाण्याच्या फवार्‍याची उंची ३०० पेक्षा जास्त मीटर आहे, त्यावरून कारंज्याच्या किनार्‍यापासूनच्या अंतराचा जरासा अंदाज येईल. कारंज्याचे पाणी वार्‍याने इतके दूर येऊ शकत नाही.

डॉ सुहास म्हात्रे 07/06/2014 - 14:04
तैवानची "ताईपेई १०१" ही ५०८ मीटर उंचीची इमारत या चित्रात असायला पाहिजे होती. मात्र तिचे नाव जगभर तितकेसे प्रसिद्ध नाही असे वाटते. हे चित्र बहुदा सर्वसामान्यपणे जगभर माहित असलेल्या इमारती घेऊन केवळ ऊंचीची तुलना करायला बनविले आहे असे दिसते. त्यामुळे ती या चित्रात नसावी असा माझा आपला एक अंदाज :)

अर्धवटराव 07/06/2014 - 02:22
मर्दांचा पोवाडा मर्दाने गावा म्हणतात..तद्वत हौशी पर्यटकाच्या नजरेतुन जगाचे सौंदर्य बघायला-वाचायला मिळण्याची मजा काहि औरच असते. तुमच्या आनंदाच्या ठेवी अशाच आमच्यापर्यंत पोहचु देत.

मुक्त विहारि 07/06/2014 - 09:51
उलट आहे.... तुमचाच, असा लोभ मिपावर असू द्यावा. तुम्ही लिहीलेली प्रवास वर्णने वाचून, आमच्या पायातील चक्र जास्त गतीमान झाले आहे.

डॉ सुहास म्हात्रे 07/06/2014 - 14:08
मग होऊद्या त्या चक्राचा भरपूर उपयोग आणि टाका मिपावर प्रवासवर्णने... होऊद्या बाईट्सचा खर्च, मिपा आहे घरचं ;) :)

मुक्त विहारि 07/06/2014 - 15:08
ते जून एंडला आमच्या बायडीला घेवून... अन तसेही प्रवासवर्णन तर लिहीणार आहेच. अन फक्त मिपाच नाही तर मिपाकर पण आपल्याच घरातील सदस्य वाटतात.

एस 09/06/2014 - 18:58
नक्कीच. इस्पिकचा एक्कासाहेब, तुमचे मनापासून आभार.
सौदी अरेबियाच्या चर्चेत नसलेल्या काही पैलूंची ओळख तुम्हाला करून देणे यावर या लेखमालेत माझा भर होता. त्या भटकंतीच्या क्षणांची मजा मी पुरेपूर अनुभवली. त्या मजेतील काही वाटा तुमच्यापर्यंत पोहोचवू शकलो असेन अशी आशा आहे.
या लेखमालेचा सारांश या वाक्यांमध्ये आलाय. तुमच्या डोळ्यांनी आम्हीपण पाहून घेतला हा देश. पुढच्या लेखमालेच्या प्रतीक्षेत हेवेसांनल!

मुक्त विहारि 09/06/2014 - 19:56
हे असे नुसते आभार मानून चालणार नाही. बहारीन विषयी काहीतरी ४ ओळी लिहा. तिथला "डॉल्फीन शो" चांगला असतो असे ऐकण्यात आहे.

रेवती 07/06/2014 - 15:55
सुरेख कलाशिल्पे आहेत. फळांच्या रसाचे दुकानही असेच छान वाटतेय. तुमच्या भटकंतीमधील हे अनोखे क्षण आमच्यापर्यंत पोहोचवलेत म्हणून आभार मानते.

प्रचेतस 07/06/2014 - 22:24
एकापेक्षा एक चित्रविचित्र संरचना. फळांच्या रसाच्या दुकानातील फलरचना जाम आवडल्या. सौदीतल्या बर्‍याच गोष्टींना किंग फाहादचे नाव दिसते आहे. ह्या राजाचा अल्पसा इतिहास, सौदीच्या उभारणीतील त्याचे योगदान जाणून घेण्यास आवडेल.

डॉ सुहास म्हात्रे 08/06/2014 - 00:10
इब्न सौद या आधुनिक सौदी अरेबियाच्या संस्थापक राजाचा आठवा पुत्र फाहाद बिन अब्दुलाझिझ अल् सौद (१९२१-२००५) सौदी अरेबियाच्या राजपदावर १९८२ पासून २००५ पर्यंत विराजमान होता. रियाधमधिल राजपुत्रांच्या शिक्षणासाठी स्थापन केलेल्या शिक्षणसंस्थेत शिक्षण पूर्ण झाल्यावर निम्न स्तरापासून सुरुवात करून अनेक पाहिर्‍या पार करत तो १९५३ मध्ये शिक्षणमंत्री झाला. त्यानंतर १९५९ मध्ये लीग ऑफ अरब स्टेट्स मध्ये सौदी प्रतिनिधी म्हणून नेमणूक, १९६२ मध्ये गृहमंत्री आणि १९६७ मध्ये दुसरा उप-पंतप्रधान (ही जागा खास फाहादसाठी निर्माण केली गेली होती) अश्या चढत्या भाजणीने प्रगती चालू राहिली. सौदी राजघराण्याच्या नियमांप्रमाणे राजगादीवर सर्वप्रथम इब्न सौदच्या मुलांचा हक्क आहे. ते हयात नसल्यास / राजा होण्यास योग्य नसल्यासच इतरांचा वारसांचा विचार केला जात असे. १९७५ साली राजा फैझलच्या मृत्यनंतर त्यांचा भाऊ खालिद राजा बनला आणि खालिदच्या तडक खाली असलेल्या दोन भावांना वगळून तिसर्‍या क्रमांकावरील फहादला पहिला उप-पंतप्रधान आणि युवराज अशी दोन पदे मिळाली. राजा खालिद याच्या मृत्युनंतर १९८२ साली फाहदने राज्यारोहण केले. राजा फहाद पॅलेस्टाईनचा खंदा समर्थक आणि इझ्रेलचा विरोधक होता. त्याच्या कारकिर्दीत सौदी अरेबियाचे अमेरिकेबरोबर घनिष्ट संबद्ध प्रस्थापित झाले. अरब जगतातले अंतर्गत हेवेदावे संपावे म्हणून त्याने बरेच प्रयत्न केले. लेबॅनॉनमधले यादवीयुद्ध थांबवण्यासाठी त्याने १९८९ मध्ये "ताईफ करार" घडवून आणला. (ताईफ सौदी अरेबियात्ले एक थंड हवेचे पर्यटक ठिकाण आहे.) कुवेत युद्धात त्याने अरब जगताचे नेतृत्व केले. राजघराण्यातल्या वारसांचे वय आणि राजपरिवाराची संमत्ती असे आस्तित्वात असलेले राजाच्या निवडीचे केवळ दोनच निकष अस्विकार करून फाहादने १९९२ मध्ये राजा निवडण्याचे नविन नियम बनवले. त्याप्रमाणे राजाला युवराजाला बरखास्त करण्याचा हक्क मिळाला आणि इब्न सौदचे नातू राजगादीवर बसण्याचा लायक ठरले. प्रकृती अस्वास्थ्यामुळे फाहादने १९९५ मध्ये युवराज अबदुल्लाच्या हाती रोजमर्राचा राज्यकारभार चालविण्याचे हक्क दिले. फाहादच्या नेतृत्वाखाली अबदुल्लाने सौदी अरेबियातल्या अंतर्गत बंडाळीला कठोर कारवाया करून चिरडले. कारकिर्दीच्या शेवटच्या काळात फाहादने सौदी अरेबियातिल धार्मिक कर्मठपणाची धार कमी करण्यास सुरूवात केली होती. सौदी सेनादल, आरोग्यसेवा, पायाभूत सुविधांचा विकास आणि स्थानिक उद्योगधंद्यांच्या विकासाला फाहादच्या कारकिर्दीत चालना मिळाली. १ ऑगस्ट २००५ ला फाहादच्या मृत्युनंतर युवराज अबदुल्लाला राजा म्हणून घोषित केले गेले, जो सद्याचा सौदी अरेबियाचा राजा आहे. राजा अबदुल्ला तुलनेने उदारमतवादी समजला जातो आणि त्याच्या कारकिर्दीत धार्मिक उदारमतवादाचा सावधगिरीने आणि विकासकामांचा जोमाने पाठपुरावा चालू आहे.

प्रचेतस 08/06/2014 - 10:08
सविस्तर प्रतिसादाबद्दल धन्यवाद. प्रदीर्घ कारकिर्द राहिलेली दिसतेय किंग फाहादची. अजून एक शंका, सौदीत धर्माबाबत कायदे करण्याचा अखेरचा शब्द राजाचा का मुल्ला-मौलवींचा? कारण इस्लामच्या नियमांनुसार धर्मसत्ता आणि राज्यसत्ता एकाच व्यक्तीकडे एकवटलेली असते. उदा. खलिफा.

डॉ सुहास म्हात्रे 08/06/2014 - 21:46
सौदी अरेबियात धर्म आणि राजसत्तेचे संबद्ध बर्‍यापैकी क्लिष्ट आणि ऐतिहासिक आहेत. १७४४ मध्ये मुहम्मद इब्न सौदने सर्वप्रथम सौदी टोळ्यांचे एकत्रिकरण सुरू केले. त्याच सुमारास मुहम्मद इब्न अबदुलवहाब नावाचा एक धार्मिक अभ्यासक (religious scholar) त्याकाळच्या सौदी टोळ्यांमध्ये असलेल्या थडग्यांजवळ प्रार्थना करणे, दैवी झाडांची पूजा करणे, इ कर्मठ इस्लामला मान्य नसलेल्या प्रथांमुळे नाराज होता. अब्दुलवहाबच्या कर्मठ इस्लामी आचारविचारांना पुढे वहाबी हे विशेषण मिळाले. या दोघांच्या आपापल्या संघर्षांत; "धार्मिक पाठिंबा राजसत्तेला बळकट करेल" हे इब्न सौदला आणि "राजसत्तेच्या मदतीशिवाय धर्माचे कर्मठ आचरण लोकांत आणणे शक्य नाही" हे अब्दुलवहाबला कळून चुकले होते. त्यामुळे दोघांचा एक करार झाला यात धार्मिक अधिकार वहाबींकडे आणि राजकिय अधिकार सौद घराण्याकडे दिले गेले. पुढे १९०२ ला अब्दुलझिझ बिन अब्दुलरहमान अल् सौदने (इब्न सौदने) सौदी टोळ्यांचा एकत्रिकरणाला सुरुवात करून १९३२ ला आधुनिक सौदी अरेबियाची स्थापना केली. वहाबी टोळ्यांच्या (यांना इखवान उर्फ ब्रदर्स उर्फ भाऊ असे नाव पडले आहे) सहभागाने इब्न सौदच्या युद्धांना आणि राज्याच्या विस्ताराला धार्मिक अनुष्ठान मिळाले. मात्र आधुनिक सौदी अरेबियाच्या सीमेबाहेरच्या (ब्रिटिशांशी संरक्षण करार असलेल्या) इराक, कुवेत, ट्रान्स-जॉर्डन इ वर धर्मप्रसाराच्या नावाखाली हल्ला करण्याचे इखवानचे मनसुबे राजकिय दृष्ट्या महाग पडतील हे ओळखून ते इब्न सौदने बळाचा वापर करून मोडून काढले. त्याकरता १९२९ मध्ये सौदच्या फौजेचे आणि इखवानचे (सबिलाचे) युद्धही झाले. १९३२ पासून देशांतर्गत धार्मिक अधिकार वहाबींकडे आणि आंतरराष्ट्रिय राजकारणावर सौद घराण्याचा अधिकार असा सर्वसाधारण शक्तीसमतोल आहे. आधुनिक सुधारणांच्या वार्‍यांवर वाहत येणार्‍या जागतिक वातावरणाचा प्रभाव सौदी अरेबियावर पडला नसता तरच आश्चर्य. त्यामुळे सत्तसमतोलावर होणार्‍या प्रभावाने निर्माण होणार्‍या समस्या निभावताना दोन्ही गटांना बरीच तारेवरची कसरत करावी लागत आहे. याबाबत अधिक माहिती या या निबंधात मिळेल.

प्रचेतस 08/06/2014 - 22:37
धन्यवाद. ह्या वहाबी पंथाबद्दल थोडीशी कल्पना होती पण सौद फौज विरुद्ध इखवानांच्या युद्धाबद्दल अजिबातच माहीत नव्हते. हल्लीच्या अरब स्प्रिंग (इजिप्त, ट्यूनिशिया, सीरिया) क्रांतीं नंतर सौदी मध्येही बदलांचे वारे ज़रा जास्तच वेगाने वाहू लागले आहेत असे वाचले होते.

प्रचेतस 08/06/2014 - 22:38
धन्यवाद. ह्या वहाबी पंथाबद्दल थोडीशी कल्पना होती पण सौद फौज विरुद्ध इखवानांच्या युद्धाबद्दल अजिबातच माहीत नव्हते. हल्लीच्या अरब स्प्रिंग (इजिप्त, ट्यूनिशिया, सीरिया) क्रांतीं नंतर सौदी मध्येही बदलांचे वारे ज़रा जास्तच वेगाने वाहू लागले आहेत असे वाचले होते.

पाषाणभेद 09/06/2014 - 00:26
सर्व लेखमाला छान आहे यात शंका नाही. आपण नेहमीच आम्हाला घरबसल्या इतक्या सार्‍या देशांची सफर घडवतात. अवांतरः केवळ उत्सूकता म्हणून विचारतो. आपल्याला इतक्या सार्‍या सफरी कशा काय शक्य आहेत? आपला व्यवसाय मार्केटींग अथवा तत्सम आहे काय? खाजगी उत्तर असल्यास उत्तर दिले नाही तरी चालेल. आधीच धन्यवाद.

बॅटमॅन 09/06/2014 - 12:45
हाही भाग मस्त आवडला. ते शिल्पातले विमान खरेखुरे आहे तर त्या कार देखील खर्‍याखुर्‍या आहेत की काय? साला, एका तेलामुळे काय आमूलाग्र बदल झालेत सौदीत खरंच!!! लक आहे साल्यांचं. या लेखमालेकरिता अतिशयच धन्यवाद!!! पुढच्या सफरींची आतुरतेने वाट पाहत आहे, कळावे. :)

डॉ सुहास म्हात्रे 09/06/2014 - 18:14
तेलामुळे आलेल्य समृद्धीने सौदी मूलभूत सुविधा विकसित झाल्या आहेत यात संशय नाही. जेद्दाह् मध्ये केवळ शिल्पे पाहणे हा अनेक दिवसांचा कार्यक्रम होऊ शकतो ! मला ती सगळी शांतपणे बघण्याइतका वेळ नव्हता. या ठिकाणी ती सर्व शिल्पे टिप्पण्णीसह पहायला मिळतील.

दिपक.कुवेत 09/06/2014 - 19:04
आपल्या सफरित फोटोंची रेलचेल तर असतेच पण माहितीचं कक्ष सुद्धा अधीक विस्तारत जातं त्याबद्दल धन्यवाद.

समीरसूर 10/06/2014 - 10:49
खरोखर उत्कृष्ट लेखमाला होती आपली, इस्पीकचा एक्का साहेब. मनापासून आवडली. सगळे भाग आतुरतेने वाचले. फोटो तर सुंदरच होते. सौदी अरेबियाविषयी बरीच नवीन आणि इंटरेस्टींग माहिती मिळाली. धर्म, देव, परंपरा, धार्मिक कट्टरता, आपलाच धर्म सर्वश्रेष्ठ हा ठाम विश्वास वगैरे बाबी इतक्या मोठ्या प्रमाणावर जोरकस नसत्या तर हा देश आज कुठे असला असता ही कल्पना रोचक आहे. सार्वजनिक जीवनावर, राजकारणारावर, व्यवसायावर, आणि एकूणच मानवी अस्तित्वावर असणारा धर्माचा हा जबरदस्त पगडा आणि जगण्याचा एकमेव आधार म्हणजे धर्मच आणि त्याव्यतिरिक्त दुसरे काहीच नाही हा अविचार तसा धोकादायकच. संपूर्ण जगात अशा अंधविचाराने घडलेला/घडवून आणलेला विध्वंस हे या अविचाराच्या फोलपणाचे एक ठळक उदाहरण असावे. आज पुण्यात असेच काहीसे चालू आहे. त्यात गलिच्छ राजकारणाचा हात कितपत आहे हे कळणे तसे अवघडच. असो. बाकी आपली सौदी अरेबियामधली वर्षे आपणांस समृद्ध (अनुभवसंचय, पर्यटनाचा आनंद, अर्थ, जगण्यातला वेगळेपणा, कामातली आव्हाने अशा सगळ्याच आघाड्यांवर) करून गेली ही आनंदाची बाब आहे. :-) या यशासाठी आपले खास अभिनंदन! आपण आम्हाला असाच पर्यटनाचा आनंद देत रहावा ही सदिच्छा! :-) --समीर
=================================================================== सौदी क्षणचित्रे : ०१... ०२... ०३... ०४... ०५... ०६... ०७...

चिऊ गं चिऊ गं दार उघड...!

वटवट ·

ब़जरबट्टू 06/06/2014 - 15:38
आवडेश.. छान आहे... एखादी जखम बरी झाली असं वाटत असतानाच कुणी तरी घाव घालावा आणि जखम पुन्हा भळभळायला लागावी काही जखमा कधीच भरुन येऊ नये असे वाटत असते.. आयुष्यभर कुरवाळला आवडणार्‍या सुगंधी जखमा पण असतात.. पुलेशू

माधुरी विनायक 06/06/2014 - 15:41
सुरेख लिहिलंय... सत्य हे कल्पनेपेक्षा अद्भूत असतं हेच खरं... हा अनुभव वाचल्यानंतर साहित्याबद्दलचं एक अतिशय समर्पक असं इंग्रजी विधान आठवलं... As you write more and more personal, it becomes more and more universal.

संजय क्षीरसागर 07/06/2014 - 10:07
एका दु:खी काऊमुळे चारजण दु:खी होतात. त्याची चिऊ, दुसरी चिऊ, तिचा काऊ आणि हा काऊ! जे आहे ते नको आणि नाही ते हवं या काऊच्या वृतीचा तो परिणाम आहे. काऊला हवं तेव्हा विचारायचं साहस करता आलेलं नसतं आणि दुसरी चिऊ याला (पावसाळ्यात!) नादी लावते. हातातली चिऊ असहाय आणि असल्या प्रकारात दुसर्‍या चिऊचा काऊ तिसरी चिऊ शोधण्याची शक्यता जास्त. च्यायला, त्या लहानग्यानं मस्त कमेंट मारलीये!
"काऊ चा पोपत धाला... हे हे हे हे …."
तस्मात, आहे त्या चिऊनं आपल्या वेळेला दार उघडलंय हे लक्षात आलं तर काऊ-चिऊ सुखी आणि त्यांचा छोटा काऊ देखिल सुखी.

बाबा पाटील 07/06/2014 - 10:27
प्रेमाचे सगळेच रंग आवडतात.मग ते प्रियकर प्रेयसी असु द्यात अथवा मित्र मैत्रिण. पण बाप लेकाच प्रेम त्याची सर कशालाच नाही.

ज्ञानोबाचे पैजार 09/06/2014 - 09:28
हल्ली लग्नात गुरुजी सांगतात स्टेज वरुनच वाकुन हॉल मधे हजर असलेल्या सगळ्या मोठ्यांना एकदाच नमस्कार करा. सगळ्यांना मिळुन एक नमस्कार पुरतो. आभार मानताना तसे केले असते तरी चालले असते.

संजय क्षीरसागर 09/06/2014 - 13:27
.. चिऊ चिऊ दार उघड म्हटल्यावर.... " " थांब माझ्या बाळाला दुध पिऊ दे.. " " थांब माझ्या बाळाला अंघोळ घालू दे.. " "थांब माझ्या बाळाला पावडर लाऊ दे.. " हीच ट्यून लावत असते यावर सर्वकाऊसहमती होईल! आणि त्यामुळे `काऊचा पोपट कसा होतो' ते छोट्या काऊला, मोठा झाल्यावर कळेल!

आत्मशून्य 09/06/2014 - 13:34
आयला... चायला... माताय.. कं लिवलय कं लिवलय. जिंकलत, संजय सर तुम्ही. आपलं मन जिंकलतं...! या प्रतिसादातुन.

आत्मशून्य 09/06/2014 - 14:07
हिंदीत युग युग, जुग जुग, झुग झुग,झुक झुक आणी बरेच र्हाइमींग शब्द असेच टंकले जातात. त्यामुळे हो संजय सर झुक-जुक जियो समजा हवं तर. पण जास्त हट्ट नको.

वटवट 09/06/2014 - 13:46
सर्वांचे पुन्हा आभार… पण पब्लिकला वाटतं जितके वाकू तितके नम्र दिसू!>>> काही लोकांची इच्छा असते कि त्यांना सेपरेट नमस्कार हवा असतो… असो, सुचवल्याबद्दल धन्यवाद.

इनिगोय 29/07/2014 - 19:10
कडक! पुनःपुन्हा वाचलं. काहीकाही वाक्यं एकदम आवडलीच. मस्त लिहिता तुम्ही. लिहित रहा.

वटवट 09/06/2016 - 12:38
सर्व अनपेक्षित प्रतिसादांबद्दल मनासून आभारी आहे. एव्हढं जुनं लिखाण आवर्जून वाचल्याबद्दल आणि सहृदय प्रतिसादाबद्दल सदैव ऋणी आहे.

चिनार 09/06/2016 - 15:53
ह्याच भावार्थाचा कधी काळी मी लिहिलेला एक शेर टंकतोय... तू प्यार ना कर, पर इतना तो कर, जरा मेरे प्यार की कदर तो कर ! तू देखा ना कर, पर इतना तो कर, मेरी नजर से खुदको दूर ना कर !!

जगप्रवासी 09/06/2016 - 16:21
२ वर्षापूर्वीच या कथेची प्रिंट करून ठेवली आहे घरी, सेंटी मेंटी झाल्यावर वाचतो कधीतरी मग. अशा कथा वाचल्यावर मिपावर आल्याच सार्थक वाटत. असेच चाफा यांच्या गूढकथा / भूत कथा , तुमचा अभिषेक यांच्या "सुख म्हणजे काय असत?" या लेखाची सिरीज अशाच प्रिंट करून ठेवल्यात वाचायला.

ब़जरबट्टू 06/06/2014 - 15:38
आवडेश.. छान आहे... एखादी जखम बरी झाली असं वाटत असतानाच कुणी तरी घाव घालावा आणि जखम पुन्हा भळभळायला लागावी काही जखमा कधीच भरुन येऊ नये असे वाटत असते.. आयुष्यभर कुरवाळला आवडणार्‍या सुगंधी जखमा पण असतात.. पुलेशू

माधुरी विनायक 06/06/2014 - 15:41
सुरेख लिहिलंय... सत्य हे कल्पनेपेक्षा अद्भूत असतं हेच खरं... हा अनुभव वाचल्यानंतर साहित्याबद्दलचं एक अतिशय समर्पक असं इंग्रजी विधान आठवलं... As you write more and more personal, it becomes more and more universal.

संजय क्षीरसागर 07/06/2014 - 10:07
एका दु:खी काऊमुळे चारजण दु:खी होतात. त्याची चिऊ, दुसरी चिऊ, तिचा काऊ आणि हा काऊ! जे आहे ते नको आणि नाही ते हवं या काऊच्या वृतीचा तो परिणाम आहे. काऊला हवं तेव्हा विचारायचं साहस करता आलेलं नसतं आणि दुसरी चिऊ याला (पावसाळ्यात!) नादी लावते. हातातली चिऊ असहाय आणि असल्या प्रकारात दुसर्‍या चिऊचा काऊ तिसरी चिऊ शोधण्याची शक्यता जास्त. च्यायला, त्या लहानग्यानं मस्त कमेंट मारलीये!
"काऊ चा पोपत धाला... हे हे हे हे …."
तस्मात, आहे त्या चिऊनं आपल्या वेळेला दार उघडलंय हे लक्षात आलं तर काऊ-चिऊ सुखी आणि त्यांचा छोटा काऊ देखिल सुखी.

बाबा पाटील 07/06/2014 - 10:27
प्रेमाचे सगळेच रंग आवडतात.मग ते प्रियकर प्रेयसी असु द्यात अथवा मित्र मैत्रिण. पण बाप लेकाच प्रेम त्याची सर कशालाच नाही.

ज्ञानोबाचे पैजार 09/06/2014 - 09:28
हल्ली लग्नात गुरुजी सांगतात स्टेज वरुनच वाकुन हॉल मधे हजर असलेल्या सगळ्या मोठ्यांना एकदाच नमस्कार करा. सगळ्यांना मिळुन एक नमस्कार पुरतो. आभार मानताना तसे केले असते तरी चालले असते.

संजय क्षीरसागर 09/06/2014 - 13:27
.. चिऊ चिऊ दार उघड म्हटल्यावर.... " " थांब माझ्या बाळाला दुध पिऊ दे.. " " थांब माझ्या बाळाला अंघोळ घालू दे.. " "थांब माझ्या बाळाला पावडर लाऊ दे.. " हीच ट्यून लावत असते यावर सर्वकाऊसहमती होईल! आणि त्यामुळे `काऊचा पोपट कसा होतो' ते छोट्या काऊला, मोठा झाल्यावर कळेल!

आत्मशून्य 09/06/2014 - 13:34
आयला... चायला... माताय.. कं लिवलय कं लिवलय. जिंकलत, संजय सर तुम्ही. आपलं मन जिंकलतं...! या प्रतिसादातुन.

आत्मशून्य 09/06/2014 - 14:07
हिंदीत युग युग, जुग जुग, झुग झुग,झुक झुक आणी बरेच र्हाइमींग शब्द असेच टंकले जातात. त्यामुळे हो संजय सर झुक-जुक जियो समजा हवं तर. पण जास्त हट्ट नको.

वटवट 09/06/2014 - 13:46
सर्वांचे पुन्हा आभार… पण पब्लिकला वाटतं जितके वाकू तितके नम्र दिसू!>>> काही लोकांची इच्छा असते कि त्यांना सेपरेट नमस्कार हवा असतो… असो, सुचवल्याबद्दल धन्यवाद.

इनिगोय 29/07/2014 - 19:10
कडक! पुनःपुन्हा वाचलं. काहीकाही वाक्यं एकदम आवडलीच. मस्त लिहिता तुम्ही. लिहित रहा.

वटवट 09/06/2016 - 12:38
सर्व अनपेक्षित प्रतिसादांबद्दल मनासून आभारी आहे. एव्हढं जुनं लिखाण आवर्जून वाचल्याबद्दल आणि सहृदय प्रतिसादाबद्दल सदैव ऋणी आहे.

चिनार 09/06/2016 - 15:53
ह्याच भावार्थाचा कधी काळी मी लिहिलेला एक शेर टंकतोय... तू प्यार ना कर, पर इतना तो कर, जरा मेरे प्यार की कदर तो कर ! तू देखा ना कर, पर इतना तो कर, मेरी नजर से खुदको दूर ना कर !!

जगप्रवासी 09/06/2016 - 16:21
२ वर्षापूर्वीच या कथेची प्रिंट करून ठेवली आहे घरी, सेंटी मेंटी झाल्यावर वाचतो कधीतरी मग. अशा कथा वाचल्यावर मिपावर आल्याच सार्थक वाटत. असेच चाफा यांच्या गूढकथा / भूत कथा , तुमचा अभिषेक यांच्या "सुख म्हणजे काय असत?" या लेखाची सिरीज अशाच प्रिंट करून ठेवल्यात वाचायला.
लेखनविषय:
कथा
खूप काम झाल्यावर आपण दमतो. खूप दमल्यावर जे काही करतो तेही परफेक्ट असेलच अशी हमी आपण नाही देऊ शकत. बर्याचदा आपलं आपल्याला ही कळत नाही कि पण हे काय केलंय. देवानं स्त्रीला खूप मेहनतीनं बनवलं. नंतर तो खूप दमला असावा आणि तश्याच अवस्थेत त्यानं त्या स्त्रीचं मन बनवलं असावं. आणि नंतर त्याचाही खूप गोंधळ उडाला असेल कि आपल्याला काय करायचं होतं आणि आपण काय केलंय... त्यामुळेच स्त्रीचं मन ब्रह्मदेवालापण समजणार नाही असं म्हणत असावेत .. तर हे सांगायचं कारण असं कि सगळं सरळ आणि सुरळीत चालू असताना आमच्या हिला आली हुक्की.. आणि उगाच म्हणजे अगदी उगाच मला म्हणाली (म्हणजे मला असं वाटलं..

कै. व्यंकटेश माडगुळकारांना साहित्यिक आदरांजली. भाग २

शशिकांत ओक ·

ढंप्या 07/06/2014 - 16:01
तौलनीकता छान साधली आहे.... पण एका गोष्टीचे आश्चर्य वाटतेय की, इतकी वर्षे (अदमासे २०० वर्षे) होऊन पण बाकी बलुतेदारांपैकी 'कुंभार समाज' इथे अस्तित्वातच नाहीये......!! तरीही बलुते पूर्ण चालू आहे....

शशिकांत ओक 07/06/2014 - 23:45
मित्रा, नाव न घेता घराला लागणाऱ्या विटा, कौले, बेंदराला बैल, गणपती आदी मूर्ति करायची वहिवाट उल्लेख केला गेला नसला कुंभार समाजाच्या अस्तित्वाची साक्ष देतो. असे वाटले...

शशिकांत ओक 09/06/2014 - 20:20
मित्रांनो, लोणीकंद गावाचे हे प्रतिनिधिक स्वरूपाचे चित्र आहे. मिपावरील सदस्यांना विनंती की ते ज्या गावात बालपणात होते ्त्या ठिकाणी आता काय स्थिति आहे याची नोंद अशा प्रकारे अशा धाग्यातून सादर करावी.

शशिकांत ओक 06/05/2020 - 23:08
या धाग्यावर सादर केलेल्या फोटोवर त्रिकोणात उद्गार चिन्ह पाहून वाईट वाटले... ते फोटो परत दिसावेत म्हणून काय करावे याचे मार्गदर्शन केले तर आभारी राहीन.

ढंप्या 07/06/2014 - 16:01
तौलनीकता छान साधली आहे.... पण एका गोष्टीचे आश्चर्य वाटतेय की, इतकी वर्षे (अदमासे २०० वर्षे) होऊन पण बाकी बलुतेदारांपैकी 'कुंभार समाज' इथे अस्तित्वातच नाहीये......!! तरीही बलुते पूर्ण चालू आहे....

शशिकांत ओक 07/06/2014 - 23:45
मित्रा, नाव न घेता घराला लागणाऱ्या विटा, कौले, बेंदराला बैल, गणपती आदी मूर्ति करायची वहिवाट उल्लेख केला गेला नसला कुंभार समाजाच्या अस्तित्वाची साक्ष देतो. असे वाटले...

शशिकांत ओक 09/06/2014 - 20:20
मित्रांनो, लोणीकंद गावाचे हे प्रतिनिधिक स्वरूपाचे चित्र आहे. मिपावरील सदस्यांना विनंती की ते ज्या गावात बालपणात होते ्त्या ठिकाणी आता काय स्थिति आहे याची नोंद अशा प्रकारे अशा धाग्यातून सादर करावी.

शशिकांत ओक 06/05/2020 - 23:08
या धाग्यावर सादर केलेल्या फोटोवर त्रिकोणात उद्गार चिन्ह पाहून वाईट वाटले... ते फोटो परत दिसावेत म्हणून काय करावे याचे मार्गदर्शन केले तर आभारी राहीन.
लेखनविषय:
जीवनमान
राहणी
राहती जागा
मौजमजा
लेखनप्रकार
विरंगुळा

लोणी गावातील सांप्रत (ऑगस्ट २००९ मधील) परिस्थितीचा वृतांत (पुनर्संपादित 27 मे 2014)भाग २

संकलक - विंग कमांडर शशिकांत ओक

‘... खेडी बदलू लागली, देश स्वतंत्र झाला आणि काळाने विलक्षण वेग घेतला. खेड्याचा कायापालट झाला असे आपण म्हणतो. हा कायापालट कसा झाला आहे, काय झाला आहे. ह्याचा नीट तपास घ्यायचा तर कोट्साहेबाने जसे कुठलेतरी एक लोणी गाव घेऊन त्यांचा सांप्रत वृतांत लिहिला, तशी महाराष्ट्रातील दहा-पाच खेडी घेऊन त्यांचा लिहिला पाहिजे.
Subscribe to