मराठी साहित्य, संस्कृती आणि लेखनाचे व्यासपीठ
प्रवेश करा | सदस्य व्हा
मिसळपाव

बाउन्सर्स आणि यॉर्कर्स

फारएन्ड ·

ज्ञानोबाचे पैजार Tue, 07/22/2014 - 10:21
कालच इशांतचा भन्नट स्पेल पाहिला (२३-६-७४-७) आणि त्यानंतर हा लेख वाचताना डोळ्यासमोर इशांतच नाचत होता. ढोनी ने त्याच्यावर इतके दिवस दाखवलेला विश्र्वास सार्थ ठरवला. पहिल्या इनिंग मधला भुवनेश्र्वर ची बॉलिंगही जबरा होती (३१-१०-८२-६) लेखातल्या सगळ्या क्लिपा भन्नाट आहेत. आपल्या व्यासंगाला त्रिवार मुजरा. पैजारबुवा,

जे.पी.मॉर्गन Tue, 07/22/2014 - 11:57
मस्त रे! झकास लेख. फास्ट बोलरनी कसलेल्या बॅट्समनची परीक्षा पाहणे ह्यासारखं सुंदर दृश्य नाही क्रिकेटमध्ये. असंच एक द्वंद्व अ‍ॅलन डोनाल्ड आणि माइक आर्थरटन मधलं. सगळीच उदाहरणं भन्नाट! मस्त जमलाय लेख! जे.पी.

किसन शिंदे Tue, 07/22/2014 - 13:31
जबरी लेख अन् यातल्या सगळ्या चित्रफितीही जबराच! क्रिकेटविषयक तुमचे लेख खत्तरनाक असतात याबद्दल आता दुमत नाही. प्रचंड मोठा व्यासंग!!!

vikramaditya Tue, 07/22/2014 - 13:48
वेगाने धावत येणारा गोलंदाज आणि ४-५ स्लिप्स आणि गली. सोबत प्रेक्षकांचा कल्लोळ. खरे क्रिकेट. फार छान लेख.

वेल्लाभट Tue, 07/22/2014 - 15:41
क्या बात! एके काळी हा खेळ अत्यंत आवडीने बघायचो. पुढे दादा ने एक्झिट घेतली (घ्यायला लावली) आणि क्रिकेटवरून मन उठलं. असो. क्लिपा बघितल्या नाहीयेत अजून पण वर्णन खुमासदार ! नेहमीप्रमाणेच. शीर्षक बघून कंटेंट ची कल्पना आली आणि त्या आधी लेखक कोण ते ओळखलं. फर्स्टक्लासच लिहीलंयत. पण मी वरील नावांपेक्षा, वसीम अक्रम, वकार युनुस (ही वर नमूद केलीयत), जवागल श्रीनाथ काका, वेंकटेश प्रसाद, मोहंती, झालंच तर पोलॉक, क्लूसनर, डीविलियर्स, चामिंदा वास, मॅक्ग्रा ही नावं ऐकलीयंत जास्त. त्यांच्याबद्द्ल डीटेल सांगणारा, क्लिप्स देणारा पुढचा भाग आला तर.... जरा.... बघा की.

टवाळ कार्टा Tue, 07/22/2014 - 16:27
पण मी वरील नावांपेक्षा, वसीम अक्रम, वकार युनुस (ही वर नमूद केलीयत), जवागल श्रीनाथ काका, वेंकटेश प्रसाद, मोहंती, झालंच तर पोलॉक, क्लूसनर, डीविलियर्स, चामिंदा वास, मॅक्ग्रा ही नावं ऐकलीयंत जास्त. त्यांच्याबद्द्ल डीटेल सांगणारा, क्लिप्स देणारा पुढचा भाग आला तर.... जरा.... बघा की.
वासिम आणि वकारच्या बाजुला बसायला जवागल श्रीनाथ काका, वेंकटेश प्रसाद, मोहंती यांना २-३ जन्म घ्यावे लागतील क्लूसनर, डीविलियर्स ठिकठक पोलॉक, मॅक्ग्रा म्हणजे फक्त अचुकता

बेकार तरुण Tue, 07/22/2014 - 16:45
विथ ऑल डयु रिस्पेक्ट टु व्यंकटेश प्रसाद. कदाचित वकार च्या सर्वात वाईट दिवशी त्यानि टाकलेला स्लोवर पण व्यंकटेशच्या फास्टेस्ट बॉलहुन वेगवान असेल, नंतर नंतर बहुतेक फलंदाज आता तरि हा स्लोवर वन सोडुन फास्ट टाकेल ह्या अपेक्षेनि बाद होत असावेत. ;) श्रिनाथ नि (बहुतेक अहमदाबाद्ला) साऊथ अफ्रिका विरुद्ध टाकलेला स्पेल आठवतो, सुंदर गोलंदाजि करुन मॅच काढुन दिलि होति

वेल्लाभट Wed, 07/23/2014 - 10:36
खरं आहे ते! पण आमिर सोहेल चा प्रसाद ने काढलेला त्रिफळा, आणि त्यानंतरची ती कचकचीत शिवी... किंवा श्रीनाथने विकेट काढल्यावर त्याचं ते अर्धांगाचं ताडासन करून धावणं, मोहंतीची विचित्र पण मस्त स्टाईल, क्लूसनर ची ती हवेतील उडी, हे त्याच्या त्याच्या जागी भारीच. मॅक्ग्रा .... __/\_ शब्द नाहीत. वसीम.... काल प्रतिसाद टाकल्यावर मुद्दाम अक्रम चे व्हिडियोज बघत होतो. डेड्ड यॉर्कर्स. त्यात रिव्हर्स स्विंग वगैरे मिळायचा. कैच्याकै. आणि जणु काही ती विकेट मिळणार हे रन अप च्या पहिल्य पावलापासून माहित असल्यागत बॉल टाकताच दोन्ही हात येशू क्रिस्तासारखे पसरून तोंडाचा मोठ्ठा आ वासून बॅट्समन कडे खुन्नस देत चालत येणं... रो मां च !

बेकार तरुण Wed, 07/23/2014 - 11:58
मोहंतिनि सहारा कप मधे धमाल उडवुन दिलि होति. त्याकाळचा पाकिस्तानचा अव्वल फलंदाज असलेल्या सईद अन्वरला मोहंतिनि जबरदस्त स्विंग बोलिंगनि बेजार करुन सोडला होता ! पण त्याचा स्पीड फारसा नसावा. त्यावेळि स्पीड्गन्स नव्हत्या बहुधा.

चतुरंग Tue, 07/22/2014 - 17:45
सुन्दर लेख. जुन्या आठवणी जागवल्यात फारेन्ड भौ! होल्डिंग माझा फार आवडता बोलर. एखाद्या हरणासारखा तो अलगदपणे धावत येई आणि अतिशय स्मूथ अ‍ॅक्शनने बोलिंग करे. खतरनाक स्विंग्ज आणि तितकेच डेडली यॉर्कर्स हे त्याचे अस्त्र. आणि स्टंपमागे उभी असलेली सहा राक्षसांची भिंत हे त्याचे साथिदार. अशा अभेद्य तटबंदीतून कॅच सुटून खेळाडू वाचला तर नशीबच! :)

सौंदाळा Tue, 07/22/2014 - 18:04
मस्त आहे लेख. काल कसोटी जिंकल्याच्या मुहुर्तावर आज हा लेख वाचायला अजुनच मजा आली. प्रत्येक व्हीडीओसाठी केलेले वर्णन तर खासच. वेल्लाभटांशी सहमत. अजुन पुढचे भाग अशाच शैलीत येऊ देत.

श्रीगुरुजी Tue, 07/22/2014 - 21:46
सुंदर लेख! खूप आवडला. १९७५ मध्ये पहिली विश्वचषक स्पर्धा विंडीजने जिंकल्यानंतर ऑस्ट्रेलियाने विंडीजला ५-१ असे हरविले होते. लिली, थॉमसन पुढे विंडीजची भंबेरी उडाली होती. भारताकडे सध्या उमेश यादव व वरूण एरॉन असे दोन खरेखुरे वेगवान गोलंदाज आहेत. दोघेही ताशी १५० किमी चा वेग गाठू शकतात. परंतु फारशी अचूकता व भेदकता नसल्याने त्यांना फारशी संधी मिळालेली नाही. वर्तमान काळात ऑस्ट्रेलियाचा शॉन टेट १५४-१५६ च्या वेगाने चेंडू टाकू शकतो. परंतु वेगाव्यतिरिक्त त्याच्या गोलंदाजीत काहीच दम नसल्याने तो संघात येऊ शकत नाही.

फारएन्ड Wed, 07/23/2014 - 07:41
श्रीगुरूजी, त्या वरच्या पर्थ टेस्ट शीच शॉन टेट चा मोठा संबंध आहे. थोडी हिस्टरी म्हणजे १९९९ च्या मेलबर्न टेस्ट मधे स्टीव वॉ ने भारतीयांवर नवा ताज्या दमाचा ब्रेट ली सोडला होता आणि त्याने बर्‍याच विकेट्स काढल्या होत्या (वॉ ने त्याला त्या कसोटीत निवडणे वगैरे बद्दल बरीच माहिती त्याच्या "आउट ऑफ माय कम्फर्ट झोन" या पुस्तकात त्याने दिलेली आहे. २००८ च्या सिरीज मधे पहिल्या दोन टेस्ट्स जिंकल्यावर ऑस्ट्रेलियाने पुन्हा तशाच प्लॅन ने भारताला 'पेस' ने घाबरवण्याकरिता पर्थ ला शॉन टेट आणला. पण या वेळेस त्याला आपल्या लोकांनी भरपूर धुतला. एकही विकेट मिळाली नाही. त्यानंतर त्याने काही दिवस स्वतःहून विश्रांती घेण्याचे ठरवले व बाहेर गेला. (त्यानंतर तो फक्त वन डे, २०-२० वगैरेच खेळला आहे.).

श्रीगुरुजी Wed, 07/23/2014 - 12:44
शॉन टेटने २००७ च्या विश्वचषकात ब्रेट ली च्या अनुपस्थितीत मॅक्ग्राला खूप चांगली साथ देऊन ऑस्ट्रेलियाला लागोपाठ तिसर्‍यांदा विश्वचषक मिळवून देण्यात मोलाचा वाटा उचलला होता. पण त्यानंतर तो पूर्ण ढेपाळला.

मेघवेडा Tue, 07/22/2014 - 21:57
Going off on a tangent - विंडीज वेगचौकडीचा धुव्वा उडवणार्‍या गावसकरवर रचलं गेलेलं हे अजरामर कॅलिप्सो आठवलं! "It was Gavaskar De real master Just like a wall We couldn't out Gavaskar at all, not at all You know the West Indies couldn't out Gavaskar at all"

फारएन्ड Tue, 07/22/2014 - 22:11
थॅन्क्स लोकहो. विंडीज बद्दल ज्यांना इंटरेस्ट आहे, त्यांनी 'फायर इन बॅबिलॉन' ही फिल्म जरूर पाहा. http://www.youtube.com/watch?v=BVnQ8hYSJqM अमेरिकेत असणार्‍यांना नेटफ्लिक्स वर स्ट्रीमिंग वरही बघायला मिळेल. नुसत्या होल्डिंगच्या रन अप करिता सुद्धा पुन्हा पाहायची आपली तयारी आहे :) (त्यात गावसकर च्या एका सीन मधे गडबड आहे. बघा तुम्हाला सापडते का :) )

वपाडाव Tue, 07/22/2014 - 22:54
सध्याच्या काळात फक्त तेंडुलकरच्या चौकारांकरिता टेस्ट बघायचो... जास्तीत जास्त लक्ष्मणच्या कलाइच्या उपयोगासाठी... आता जरा Ashes वर लक्ष केंद्रित करावे लागेल असं वाट्टंय...

मैत्र Wed, 07/23/2014 - 15:26
वाचनखूण साठवल्या गेली आहे. अतिशय नेमकं वर्णन प्रत्येक Dual चं(कसं ते मराठीत टंकलं आहे देव जाणे) विंडीजचा तोफखाना (रॉबर्ट्स होल्डिंग गार्नर क्रॉफ्ट) किंवा लिली थॉमसन काही पहायला मिळाले नाहीत. मार्शलही फारसा नाही पाहिला. या लिंकांवर भागवतो. गेल्या बर्‍याच वर्षात त्यांच्याकडे असा बॉलर आलाच नाही नवा. डोनाल्ड फार आवडायचा त्याच्या अतिशय सुंदर लयबद्ध रनअप साठी. आणि वॉल्श अ‍ॅम्ब्रोस त्यांच्या चिवट आणि भेदक मार्‍यासाठी. अर्थात हे दोन काही अगदी फास्ट मधले नव्हते. पण बेष्ट.. फास्ट बोलर बाप खरं तर एकच - अक्रम. (बाकी अर्थात एम सी जी ग्राउंडवर एकाच बॉलरचा अप्रतिम पुतळा आहे रनअप च्या जंप मध्ये -- डेनिस लिली.) फार एन्ड -- मजा आला या लेखामुळे

संदीप चित्रे Wed, 07/23/2014 - 21:40
क्रिकेटवर तुझा लेख म्हणहे वाचणे मस्ट असतं :) मायकेल होल्डिंग आणि कपिलदेव माझे ऑल टाईम फेवरेट्स आहेत!

सुहास.. Mon, 08/04/2014 - 14:09
तुझा लेख यावा आणि मी कामाच्या रगाड्यात अडकाव , मग पुन्हा शोधुन त्यावर प्रतिसाद देउन वर काढणे , हे दरवेळी का होत असाव ? असो ...लेख जाम आवडला !! तुझे लेख/उल्लेख मी ईन्फी त असताना इन्फी मधल्या ईन्ट्रनल साईटवर लिंकद्वारे भेटला होता, ते माझ तुझ्या लेखाच पहिल वाचन होतं , तेव्हापासुन वाचतोयच ....मस्त ... आपला आख्ख एक दशक गाजविणारा, ओव्हर सहा च्या सहा बॉल यॉर्कर टाकण्यार्‍या, आणि त्याच्या विषयी जास्त बोलल्या न जाणार्‍या कपिलचा उल्लेख वाचुन लेखाला चा चांद लागलेत ... झक्कास !!

श्रीगुरुजी Mon, 08/11/2014 - 12:48
हा सामना अजून आठवतो. फॉलोऑन टाळण्यासाठी २४ धावा हव्या होत्या. ९ गडी बाद झालेले होते. कपिल खेळत होता. दुसर्‍या बाजूला नरेंद्र हिरवानी होता. कपिलने ३ र्‍या, ४ थ्या, ५ व्या व ६ व्या चेंडूवर षटकार ठोकून फोलॉऑन टाळला. पुढच्या षटकाच्या पहिल्याच चेंडूवर हिरवानी बाद होऊन भारताचा डाव संपला होता. अर्थात भारताने हा सामना नंतर गमावला. सध्या दूरदर्शनवर समालोचन करणारा माईक आर्थरटन त्यावेळी गूच बरोबर सलामीला यायचा. दोघेही त्या मालिकेत खूपच भरात होते.

मूकवाचक Tue, 08/05/2014 - 01:39
शेवटची जोडी मैदानात आहे, आणि फॉलो ऑन टाळण्यासाठी २४ धावा हव्या आहेत, अशा वेळी हेमिंग्सच्या मायदेशी, लॉर्डसवर चार अप्रतिम षटकार खेचत ही कामगिरी पार पाडावी तर कपिलनेच! सामन्याचा शेवटचा चेंडू, जिंकण्यासाठी फक्त दोन धाव हव्या आहेत अशा निर्णायक क्षणी अप्रतिम यॉर्कर टाकून 'सर' रिचर्ड हॅडलींना 'क्लीन बोल्ड' करावे तर ते ही कपिलनेचः

ज्ञानोबाचे पैजार Tue, 07/22/2014 - 10:21
कालच इशांतचा भन्नट स्पेल पाहिला (२३-६-७४-७) आणि त्यानंतर हा लेख वाचताना डोळ्यासमोर इशांतच नाचत होता. ढोनी ने त्याच्यावर इतके दिवस दाखवलेला विश्र्वास सार्थ ठरवला. पहिल्या इनिंग मधला भुवनेश्र्वर ची बॉलिंगही जबरा होती (३१-१०-८२-६) लेखातल्या सगळ्या क्लिपा भन्नाट आहेत. आपल्या व्यासंगाला त्रिवार मुजरा. पैजारबुवा,

जे.पी.मॉर्गन Tue, 07/22/2014 - 11:57
मस्त रे! झकास लेख. फास्ट बोलरनी कसलेल्या बॅट्समनची परीक्षा पाहणे ह्यासारखं सुंदर दृश्य नाही क्रिकेटमध्ये. असंच एक द्वंद्व अ‍ॅलन डोनाल्ड आणि माइक आर्थरटन मधलं. सगळीच उदाहरणं भन्नाट! मस्त जमलाय लेख! जे.पी.

किसन शिंदे Tue, 07/22/2014 - 13:31
जबरी लेख अन् यातल्या सगळ्या चित्रफितीही जबराच! क्रिकेटविषयक तुमचे लेख खत्तरनाक असतात याबद्दल आता दुमत नाही. प्रचंड मोठा व्यासंग!!!

vikramaditya Tue, 07/22/2014 - 13:48
वेगाने धावत येणारा गोलंदाज आणि ४-५ स्लिप्स आणि गली. सोबत प्रेक्षकांचा कल्लोळ. खरे क्रिकेट. फार छान लेख.

वेल्लाभट Tue, 07/22/2014 - 15:41
क्या बात! एके काळी हा खेळ अत्यंत आवडीने बघायचो. पुढे दादा ने एक्झिट घेतली (घ्यायला लावली) आणि क्रिकेटवरून मन उठलं. असो. क्लिपा बघितल्या नाहीयेत अजून पण वर्णन खुमासदार ! नेहमीप्रमाणेच. शीर्षक बघून कंटेंट ची कल्पना आली आणि त्या आधी लेखक कोण ते ओळखलं. फर्स्टक्लासच लिहीलंयत. पण मी वरील नावांपेक्षा, वसीम अक्रम, वकार युनुस (ही वर नमूद केलीयत), जवागल श्रीनाथ काका, वेंकटेश प्रसाद, मोहंती, झालंच तर पोलॉक, क्लूसनर, डीविलियर्स, चामिंदा वास, मॅक्ग्रा ही नावं ऐकलीयंत जास्त. त्यांच्याबद्द्ल डीटेल सांगणारा, क्लिप्स देणारा पुढचा भाग आला तर.... जरा.... बघा की.

टवाळ कार्टा Tue, 07/22/2014 - 16:27
पण मी वरील नावांपेक्षा, वसीम अक्रम, वकार युनुस (ही वर नमूद केलीयत), जवागल श्रीनाथ काका, वेंकटेश प्रसाद, मोहंती, झालंच तर पोलॉक, क्लूसनर, डीविलियर्स, चामिंदा वास, मॅक्ग्रा ही नावं ऐकलीयंत जास्त. त्यांच्याबद्द्ल डीटेल सांगणारा, क्लिप्स देणारा पुढचा भाग आला तर.... जरा.... बघा की.
वासिम आणि वकारच्या बाजुला बसायला जवागल श्रीनाथ काका, वेंकटेश प्रसाद, मोहंती यांना २-३ जन्म घ्यावे लागतील क्लूसनर, डीविलियर्स ठिकठक पोलॉक, मॅक्ग्रा म्हणजे फक्त अचुकता

बेकार तरुण Tue, 07/22/2014 - 16:45
विथ ऑल डयु रिस्पेक्ट टु व्यंकटेश प्रसाद. कदाचित वकार च्या सर्वात वाईट दिवशी त्यानि टाकलेला स्लोवर पण व्यंकटेशच्या फास्टेस्ट बॉलहुन वेगवान असेल, नंतर नंतर बहुतेक फलंदाज आता तरि हा स्लोवर वन सोडुन फास्ट टाकेल ह्या अपेक्षेनि बाद होत असावेत. ;) श्रिनाथ नि (बहुतेक अहमदाबाद्ला) साऊथ अफ्रिका विरुद्ध टाकलेला स्पेल आठवतो, सुंदर गोलंदाजि करुन मॅच काढुन दिलि होति

वेल्लाभट Wed, 07/23/2014 - 10:36
खरं आहे ते! पण आमिर सोहेल चा प्रसाद ने काढलेला त्रिफळा, आणि त्यानंतरची ती कचकचीत शिवी... किंवा श्रीनाथने विकेट काढल्यावर त्याचं ते अर्धांगाचं ताडासन करून धावणं, मोहंतीची विचित्र पण मस्त स्टाईल, क्लूसनर ची ती हवेतील उडी, हे त्याच्या त्याच्या जागी भारीच. मॅक्ग्रा .... __/\_ शब्द नाहीत. वसीम.... काल प्रतिसाद टाकल्यावर मुद्दाम अक्रम चे व्हिडियोज बघत होतो. डेड्ड यॉर्कर्स. त्यात रिव्हर्स स्विंग वगैरे मिळायचा. कैच्याकै. आणि जणु काही ती विकेट मिळणार हे रन अप च्या पहिल्य पावलापासून माहित असल्यागत बॉल टाकताच दोन्ही हात येशू क्रिस्तासारखे पसरून तोंडाचा मोठ्ठा आ वासून बॅट्समन कडे खुन्नस देत चालत येणं... रो मां च !

बेकार तरुण Wed, 07/23/2014 - 11:58
मोहंतिनि सहारा कप मधे धमाल उडवुन दिलि होति. त्याकाळचा पाकिस्तानचा अव्वल फलंदाज असलेल्या सईद अन्वरला मोहंतिनि जबरदस्त स्विंग बोलिंगनि बेजार करुन सोडला होता ! पण त्याचा स्पीड फारसा नसावा. त्यावेळि स्पीड्गन्स नव्हत्या बहुधा.

चतुरंग Tue, 07/22/2014 - 17:45
सुन्दर लेख. जुन्या आठवणी जागवल्यात फारेन्ड भौ! होल्डिंग माझा फार आवडता बोलर. एखाद्या हरणासारखा तो अलगदपणे धावत येई आणि अतिशय स्मूथ अ‍ॅक्शनने बोलिंग करे. खतरनाक स्विंग्ज आणि तितकेच डेडली यॉर्कर्स हे त्याचे अस्त्र. आणि स्टंपमागे उभी असलेली सहा राक्षसांची भिंत हे त्याचे साथिदार. अशा अभेद्य तटबंदीतून कॅच सुटून खेळाडू वाचला तर नशीबच! :)

सौंदाळा Tue, 07/22/2014 - 18:04
मस्त आहे लेख. काल कसोटी जिंकल्याच्या मुहुर्तावर आज हा लेख वाचायला अजुनच मजा आली. प्रत्येक व्हीडीओसाठी केलेले वर्णन तर खासच. वेल्लाभटांशी सहमत. अजुन पुढचे भाग अशाच शैलीत येऊ देत.

श्रीगुरुजी Tue, 07/22/2014 - 21:46
सुंदर लेख! खूप आवडला. १९७५ मध्ये पहिली विश्वचषक स्पर्धा विंडीजने जिंकल्यानंतर ऑस्ट्रेलियाने विंडीजला ५-१ असे हरविले होते. लिली, थॉमसन पुढे विंडीजची भंबेरी उडाली होती. भारताकडे सध्या उमेश यादव व वरूण एरॉन असे दोन खरेखुरे वेगवान गोलंदाज आहेत. दोघेही ताशी १५० किमी चा वेग गाठू शकतात. परंतु फारशी अचूकता व भेदकता नसल्याने त्यांना फारशी संधी मिळालेली नाही. वर्तमान काळात ऑस्ट्रेलियाचा शॉन टेट १५४-१५६ च्या वेगाने चेंडू टाकू शकतो. परंतु वेगाव्यतिरिक्त त्याच्या गोलंदाजीत काहीच दम नसल्याने तो संघात येऊ शकत नाही.

फारएन्ड Wed, 07/23/2014 - 07:41
श्रीगुरूजी, त्या वरच्या पर्थ टेस्ट शीच शॉन टेट चा मोठा संबंध आहे. थोडी हिस्टरी म्हणजे १९९९ च्या मेलबर्न टेस्ट मधे स्टीव वॉ ने भारतीयांवर नवा ताज्या दमाचा ब्रेट ली सोडला होता आणि त्याने बर्‍याच विकेट्स काढल्या होत्या (वॉ ने त्याला त्या कसोटीत निवडणे वगैरे बद्दल बरीच माहिती त्याच्या "आउट ऑफ माय कम्फर्ट झोन" या पुस्तकात त्याने दिलेली आहे. २००८ च्या सिरीज मधे पहिल्या दोन टेस्ट्स जिंकल्यावर ऑस्ट्रेलियाने पुन्हा तशाच प्लॅन ने भारताला 'पेस' ने घाबरवण्याकरिता पर्थ ला शॉन टेट आणला. पण या वेळेस त्याला आपल्या लोकांनी भरपूर धुतला. एकही विकेट मिळाली नाही. त्यानंतर त्याने काही दिवस स्वतःहून विश्रांती घेण्याचे ठरवले व बाहेर गेला. (त्यानंतर तो फक्त वन डे, २०-२० वगैरेच खेळला आहे.).

श्रीगुरुजी Wed, 07/23/2014 - 12:44
शॉन टेटने २००७ च्या विश्वचषकात ब्रेट ली च्या अनुपस्थितीत मॅक्ग्राला खूप चांगली साथ देऊन ऑस्ट्रेलियाला लागोपाठ तिसर्‍यांदा विश्वचषक मिळवून देण्यात मोलाचा वाटा उचलला होता. पण त्यानंतर तो पूर्ण ढेपाळला.

मेघवेडा Tue, 07/22/2014 - 21:57
Going off on a tangent - विंडीज वेगचौकडीचा धुव्वा उडवणार्‍या गावसकरवर रचलं गेलेलं हे अजरामर कॅलिप्सो आठवलं! "It was Gavaskar De real master Just like a wall We couldn't out Gavaskar at all, not at all You know the West Indies couldn't out Gavaskar at all"

फारएन्ड Tue, 07/22/2014 - 22:11
थॅन्क्स लोकहो. विंडीज बद्दल ज्यांना इंटरेस्ट आहे, त्यांनी 'फायर इन बॅबिलॉन' ही फिल्म जरूर पाहा. http://www.youtube.com/watch?v=BVnQ8hYSJqM अमेरिकेत असणार्‍यांना नेटफ्लिक्स वर स्ट्रीमिंग वरही बघायला मिळेल. नुसत्या होल्डिंगच्या रन अप करिता सुद्धा पुन्हा पाहायची आपली तयारी आहे :) (त्यात गावसकर च्या एका सीन मधे गडबड आहे. बघा तुम्हाला सापडते का :) )

वपाडाव Tue, 07/22/2014 - 22:54
सध्याच्या काळात फक्त तेंडुलकरच्या चौकारांकरिता टेस्ट बघायचो... जास्तीत जास्त लक्ष्मणच्या कलाइच्या उपयोगासाठी... आता जरा Ashes वर लक्ष केंद्रित करावे लागेल असं वाट्टंय...

मैत्र Wed, 07/23/2014 - 15:26
वाचनखूण साठवल्या गेली आहे. अतिशय नेमकं वर्णन प्रत्येक Dual चं(कसं ते मराठीत टंकलं आहे देव जाणे) विंडीजचा तोफखाना (रॉबर्ट्स होल्डिंग गार्नर क्रॉफ्ट) किंवा लिली थॉमसन काही पहायला मिळाले नाहीत. मार्शलही फारसा नाही पाहिला. या लिंकांवर भागवतो. गेल्या बर्‍याच वर्षात त्यांच्याकडे असा बॉलर आलाच नाही नवा. डोनाल्ड फार आवडायचा त्याच्या अतिशय सुंदर लयबद्ध रनअप साठी. आणि वॉल्श अ‍ॅम्ब्रोस त्यांच्या चिवट आणि भेदक मार्‍यासाठी. अर्थात हे दोन काही अगदी फास्ट मधले नव्हते. पण बेष्ट.. फास्ट बोलर बाप खरं तर एकच - अक्रम. (बाकी अर्थात एम सी जी ग्राउंडवर एकाच बॉलरचा अप्रतिम पुतळा आहे रनअप च्या जंप मध्ये -- डेनिस लिली.) फार एन्ड -- मजा आला या लेखामुळे

संदीप चित्रे Wed, 07/23/2014 - 21:40
क्रिकेटवर तुझा लेख म्हणहे वाचणे मस्ट असतं :) मायकेल होल्डिंग आणि कपिलदेव माझे ऑल टाईम फेवरेट्स आहेत!

सुहास.. Mon, 08/04/2014 - 14:09
तुझा लेख यावा आणि मी कामाच्या रगाड्यात अडकाव , मग पुन्हा शोधुन त्यावर प्रतिसाद देउन वर काढणे , हे दरवेळी का होत असाव ? असो ...लेख जाम आवडला !! तुझे लेख/उल्लेख मी ईन्फी त असताना इन्फी मधल्या ईन्ट्रनल साईटवर लिंकद्वारे भेटला होता, ते माझ तुझ्या लेखाच पहिल वाचन होतं , तेव्हापासुन वाचतोयच ....मस्त ... आपला आख्ख एक दशक गाजविणारा, ओव्हर सहा च्या सहा बॉल यॉर्कर टाकण्यार्‍या, आणि त्याच्या विषयी जास्त बोलल्या न जाणार्‍या कपिलचा उल्लेख वाचुन लेखाला चा चांद लागलेत ... झक्कास !!

श्रीगुरुजी Mon, 08/11/2014 - 12:48
हा सामना अजून आठवतो. फॉलोऑन टाळण्यासाठी २४ धावा हव्या होत्या. ९ गडी बाद झालेले होते. कपिल खेळत होता. दुसर्‍या बाजूला नरेंद्र हिरवानी होता. कपिलने ३ र्‍या, ४ थ्या, ५ व्या व ६ व्या चेंडूवर षटकार ठोकून फोलॉऑन टाळला. पुढच्या षटकाच्या पहिल्याच चेंडूवर हिरवानी बाद होऊन भारताचा डाव संपला होता. अर्थात भारताने हा सामना नंतर गमावला. सध्या दूरदर्शनवर समालोचन करणारा माईक आर्थरटन त्यावेळी गूच बरोबर सलामीला यायचा. दोघेही त्या मालिकेत खूपच भरात होते.

मूकवाचक Tue, 08/05/2014 - 01:39
शेवटची जोडी मैदानात आहे, आणि फॉलो ऑन टाळण्यासाठी २४ धावा हव्या आहेत, अशा वेळी हेमिंग्सच्या मायदेशी, लॉर्डसवर चार अप्रतिम षटकार खेचत ही कामगिरी पार पाडावी तर कपिलनेच! सामन्याचा शेवटचा चेंडू, जिंकण्यासाठी फक्त दोन धाव हव्या आहेत अशा निर्णायक क्षणी अप्रतिम यॉर्कर टाकून 'सर' रिचर्ड हॅडलींना 'क्लीन बोल्ड' करावे तर ते ही कपिलनेचः
लेखनविषय:
क्रीडा
लेखनप्रकार
आस्वाद
क्रिकेट मधे दुर्मिळ होत चाललेला प्राणी. फास्ट बोलर. म्हणजे तो बोलिंग ला आला की "मिडीयम-फास्ट" दाखवतात, व बिचारा आपल्या लिमीट्स मधे राहून "ष्टम्पात" बोलिंग करतो, आणि मग कॉमेण्टेटर त्याला मिलीटरी मिडीयम वगैरे म्हणतात तसा नाही. फास्ट. रिअल फास्ट. डेनिस लिली, होल्डिंग, शोएब, ब्रेट ली, इम्रान, अक्रम, वकार, डोनाल्ड. कोणत्याही पिचेस वर इतर कसलाही सपोर्ट नसला तरी केवळ वेगामुळे सुद्धा बॅट्समनला त्रास देणारा. आणि जेथे स्विंग, बाउन्स आणि कॅरी मिळेल तेथे तर भल्याभल्यांना जमिनीवर आणणारा. पहिल्या दिवसाचा सुरूवातीचा खेळ. दिग्गज, महान वगैरे फलंदाज खेळायला येतात.

...........काय बोलू.........

आशु जोग ·

मुक्त विहारि Mon, 07/21/2014 - 21:14
अंकल म्ह्णजे नक्की कोण? काका की मामा आणि आँटी म्हणजे नक्की कोण? काकी की आत्या की मामी, हे प्रश्र्न इंग्रजांना पडले की नाहीत, ते माहीत नाही. पण मी शाळेत हा प्रश्र्न विचारला आणि त्याचा एकच परीणाम मिळाला. इंग्रजी भाषा जशी शिकवल्या जाते, तशीच शिका आणि एकदाचे दहावी पास व्हा..

मराठी कथालेखक Tue, 07/22/2014 - 11:20
अंकल म्ह्णजे नक्की कोण? काका की मामा आणि आँटी म्हणजे नक्की कोण? काकी की आत्या की मामी,
मला वाटतं हा भाषेपेक्षा संस्कृतीचा प्रश्न आहे. मराठीतही काही ठिकाणी आत्येच्या नवर्‍याला मामा तर कुठे काका म्हणतात. मावशीच्या नवर्‍याकरिता वेगळा शब्द नाही. हिंदीमध्ये तसा आहे (मौसाजी, फूफाजी).

सुनील Tue, 07/22/2014 - 11:38
हा भाषेपेक्षा संस्कृतीचा प्रश्न आहे
केवळ संस्कृतीच नव्हे तर ज्या परिसरात ती भाषा प्रामुख्याने बोलली जाते तेथील पर्यावरणदेखिल! मराठीत आई आणि वडिल दोघांच्या आई-वडिलांना आजी-आजोबा म्हणतात. तर हिंदीत दादा-दादी (वडिलांचे आई-वडिल) तर नाना-नानी (आईचे आई-वडिल), असे वेगळे शब्द आहेत. म्हणून काय हिंदी मराठीपेक्षा वरचढ ठरते? (राज ठाकरेंना विचारायला पाहिजे!) ;) पर्यावरणाचादेखिल खूप परिणाम होतो. महाराष्ट्रात (काही ठिकाणी) गारा पडतात. म्हणून तो शब्द मराठीत आहे. पण आईस आणि स्नो ह्या दोन इंग्रजी शब्दांची बोळवण बर्फ ह्या एकाच शब्दात आपण करतो. नै का?

एस Tue, 07/22/2014 - 13:27
आईस आणि स्नो ह्या दोन इंग्रजी शब्दांची बोळवण बर्फ ह्या एकाच शब्दात आपण करतो. नै का?
आईस ला बर्फ आणि स्नो ला हिम असे म्हणतात. उदा. "उसाच्या रसात जरा बर्फ घालून दे." किंवा "काल श्रीनगर येथे जोरदार हिमवर्षाव झाला." बाकी तुमच्या प्रतिसादाचं एक उदाहरण म्हणजे मराठीत उंट या प्राण्याला तेवढा एकच शब्द आहे. पण अरबीमध्ये उंटासाठी किमान पंचेचाळीस प्रतिशब्द आहेत. अजून एक उदाहरण म्हणजे संत एकनाथांनी प्राकृत भाषेला कमी आणि संस्कृतास श्रेष्ठ मानणार्‍यांना एका ठिकाणी दिलेले प्रत्युत्तर. त्यात मूळ संस्कृत 'घट' या शब्दाला प्राकृतात किती प्रतिशब्द आहेत याची जंत्रीच दिली होती. (माझ्याकडे आत्ता मूळ काव्य नसल्याने संदर्भ देता येणार नाही.)

वाचक्नवी Mon, 08/04/2014 - 19:09
>>मूळ संस्कृत 'घट' या शब्दाला प्राकृतात किती प्रतिशब्द आहेत याची जंत्रीच दिली होती. (माझ्याकडे आत्ता मूळ काव्य नसल्याने संदर्भ देता येणार नाही.) >> हा घ्या संदर्भ : संस्कृते घटु म्हणती । आतां तयाचे भेद किती। कवणा घटाची प्राप्ती। पावावी तेणें? हारा, डेरा, रांजणु। कैसी?... ऐसे प्रतिभाषे वेगळाले। घट असती नामाथिले। एकें संस्कृतें सर्व कळे। ऐसें कैसेन? (महाराष्ट्र - गाथा, पृ. २८)

वाचक्नवी Mon, 08/04/2014 - 19:19
संस्कृतें घटु म्हणती| आतां तया घटांचे भेद किती| कवण्या घटाची प्राप्ती | पावावी तेणें ?|| हारा, डेरा, रांजणू | मुढा, पगडा, आनू| सुगड, तौली, सुजाणू| कैसी बोलेल? धडीं, घागरी, घडौली| आळंदें, वाचिकें, बौळी| चिटकी, मोरवा, पातेली| सांजवणे तें| ऐसे प्रतिभाषें वेगळाले| घट असती नामाथिले| एकें संस्कृतें सर्व कळें ऐसें कैसें न?

बाळ सप्रे Tue, 07/22/2014 - 13:31
+११ भाषा, संस्कृती, पर्यावरण याबरोबरच लिपीचाही प्रभाव असतो.. आणखी एक उदाहरण.. pen म्हणजे पेन आणि pain सुद्धा पेनच!!.. वेगळा उच्चार लिहिता येत नाही.. कन्नड भाषेत ए स्वरासाठीदेखिल र्‍हस्व ए आणि दीर्घ ए वेगळा आहे pen साठी र्‍हस्व ए आणि pain साठी दीर्घ ए वापरता येतो..

आशु जोग गुरुवार, 08/14/2014 - 12:07
इथे संस्कृती वगैरे गोष्टी करून आपण बरीच गल्लत करत आहोत. बर्फ स्नो आइस, जीन्स टॉप त्यावर पदर हे प्रश्न आपल्याला शब्द कधी पडतात ? माध्यम म्हणून इंग्रजी वापरतो त्याबद्दल इथे आपण विचार करत आहोत.

आदूबाळ Mon, 07/21/2014 - 21:28
तसं काय नाना प्रत्येक भाषा शिकायला अवघडच असतीय की. आणि प्रत्येक भाषेच्या खोडी असणारच. उगाच इंग्रजीला कशाला झोडायचं? उदा. पुण्याला पुण्याचं काम करतो. भाग्याच्या भाग्याची काय महती सांगावी.

असंका Mon, 07/21/2014 - 21:36
ह्या लेखात एक महत्त्वाचा भाग, 'एका मूळ शब्दातून निघणारे सारखे शब्द' -मराठी भाषेत असणे आणि इंग्रजी भाषेत नसणे याचा आहे. हे मी पूर्वीपण वाचले आहे. माझ्या मते सावरकरांच्या एका लेखात, पण खात्री नाही. आपण नक्की सांगू शकाल, कुणाचे विचार आहेत हे?

फेरफटका Mon, 07/21/2014 - 21:50
मराठी आणी ईंग्रजी ह्या दोन भाषांची तुलना कशासाठी करायची पण? दोन्ही स्वतंत्र भाषा आहेत, दोघींचं स्वतंत्र अस्तित्व, महत्व, स्थान (भौगोलिक, प्रादेशिक, राजकीय वगैरे) आहे. हा अट्टाहास कशासाठी की दोन्ही भाषांतले शब्द interchangeable असावेत?

मुक्त विहारि Mon, 07/21/2014 - 22:11
अट्टाहास नाहीच. पण मुळात इंग्रजी ही अपरीपक्व भाषा आहे, हे एकदा मान्य केले की बरेच प्रश्र्न सुटतात. Gopal's aunty came at home.At that time Seeta went to her uncles's house. ह्याचे भाषांतर करा, असे सांगीतले तर १० मुले १० प्रकाराने ह्याचे भाषांतर करतील. गोपाळची आत्या घरात आली.त्यावेळी सीता काकांकडे गेली होती. (हे पण वाक्य बरोबर) गोपाळची मावशी घरात आली.त्यावेळी सीता काकांकडे गेली होती. (आणि हे पण वाक्य बरोबर.) बादवे, Gopalला, आम्ही, गोपाळच म्हणायचो आणि गोपाळच म्हणणार.तो अर्धा मार्क गेला उडत. ह्या अंकल-आँटीने आणि गोपाल-सीतेने आमचे अख्खे बालपण वाया घालवले. आमच्या पाचवीला ते (गोपाल-सीता) जे काही पूजले ते पार आमचे दाहावीत दहावे घालूनच सोडले.

भिंगरी Tue, 07/22/2014 - 14:51
हो गोपाल सीता लीला .............. पण खादाड सुरेशचा हेवा वाटायचा मस्त झोपा काढायचा.(पण त्याला पोहता येत होत.) विषयांतर झालं (क्षमस्व) पण शाळेचे दिवस आठवले.

असंका Mon, 07/21/2014 - 22:33
तुलना अशासाठी करायची की निर्णय घेणे सोपे व्हावे. इथे हीब्रू आणि मँडेरीन या भाषेत तुलना केली जात नाहिये. दोन अशा भाषांमध्ये तुलना होत आहे, ज्यांच्यातील आता कुठली भाषा वापरायची हा निर्णय आपल्याला पदो पदी घ्यावा लागतो. आपला निर्णय जर सयुक्तिक असणे अपेक्षित असेल, तर आपण उपलब्ध पर्यायातील सर्वोत्तम भाषा निवडताल. पण सर्वोत्तम भाषा कुठली हे ठरवण्यासाठी तुलना करणे भाग आहे.

सामान्यनागरिक Tue, 07/29/2014 - 22:19
मराठीत शिकूनही आमचे काही वाइट झाले नाही" असे आमच्याकडचे काही मराठी वैज्ञानिक सांगतात. याउलट "मराठीतून शिकल्यानेच आपले भले झाले" ही शक्यता ते का विचारात घेत नाहीत. अहो हल्ली सगळे मराठी लोकच आपल्या मुला मुलींना ईग्रजी माध्यमातुन शिकवतात- कारण ते बरं पडतं हो ! आंम्हाला ना खुप मागे रहावं लागलं ईंग्लीश मिडीयम मधे न शिकल्याने ! अश्या लोकांना काय सांगावे ? तुम्ही शंभर मुलं निवडा आणी त्यांनी ईंग्रजीत पन्नस वाक्यांचा निबंध लिहायला लावा. जे व्यवस्थीत लिहीतील ते नक्कीच मराठी माध्यमातुन ( किंवा त्यांच्या मातृभाषेतुन ) शिकलेले असतील ! ईम्ग्रजी माध्यमातुन शिकलेले पाच दहाच निघतील. ई. पहिली ते दहावी मातृभाषेतुनच शिकले पाहिजे ! नाहीतर मेंदुच्या क्षमतेची वाट लागते!

आयुर्हित Mon, 07/21/2014 - 21:56
नशिब, आता का होईना, बोललात हे फार बरे झाले. खरे आहे आपले. महाराष्ट्रात ज्ञानदानात असलेले इंग्रजी भाषेचे/माध्यमांचे खुळ जाईल तो सुदिनच म्हणायचा. माझा म-हाठाची बोलु कौतुके। परि अम्रुताते पैजा जिंके। ऎसि अक्षरे रसिके। मेळविन॥ इति संत ज्ञानेश्वर

असंका Mon, 07/21/2014 - 22:05
तुलना अशासाठी करायची की निर्णय घेणे सोपे व्हावे. इथे हीब्रू आणि मँडेरीन या भाषेत तुलना केली जात नाहिये. दोन अशा भाषांमध्ये तुलना होत आहे, ज्यांच्यातील आता कुठली भाषा वापरायची हा निर्णय आपल्याला पदो पदी घ्यावा लागतो. आपला निर्णय जर सयुक्तिक असणे अपेक्षित असेल, तर आपण उपलब्ध पर्यायातील सर्वोत्तम भाषा निवडताल. पण सर्वोत्तम भाषा कुठली हे ठरवण्यासाठी तुलना करणे भाग आहे.

आशु जोग Mon, 07/21/2014 - 22:07
अलिकडे काही कारणामुळे या विषयाचा मला विचार करावा लागला. मूळात इंग्रजी ही एकच भाषा आहे का ? मराठीत सुद्धा अनेक परकीय शब्द शतकानुशतके राहूनदेखील आपले परकेपण घालवू शकलेले नाहीत... त्यामुळे नवे नवे शब्द आले की भाषा समर्थ होते. असे म्हणता येइल का...

आयुर्हित Mon, 07/21/2014 - 23:20
किमान दोन तपांपूर्वी वि. वा. शिरवाडकरांनी इंग्रजीच्या सांस्कृतिक आक्रमणाचा धोका ओळखला होता. मराठीतील एक हिमशिखर वि. वा. शिरवाडकर यांचा एक जुना लेख(सुमारे २०-३० वर्षांपूर्वींचा) वाचनात आला. त्यात त्यांनी मराठीबाबत जे काही भाष्य केले आहे, ते सर्वांनाच भावेल आणि मराठीचा दुस्वास करणाऱ्यांच्या डोळ्यात अंजन घालेल, असे वाटले. म्हणून त्या लेखाचा संक्षिप्त गोषवारा सोबत जोडत आहे. इंग्रजीशिवाय पर्याय नाही, असे जे कोणी मराठीजन म्हणत असतील त्यांनी तर तो अवश्य वाचावा. कारण समोरून येणाऱ्या शत्रुपेक्षा अस्तनीतले निखारे केव्हाही जास्त धोकादायक असतात. “शब्द म्हणजे केवळ कोशातील एक निर्जीव नोंद नसते. शब्द माणसाच्या जीवनपध्दतीतून, म्हणजेच त्यांच्या संस्कृतीतून निर्माण झालेले असतात. त्यांना एक सांस्कृतिक आशय असतो. कोशातील अर्थापेक्षा हा अधिक असतो. ज्योतीच्या भोवती एक प्रकाशाचं वलय असतं त्याप्रमाणे हा अधिक आशय त्या शब्दांभोवती असतो. म्हणून भाषांतरित शब्दानं त्याचा विशिष्ट कोरडा अर्थ मनात निपजेल, पण त्याच्या या वलयाचा, भावनेचा ओलावा मनात उतरणार नाही. शब्दांना आणि पर्यायाने भाषेला कोशार्थापेक्षा अधिक असा एक सांस्कृतिक आशय असतो. लाखो लोक तो शब्द त्या अधिकार्थानं वापरत असतात आणि म्हणूनच त्या शब्दाच्या वा भाषेच्या दुव्यानं आपण त्यांच्याशी, म्हणजेच भोवतालच्या समाजाशी जोडले जातो. मदर, मम्मी , डॅडी इत्यादी शब्दांनी फक्त नाती व्यक्त होतील, पण त्या नात्यातील ओलावा, जिव्हाळा, आर्तता व्यक्त होणार नाही. ती व्यक्त होतील, परस्परांच्या काळजापर्यंत पोचतील, ती आई, बाबा इत्यादी शब्दांनीच. ज्ञानेश्वरांनी मराठीबद्दल म्हटले आहे, माझ्या मऱ्हाटीची बोलु कौतुके, अमृतातेही पैजा जिंके आणि ज्ञानेश्वर-तुकारामांच्या काव्यातच तिनं अमृतावर मात केलं आहे. तिला आजच्या राजकीय, विज्ञानात्मक आणि आर्थिक व्यवहारापासून दूर ठेवून आम्ही-तिची मुलंच-तिला मागे रेटण्याचा, तिचा तेजोभंग करण्याचा, तिला मारण्याचा प्रयत्न करीत आहोत. पं. नेहरू म्हणाले होते की इंग्रजी भाषा जगाच्या ज्ञानाकडे उघडणारी खिडकी आहे पण खिडक्या हवेत बांधता येत नाहीत. त्यासाठी आधी घर बांधायला हवं. मित्रा, तू मुलांना इंग्रजी जरूर शिकव. शिकवायला हव. पण त्यांचा मराठीशी, मायभाषेशी असलेले संबंध तोडू नकोस. तो सुरक्षित ठेव. हा संबंध सुटला तर ती देशात राहूनही परदेशी होतील. भाषेच्या द्वाराच माणसाच्या अस्तित्वाची सांस्कृतिक पाळंमुळं समाजात पसरलेली असतात. ती खणून काढणं म्हणजे सुसंस्कृत, समृध्द जीवन त्यांना नाकारण्यासारखं आहे.” साभारः …अमृतातेही पैजा जिंके

रामपुरी Tue, 07/22/2014 - 04:42
अश्या कित्येक उणीवा मराठी भाषेतल्याही सांगता येतील. कुठलीही भाषा परिपूर्ण नाही आणि असूही शकत नाही. कारण एकदा परिपूर्ण म्हटल्यावर त्यात बदल संभवत नाही. उदा. टेबल, रेल्वे यासारखे अनेक शब्द मराठीत रूढ झाले आहेत. या नवीन शब्दांचे लिंग मराठीत कुठल्या नियमाने ठरवतात? इथे 'चप्पल' या मराठी शब्दाचे लिंग सुद्धा नक्की ठरलेलं नाही. हे फक्त एक उदाहरण आहे (आता हेच वाक्य कसे बोलले जाते यावर त्याची अर्थछटा बदलते. जर इतकी भाषा परिपूर्ण असेल तर मला ज्या अर्थाचे वाक्य अभिप्रेत आहे ते तसेच का लिहिता येऊ नये?). मोठ्ठी जिलबी पाडता येईल पण असो... (अवांतर: "संस्कृतचे उदाहरण हे फक्त तुलनेपुरते दिलेले आहे. त्यामुळे तेवढ्याच खुंटीला लोंबकळून झोके घेत बसू नये. विषय इंग्रजी हाच आहे" हे वाक्य बेहद्द (हा शब्द मराठी की उर्दू?) आवडलं.)

आयुर्हित Tue, 07/22/2014 - 10:06
पुल्लिगः तो बुट होतो, पण स्त्रिलिंगः ती चप्पल, ती सँडल, ती स्लिपर, ती कोल्हापूरी चप्पल, ती खडावा, ती पादुका असेच होते. तो चप्पल असे कधिही ऐकले नाही. कुठलीही भाषा परिपूर्ण नाही,कित्येक उणीवा मराठी भाषेतल्याही सांगता येतील.: मान्य. क्रुपया येथे सांगावे जेणेकरुन त्या दुर करण्याचा प्रयत्न नक्कीच केला जाईल.

स्पा Tue, 07/22/2014 - 09:29
लेख आवडला ईंग्रजी ही अतीशय भिकार भाषा आहे असे आमचे स्पष्ट मत आहे

अत्रुप्त आत्मा Tue, 07/22/2014 - 09:44
मला सांगा .मी Mobile या शब्दाचा उच्चार मोबिले असा का करायचा नाही? जो "होतो" तो उच्चार करायचा नाही.. आणी जो "होत नाही" तो उच्चार करायचा! :-/ असे का???? :-/

मराठे Tue, 07/22/2014 - 20:48
जर शब्दाचा शेवट मुळाक्षराने(वॉवेल) (विशेषतः e) होत असेल तर त्या शब्दामधल्या मुळाक्षराचा उच्चार बदलतो (म्हणजे i चा उच्चार आय असा होत, a च उच्चार ए असा होतो). उदा: bit चा उच्चार ब्-इ-ट (बिट) असा होईल पण शेवटी e लावलात तर ब्-आइ-ट (बाईट) असा होईल. (हे मला अर्थात मी शाळेत असताना शिकवलं नव्हतं, इथे छोट्याबरोबर सिसमी स्ट्रीट बघत बघत शिकलो!!! ) सायलेंट e च्या अधिक माहितीविषयी हा लहान मुलांसठीचा विडियो बघा: http://www.starfall.com/n/skills/silent-e/play.htm?f

प्रसाद गोडबोले Mon, 07/28/2014 - 18:32
बुवा आपण उचललेला मुद्दा अप्रतिम आहे :) माझ्या माहीतीप्रमाणे पौर्वात्य भाषांमधे (समंस्कृत चायनीज जापनीज वगैरे ) ही फोनेटीक्स ची गडबड नाहीये ...जे जसे लिहाल ते तसेच वाचायचे :) इतर भाषांबद्दल बॅट्याला विचारावे लागेल .... कॉलिंग बॅट्या !!

बॅटमॅन Mon, 07/28/2014 - 18:38
प्रगो, ३ मुद्दे. कोणे एके काळी इंग्रजीतही 'लिहिले तस्सेच बोलायचे'. मग नंतर काय अवदसा आठवली कुणास ठाऊक, ग्रेट व्हॉवेल शिफ्ट नावाची कायतर भानगड झाली अन स्पेलिंग आणि उच्चाराचा घटस्फोट झाला. तरी इंग्रजी बरेच बरे आहे म्हणायचे. तिची सवय झाली म्हणून नाही, पण फ्रेंच पहा, इंग्लिश ही फोनेटिक भाषा आहे असे म्हणावेसे वाटेल =)) पौर्वात्य भाषांपैकी संस्कृतोद्भव आणि द्राविडी भाषांमध्ये तरी इंग्लिशपेक्षा बरेच जास्त प्रमाणात 'लिहिले तसे बोलतात', यद्यपि हे % १००% कधीच नसते (साधी गोष्ट बघा, नसते चा उच्चार नस्ते असा'च्' होतो). पण इंग्लिशपेक्षा बरेच जास्त असते. मात्र चिनी, जपानी, इ. बद्दल सांगता यायचं नाही. पण उर्दू लिपी बरीक बेशिस्तच हो. व्यंजनं तरी ठीक आहेत, स्वरांत कैकवेळेस मार खातात नेमका स्वर दाखवायला. बाकी अरबी, चिनी, थाई, इ.इ. चं माहिती नाही.

प्रसाद गोडबोले Mon, 07/28/2014 - 19:32
इंग्रजी बरेच बरे आहे म्हणायचे. तिची सवय झाली म्हणून नाही, पण फ्रेंच पहा, इंग्लिश ही फोनेटिक भाषा आहे असे म्हणावेसे वाटेल
मीतर ह्याचा अगदी उलट ऐकलं आहे . आयेसाय मधे लिन्ग्विस्टिक्स बराच रीसर्च होतो ब्रान्चिंग थेअरी वगैरे वापरुन काय काय करत असतात तर त्यात रीसर्च करणार्‍या एका इतालियन विद्यार्थीनी कडुन असे कळाले होते की सर्व युरोपीय भाषात इंग्लिशच विचित्र आहे , भारतात तुम्ही इंग्लिश आधी शिकता म्हणुन तुम्हाला इतर भाषा अवघड वाटतात . अवांतर १ : हा प्रतिसाद थोडा मुक्तपीठीय झाला काय :ड =))

बॅटमॅन Mon, 07/28/2014 - 19:45
इंग्लिशचं वैचित्र्य जगजाहीर आहेच, पण अन्य भाषाही काय कमी नाहीत. बाकी, त्या इतालियन तरुणीचं बरोबर आहे ते अशा अर्थी की युरोपातल्या बर्‍याच महत्त्वाच्या भाषा लॅटिनपासून आलेल्या आहेत.त्यांच्या सबफ्यामिलीला 'रोमान्स भाषा' म्हणतात. (रोमन साम्राज्याखालच्या प्रदेशातील अशा अर्थी, पण इंग्रजी अर्थही परफेक्ट आहे) उदा. इतालियन, फ्रेंच, स्पॅनिश, पोर्तुगीज़. याउलट इंग्लिश, जर्मन, स्वीडिश, डच, नॉर्स, या जर्मानिक सबफ्यामिलीतल्या आहेत. रशियन, लाटव्हियन, एस्टोनियन, इ.इ. चा अजूनेक वेगळाच ग्रूप आहे बाल्टो-स्लाव्हिक म्हणून. त्यामुळे इतालियन मातृभाषा असलेल्या व्यक्तीला फ्रेंच, झालंच तर पोर्तुगीज आणि स्पॅनिश हे इंग्लिशपेक्षा जवळ वाटणं साहजिकच आहे कारण सबफ्यामिली वेगळी आहे. पण तरी कालौघात इंग्लिशवरचे जर्मन संस्कार बरेच पुसट झालेले आहेत. त्याजागी फ्रेंच अन ल्याटिन शब्दांचा भरणा झालेला आहे. इ.स. १००० च्या आसपासची इंग्लिश पाहिलीस तर इंग्लिश वाटणारच नै, जर्मनचाच अवतार वाटेल. सर्वप्रथम जर्मन, नंतर व्हायकिंगांच्या नॉर्स भाषेतले अनेक शब्द घेऊन इंग्लिश तयार झाली, पुढे फ्रेंच भाषिक नॉर्मन राजांची सत्ता इंग्लंडवर आल्यापासून फ्रेंच अन ल्याटिनबरोबर सरमिसळ झाली. रेनेसाँमध्येही हुच्चभ्रूंनी लॅटिनाळलेली व्हर्जनच कायम केली.

आशु जोग गुरुवार, 09/11/2014 - 12:44
बालरोग तज्ञ याचा अर्थ जितक्या चटकन समजतो. तितक्या पटकन पेडियाट्रिशियनचा अर्थ कळतो का... हाडाला इंग्रजीमधे बोन म्हणतात. पण हाड तुटले की ऑर्थोपेडिककडे जावे लागते. अजून बरेच गोंधळ आहेत. कसं व्हायचं या इंग्लंडचं कळत नाही.

अत्रुप्त आत्मा Tue, 07/29/2014 - 23:56
माझं.. या भाषांन्ना एव्ह्ढच म्हणणं आहे. की एकतर तुंम्ही लिहिता ते आंम्हाला बोलू द्या कींवा मग आंम्ही बोलतो तसे आंम्हाला लिहू द्या. या इंग्रजी'त हे दोन्ही चालू देत नाहीत. हलकट लेकाचे..उगीच आंम्ही स्पेलिंग नावाच्या भिकार भानगडीमुळे कायमचे दुरावलो तिच्यापासून, आणि घोकंपंडीतांची सरशी झाली. :-/ मी MOBILEचं स्पेलिंग पण मोबिले असं फोनोटिक वाचायला सुरवात केल्या मुळे लक्षात राहिलं. नायतर एम.ओ.बी.आय.एल.इ. असं घोकुन -शिरणारा आमचा मेंदूच नै!

डॉ सुहास म्हात्रे Mon, 07/28/2014 - 20:44
ज्याला त्याला आपापली भाषा बोलायचा आणि लिहायचा हक्क असतो. एकदा ते त्या लोकांच्या अंगवळणी पडले की मग ती प्रमाणभाषा बनते आणि त्यावरून त्या भाषेचे व्याकरण बनते. त्या भाषेच्या सर्व उपर्‍या लोकांच्या मताला फाट्यावर मारले जाते. हा नियम अगदी बोलीभाषेलाही लागू पडतो. उदा. "हे वरचे असे लिहिले गेल्या आहे" या वाक्याबाबत मिपावर कोणी कोणाला "असे का???? :-/" असे विचारू शकतो का? आणि विचारलेच तर त्याला फाट्यावरच मारल्या जाते की नाही ??? :-/ ;) :) =)) याचं अजून एका उदाहरण म्हणजे: जर्मन ही बहुतांश स्वानिकी (फोनेटिक) भाषा आहे. जर्मन भाषेत e चा उच्चार सर्वसाधारणपणे ए असा होत असला शब्दातला अंत्य e चा उच्चारच गायब होतो आणि तो त्याच्या अगोदरच्या व्यंजनाचा उच्चार दीर्घ करतो... जवळपास मराठीतल्या शब्दाच्या शेवटच्या व्यंजनावरील अनुस्वारासारखा... म्हणजे करणं, बोलणं, जाणं, इत्यादीसारखा... म्हणून Danke (Thank you म्हणजे आभार) चा उच्चार डान्के असा न होता डान्कं असा होतो. हे असं का? असं विचारायचं नाही, जर्मनमध्ये ते प्रमाण आहे म्हणून करायचं. कसं !

मधुरा देशपांडे Mon, 07/28/2014 - 22:31
याचेच अजुन एक उदाहरण. G या अक्षराचा उच्चार बहुतांशी ग असा होतो. परंतु जर त्याआधी i आला तर श असा होतो. म्हणजेच geben (देणे) चा उच्चार गेबेन होतो पण billig चा उच्चार बिलिश असा होतो. याशिवाय अजुनही अनेक उदाहरणे आहेत. कुठल्याही भाषेचे जसे नियम आहेत तसेच त्या नियमांना अपवाद आहेत. इंग्रजीत उणीवा आहेतच. पण फक्त इंग्रजी कठिण आहे असे नाही वाटत.

डॉ सुहास म्हात्रे Mon, 07/28/2014 - 23:45
सहमत. König = क्योनिश = किंग = राजा. आणि शब्दाच्या मध्यभागी आणि शेवटी साधा सरळ "s = स" शब्दाच्या सुरुवातीला स्वराबरोबर आला की "s = त्स" होतो ? का ? कारण जर्मन लोक तसे म्हणतात म्हणून, बस ! :)

आनन्दा Tue, 07/22/2014 - 11:24
मराठी मातृभाषा आहे, मान्य. व्यवहारात मराठी वापरली पाहिजे, हे देखील मान्य. पण म्हणून इंग्रजी फालतू भाषा आहे हे अमान्य. तिला एक सर्वमान्य भाषा म्हणून योग्य तो सन्मान दिलाच पाहिजे. तुम्ही ज्या स्पेलिंगच्या विसंगती दिल्या आहेत त्या देखील वस्तुतः काही ना काही नियमांनी बद्धच आहेय, फक्त आपण बाह्य अभ्यासक असल्यामुळे आपल्याला ते सारे नियम माहीत नसतात एव्हढेच. अर्थवाही शब्दांच्या बाबतीत मात्र अंशतः सहमत.

मराठी कथालेखक Tue, 07/22/2014 - 11:53
प्रत्येक भाषेचं काही सामर्थ्य असतं तर काही उणीवा. तुम्ही नमूद केलेला स्मानार्थी /विरुद्धार्थी (जय/पराजय) किंवा समूहातले शब्द (राजा, राजवाडा, ई) चा मुद्दा आवडला. हे मराठी भाषेचं सामर्थ्य आहेच. लेखनाप्रमाणे उच्चार नसणे ही इंग्रजीची फार मोठी उणीव आहेच. तर लेखन आणि उच्चारात समानता हे पण मराठी भाषेचं एक सामर्थ्य आहे पण त्यास किरकोळ अपवाद आहेत. उदा: "दिव्या" उच्चारताना दि:व्या असे उचारले जाते मराठीच्या (माझ्या मते) काही उणीवा पण आहेत. जसं लिंग - वस्तूचं लिंग कशा आधारे ठरतं ? मुख्य म्हणजे निर्जीव वस्तूना लिंग का असावं हे कळत नाही. विभक्ती प्रत्यय लागताना मूळ शब्दाची मोडतोड का व्हावी ? उदा: मला 'पुणेला' जायचं असताना मी पोहोचतो मात्र 'पुण्याला' !! तसेच मराठी भाषा/संस्कृतीत एकेरीत वा/आदरार्थी बहूवचन वापरुन बोलण्याने कधी कधी नात्यात /संबंधात गुंता निर्माण होतो.

प्रभाकर पेठकर Tue, 07/22/2014 - 12:10
आपल्या मुलाच्या ओळखितल्या माणसांना (उदा. त्याचे शिक्षक, मित्र-मैत्रिणी इ.इ.), त्याच्या-माझ्या नात्याची ओळख कशी करून द्यावी कधी कळत नाही. १) मी त्याचे वडील? २) मी त्याचे बाप? ३) मी त्याचा वडील? ४) मी त्याचा बाप? फार अवघड वाटतं. त्या पेक्षा 'मैं उसका पिता हूँ।' किंवा 'I am his father.' जास्त सोयिस्कर वाटतं. 'तो माझा मुलगा आहे' ही पळवाट वाटते.

मराठी कथालेखक Tue, 07/22/2014 - 12:15
एकदम रास्त समस्या. पण आजकाल 'बाबा' एकेरी होवू लागला आहे. त्यामुळे 'मी त्याचा बाबा बोलतोय' असं म्हणू शकता (किंवा निदान ५-१० वर्षांनंतरचे बाप असं म्हणू शकतील)

प्रमोद देर्देकर Tue, 07/22/2014 - 12:47
अहो पेठकर साहेब असाच प्रश्न बायकोच्या बाबतीत ही होतो कि. फोनवर आपण कोण बोलताय म्हंटल्यावर मी तिचा नवरा बोलतोय किंवा मी तिचा मिस्टर असे वा मी तिचा/ तिचे यजमान बोलतोय असे नाही म्हणता येत. मग इथेही पळवाट शोधत मी तिची ओळख करताना ही माझी पत्नी किंवा माझ्या पत्नीला हा फोन द्या असे म्हणतो. *unknw*

नाखु Tue, 07/22/2014 - 12:13
१.उदर निर्वाहासाठी - चांगली नोकरी-उच्चशिक्षण यासाठी इंग्रजी २.आणि उदर निर्वाह का करायचा त्यासाठी (मराठी) मातृभाषा. म्हणजे आपली आवड्-सुसवांद्-कलास्वाद्-संगीत-वाचन्-संस्कार आप्ल्या आईच्या भाषेत नीट आकलन् होतील ना! इंग्रजी चे गोडवे गाताना मराठी कशी मागास आणी कूपमंडूक आहे असा अविर्भाव नकोच. मातृभाषा महत्व जाणल्यानेच सर्व भाषीक लेखकांनी (उ.दा.पु.ल्./गिरिश कर्नाड) उत्तमोत्तम साहीत्य आप्लया मातृभाषेत अनुवादित केले आहे.

आशु जोग Tue, 07/22/2014 - 12:56
शिक्षणासाठी कोणते माध्यम असावे हा मुद्दा मी मांडत नाहीये. दुसरी गोष्ट मराठी ही माझी भाषा आहे म्हणून ती श्रेष्ठ हाही माझा आविर्भाव नाही. अगती तटस्थपणे चर्चा व्हावी

आदिजोशी Tue, 07/22/2014 - 14:28
काका = Paternal uncle आत्या = Paternal aunty मामा = Maternal uncle मावशी = Maternal aunty असे मूळ इंग्रजी शब्द आहेत. दीर आणि जाऊ काय संबंध आहे? पण brother-in-law आणि sister-in-law म्हणाल्यावर कसे पटकन कळतं. मराठी माध्यमातल्या बहुसंख्य शिक्षकांचेच इंग्रजी भयाण असल्याने आड्यातलेच लोट्यात येणार ह्या न्यायाने मुलांचेही इंग्रजी भिकार असते. ती त्या भाषेची चूक नाही. तुमचे शिक्षक आणि भाषा मुळातून शिकायचा उत्साह ह्यावर सगळं अवलंबून आहे. प्रत्येच भाषेत उणिवा असतात तसेच प्रत्येक भाषेची बलस्थानेही असतात. शिक्षकांनी भाषेची गोडी लावण्याऐवजी मार्कांपुरती भाषा शिकवली की असंच होणार. इतर राज्यांमधल्या मुलांच्या हिंदीची अशीच अवस्था नसते काय? 'अर्थ, अर्थपुरवठा, अर्थगृह' हे जसं मराठीत आहे तसंच इंग्रजीत bank, banking, banker, bankability, bankrupt, bankroll, bankable आहेच की. त्यामुळे मला जे सोयीचे ते त्या भाषेत नाही म्हणून भाषेला भिकार ठरवू नये. मराठी भाषेच्या कसोट्यांवर पूर्णपणे एकच भाषा उतरू शकते = मराठी. त्यामुळे वडाची साल पिंपळाला लावायचा प्रयत्न करू नये. तुमची मेमरी, आकलनक्षमता, उच्चार लक्षात ठेवायची कुवत ह्यावरून भाषेची ताकद जोखू नये. ज्या लोकांना पेन आणि पेन् ह्यांच्या उच्चारातला फरक कळत नाही त्यांनी तर मुळीच बोलू नये.

मराठी कथालेखक Tue, 07/22/2014 - 14:47
दीर आणि जाऊ काय संबंध आहे? पण brother-in-law आणि sister-in-law म्हणाल्यावर कसे पटकन कळतं.
sister-in-law म्हणजे मेहूणी (बायकोची बहीण) की वहिनी (भावाची बायको) हे स्पष्ट होत नाही. काका = Paternal uncle हे खरे असले तरी एका शब्दा ऐवजी दोन शब्द लागलेत. मग तर तसे अनेक शब्दांत काहीही वर्णन होवू शकते. हिंदीमध्ये तर दीर (नवर्‍यापेक्षा) मोठा आहे की लहान आहे त्यावरुन जेठ /देवर असे शब्द वापरले जातात. थोडक्यात काय तर भाषा ही त्या त्या संमाजाची /संस्कृतीची गरज पुर्ण करण्यासाठी विकसित झालेली असते. एका समाजाची /संस्कृतीची गरज दुसर्‍या भाषेतून पुर्ण व्हायलाच हवी असा अट्टहास असू नये. नाहीतर ते जीन्स आणि टॉप घालून "आता डोक्यावरुन पदर कसा घेवू ?" असे म्हणण्यासारखे असेल. कोणत्याही भाषेला हलके मानन्याचे कारण नाही. तुम्ही जी भाषा वापराल ती मनापासून वापरा, तिची गोडी लागली की त्यातील अनेक पैलू तुमच्यासमोर येतील. अनेक भाषांवर प्रभुत्व गाजवता येईल.

आदिजोशी Tue, 07/22/2014 - 20:45
थोडक्यात काय तर भाषा ही त्या त्या संमाजाची /संस्कृतीची गरज पुर्ण करण्यासाठी विकसित झालेली असते. एका समाजाची /संस्कृतीची गरज दुसर्‍या भाषेतून पुर्ण व्हायलाच हवी असा अट्टहास असू नये. नाहीतर ते जीन्स आणि टॉप घालून "आता डोक्यावरुन पदर कसा घेवू ?" असे म्हणण्यासारखे असेल. १०० लाईक्स

राजेंद्र मेहेंदळे Tue, 07/22/2014 - 14:49
सहमत...भाषा चांगली वाइट म्हणण्यपेक्षा कशात काय चांगले आहे ते घ्यावे आणि आपला फायदा करुन घ्यावा..उच्च शिक्षणासाठी इंग्रजीला पर्याय नाही असे माझे स्पष्ट मत आहे...मग तुम्ही कितीही वाइट म्हणा तस्मात दोन्ही आपापल्या जागी योग्य

ऋतुराज चित्रे Tue, 07/22/2014 - 16:35
भाषे भाषेत तुलना नकोच. फक्त प्रत्येक भाषेचे नियम पाळावे. मारुती गाडी घेतली असे बोलावे , मारुती घेतली असे बोलून ब्रम्हचारी मारूतीचे लिंग बदलू नये.

अभिजित - १ Tue, 07/22/2014 - 20:41
जीत आणि जेते या २ शब्दांचा अर्थ काय ? जीत म्हणजे हरणारा / LOSER ? आणि जेते म्हणजे जिंकणारे / winner ? रावणाचा मुलगा इंद्रजीत . म्हणजे इंद्राला जीत करणारा ? थोडक्यात इंद्राला हरवणारा .. पण मग हार जीत हे विरुद्ध अर्थी शब्द आहे ना ? जसे कि खेळात हार जीत हि होणारच. म्हणजे कधी जिंकणार / कधी हरणार .. इथे हार = loser आणि जीत = winner. कोणी याच्यावर प्रकाश टाकेल काय ? या जीत चा मोठ्ठा लोचा आहे !!

असंका Wed, 07/23/2014 - 08:13
अहो त्याहून मोठा लोचा त्या हाराचा आहे.हारांचे असंख्य प्रकार आहेत- मोत्याचा हार, चपलाहार, पोहेहार, झेंडूच्या फुलांचा हार इ. इंद्रजिताने नक्की कुठला हार दिला म्हणे इंद्राला?

आनन्दिता Mon, 07/28/2014 - 22:32
युद्धाच्या विजयाच्या बाबतीत जो अर्थ अभिप्रेत असतो त्यात, जीत :- पराजीत जेते :- विजेते असं काहिसं असावं..

मराठी कथालेखक Wed, 07/23/2014 - 11:34
मराठीतली अजून एक गंमत ती डबी ...मग ती हळू हळू मोठी होत गेली की तिचा होतो डबा. पण नेमकी किती मोठी झाली की डबी चा डबा व्हावा हे स्पष्ट नाही.

सुनील Wed, 07/23/2014 - 11:41
जुन्या कंपनीतील एका मुलीला (अत्यंत कमी जेवण आणणार्‍या) आम्ही जेवणाचा डबा आणतेस की डबी, असे चिडवीत असू!

आशु जोग Mon, 07/28/2014 - 16:24
हा भाषेपेक्षा संस्कृतीचा प्रश्न आहे
संस्कृती बदलली तरी काका, मामा आत्या काकू ही नाती कशी बदलू शकतील नाही कळले. जी गोष्ट आहे ती आहे असे म्हणून आपण उगीच डीफेंड करीत बसतो. ही अडचण इंग्रजांनाही जाणवत असणार... विचारा त्यांना

मराठी कथालेखक Wed, 07/30/2014 - 12:42
संस्कृती बदलली तरी काका, मामा आत्या काकू ही नाती कशी बदलू शकतील नाही कळले
अहो नाती बदलत नसली तरी नात्यात भेद करण्याची गरज इंग्रजांना पडत नसणार इतकच. म्हणजे अंकल हा अंकल मग तो काका आहे, मामा आहे, मावशीचा नवरा की आत्येचा नवरा याने इंग्रज माणसाला फरक पडत नाही (म्हणजे नसावा) . साधारण बापाच्या वयाचा नात्यातला माणूस हा अंकल आणि आईच्या वयाची नात्यातली स्त्री ही आंटी इतकं त्यांना पुरेसं असेल. आपलं तसं नसतं आपले काकाशी असलेले भावबंध, मामाशी असलेले भावबंध यात फरक असतो. तसेच आधी म्हंटल्याप्रमाणे मराठी स्त्री करिता दीर हा दीर असतो, तो लहान की मोठा याने तिला फार फरक पडत नसावा. तेच उत्तर भारतातील स्त्रीकरिता दीर हा नवर्‍यापेक्षा मोठा (जेठ) आहे की लहान (देवर) त्याप्रमाणे नात्यात दिला जाणारा आदर, काही औपचारिकता यात फरक पडतो. उदा: नवर्‍यापेक्षा लहान दीर हा वहिनीला (मोठ्या भावाच्या बायकोला) वाकून नमस्कार करतो, अगदी ती वहिनी त्याच्यापेक्षा वयाने लहान असली तरी. थोडक्यात काय प्रत्येक संस्कृतीच्या गरजा वेगळ्या. अजून एक , हिंदी घुंघटला मराठी प्रतिशब्द काय ? कुणी म्हणेल "डोईवरचा पदर"..पण पदर आणि घुंघट यात काहीसा फरक आहेच. पदर हा घुंघटला चपखल प्रतिशब्द होवूच शकत नाही.

आशु जोग Wed, 07/30/2014 - 12:54
इंग्रजांना गरज पडत नसेल. हे कशाच्या आधारावर सांगताय... एखादी आई आपल्या बाळ्याला "अंकलला फोन लाव" सांगत असेल तेव्हा कोणते अंकल हा प्रश्न येणारच. म्हणूनच अंकल आंटीबद्दल कुणीतरी लिहीलय...

मराठी कथालेखक Wed, 07/30/2014 - 13:12
अहो मावशीला फोन लाव म्हंटलं तरी तो प्रश्न येणारच ना ? (एका पेक्षा जास्त मावशी असतील तर)
इंग्रजांना गरज पडत नसेल. हे कशाच्या आधारावर सांगताय...
साधी गोष्ट आहे त्यांना गरज पडत असती तर त्यानी त्याकरिता शब्द शोधले असतेच ना. आणि तुम्ही English बोलायचे ठरवले तरी तुम्ही आपल्या मामा, मावशी ला मामा,मावशीच म्हणाना (जसे चपातीला इंग्रजीतपण आपण chapati म्हणतो). इंग्रज येवून तुम्हाला काळ्यापाण्यावर नाही पाठवणार. तुमची गरज इंग्रजीत भागत नसेल तर तुम्ही तुमचे शब्द न्या की खुशाल इंग्रजीत. (MS Word ने spelling error दाखवली तर dictionary मध्ये add करा) बाकी इंग्रजांचं राहू द्या, तुम्ही मावशीचा नवरा आणि आत्येचा नवरा यात फरक कसा करता ते मला सांगा.

सुनील Wed, 07/30/2014 - 13:12
अंकल टॉमला नायतर अंकल सॅमला फोन लाव असे सांगत असेल! तसा प्रश्न आपल्याकडेही, एकापेक्षा जास्त काका-मामा असतील, तर येणारच!

आशु जोग Wed, 07/30/2014 - 14:03
तसा प्रश्न आपल्याकडेही, एकापेक्षा जास्त काका-मामा असतील, तर येणारच! ती पुढची गोष्ट आहे. पण यातून आपणच नेमकेपणाची गरज प्रकट करताय.

सुनील Wed, 07/30/2014 - 14:16
पण यातून आपणच नेमकेपणाची गरज प्रकट करताय
अजिबात नाही. प्रत्येक समाजाच्या नेमकेपणाच्या गरजा वेगळ्या. त्यांना अंकल+नाव पुरेसे वाटत असेल तर चोंबडेपणा करणारे आपण कोण? मागे मीच एका प्रतिसादात लिहिल्याप्रमाणे, मराठी जनांना आजी-आजोबा म्हणणे पुरेसे वाटते. ते आईच्या बाजूचे की वडिलांच्या याच्यात फरक करण्याची गरज वाटत नाही. परंतु उत्तर भारतीयांना बहुधा ती वाटते म्हणून ते दादा-दादी आणि नाना-नानी अशी संबोधने वापरतात!

तुमचा अभिषेक Tue, 07/29/2014 - 23:01
सहमत, भाषेतले असले विचित्र प्रकार डोक्यातील जास्त मेमरी आणि शक्ती खातात. तसेच मराठीत शिकूनही आमचे काही अडले नाही असे म्हणणार्‍यांनी मातृभाषेतच शिकल्याने आमचा फायदा झाला असा विचार (जो योग्यच आहे) केला पाहिजे, पसरवला पाहिजे. स्वतासाठी म्हणून आधी मातृभाषा शिकावी आणि मग इतरांशी संवाद साधायला परकीय भाषा. त्यातही मातृभाषा मराठी असेल (जी संस्कृतवरून आली आहे) तर नक्कीच ती आधी शिकावी. खास करून बुद्धीवंतानी मातृभाषेतच (मराठीतच) शिकावे आणि ज्यांची बुद्धीमत्ता जेमतेम आहे ज्यावर ते आयुष्यात कारकूनीच करू शकतात अश्यांनी ईंग्लिशचा रस्ता धरावे. प्रॉब्लेम त्यांचा होतो जे मराठीत शिकतात पण ईंग्लिश शिकत नाहीत किंवा शिकायचा आळस करतात. त्यामुळे जिथेतिथे त्यांचे घोडे अडते आणि मग अश्यांमुळे मराठीत शिकणे हानीकारक असा चुकीचा समज प्रचलित होतो. !

आशु जोग Fri, 05/08/2015 - 12:44
आत्ताच एक धागा पाहीला माध्यमासंबंधी इंग्रजीची बरीच भलामण करणारा "फक्त इंग्रजीने भागेल..? भविष्यवेध २०३०" असो पण ज्ञान मिळवताना माध्यम महत्त्वाचे असतेच. C for Cat ज्या लहान मुलांना अक्षर ओळखही नसते त्यांना सी फॉर सॅट हे समजावून घ्यायला सोपं आहे नाहीतर मग सी ला की तरी म्हणा म्हणजे मग की फॉर कॅट असं तरी म्हणता येइल इथे एखादी भाषा माझी आहे असा विचार न करता तटस्थपणे विचार करण्याचा प्रयत्न केला आहे

आशु जोग Fri, 02/03/2017 - 19:46
विनोद तावडे यांनी मराठी माध्यम, इंग्रजी माध्यम याविषयी काही विचार मांडले आहेत ! https://www.youtube.com/watch?v=9MUEp1vGOpo आपण अवश्य ऐका !

आशु जोग Wed, 11/27/2019 - 16:22
आज ह्यो लेख पघितला म्हणून शेयर करायला आलो इंग्रजी या मातृभाषांसाठी परकी भाषा आहे. या भाषांचे इंग्रजीशी साम्य नाही. भाषिक रचनेच्या दृष्टीनेही ती परकी आहे. शिवाय नित्य ऐकण्या-बोलण्यातील नाही. त्यामुळे इंग्रजी 'येणे' किंवा 'शिकणे' हे वेळखाऊ व अवघड होते. या पार्श्वभूमीवर, इंग्रजी माध्यमातून शिकताना मुलांना प्रथम ही परकी असलेली इंग्रजी भाषा शिकावी लागते आणि मग अनेक विषयांमधील संकल्पना शिकाव्या लागतात. या दोन टप्प्यांमुळे इंग्रजी माध्यमाच्या शाळेत संकल्पना स्पष्ट होत नाहीत. पाया पक्का होत नाही मराठवाडी, नागपुरी, अहिराणी या प्रादेशिक बोलींच्या, तसेच कोरकू गोंडी, पारधी, कैकाडी, या आदिवासी व भटक्या बोलींच्या समूहासाठी मराठी ही संपर्क भाषा आहे. म्हणजे संवाद करण्यासाठी मराठी या सामायिक भाषेचा उपयोग होतो. संपर्काची सरकारी भाषाही मराठी आहे. म्हणजे निवेदने, अर्ज, तक्रारी हे सर्व मराठीत करणे सोयीचे जाते. शिक्षण घेण्यासाठीही मराठी ही एक सामायिक भाषा सरकारला सोयीचे जाते. ५६ मातृभाषांमधून शिक्षण देणे अवघड आहे असं ही लेखिका म्हणते आहे

हेमंत सुरेश वाघे Sat, 07/05/2025 - 07:59
संस्कृत हि संगणकासाठी सुयोग्य भाषा आहे - अजून या फेकावंर विश्वास आहे ? या संस्कृतच्या फेका चाळीस वर्ष पूर्वी ऐकल्या होत्या , मी शाळेत असताना . अजून त्यात काहीही झाले नाही , तरी लोकांचा विश्वास बसतो अजून ? चाळीस वर्ष आणि आता किणी सांगेल का संस्कृत कशासाठी वापरली गेली ? मी प्रोग्रामिंग किंवा कोडिंग मध्ये नाही पण इतके ओळखीचे आहेत त्यांच्याकडून कधी संस्कृत कोठे वापरली गेली असे ऐकले नाही . नक्की काय करण्यासाठी हि वापरली गेली जर वापरत असतील तर ? शास्त्र आणि तांत्रिक क्षेत्रात उपयोग असेल तर संशोधन होते आणि आर्थिक उपयोग असेल तर बरेच होते . यातही काही अंदाज होते ते चुकले आहेत . शाळेत असताना २००० नंतर माणूस अनेक ग्रहांवर जाईल आणि अवकाश गमन हे अनेकांचे करिअर असेल असा शास्त्रद्न्य अंदाज करायचे , आता आहे असे कि १९७२ नंतर माणूस चंद्रावर गेला नाही . पण ऐकणं कल्पना नव्हती असल्या तांत्रिक क्षेत्रात लोक काम करत आहेत . स्पेस हे मोठ्या प्रमाणात करिअर यावर कोणी बोलत नाही - संस्कृत वरच्या फेका मात्र काहीही सिद्ध झाले नाही तरी चालू दिसतात संगणक क्षेत्रात संस्कृत कोठे वापरली जाते ? कोणत्या प्रकारच्या प्रोग्रामिंग मध्ये . हि निरुपयोगी भाषा शिकलेले फक्त हे स्किल येते / हे अजून एक स्किल येते म्हणून कोणत्या प्रोग्रामिंग कंपनीने रिक्रूट केले आहेत . त्यांनी कोणत्या प्रोग्रॅम वर काम केले ? असल्याचं फेका अजून हि ऐकल्या होत्या कि मराठी माध्यमातून शिकले कि शास्त्र विषय अधिक चांगले समजायला मदत होते . मराठी माध्यमातून शिकले तरी इंग्लिश संबंधी कोर्स करायला काहीही अडचण येत नाही . ( इकडे मराठी च्या जागी मातृभाषा टाका ) हे मराठी माध्यमातून शास्त्र समजलेले लोक जिकडे समजुतीचा कास लागतो असल्या IIT मध्ये अतिशय कमी दिसायचे - बॅच मध्ये किती मुले असतात आणि त्यात मराठी माध्यमाची किती हे पहिले कि प्रमाण कळेल .

मुक्त विहारि Mon, 07/21/2014 - 21:14
अंकल म्ह्णजे नक्की कोण? काका की मामा आणि आँटी म्हणजे नक्की कोण? काकी की आत्या की मामी, हे प्रश्र्न इंग्रजांना पडले की नाहीत, ते माहीत नाही. पण मी शाळेत हा प्रश्र्न विचारला आणि त्याचा एकच परीणाम मिळाला. इंग्रजी भाषा जशी शिकवल्या जाते, तशीच शिका आणि एकदाचे दहावी पास व्हा..

मराठी कथालेखक Tue, 07/22/2014 - 11:20
अंकल म्ह्णजे नक्की कोण? काका की मामा आणि आँटी म्हणजे नक्की कोण? काकी की आत्या की मामी,
मला वाटतं हा भाषेपेक्षा संस्कृतीचा प्रश्न आहे. मराठीतही काही ठिकाणी आत्येच्या नवर्‍याला मामा तर कुठे काका म्हणतात. मावशीच्या नवर्‍याकरिता वेगळा शब्द नाही. हिंदीमध्ये तसा आहे (मौसाजी, फूफाजी).

सुनील Tue, 07/22/2014 - 11:38
हा भाषेपेक्षा संस्कृतीचा प्रश्न आहे
केवळ संस्कृतीच नव्हे तर ज्या परिसरात ती भाषा प्रामुख्याने बोलली जाते तेथील पर्यावरणदेखिल! मराठीत आई आणि वडिल दोघांच्या आई-वडिलांना आजी-आजोबा म्हणतात. तर हिंदीत दादा-दादी (वडिलांचे आई-वडिल) तर नाना-नानी (आईचे आई-वडिल), असे वेगळे शब्द आहेत. म्हणून काय हिंदी मराठीपेक्षा वरचढ ठरते? (राज ठाकरेंना विचारायला पाहिजे!) ;) पर्यावरणाचादेखिल खूप परिणाम होतो. महाराष्ट्रात (काही ठिकाणी) गारा पडतात. म्हणून तो शब्द मराठीत आहे. पण आईस आणि स्नो ह्या दोन इंग्रजी शब्दांची बोळवण बर्फ ह्या एकाच शब्दात आपण करतो. नै का?

एस Tue, 07/22/2014 - 13:27
आईस आणि स्नो ह्या दोन इंग्रजी शब्दांची बोळवण बर्फ ह्या एकाच शब्दात आपण करतो. नै का?
आईस ला बर्फ आणि स्नो ला हिम असे म्हणतात. उदा. "उसाच्या रसात जरा बर्फ घालून दे." किंवा "काल श्रीनगर येथे जोरदार हिमवर्षाव झाला." बाकी तुमच्या प्रतिसादाचं एक उदाहरण म्हणजे मराठीत उंट या प्राण्याला तेवढा एकच शब्द आहे. पण अरबीमध्ये उंटासाठी किमान पंचेचाळीस प्रतिशब्द आहेत. अजून एक उदाहरण म्हणजे संत एकनाथांनी प्राकृत भाषेला कमी आणि संस्कृतास श्रेष्ठ मानणार्‍यांना एका ठिकाणी दिलेले प्रत्युत्तर. त्यात मूळ संस्कृत 'घट' या शब्दाला प्राकृतात किती प्रतिशब्द आहेत याची जंत्रीच दिली होती. (माझ्याकडे आत्ता मूळ काव्य नसल्याने संदर्भ देता येणार नाही.)

वाचक्नवी Mon, 08/04/2014 - 19:09
>>मूळ संस्कृत 'घट' या शब्दाला प्राकृतात किती प्रतिशब्द आहेत याची जंत्रीच दिली होती. (माझ्याकडे आत्ता मूळ काव्य नसल्याने संदर्भ देता येणार नाही.) >> हा घ्या संदर्भ : संस्कृते घटु म्हणती । आतां तयाचे भेद किती। कवणा घटाची प्राप्ती। पावावी तेणें? हारा, डेरा, रांजणु। कैसी?... ऐसे प्रतिभाषे वेगळाले। घट असती नामाथिले। एकें संस्कृतें सर्व कळे। ऐसें कैसेन? (महाराष्ट्र - गाथा, पृ. २८)

वाचक्नवी Mon, 08/04/2014 - 19:19
संस्कृतें घटु म्हणती| आतां तया घटांचे भेद किती| कवण्या घटाची प्राप्ती | पावावी तेणें ?|| हारा, डेरा, रांजणू | मुढा, पगडा, आनू| सुगड, तौली, सुजाणू| कैसी बोलेल? धडीं, घागरी, घडौली| आळंदें, वाचिकें, बौळी| चिटकी, मोरवा, पातेली| सांजवणे तें| ऐसे प्रतिभाषें वेगळाले| घट असती नामाथिले| एकें संस्कृतें सर्व कळें ऐसें कैसें न?

बाळ सप्रे Tue, 07/22/2014 - 13:31
+११ भाषा, संस्कृती, पर्यावरण याबरोबरच लिपीचाही प्रभाव असतो.. आणखी एक उदाहरण.. pen म्हणजे पेन आणि pain सुद्धा पेनच!!.. वेगळा उच्चार लिहिता येत नाही.. कन्नड भाषेत ए स्वरासाठीदेखिल र्‍हस्व ए आणि दीर्घ ए वेगळा आहे pen साठी र्‍हस्व ए आणि pain साठी दीर्घ ए वापरता येतो..

आशु जोग गुरुवार, 08/14/2014 - 12:07
इथे संस्कृती वगैरे गोष्टी करून आपण बरीच गल्लत करत आहोत. बर्फ स्नो आइस, जीन्स टॉप त्यावर पदर हे प्रश्न आपल्याला शब्द कधी पडतात ? माध्यम म्हणून इंग्रजी वापरतो त्याबद्दल इथे आपण विचार करत आहोत.

आदूबाळ Mon, 07/21/2014 - 21:28
तसं काय नाना प्रत्येक भाषा शिकायला अवघडच असतीय की. आणि प्रत्येक भाषेच्या खोडी असणारच. उगाच इंग्रजीला कशाला झोडायचं? उदा. पुण्याला पुण्याचं काम करतो. भाग्याच्या भाग्याची काय महती सांगावी.

असंका Mon, 07/21/2014 - 21:36
ह्या लेखात एक महत्त्वाचा भाग, 'एका मूळ शब्दातून निघणारे सारखे शब्द' -मराठी भाषेत असणे आणि इंग्रजी भाषेत नसणे याचा आहे. हे मी पूर्वीपण वाचले आहे. माझ्या मते सावरकरांच्या एका लेखात, पण खात्री नाही. आपण नक्की सांगू शकाल, कुणाचे विचार आहेत हे?

फेरफटका Mon, 07/21/2014 - 21:50
मराठी आणी ईंग्रजी ह्या दोन भाषांची तुलना कशासाठी करायची पण? दोन्ही स्वतंत्र भाषा आहेत, दोघींचं स्वतंत्र अस्तित्व, महत्व, स्थान (भौगोलिक, प्रादेशिक, राजकीय वगैरे) आहे. हा अट्टाहास कशासाठी की दोन्ही भाषांतले शब्द interchangeable असावेत?

मुक्त विहारि Mon, 07/21/2014 - 22:11
अट्टाहास नाहीच. पण मुळात इंग्रजी ही अपरीपक्व भाषा आहे, हे एकदा मान्य केले की बरेच प्रश्र्न सुटतात. Gopal's aunty came at home.At that time Seeta went to her uncles's house. ह्याचे भाषांतर करा, असे सांगीतले तर १० मुले १० प्रकाराने ह्याचे भाषांतर करतील. गोपाळची आत्या घरात आली.त्यावेळी सीता काकांकडे गेली होती. (हे पण वाक्य बरोबर) गोपाळची मावशी घरात आली.त्यावेळी सीता काकांकडे गेली होती. (आणि हे पण वाक्य बरोबर.) बादवे, Gopalला, आम्ही, गोपाळच म्हणायचो आणि गोपाळच म्हणणार.तो अर्धा मार्क गेला उडत. ह्या अंकल-आँटीने आणि गोपाल-सीतेने आमचे अख्खे बालपण वाया घालवले. आमच्या पाचवीला ते (गोपाल-सीता) जे काही पूजले ते पार आमचे दाहावीत दहावे घालूनच सोडले.

भिंगरी Tue, 07/22/2014 - 14:51
हो गोपाल सीता लीला .............. पण खादाड सुरेशचा हेवा वाटायचा मस्त झोपा काढायचा.(पण त्याला पोहता येत होत.) विषयांतर झालं (क्षमस्व) पण शाळेचे दिवस आठवले.

असंका Mon, 07/21/2014 - 22:33
तुलना अशासाठी करायची की निर्णय घेणे सोपे व्हावे. इथे हीब्रू आणि मँडेरीन या भाषेत तुलना केली जात नाहिये. दोन अशा भाषांमध्ये तुलना होत आहे, ज्यांच्यातील आता कुठली भाषा वापरायची हा निर्णय आपल्याला पदो पदी घ्यावा लागतो. आपला निर्णय जर सयुक्तिक असणे अपेक्षित असेल, तर आपण उपलब्ध पर्यायातील सर्वोत्तम भाषा निवडताल. पण सर्वोत्तम भाषा कुठली हे ठरवण्यासाठी तुलना करणे भाग आहे.

सामान्यनागरिक Tue, 07/29/2014 - 22:19
मराठीत शिकूनही आमचे काही वाइट झाले नाही" असे आमच्याकडचे काही मराठी वैज्ञानिक सांगतात. याउलट "मराठीतून शिकल्यानेच आपले भले झाले" ही शक्यता ते का विचारात घेत नाहीत. अहो हल्ली सगळे मराठी लोकच आपल्या मुला मुलींना ईग्रजी माध्यमातुन शिकवतात- कारण ते बरं पडतं हो ! आंम्हाला ना खुप मागे रहावं लागलं ईंग्लीश मिडीयम मधे न शिकल्याने ! अश्या लोकांना काय सांगावे ? तुम्ही शंभर मुलं निवडा आणी त्यांनी ईंग्रजीत पन्नस वाक्यांचा निबंध लिहायला लावा. जे व्यवस्थीत लिहीतील ते नक्कीच मराठी माध्यमातुन ( किंवा त्यांच्या मातृभाषेतुन ) शिकलेले असतील ! ईम्ग्रजी माध्यमातुन शिकलेले पाच दहाच निघतील. ई. पहिली ते दहावी मातृभाषेतुनच शिकले पाहिजे ! नाहीतर मेंदुच्या क्षमतेची वाट लागते!

आयुर्हित Mon, 07/21/2014 - 21:56
नशिब, आता का होईना, बोललात हे फार बरे झाले. खरे आहे आपले. महाराष्ट्रात ज्ञानदानात असलेले इंग्रजी भाषेचे/माध्यमांचे खुळ जाईल तो सुदिनच म्हणायचा. माझा म-हाठाची बोलु कौतुके। परि अम्रुताते पैजा जिंके। ऎसि अक्षरे रसिके। मेळविन॥ इति संत ज्ञानेश्वर

असंका Mon, 07/21/2014 - 22:05
तुलना अशासाठी करायची की निर्णय घेणे सोपे व्हावे. इथे हीब्रू आणि मँडेरीन या भाषेत तुलना केली जात नाहिये. दोन अशा भाषांमध्ये तुलना होत आहे, ज्यांच्यातील आता कुठली भाषा वापरायची हा निर्णय आपल्याला पदो पदी घ्यावा लागतो. आपला निर्णय जर सयुक्तिक असणे अपेक्षित असेल, तर आपण उपलब्ध पर्यायातील सर्वोत्तम भाषा निवडताल. पण सर्वोत्तम भाषा कुठली हे ठरवण्यासाठी तुलना करणे भाग आहे.

आशु जोग Mon, 07/21/2014 - 22:07
अलिकडे काही कारणामुळे या विषयाचा मला विचार करावा लागला. मूळात इंग्रजी ही एकच भाषा आहे का ? मराठीत सुद्धा अनेक परकीय शब्द शतकानुशतके राहूनदेखील आपले परकेपण घालवू शकलेले नाहीत... त्यामुळे नवे नवे शब्द आले की भाषा समर्थ होते. असे म्हणता येइल का...

आयुर्हित Mon, 07/21/2014 - 23:20
किमान दोन तपांपूर्वी वि. वा. शिरवाडकरांनी इंग्रजीच्या सांस्कृतिक आक्रमणाचा धोका ओळखला होता. मराठीतील एक हिमशिखर वि. वा. शिरवाडकर यांचा एक जुना लेख(सुमारे २०-३० वर्षांपूर्वींचा) वाचनात आला. त्यात त्यांनी मराठीबाबत जे काही भाष्य केले आहे, ते सर्वांनाच भावेल आणि मराठीचा दुस्वास करणाऱ्यांच्या डोळ्यात अंजन घालेल, असे वाटले. म्हणून त्या लेखाचा संक्षिप्त गोषवारा सोबत जोडत आहे. इंग्रजीशिवाय पर्याय नाही, असे जे कोणी मराठीजन म्हणत असतील त्यांनी तर तो अवश्य वाचावा. कारण समोरून येणाऱ्या शत्रुपेक्षा अस्तनीतले निखारे केव्हाही जास्त धोकादायक असतात. “शब्द म्हणजे केवळ कोशातील एक निर्जीव नोंद नसते. शब्द माणसाच्या जीवनपध्दतीतून, म्हणजेच त्यांच्या संस्कृतीतून निर्माण झालेले असतात. त्यांना एक सांस्कृतिक आशय असतो. कोशातील अर्थापेक्षा हा अधिक असतो. ज्योतीच्या भोवती एक प्रकाशाचं वलय असतं त्याप्रमाणे हा अधिक आशय त्या शब्दांभोवती असतो. म्हणून भाषांतरित शब्दानं त्याचा विशिष्ट कोरडा अर्थ मनात निपजेल, पण त्याच्या या वलयाचा, भावनेचा ओलावा मनात उतरणार नाही. शब्दांना आणि पर्यायाने भाषेला कोशार्थापेक्षा अधिक असा एक सांस्कृतिक आशय असतो. लाखो लोक तो शब्द त्या अधिकार्थानं वापरत असतात आणि म्हणूनच त्या शब्दाच्या वा भाषेच्या दुव्यानं आपण त्यांच्याशी, म्हणजेच भोवतालच्या समाजाशी जोडले जातो. मदर, मम्मी , डॅडी इत्यादी शब्दांनी फक्त नाती व्यक्त होतील, पण त्या नात्यातील ओलावा, जिव्हाळा, आर्तता व्यक्त होणार नाही. ती व्यक्त होतील, परस्परांच्या काळजापर्यंत पोचतील, ती आई, बाबा इत्यादी शब्दांनीच. ज्ञानेश्वरांनी मराठीबद्दल म्हटले आहे, माझ्या मऱ्हाटीची बोलु कौतुके, अमृतातेही पैजा जिंके आणि ज्ञानेश्वर-तुकारामांच्या काव्यातच तिनं अमृतावर मात केलं आहे. तिला आजच्या राजकीय, विज्ञानात्मक आणि आर्थिक व्यवहारापासून दूर ठेवून आम्ही-तिची मुलंच-तिला मागे रेटण्याचा, तिचा तेजोभंग करण्याचा, तिला मारण्याचा प्रयत्न करीत आहोत. पं. नेहरू म्हणाले होते की इंग्रजी भाषा जगाच्या ज्ञानाकडे उघडणारी खिडकी आहे पण खिडक्या हवेत बांधता येत नाहीत. त्यासाठी आधी घर बांधायला हवं. मित्रा, तू मुलांना इंग्रजी जरूर शिकव. शिकवायला हव. पण त्यांचा मराठीशी, मायभाषेशी असलेले संबंध तोडू नकोस. तो सुरक्षित ठेव. हा संबंध सुटला तर ती देशात राहूनही परदेशी होतील. भाषेच्या द्वाराच माणसाच्या अस्तित्वाची सांस्कृतिक पाळंमुळं समाजात पसरलेली असतात. ती खणून काढणं म्हणजे सुसंस्कृत, समृध्द जीवन त्यांना नाकारण्यासारखं आहे.” साभारः …अमृतातेही पैजा जिंके

रामपुरी Tue, 07/22/2014 - 04:42
अश्या कित्येक उणीवा मराठी भाषेतल्याही सांगता येतील. कुठलीही भाषा परिपूर्ण नाही आणि असूही शकत नाही. कारण एकदा परिपूर्ण म्हटल्यावर त्यात बदल संभवत नाही. उदा. टेबल, रेल्वे यासारखे अनेक शब्द मराठीत रूढ झाले आहेत. या नवीन शब्दांचे लिंग मराठीत कुठल्या नियमाने ठरवतात? इथे 'चप्पल' या मराठी शब्दाचे लिंग सुद्धा नक्की ठरलेलं नाही. हे फक्त एक उदाहरण आहे (आता हेच वाक्य कसे बोलले जाते यावर त्याची अर्थछटा बदलते. जर इतकी भाषा परिपूर्ण असेल तर मला ज्या अर्थाचे वाक्य अभिप्रेत आहे ते तसेच का लिहिता येऊ नये?). मोठ्ठी जिलबी पाडता येईल पण असो... (अवांतर: "संस्कृतचे उदाहरण हे फक्त तुलनेपुरते दिलेले आहे. त्यामुळे तेवढ्याच खुंटीला लोंबकळून झोके घेत बसू नये. विषय इंग्रजी हाच आहे" हे वाक्य बेहद्द (हा शब्द मराठी की उर्दू?) आवडलं.)

आयुर्हित Tue, 07/22/2014 - 10:06
पुल्लिगः तो बुट होतो, पण स्त्रिलिंगः ती चप्पल, ती सँडल, ती स्लिपर, ती कोल्हापूरी चप्पल, ती खडावा, ती पादुका असेच होते. तो चप्पल असे कधिही ऐकले नाही. कुठलीही भाषा परिपूर्ण नाही,कित्येक उणीवा मराठी भाषेतल्याही सांगता येतील.: मान्य. क्रुपया येथे सांगावे जेणेकरुन त्या दुर करण्याचा प्रयत्न नक्कीच केला जाईल.

स्पा Tue, 07/22/2014 - 09:29
लेख आवडला ईंग्रजी ही अतीशय भिकार भाषा आहे असे आमचे स्पष्ट मत आहे

अत्रुप्त आत्मा Tue, 07/22/2014 - 09:44
मला सांगा .मी Mobile या शब्दाचा उच्चार मोबिले असा का करायचा नाही? जो "होतो" तो उच्चार करायचा नाही.. आणी जो "होत नाही" तो उच्चार करायचा! :-/ असे का???? :-/

मराठे Tue, 07/22/2014 - 20:48
जर शब्दाचा शेवट मुळाक्षराने(वॉवेल) (विशेषतः e) होत असेल तर त्या शब्दामधल्या मुळाक्षराचा उच्चार बदलतो (म्हणजे i चा उच्चार आय असा होत, a च उच्चार ए असा होतो). उदा: bit चा उच्चार ब्-इ-ट (बिट) असा होईल पण शेवटी e लावलात तर ब्-आइ-ट (बाईट) असा होईल. (हे मला अर्थात मी शाळेत असताना शिकवलं नव्हतं, इथे छोट्याबरोबर सिसमी स्ट्रीट बघत बघत शिकलो!!! ) सायलेंट e च्या अधिक माहितीविषयी हा लहान मुलांसठीचा विडियो बघा: http://www.starfall.com/n/skills/silent-e/play.htm?f

प्रसाद गोडबोले Mon, 07/28/2014 - 18:32
बुवा आपण उचललेला मुद्दा अप्रतिम आहे :) माझ्या माहीतीप्रमाणे पौर्वात्य भाषांमधे (समंस्कृत चायनीज जापनीज वगैरे ) ही फोनेटीक्स ची गडबड नाहीये ...जे जसे लिहाल ते तसेच वाचायचे :) इतर भाषांबद्दल बॅट्याला विचारावे लागेल .... कॉलिंग बॅट्या !!

बॅटमॅन Mon, 07/28/2014 - 18:38
प्रगो, ३ मुद्दे. कोणे एके काळी इंग्रजीतही 'लिहिले तस्सेच बोलायचे'. मग नंतर काय अवदसा आठवली कुणास ठाऊक, ग्रेट व्हॉवेल शिफ्ट नावाची कायतर भानगड झाली अन स्पेलिंग आणि उच्चाराचा घटस्फोट झाला. तरी इंग्रजी बरेच बरे आहे म्हणायचे. तिची सवय झाली म्हणून नाही, पण फ्रेंच पहा, इंग्लिश ही फोनेटिक भाषा आहे असे म्हणावेसे वाटेल =)) पौर्वात्य भाषांपैकी संस्कृतोद्भव आणि द्राविडी भाषांमध्ये तरी इंग्लिशपेक्षा बरेच जास्त प्रमाणात 'लिहिले तसे बोलतात', यद्यपि हे % १००% कधीच नसते (साधी गोष्ट बघा, नसते चा उच्चार नस्ते असा'च्' होतो). पण इंग्लिशपेक्षा बरेच जास्त असते. मात्र चिनी, जपानी, इ. बद्दल सांगता यायचं नाही. पण उर्दू लिपी बरीक बेशिस्तच हो. व्यंजनं तरी ठीक आहेत, स्वरांत कैकवेळेस मार खातात नेमका स्वर दाखवायला. बाकी अरबी, चिनी, थाई, इ.इ. चं माहिती नाही.

प्रसाद गोडबोले Mon, 07/28/2014 - 19:32
इंग्रजी बरेच बरे आहे म्हणायचे. तिची सवय झाली म्हणून नाही, पण फ्रेंच पहा, इंग्लिश ही फोनेटिक भाषा आहे असे म्हणावेसे वाटेल
मीतर ह्याचा अगदी उलट ऐकलं आहे . आयेसाय मधे लिन्ग्विस्टिक्स बराच रीसर्च होतो ब्रान्चिंग थेअरी वगैरे वापरुन काय काय करत असतात तर त्यात रीसर्च करणार्‍या एका इतालियन विद्यार्थीनी कडुन असे कळाले होते की सर्व युरोपीय भाषात इंग्लिशच विचित्र आहे , भारतात तुम्ही इंग्लिश आधी शिकता म्हणुन तुम्हाला इतर भाषा अवघड वाटतात . अवांतर १ : हा प्रतिसाद थोडा मुक्तपीठीय झाला काय :ड =))

बॅटमॅन Mon, 07/28/2014 - 19:45
इंग्लिशचं वैचित्र्य जगजाहीर आहेच, पण अन्य भाषाही काय कमी नाहीत. बाकी, त्या इतालियन तरुणीचं बरोबर आहे ते अशा अर्थी की युरोपातल्या बर्‍याच महत्त्वाच्या भाषा लॅटिनपासून आलेल्या आहेत.त्यांच्या सबफ्यामिलीला 'रोमान्स भाषा' म्हणतात. (रोमन साम्राज्याखालच्या प्रदेशातील अशा अर्थी, पण इंग्रजी अर्थही परफेक्ट आहे) उदा. इतालियन, फ्रेंच, स्पॅनिश, पोर्तुगीज़. याउलट इंग्लिश, जर्मन, स्वीडिश, डच, नॉर्स, या जर्मानिक सबफ्यामिलीतल्या आहेत. रशियन, लाटव्हियन, एस्टोनियन, इ.इ. चा अजूनेक वेगळाच ग्रूप आहे बाल्टो-स्लाव्हिक म्हणून. त्यामुळे इतालियन मातृभाषा असलेल्या व्यक्तीला फ्रेंच, झालंच तर पोर्तुगीज आणि स्पॅनिश हे इंग्लिशपेक्षा जवळ वाटणं साहजिकच आहे कारण सबफ्यामिली वेगळी आहे. पण तरी कालौघात इंग्लिशवरचे जर्मन संस्कार बरेच पुसट झालेले आहेत. त्याजागी फ्रेंच अन ल्याटिन शब्दांचा भरणा झालेला आहे. इ.स. १००० च्या आसपासची इंग्लिश पाहिलीस तर इंग्लिश वाटणारच नै, जर्मनचाच अवतार वाटेल. सर्वप्रथम जर्मन, नंतर व्हायकिंगांच्या नॉर्स भाषेतले अनेक शब्द घेऊन इंग्लिश तयार झाली, पुढे फ्रेंच भाषिक नॉर्मन राजांची सत्ता इंग्लंडवर आल्यापासून फ्रेंच अन ल्याटिनबरोबर सरमिसळ झाली. रेनेसाँमध्येही हुच्चभ्रूंनी लॅटिनाळलेली व्हर्जनच कायम केली.

आशु जोग गुरुवार, 09/11/2014 - 12:44
बालरोग तज्ञ याचा अर्थ जितक्या चटकन समजतो. तितक्या पटकन पेडियाट्रिशियनचा अर्थ कळतो का... हाडाला इंग्रजीमधे बोन म्हणतात. पण हाड तुटले की ऑर्थोपेडिककडे जावे लागते. अजून बरेच गोंधळ आहेत. कसं व्हायचं या इंग्लंडचं कळत नाही.

अत्रुप्त आत्मा Tue, 07/29/2014 - 23:56
माझं.. या भाषांन्ना एव्ह्ढच म्हणणं आहे. की एकतर तुंम्ही लिहिता ते आंम्हाला बोलू द्या कींवा मग आंम्ही बोलतो तसे आंम्हाला लिहू द्या. या इंग्रजी'त हे दोन्ही चालू देत नाहीत. हलकट लेकाचे..उगीच आंम्ही स्पेलिंग नावाच्या भिकार भानगडीमुळे कायमचे दुरावलो तिच्यापासून, आणि घोकंपंडीतांची सरशी झाली. :-/ मी MOBILEचं स्पेलिंग पण मोबिले असं फोनोटिक वाचायला सुरवात केल्या मुळे लक्षात राहिलं. नायतर एम.ओ.बी.आय.एल.इ. असं घोकुन -शिरणारा आमचा मेंदूच नै!

डॉ सुहास म्हात्रे Mon, 07/28/2014 - 20:44
ज्याला त्याला आपापली भाषा बोलायचा आणि लिहायचा हक्क असतो. एकदा ते त्या लोकांच्या अंगवळणी पडले की मग ती प्रमाणभाषा बनते आणि त्यावरून त्या भाषेचे व्याकरण बनते. त्या भाषेच्या सर्व उपर्‍या लोकांच्या मताला फाट्यावर मारले जाते. हा नियम अगदी बोलीभाषेलाही लागू पडतो. उदा. "हे वरचे असे लिहिले गेल्या आहे" या वाक्याबाबत मिपावर कोणी कोणाला "असे का???? :-/" असे विचारू शकतो का? आणि विचारलेच तर त्याला फाट्यावरच मारल्या जाते की नाही ??? :-/ ;) :) =)) याचं अजून एका उदाहरण म्हणजे: जर्मन ही बहुतांश स्वानिकी (फोनेटिक) भाषा आहे. जर्मन भाषेत e चा उच्चार सर्वसाधारणपणे ए असा होत असला शब्दातला अंत्य e चा उच्चारच गायब होतो आणि तो त्याच्या अगोदरच्या व्यंजनाचा उच्चार दीर्घ करतो... जवळपास मराठीतल्या शब्दाच्या शेवटच्या व्यंजनावरील अनुस्वारासारखा... म्हणजे करणं, बोलणं, जाणं, इत्यादीसारखा... म्हणून Danke (Thank you म्हणजे आभार) चा उच्चार डान्के असा न होता डान्कं असा होतो. हे असं का? असं विचारायचं नाही, जर्मनमध्ये ते प्रमाण आहे म्हणून करायचं. कसं !

मधुरा देशपांडे Mon, 07/28/2014 - 22:31
याचेच अजुन एक उदाहरण. G या अक्षराचा उच्चार बहुतांशी ग असा होतो. परंतु जर त्याआधी i आला तर श असा होतो. म्हणजेच geben (देणे) चा उच्चार गेबेन होतो पण billig चा उच्चार बिलिश असा होतो. याशिवाय अजुनही अनेक उदाहरणे आहेत. कुठल्याही भाषेचे जसे नियम आहेत तसेच त्या नियमांना अपवाद आहेत. इंग्रजीत उणीवा आहेतच. पण फक्त इंग्रजी कठिण आहे असे नाही वाटत.

डॉ सुहास म्हात्रे Mon, 07/28/2014 - 23:45
सहमत. König = क्योनिश = किंग = राजा. आणि शब्दाच्या मध्यभागी आणि शेवटी साधा सरळ "s = स" शब्दाच्या सुरुवातीला स्वराबरोबर आला की "s = त्स" होतो ? का ? कारण जर्मन लोक तसे म्हणतात म्हणून, बस ! :)

आनन्दा Tue, 07/22/2014 - 11:24
मराठी मातृभाषा आहे, मान्य. व्यवहारात मराठी वापरली पाहिजे, हे देखील मान्य. पण म्हणून इंग्रजी फालतू भाषा आहे हे अमान्य. तिला एक सर्वमान्य भाषा म्हणून योग्य तो सन्मान दिलाच पाहिजे. तुम्ही ज्या स्पेलिंगच्या विसंगती दिल्या आहेत त्या देखील वस्तुतः काही ना काही नियमांनी बद्धच आहेय, फक्त आपण बाह्य अभ्यासक असल्यामुळे आपल्याला ते सारे नियम माहीत नसतात एव्हढेच. अर्थवाही शब्दांच्या बाबतीत मात्र अंशतः सहमत.

मराठी कथालेखक Tue, 07/22/2014 - 11:53
प्रत्येक भाषेचं काही सामर्थ्य असतं तर काही उणीवा. तुम्ही नमूद केलेला स्मानार्थी /विरुद्धार्थी (जय/पराजय) किंवा समूहातले शब्द (राजा, राजवाडा, ई) चा मुद्दा आवडला. हे मराठी भाषेचं सामर्थ्य आहेच. लेखनाप्रमाणे उच्चार नसणे ही इंग्रजीची फार मोठी उणीव आहेच. तर लेखन आणि उच्चारात समानता हे पण मराठी भाषेचं एक सामर्थ्य आहे पण त्यास किरकोळ अपवाद आहेत. उदा: "दिव्या" उच्चारताना दि:व्या असे उचारले जाते मराठीच्या (माझ्या मते) काही उणीवा पण आहेत. जसं लिंग - वस्तूचं लिंग कशा आधारे ठरतं ? मुख्य म्हणजे निर्जीव वस्तूना लिंग का असावं हे कळत नाही. विभक्ती प्रत्यय लागताना मूळ शब्दाची मोडतोड का व्हावी ? उदा: मला 'पुणेला' जायचं असताना मी पोहोचतो मात्र 'पुण्याला' !! तसेच मराठी भाषा/संस्कृतीत एकेरीत वा/आदरार्थी बहूवचन वापरुन बोलण्याने कधी कधी नात्यात /संबंधात गुंता निर्माण होतो.

प्रभाकर पेठकर Tue, 07/22/2014 - 12:10
आपल्या मुलाच्या ओळखितल्या माणसांना (उदा. त्याचे शिक्षक, मित्र-मैत्रिणी इ.इ.), त्याच्या-माझ्या नात्याची ओळख कशी करून द्यावी कधी कळत नाही. १) मी त्याचे वडील? २) मी त्याचे बाप? ३) मी त्याचा वडील? ४) मी त्याचा बाप? फार अवघड वाटतं. त्या पेक्षा 'मैं उसका पिता हूँ।' किंवा 'I am his father.' जास्त सोयिस्कर वाटतं. 'तो माझा मुलगा आहे' ही पळवाट वाटते.

मराठी कथालेखक Tue, 07/22/2014 - 12:15
एकदम रास्त समस्या. पण आजकाल 'बाबा' एकेरी होवू लागला आहे. त्यामुळे 'मी त्याचा बाबा बोलतोय' असं म्हणू शकता (किंवा निदान ५-१० वर्षांनंतरचे बाप असं म्हणू शकतील)

प्रमोद देर्देकर Tue, 07/22/2014 - 12:47
अहो पेठकर साहेब असाच प्रश्न बायकोच्या बाबतीत ही होतो कि. फोनवर आपण कोण बोलताय म्हंटल्यावर मी तिचा नवरा बोलतोय किंवा मी तिचा मिस्टर असे वा मी तिचा/ तिचे यजमान बोलतोय असे नाही म्हणता येत. मग इथेही पळवाट शोधत मी तिची ओळख करताना ही माझी पत्नी किंवा माझ्या पत्नीला हा फोन द्या असे म्हणतो. *unknw*

नाखु Tue, 07/22/2014 - 12:13
१.उदर निर्वाहासाठी - चांगली नोकरी-उच्चशिक्षण यासाठी इंग्रजी २.आणि उदर निर्वाह का करायचा त्यासाठी (मराठी) मातृभाषा. म्हणजे आपली आवड्-सुसवांद्-कलास्वाद्-संगीत-वाचन्-संस्कार आप्ल्या आईच्या भाषेत नीट आकलन् होतील ना! इंग्रजी चे गोडवे गाताना मराठी कशी मागास आणी कूपमंडूक आहे असा अविर्भाव नकोच. मातृभाषा महत्व जाणल्यानेच सर्व भाषीक लेखकांनी (उ.दा.पु.ल्./गिरिश कर्नाड) उत्तमोत्तम साहीत्य आप्लया मातृभाषेत अनुवादित केले आहे.

आशु जोग Tue, 07/22/2014 - 12:56
शिक्षणासाठी कोणते माध्यम असावे हा मुद्दा मी मांडत नाहीये. दुसरी गोष्ट मराठी ही माझी भाषा आहे म्हणून ती श्रेष्ठ हाही माझा आविर्भाव नाही. अगती तटस्थपणे चर्चा व्हावी

आदिजोशी Tue, 07/22/2014 - 14:28
काका = Paternal uncle आत्या = Paternal aunty मामा = Maternal uncle मावशी = Maternal aunty असे मूळ इंग्रजी शब्द आहेत. दीर आणि जाऊ काय संबंध आहे? पण brother-in-law आणि sister-in-law म्हणाल्यावर कसे पटकन कळतं. मराठी माध्यमातल्या बहुसंख्य शिक्षकांचेच इंग्रजी भयाण असल्याने आड्यातलेच लोट्यात येणार ह्या न्यायाने मुलांचेही इंग्रजी भिकार असते. ती त्या भाषेची चूक नाही. तुमचे शिक्षक आणि भाषा मुळातून शिकायचा उत्साह ह्यावर सगळं अवलंबून आहे. प्रत्येच भाषेत उणिवा असतात तसेच प्रत्येक भाषेची बलस्थानेही असतात. शिक्षकांनी भाषेची गोडी लावण्याऐवजी मार्कांपुरती भाषा शिकवली की असंच होणार. इतर राज्यांमधल्या मुलांच्या हिंदीची अशीच अवस्था नसते काय? 'अर्थ, अर्थपुरवठा, अर्थगृह' हे जसं मराठीत आहे तसंच इंग्रजीत bank, banking, banker, bankability, bankrupt, bankroll, bankable आहेच की. त्यामुळे मला जे सोयीचे ते त्या भाषेत नाही म्हणून भाषेला भिकार ठरवू नये. मराठी भाषेच्या कसोट्यांवर पूर्णपणे एकच भाषा उतरू शकते = मराठी. त्यामुळे वडाची साल पिंपळाला लावायचा प्रयत्न करू नये. तुमची मेमरी, आकलनक्षमता, उच्चार लक्षात ठेवायची कुवत ह्यावरून भाषेची ताकद जोखू नये. ज्या लोकांना पेन आणि पेन् ह्यांच्या उच्चारातला फरक कळत नाही त्यांनी तर मुळीच बोलू नये.

मराठी कथालेखक Tue, 07/22/2014 - 14:47
दीर आणि जाऊ काय संबंध आहे? पण brother-in-law आणि sister-in-law म्हणाल्यावर कसे पटकन कळतं.
sister-in-law म्हणजे मेहूणी (बायकोची बहीण) की वहिनी (भावाची बायको) हे स्पष्ट होत नाही. काका = Paternal uncle हे खरे असले तरी एका शब्दा ऐवजी दोन शब्द लागलेत. मग तर तसे अनेक शब्दांत काहीही वर्णन होवू शकते. हिंदीमध्ये तर दीर (नवर्‍यापेक्षा) मोठा आहे की लहान आहे त्यावरुन जेठ /देवर असे शब्द वापरले जातात. थोडक्यात काय तर भाषा ही त्या त्या संमाजाची /संस्कृतीची गरज पुर्ण करण्यासाठी विकसित झालेली असते. एका समाजाची /संस्कृतीची गरज दुसर्‍या भाषेतून पुर्ण व्हायलाच हवी असा अट्टहास असू नये. नाहीतर ते जीन्स आणि टॉप घालून "आता डोक्यावरुन पदर कसा घेवू ?" असे म्हणण्यासारखे असेल. कोणत्याही भाषेला हलके मानन्याचे कारण नाही. तुम्ही जी भाषा वापराल ती मनापासून वापरा, तिची गोडी लागली की त्यातील अनेक पैलू तुमच्यासमोर येतील. अनेक भाषांवर प्रभुत्व गाजवता येईल.

आदिजोशी Tue, 07/22/2014 - 20:45
थोडक्यात काय तर भाषा ही त्या त्या संमाजाची /संस्कृतीची गरज पुर्ण करण्यासाठी विकसित झालेली असते. एका समाजाची /संस्कृतीची गरज दुसर्‍या भाषेतून पुर्ण व्हायलाच हवी असा अट्टहास असू नये. नाहीतर ते जीन्स आणि टॉप घालून "आता डोक्यावरुन पदर कसा घेवू ?" असे म्हणण्यासारखे असेल. १०० लाईक्स

राजेंद्र मेहेंदळे Tue, 07/22/2014 - 14:49
सहमत...भाषा चांगली वाइट म्हणण्यपेक्षा कशात काय चांगले आहे ते घ्यावे आणि आपला फायदा करुन घ्यावा..उच्च शिक्षणासाठी इंग्रजीला पर्याय नाही असे माझे स्पष्ट मत आहे...मग तुम्ही कितीही वाइट म्हणा तस्मात दोन्ही आपापल्या जागी योग्य

ऋतुराज चित्रे Tue, 07/22/2014 - 16:35
भाषे भाषेत तुलना नकोच. फक्त प्रत्येक भाषेचे नियम पाळावे. मारुती गाडी घेतली असे बोलावे , मारुती घेतली असे बोलून ब्रम्हचारी मारूतीचे लिंग बदलू नये.

अभिजित - १ Tue, 07/22/2014 - 20:41
जीत आणि जेते या २ शब्दांचा अर्थ काय ? जीत म्हणजे हरणारा / LOSER ? आणि जेते म्हणजे जिंकणारे / winner ? रावणाचा मुलगा इंद्रजीत . म्हणजे इंद्राला जीत करणारा ? थोडक्यात इंद्राला हरवणारा .. पण मग हार जीत हे विरुद्ध अर्थी शब्द आहे ना ? जसे कि खेळात हार जीत हि होणारच. म्हणजे कधी जिंकणार / कधी हरणार .. इथे हार = loser आणि जीत = winner. कोणी याच्यावर प्रकाश टाकेल काय ? या जीत चा मोठ्ठा लोचा आहे !!

असंका Wed, 07/23/2014 - 08:13
अहो त्याहून मोठा लोचा त्या हाराचा आहे.हारांचे असंख्य प्रकार आहेत- मोत्याचा हार, चपलाहार, पोहेहार, झेंडूच्या फुलांचा हार इ. इंद्रजिताने नक्की कुठला हार दिला म्हणे इंद्राला?

आनन्दिता Mon, 07/28/2014 - 22:32
युद्धाच्या विजयाच्या बाबतीत जो अर्थ अभिप्रेत असतो त्यात, जीत :- पराजीत जेते :- विजेते असं काहिसं असावं..

मराठी कथालेखक Wed, 07/23/2014 - 11:34
मराठीतली अजून एक गंमत ती डबी ...मग ती हळू हळू मोठी होत गेली की तिचा होतो डबा. पण नेमकी किती मोठी झाली की डबी चा डबा व्हावा हे स्पष्ट नाही.

सुनील Wed, 07/23/2014 - 11:41
जुन्या कंपनीतील एका मुलीला (अत्यंत कमी जेवण आणणार्‍या) आम्ही जेवणाचा डबा आणतेस की डबी, असे चिडवीत असू!

आशु जोग Mon, 07/28/2014 - 16:24
हा भाषेपेक्षा संस्कृतीचा प्रश्न आहे
संस्कृती बदलली तरी काका, मामा आत्या काकू ही नाती कशी बदलू शकतील नाही कळले. जी गोष्ट आहे ती आहे असे म्हणून आपण उगीच डीफेंड करीत बसतो. ही अडचण इंग्रजांनाही जाणवत असणार... विचारा त्यांना

मराठी कथालेखक Wed, 07/30/2014 - 12:42
संस्कृती बदलली तरी काका, मामा आत्या काकू ही नाती कशी बदलू शकतील नाही कळले
अहो नाती बदलत नसली तरी नात्यात भेद करण्याची गरज इंग्रजांना पडत नसणार इतकच. म्हणजे अंकल हा अंकल मग तो काका आहे, मामा आहे, मावशीचा नवरा की आत्येचा नवरा याने इंग्रज माणसाला फरक पडत नाही (म्हणजे नसावा) . साधारण बापाच्या वयाचा नात्यातला माणूस हा अंकल आणि आईच्या वयाची नात्यातली स्त्री ही आंटी इतकं त्यांना पुरेसं असेल. आपलं तसं नसतं आपले काकाशी असलेले भावबंध, मामाशी असलेले भावबंध यात फरक असतो. तसेच आधी म्हंटल्याप्रमाणे मराठी स्त्री करिता दीर हा दीर असतो, तो लहान की मोठा याने तिला फार फरक पडत नसावा. तेच उत्तर भारतातील स्त्रीकरिता दीर हा नवर्‍यापेक्षा मोठा (जेठ) आहे की लहान (देवर) त्याप्रमाणे नात्यात दिला जाणारा आदर, काही औपचारिकता यात फरक पडतो. उदा: नवर्‍यापेक्षा लहान दीर हा वहिनीला (मोठ्या भावाच्या बायकोला) वाकून नमस्कार करतो, अगदी ती वहिनी त्याच्यापेक्षा वयाने लहान असली तरी. थोडक्यात काय प्रत्येक संस्कृतीच्या गरजा वेगळ्या. अजून एक , हिंदी घुंघटला मराठी प्रतिशब्द काय ? कुणी म्हणेल "डोईवरचा पदर"..पण पदर आणि घुंघट यात काहीसा फरक आहेच. पदर हा घुंघटला चपखल प्रतिशब्द होवूच शकत नाही.

आशु जोग Wed, 07/30/2014 - 12:54
इंग्रजांना गरज पडत नसेल. हे कशाच्या आधारावर सांगताय... एखादी आई आपल्या बाळ्याला "अंकलला फोन लाव" सांगत असेल तेव्हा कोणते अंकल हा प्रश्न येणारच. म्हणूनच अंकल आंटीबद्दल कुणीतरी लिहीलय...

मराठी कथालेखक Wed, 07/30/2014 - 13:12
अहो मावशीला फोन लाव म्हंटलं तरी तो प्रश्न येणारच ना ? (एका पेक्षा जास्त मावशी असतील तर)
इंग्रजांना गरज पडत नसेल. हे कशाच्या आधारावर सांगताय...
साधी गोष्ट आहे त्यांना गरज पडत असती तर त्यानी त्याकरिता शब्द शोधले असतेच ना. आणि तुम्ही English बोलायचे ठरवले तरी तुम्ही आपल्या मामा, मावशी ला मामा,मावशीच म्हणाना (जसे चपातीला इंग्रजीतपण आपण chapati म्हणतो). इंग्रज येवून तुम्हाला काळ्यापाण्यावर नाही पाठवणार. तुमची गरज इंग्रजीत भागत नसेल तर तुम्ही तुमचे शब्द न्या की खुशाल इंग्रजीत. (MS Word ने spelling error दाखवली तर dictionary मध्ये add करा) बाकी इंग्रजांचं राहू द्या, तुम्ही मावशीचा नवरा आणि आत्येचा नवरा यात फरक कसा करता ते मला सांगा.

सुनील Wed, 07/30/2014 - 13:12
अंकल टॉमला नायतर अंकल सॅमला फोन लाव असे सांगत असेल! तसा प्रश्न आपल्याकडेही, एकापेक्षा जास्त काका-मामा असतील, तर येणारच!

आशु जोग Wed, 07/30/2014 - 14:03
तसा प्रश्न आपल्याकडेही, एकापेक्षा जास्त काका-मामा असतील, तर येणारच! ती पुढची गोष्ट आहे. पण यातून आपणच नेमकेपणाची गरज प्रकट करताय.

सुनील Wed, 07/30/2014 - 14:16
पण यातून आपणच नेमकेपणाची गरज प्रकट करताय
अजिबात नाही. प्रत्येक समाजाच्या नेमकेपणाच्या गरजा वेगळ्या. त्यांना अंकल+नाव पुरेसे वाटत असेल तर चोंबडेपणा करणारे आपण कोण? मागे मीच एका प्रतिसादात लिहिल्याप्रमाणे, मराठी जनांना आजी-आजोबा म्हणणे पुरेसे वाटते. ते आईच्या बाजूचे की वडिलांच्या याच्यात फरक करण्याची गरज वाटत नाही. परंतु उत्तर भारतीयांना बहुधा ती वाटते म्हणून ते दादा-दादी आणि नाना-नानी अशी संबोधने वापरतात!

तुमचा अभिषेक Tue, 07/29/2014 - 23:01
सहमत, भाषेतले असले विचित्र प्रकार डोक्यातील जास्त मेमरी आणि शक्ती खातात. तसेच मराठीत शिकूनही आमचे काही अडले नाही असे म्हणणार्‍यांनी मातृभाषेतच शिकल्याने आमचा फायदा झाला असा विचार (जो योग्यच आहे) केला पाहिजे, पसरवला पाहिजे. स्वतासाठी म्हणून आधी मातृभाषा शिकावी आणि मग इतरांशी संवाद साधायला परकीय भाषा. त्यातही मातृभाषा मराठी असेल (जी संस्कृतवरून आली आहे) तर नक्कीच ती आधी शिकावी. खास करून बुद्धीवंतानी मातृभाषेतच (मराठीतच) शिकावे आणि ज्यांची बुद्धीमत्ता जेमतेम आहे ज्यावर ते आयुष्यात कारकूनीच करू शकतात अश्यांनी ईंग्लिशचा रस्ता धरावे. प्रॉब्लेम त्यांचा होतो जे मराठीत शिकतात पण ईंग्लिश शिकत नाहीत किंवा शिकायचा आळस करतात. त्यामुळे जिथेतिथे त्यांचे घोडे अडते आणि मग अश्यांमुळे मराठीत शिकणे हानीकारक असा चुकीचा समज प्रचलित होतो. !

आशु जोग Fri, 05/08/2015 - 12:44
आत्ताच एक धागा पाहीला माध्यमासंबंधी इंग्रजीची बरीच भलामण करणारा "फक्त इंग्रजीने भागेल..? भविष्यवेध २०३०" असो पण ज्ञान मिळवताना माध्यम महत्त्वाचे असतेच. C for Cat ज्या लहान मुलांना अक्षर ओळखही नसते त्यांना सी फॉर सॅट हे समजावून घ्यायला सोपं आहे नाहीतर मग सी ला की तरी म्हणा म्हणजे मग की फॉर कॅट असं तरी म्हणता येइल इथे एखादी भाषा माझी आहे असा विचार न करता तटस्थपणे विचार करण्याचा प्रयत्न केला आहे

आशु जोग Fri, 02/03/2017 - 19:46
विनोद तावडे यांनी मराठी माध्यम, इंग्रजी माध्यम याविषयी काही विचार मांडले आहेत ! https://www.youtube.com/watch?v=9MUEp1vGOpo आपण अवश्य ऐका !

आशु जोग Wed, 11/27/2019 - 16:22
आज ह्यो लेख पघितला म्हणून शेयर करायला आलो इंग्रजी या मातृभाषांसाठी परकी भाषा आहे. या भाषांचे इंग्रजीशी साम्य नाही. भाषिक रचनेच्या दृष्टीनेही ती परकी आहे. शिवाय नित्य ऐकण्या-बोलण्यातील नाही. त्यामुळे इंग्रजी 'येणे' किंवा 'शिकणे' हे वेळखाऊ व अवघड होते. या पार्श्वभूमीवर, इंग्रजी माध्यमातून शिकताना मुलांना प्रथम ही परकी असलेली इंग्रजी भाषा शिकावी लागते आणि मग अनेक विषयांमधील संकल्पना शिकाव्या लागतात. या दोन टप्प्यांमुळे इंग्रजी माध्यमाच्या शाळेत संकल्पना स्पष्ट होत नाहीत. पाया पक्का होत नाही मराठवाडी, नागपुरी, अहिराणी या प्रादेशिक बोलींच्या, तसेच कोरकू गोंडी, पारधी, कैकाडी, या आदिवासी व भटक्या बोलींच्या समूहासाठी मराठी ही संपर्क भाषा आहे. म्हणजे संवाद करण्यासाठी मराठी या सामायिक भाषेचा उपयोग होतो. संपर्काची सरकारी भाषाही मराठी आहे. म्हणजे निवेदने, अर्ज, तक्रारी हे सर्व मराठीत करणे सोयीचे जाते. शिक्षण घेण्यासाठीही मराठी ही एक सामायिक भाषा सरकारला सोयीचे जाते. ५६ मातृभाषांमधून शिक्षण देणे अवघड आहे असं ही लेखिका म्हणते आहे

हेमंत सुरेश वाघे Sat, 07/05/2025 - 07:59
संस्कृत हि संगणकासाठी सुयोग्य भाषा आहे - अजून या फेकावंर विश्वास आहे ? या संस्कृतच्या फेका चाळीस वर्ष पूर्वी ऐकल्या होत्या , मी शाळेत असताना . अजून त्यात काहीही झाले नाही , तरी लोकांचा विश्वास बसतो अजून ? चाळीस वर्ष आणि आता किणी सांगेल का संस्कृत कशासाठी वापरली गेली ? मी प्रोग्रामिंग किंवा कोडिंग मध्ये नाही पण इतके ओळखीचे आहेत त्यांच्याकडून कधी संस्कृत कोठे वापरली गेली असे ऐकले नाही . नक्की काय करण्यासाठी हि वापरली गेली जर वापरत असतील तर ? शास्त्र आणि तांत्रिक क्षेत्रात उपयोग असेल तर संशोधन होते आणि आर्थिक उपयोग असेल तर बरेच होते . यातही काही अंदाज होते ते चुकले आहेत . शाळेत असताना २००० नंतर माणूस अनेक ग्रहांवर जाईल आणि अवकाश गमन हे अनेकांचे करिअर असेल असा शास्त्रद्न्य अंदाज करायचे , आता आहे असे कि १९७२ नंतर माणूस चंद्रावर गेला नाही . पण ऐकणं कल्पना नव्हती असल्या तांत्रिक क्षेत्रात लोक काम करत आहेत . स्पेस हे मोठ्या प्रमाणात करिअर यावर कोणी बोलत नाही - संस्कृत वरच्या फेका मात्र काहीही सिद्ध झाले नाही तरी चालू दिसतात संगणक क्षेत्रात संस्कृत कोठे वापरली जाते ? कोणत्या प्रकारच्या प्रोग्रामिंग मध्ये . हि निरुपयोगी भाषा शिकलेले फक्त हे स्किल येते / हे अजून एक स्किल येते म्हणून कोणत्या प्रोग्रामिंग कंपनीने रिक्रूट केले आहेत . त्यांनी कोणत्या प्रोग्रॅम वर काम केले ? असल्याचं फेका अजून हि ऐकल्या होत्या कि मराठी माध्यमातून शिकले कि शास्त्र विषय अधिक चांगले समजायला मदत होते . मराठी माध्यमातून शिकले तरी इंग्लिश संबंधी कोर्स करायला काहीही अडचण येत नाही . ( इकडे मराठी च्या जागी मातृभाषा टाका ) हे मराठी माध्यमातून शास्त्र समजलेले लोक जिकडे समजुतीचा कास लागतो असल्या IIT मध्ये अतिशय कमी दिसायचे - बॅच मध्ये किती मुले असतात आणि त्यात मराठी माध्यमाची किती हे पहिले कि प्रमाण कळेल .
लेखनविषय:
संस्कृती
लेखनप्रकार
माहिती
भाषा ही गोष्ट आपण वापरतो खूप पण भाषा या गोष्टीचा आपण विचार कितीसा करतो. इंग्रजी ही जागतिक भाषा आहे. इंग्रजीशिवाय तरणोपाय नाही. आता म्हणजे काय........ सगळं इंग्रजीच. इंग्रजी हे वाघिणीचे दूध आहे... ही वाक्ये आपण ऐकतो. जशीच्या तशी स्वीकारतो...पण इंग्रजी हे वाघिणीचे दूध आहे... हे वाक्य अर्धवट सांगितले जाते खरे वाक्य आहे इंग्रजी हे वाघिणीचे दूध असते तर सगळे इंग्रजी शिकलेले लोक(कारकून) असे शेळीसारखे बॅ बॅ करताना का दिसले असते. असो ! कोण काय म्हणाले याच्या पलिकडे जाऊया नाहीतर अडकायचो तिथेच... एखादी भाषा केवळ आपली मातृभाषा म्हणून ती ग्रेट असे नसते.

भुलेश्वर भ्रमंती: शनिवार २६ जुलै २०१४ रद्द

प्रचेतस ·

मुक्त विहारि Mon, 07/21/2014 - 21:26
हा पण कट्टा हुकला... ओ, वल्ली शेठ , व्रुत्तांत कुणीही लिहो, त्या शिल्पांची माहिती मात्र न विसरता आणि न कंटाळता टंकाच. बादवे, ह्या कट्ट्याचा व्रुत्तांत यु-ट्यूब मार्फत टाकला तर? नाही म्हणजे आमच्या सारख्या कमनशीबी लोकांना तेवढेच ४ क्षण आनंदात मिपाकरांसोबत घालवता येतील. आयला, ह्या पापी पेटापायी काय चुकतय आणि अज्जुन काय भोगायला लागणार आहे, कुणास ठाऊक. ता.क. : मंदिर पाहण्यास तासभर पुरेसा आहे. प्रचंड हसतोय. ही काय सत्यनारायणाची पूजा आहे काय? एका तासात संपायला. घारापूरीची ८ लेणी बघता-बघता आणि वल्लींकडून त्याचे रसग्रहण ऐकता-ऐकता एक २/४ तास कसे गेले ते पण समजले नाही. मिपाकर तुम्हाला एका तासांत सोडतील असे वाटत नाही.

एस Tue, 07/22/2014 - 12:39
मंदिर पाहण्यास तासभर पुरेसा आहे.
मंदिर नीट पहायचे असेल आणि तेही वल्लीसारख्यांसोबत तर दिवसही अपुरा पडेल. बाकी सध्या तेथे कसलेतरी जीर्णोद्धाराचे काम सुरू आहे. त्यामुळे आख्ख्या मंदिरात जिकडेतिकडे उभेआडवे बांबू बांधले असल्याने छायाचित्रणास जास्त वाव मिळणार नाही असे वाटतेय. (ही माहिती थोडी जुनी असू शकते. कुणी नुकतेच गेले असेल तर पडताळून पहा.) सध्या ढगाळ वातावरण असल्याने गाभार्‍याभोवतालच्या मंडपातून मुख्य शिखराचे छायाचित्र (जे बरेचजण घेतात) जास्त चांगले येईल व हायलाइट्स ब्लोआउट होणार नाहीत असा अंदाज आहे. सोबत एक छोटासा टॉर्च न्या आणि पांढरा रुमाल. दर्पणसुंदरी वा तत्सम मूर्तीचे छायाचित्र काढताना एका बाजूचा प्रखर प्रकाश संतुलित करायला दुसर्‍या बाजूने रुमाल डिफ्यूजरसारखा वापरून टॉर्चने थोडा लांबून प्रकाश पाडा (एखाद्या मिपाकराला पकडा ;-) ) आणि मग छायाचित्र काढा. ऑन-कॅमेरा पॉपअप फ्लॅश टाळा. कट्ट्याला शुभेच्छा!

प्रचेतस Tue, 07/22/2014 - 21:05
:) वेळ तशी ढोबळमानानेच दिली होती. :) आता २ महिन्यांपूर्वीच प्रशांतबरोबर पुरंदर आणि भुलेश्वरला एक चक्कर मारून आलो होतो तेव्हा हे बांबूचे पहाड दिसले होते. त्यामुळे बाह्यथरावरील आतल्या बाजूस असलेल्या मातृका पाहणे बरेच अवघड गेले होते. बहुधा अजूनही हा अडथळा असेलच. फोटो टिप्सबद्दल धन्यवाद. तुम्हीच आलात तर खूप आनंद वाटेल. :) बाकी नका हो त्या दर्पणेची आठवण करून देऊ. माझी लै आवडती आहे ती. a

एस Wed, 07/23/2014 - 13:34
हो हीच ती प्रतिमा. चेहर्‍यावर अंधार असताना कशी बापुडी दर्पणात पाहून म्हणणार, "सांग दर्पणा, मी कशी दिसते?" :-) तेव्हा थोडे उद्भासन समायोजन कमी वापरून चेहर्‍यावर कृत्रिम प्रकाश येऊ द्यात. पण फक्त चेहर्‍यावर. नाहीतर तिच्या गोलाईतील रेखीवपणा तितका ठसठशीत येणार नाही. केवळ याच मूर्तीची प्रतिमा घ्यायची असेल तरीही बरेच काही करण्याजोगे आहे. रिफ्लेक्टर आणि डिफ्यूजर यांचा वापर नैसर्गिक प्रकाशात छायाचित्रण करताना कसा करायचा याचा सराव करायला ही मूर्ती उत्तम आहे. पाहू. नंतर कधीतरी निवांत तुम्ही आणि चौरांसोबत जाऊयात. आणि फक्त छायाचित्रणाच्या उद्देशाने जाऊ. जरा ते बांबूचे पहाड निघू द्यात राव! ह्यावेळी मात्र क्षमस्व. २६/२७ ला थोडा इतर असाईनमेंटस् मध्ये असेन. जाऊन यात. वृत्तांत मात्र आठवणीने टाका.

प्रचेतस Wed, 07/23/2014 - 18:04
वोक्के जी. तुमच्या सवडीनुसार खास फोटोग्राफीसाठी नक्कीच जाउयात. :)

एस गुरुवार, 07/24/2014 - 16:51
"पयला" हाच आयडी कसा वाटतो? म्हणजे कुणीबी कुठल्याबी धाग्यावर कितीबी 'मीच पयला' आस्सं म्हन्लं तरीबी आपुन सगल्यात शेवटाला जाऊन आरामात म्हनू शकतो 'ये चल हाट. तू कसा काय रं पयला?' ;-)

डॉ सुहास म्हात्रे Mon, 07/21/2014 - 21:46
काही कामामुळे २६ ला येणे जमणार नाही याचे खूsssप दु:ख आहे :( ... पण वृत्तांत आणि फोटोने त्याची कसर काही प्रमाणात भरून निघावी अशी इच्छा आहे !

स्वाती दिनेश Mon, 07/21/2014 - 21:50
भ्रमंतीकट्ट्याला शुभेच्छा.. फोटो व वृत्तांताची वाट पाहत आहे. स्वाती

प्राध्यापक Tue, 07/22/2014 - 20:00
मस्त बेत आहे,अगोदर भेट दिलेली असल्याने काही सुचना कराव्याश्या वाटतात. गाड्या थेट मंदिरा पर्यंत जातात्,मात्र शेवटच्या टप्प्यातील उभी चढण जरा अवघड आहे,[चार चाकीं साठी]. गाभार्‍यातील शिवपिंडि चा वरचा भाग सहज निघतो,व त्याच्या आत पेढे ठेवल्यानंतर ते गायब होतात्,असे तेथिल पुजारी सांगतो,वेळ आणी पेढे असल्यास पुजार्‍याला ते करायला सांगा. सर्वात महत्वाचे .....यवत ला गोपाळकॄष्ण ची झणझणीत मिसळ विसरु नका. बाकी भ्रमंतीकट्ट्याला शुभेच्छा.. फोटो व वृत्तांताची वाट पाहत आहे

प्रचेतस Tue, 07/22/2014 - 21:07
गाभार्‍यातील शिवपिंडि चा वरचा भाग सहज निघतो
ज्या शिवपिंडींचे असे वरच भाग सहज निघतात ती शिवपिंड पूर्वी मूर्तीभंजकांनी भग्न केल्याचे लक्षण आहे.

एस Wed, 07/23/2014 - 13:22
ज्या शिवपिंडींचे असे वरच भाग सहज निघतात ती शिवपिंड पूर्वी मूर्तीभंजकांनी भग्न केल्याचे लक्षण आहे.
याबाबत अजून माहिती वाचायला आवडेल. (ऐकायला म्हटलेलं नाही. नाहीतर म्हणाल पुढील चर्चा कट्ट्याअंती. ;-) )

प्रचेतस Wed, 07/23/2014 - 18:09
माहिती म्हणजे अशी काही खास नाही पण बरेच ठिकाणी शिवपिंडीच्या जागी खोलगट खड्डा दिसतो (बहुध्गा यादवकालीन शिवमंदिरांत) उदा. सासवडचे चांगावटेश्वर, उपरोल्लेखित भुलेश्वर. ही मंदिरे मूर्तीभञ्जकांनी फोडलेली आहेत आणि तिथली शिवलिंगेसुद्दा फोडून विहिरीच्या पायठणीवर, मोरीच्या तोंडाशी अशी बसवण्यात आली. कालांतराने आपल्या भाविकांनी खड्ड्याच्या ठिकाणी परत लिंगे बसवली.

प्रसाद गोडबोले Wed, 07/23/2014 - 13:33
ह्या वीकेन्डला आमच्याकडे डी-मार्ट + विजय सेल्स + लाईफस्टाईल ची भ्रमंती करण्याचा प्लॅन ठरल्याने आम्ही कटाप ... सॉरी लोक्स *sorry2*

प्रचेतस गुरुवार, 07/24/2014 - 12:39
बर्‍याच मिपाकरांना शनिवारी येणे जमत नसल्याने भुलेश्वर भ्रमंतीचा कार्यक्रम पुढे ढकलावा लागत आहे. नवीन तारीख लवकरच कळवू किंवा सदस्यांनीच सुचवावी जेणेकरून पुढील कार्यक्रम ठरवता येईल.

मुक्त विहारि Mon, 07/21/2014 - 21:26
हा पण कट्टा हुकला... ओ, वल्ली शेठ , व्रुत्तांत कुणीही लिहो, त्या शिल्पांची माहिती मात्र न विसरता आणि न कंटाळता टंकाच. बादवे, ह्या कट्ट्याचा व्रुत्तांत यु-ट्यूब मार्फत टाकला तर? नाही म्हणजे आमच्या सारख्या कमनशीबी लोकांना तेवढेच ४ क्षण आनंदात मिपाकरांसोबत घालवता येतील. आयला, ह्या पापी पेटापायी काय चुकतय आणि अज्जुन काय भोगायला लागणार आहे, कुणास ठाऊक. ता.क. : मंदिर पाहण्यास तासभर पुरेसा आहे. प्रचंड हसतोय. ही काय सत्यनारायणाची पूजा आहे काय? एका तासात संपायला. घारापूरीची ८ लेणी बघता-बघता आणि वल्लींकडून त्याचे रसग्रहण ऐकता-ऐकता एक २/४ तास कसे गेले ते पण समजले नाही. मिपाकर तुम्हाला एका तासांत सोडतील असे वाटत नाही.

एस Tue, 07/22/2014 - 12:39
मंदिर पाहण्यास तासभर पुरेसा आहे.
मंदिर नीट पहायचे असेल आणि तेही वल्लीसारख्यांसोबत तर दिवसही अपुरा पडेल. बाकी सध्या तेथे कसलेतरी जीर्णोद्धाराचे काम सुरू आहे. त्यामुळे आख्ख्या मंदिरात जिकडेतिकडे उभेआडवे बांबू बांधले असल्याने छायाचित्रणास जास्त वाव मिळणार नाही असे वाटतेय. (ही माहिती थोडी जुनी असू शकते. कुणी नुकतेच गेले असेल तर पडताळून पहा.) सध्या ढगाळ वातावरण असल्याने गाभार्‍याभोवतालच्या मंडपातून मुख्य शिखराचे छायाचित्र (जे बरेचजण घेतात) जास्त चांगले येईल व हायलाइट्स ब्लोआउट होणार नाहीत असा अंदाज आहे. सोबत एक छोटासा टॉर्च न्या आणि पांढरा रुमाल. दर्पणसुंदरी वा तत्सम मूर्तीचे छायाचित्र काढताना एका बाजूचा प्रखर प्रकाश संतुलित करायला दुसर्‍या बाजूने रुमाल डिफ्यूजरसारखा वापरून टॉर्चने थोडा लांबून प्रकाश पाडा (एखाद्या मिपाकराला पकडा ;-) ) आणि मग छायाचित्र काढा. ऑन-कॅमेरा पॉपअप फ्लॅश टाळा. कट्ट्याला शुभेच्छा!

प्रचेतस Tue, 07/22/2014 - 21:05
:) वेळ तशी ढोबळमानानेच दिली होती. :) आता २ महिन्यांपूर्वीच प्रशांतबरोबर पुरंदर आणि भुलेश्वरला एक चक्कर मारून आलो होतो तेव्हा हे बांबूचे पहाड दिसले होते. त्यामुळे बाह्यथरावरील आतल्या बाजूस असलेल्या मातृका पाहणे बरेच अवघड गेले होते. बहुधा अजूनही हा अडथळा असेलच. फोटो टिप्सबद्दल धन्यवाद. तुम्हीच आलात तर खूप आनंद वाटेल. :) बाकी नका हो त्या दर्पणेची आठवण करून देऊ. माझी लै आवडती आहे ती. a

एस Wed, 07/23/2014 - 13:34
हो हीच ती प्रतिमा. चेहर्‍यावर अंधार असताना कशी बापुडी दर्पणात पाहून म्हणणार, "सांग दर्पणा, मी कशी दिसते?" :-) तेव्हा थोडे उद्भासन समायोजन कमी वापरून चेहर्‍यावर कृत्रिम प्रकाश येऊ द्यात. पण फक्त चेहर्‍यावर. नाहीतर तिच्या गोलाईतील रेखीवपणा तितका ठसठशीत येणार नाही. केवळ याच मूर्तीची प्रतिमा घ्यायची असेल तरीही बरेच काही करण्याजोगे आहे. रिफ्लेक्टर आणि डिफ्यूजर यांचा वापर नैसर्गिक प्रकाशात छायाचित्रण करताना कसा करायचा याचा सराव करायला ही मूर्ती उत्तम आहे. पाहू. नंतर कधीतरी निवांत तुम्ही आणि चौरांसोबत जाऊयात. आणि फक्त छायाचित्रणाच्या उद्देशाने जाऊ. जरा ते बांबूचे पहाड निघू द्यात राव! ह्यावेळी मात्र क्षमस्व. २६/२७ ला थोडा इतर असाईनमेंटस् मध्ये असेन. जाऊन यात. वृत्तांत मात्र आठवणीने टाका.

प्रचेतस Wed, 07/23/2014 - 18:04
वोक्के जी. तुमच्या सवडीनुसार खास फोटोग्राफीसाठी नक्कीच जाउयात. :)

एस गुरुवार, 07/24/2014 - 16:51
"पयला" हाच आयडी कसा वाटतो? म्हणजे कुणीबी कुठल्याबी धाग्यावर कितीबी 'मीच पयला' आस्सं म्हन्लं तरीबी आपुन सगल्यात शेवटाला जाऊन आरामात म्हनू शकतो 'ये चल हाट. तू कसा काय रं पयला?' ;-)

डॉ सुहास म्हात्रे Mon, 07/21/2014 - 21:46
काही कामामुळे २६ ला येणे जमणार नाही याचे खूsssप दु:ख आहे :( ... पण वृत्तांत आणि फोटोने त्याची कसर काही प्रमाणात भरून निघावी अशी इच्छा आहे !

स्वाती दिनेश Mon, 07/21/2014 - 21:50
भ्रमंतीकट्ट्याला शुभेच्छा.. फोटो व वृत्तांताची वाट पाहत आहे. स्वाती

प्राध्यापक Tue, 07/22/2014 - 20:00
मस्त बेत आहे,अगोदर भेट दिलेली असल्याने काही सुचना कराव्याश्या वाटतात. गाड्या थेट मंदिरा पर्यंत जातात्,मात्र शेवटच्या टप्प्यातील उभी चढण जरा अवघड आहे,[चार चाकीं साठी]. गाभार्‍यातील शिवपिंडि चा वरचा भाग सहज निघतो,व त्याच्या आत पेढे ठेवल्यानंतर ते गायब होतात्,असे तेथिल पुजारी सांगतो,वेळ आणी पेढे असल्यास पुजार्‍याला ते करायला सांगा. सर्वात महत्वाचे .....यवत ला गोपाळकॄष्ण ची झणझणीत मिसळ विसरु नका. बाकी भ्रमंतीकट्ट्याला शुभेच्छा.. फोटो व वृत्तांताची वाट पाहत आहे

प्रचेतस Tue, 07/22/2014 - 21:07
गाभार्‍यातील शिवपिंडि चा वरचा भाग सहज निघतो
ज्या शिवपिंडींचे असे वरच भाग सहज निघतात ती शिवपिंड पूर्वी मूर्तीभंजकांनी भग्न केल्याचे लक्षण आहे.

एस Wed, 07/23/2014 - 13:22
ज्या शिवपिंडींचे असे वरच भाग सहज निघतात ती शिवपिंड पूर्वी मूर्तीभंजकांनी भग्न केल्याचे लक्षण आहे.
याबाबत अजून माहिती वाचायला आवडेल. (ऐकायला म्हटलेलं नाही. नाहीतर म्हणाल पुढील चर्चा कट्ट्याअंती. ;-) )

प्रचेतस Wed, 07/23/2014 - 18:09
माहिती म्हणजे अशी काही खास नाही पण बरेच ठिकाणी शिवपिंडीच्या जागी खोलगट खड्डा दिसतो (बहुध्गा यादवकालीन शिवमंदिरांत) उदा. सासवडचे चांगावटेश्वर, उपरोल्लेखित भुलेश्वर. ही मंदिरे मूर्तीभञ्जकांनी फोडलेली आहेत आणि तिथली शिवलिंगेसुद्दा फोडून विहिरीच्या पायठणीवर, मोरीच्या तोंडाशी अशी बसवण्यात आली. कालांतराने आपल्या भाविकांनी खड्ड्याच्या ठिकाणी परत लिंगे बसवली.

प्रसाद गोडबोले Wed, 07/23/2014 - 13:33
ह्या वीकेन्डला आमच्याकडे डी-मार्ट + विजय सेल्स + लाईफस्टाईल ची भ्रमंती करण्याचा प्लॅन ठरल्याने आम्ही कटाप ... सॉरी लोक्स *sorry2*

प्रचेतस गुरुवार, 07/24/2014 - 12:39
बर्‍याच मिपाकरांना शनिवारी येणे जमत नसल्याने भुलेश्वर भ्रमंतीचा कार्यक्रम पुढे ढकलावा लागत आहे. नवीन तारीख लवकरच कळवू किंवा सदस्यांनीच सुचवावी जेणेकरून पुढील कार्यक्रम ठरवता येईल.
a भुलेश्वर, १२/१३ व्या शतकात खोदले गेलेले यादवकालीन शिल्पसमृद्ध मंदिर. भूमिज शैली असलेल्या ह्या मंदिरावर चालुक्य शिल्पकलेचा दाट प्रभाव आहे. यादवांनंतर ह्या मंदिराला वाईट दिवस आले. आदिलशाही सरदार मुरार जगदेवाच्या काळात ह्या मंदिराभोवतीच्या टेकडीवर कोट उभारून त्यास दौलतमंगळ हे नाव देण्यात आले. कोटाचे बुरुज आजही दृश्यमान आहेत.

क्यूं के ये इश्क , इश्क है .. भाग १

चौकटराजा ·

आयुर्हित Mon, 07/21/2014 - 21:40
वाह व्वा! क्या बात है!! मान गये चौकटराजाजी!!! तो आप भी ये शौक रखते हो. एक अप्रतिम काव्य आहे हे. खरोखरच "प्रतिभा" होती त्याकाळच्या कलाकारांना. फक्त तो शब्द "अल्फांस" नसुन "अल्फाज़" आहे. मोहबत की बात करो न नफरत की बात करो बरसो बाद मिले हो, अपने दिल की बात करो| गमो का क्या है, वो तो आते जाते रहते है, तुमको खुशिया मिली है, खुशियों की बात करो| एक कांटा दिल में चुभा है, नासूर बन गया, चारागर कौन है दिलो का, उसकी बात करो| बातो में उसकी ज़हर का एहसास क्यों होने लगा खाई है चोट गहरी , शिकायत की बात करो| आसां नहीं है मर जाना, सांसे तो चलती है 'उदास' मौत के आने तक ही सही, जिंदगी की बात करो|

एस Tue, 07/22/2014 - 12:42
फक्त तो शब्द "अल्फांस" नसुन "अल्फाज़" आहे.
हेच म्हणायला आलो होतो. बाकी लेख फस्क्लास हो चौरा! शा.सं. मधलं काही कळत नाही पण ही कव्वाली जबरदस्त आवडते.

मुक्त विहारि Mon, 07/21/2014 - 22:20
मला लहानपणी कव्वाली जास्त आवडत न्हवती. पण परदा है परदा, (अमर अकबर अँथनी) लक्षात राहिली, ती अमिताभ मुळे. आणि मग वयांत आल्यावर आवडली ती, झूम बराबर झूम शराबी... ह्या २ कव्वाल्याच तेव्हढ्या खर्‍या, आणि चढता सूरज़ धीरे धीरे... समजायला लागली की, प्रुथ्वीवरचे चंबू-गबाळे आवरायला सुरुवात करणार.

भिंगरी Mon, 07/21/2014 - 22:56
गणपती उत्सवात लहानपणी केलेल्या नाचाची आठवण आली कव्वाली होती, उन्च भारत का नाम हो जाये, बात बन जाये काम हो जाये (बहुधा असंच काहीतरी असावं चूक भूल द्यावी घ्यावी) (आता फक्त पालथी मांडी घालून टाळ्या वाजवलेल्या आठवतात.)

बहुगुणी Tue, 07/22/2014 - 02:48
दोन tidbits: 1) बहुतांशी उर्दू-प्रचूर हिंदीत असलेल्या या कव्वालीत अतिशय चपखलपणे एक पंजाबी कडवं मध्येच आहे (व्हिडिओ मध्ये ८.११ या वेळी ऐका): इश़्क ना पूच्छे, हाय इश़्क ना पूच्छे दीन धरम नू, इश़्क ना पूच्छे जाता इश़्क दे हाथों गरम लहू विच, डुबियां लाख बरांता 2) गाण्यातील एक अतिशय सुंदर जागा म्हणता येतील अशा "बहुत कठीन है डगर पनघट की, लाज राख मेरे घुंघट पट की" या ओळी मूळच्या अमीर खुस्रोने लिहिलेल्या आहेत असं वाचल्याचं आठवतं. बाकी 'भाग २ लवकरच' म्हणून उत्सुकता वाढवलीत (साधारणपणे 'ना तो कारवां की तलाश है' हा या कव्वालीचा पहिला भाग आणि 'ये है इश़्क इश़्क' हा दुसरा भाग असं ऐकलं होतं, तेंव्हा आता यापुढे आणखी काय असेल ही उत्सुकता आहे). [वरील व्हिडिओ पहातांना पुन्हा एकदा या चित्रपटातील 'श्यामा'च्या चेहेर्‍याचं शबाना आझमीशी साम्य जाणवलं...]

एस Tue, 07/22/2014 - 12:44
दोन्ही टिडबिट्सबद्दल धन्यवाद! अमीर खुस्रोच्या ओळी आहेत असं कुठेतरी वाचल्याचं मलाही वाटतंय.

ज्ञानोबाचे पैजार Tue, 07/22/2014 - 09:29
चौराकाका, फारच सुंदर गाणे आहे. माझ्या आवडत्या गाण्यांपैकी एक. कॉलेज मधे असताना पाठही केले होते. हा भाग आवडला. संपुर्ण गाण्या बद्दल एकाच भागात लिहिले असते तर जास्त आवडले असते. आता दुसरा भाग लवकर टाका बरं. पैजारबुवा,

निश Tue, 07/22/2014 - 18:03
चौकटराजा साहेब, फार सुंदर फार मस्त. लहानपणा पासुन ही कव्वाली आयुष्याचा एक आविभाज्य अंग झाली आहे. घरात सुट्टीच्या दिवशी घरी असलो किंवा प्रवासात असताना ही कव्वाली व बैजुबावरा मधल भजन मन तरपत हरी दरशन को आज... हे भजन नक्की ऐकतोच. फार सुंदर लिहील आहेत सर.

धन्या Tue, 07/22/2014 - 19:44
सुंदर लिहिलंय काका. "चढता सुरज धीरे धीरे" ही कव्वाली पूर्वी निराशाजनक वाटायची. हल्ली जेव्हा जेव्हा ही कव्वाली ऐकतो तेव्हा वास्तवाची जाणिव अधिकाधिक गडद व्हायला लागते.

vikramaditya Tue, 07/22/2014 - 21:48
लिखाणाचा आनंद घ्यायला मिपावर येतो. अप्रतिम.

vikramaditya Wed, 07/23/2014 - 18:05
फारच आवडला. त्या अनुषंगाने इंटरनेटवर माहिती शोधत होतो. त्या वेळी ही गोष्ट लक्षात आली. बाकी विशेष काही नाही. चूक काढण्याचा उद्देष नव्हता.

फारएन्ड Wed, 07/23/2014 - 23:59
मस्त लिहीले आहे. पुढचेही वाचायची उत्सुकता आहे. ते 'मरता हूँ तो कहते है के जीना होगा' वाल्या ओळी जबरी आहेत. पुढच्या लेखात येतील बहुधा.

आयुर्हित Mon, 07/21/2014 - 21:40
वाह व्वा! क्या बात है!! मान गये चौकटराजाजी!!! तो आप भी ये शौक रखते हो. एक अप्रतिम काव्य आहे हे. खरोखरच "प्रतिभा" होती त्याकाळच्या कलाकारांना. फक्त तो शब्द "अल्फांस" नसुन "अल्फाज़" आहे. मोहबत की बात करो न नफरत की बात करो बरसो बाद मिले हो, अपने दिल की बात करो| गमो का क्या है, वो तो आते जाते रहते है, तुमको खुशिया मिली है, खुशियों की बात करो| एक कांटा दिल में चुभा है, नासूर बन गया, चारागर कौन है दिलो का, उसकी बात करो| बातो में उसकी ज़हर का एहसास क्यों होने लगा खाई है चोट गहरी , शिकायत की बात करो| आसां नहीं है मर जाना, सांसे तो चलती है 'उदास' मौत के आने तक ही सही, जिंदगी की बात करो|

एस Tue, 07/22/2014 - 12:42
फक्त तो शब्द "अल्फांस" नसुन "अल्फाज़" आहे.
हेच म्हणायला आलो होतो. बाकी लेख फस्क्लास हो चौरा! शा.सं. मधलं काही कळत नाही पण ही कव्वाली जबरदस्त आवडते.

मुक्त विहारि Mon, 07/21/2014 - 22:20
मला लहानपणी कव्वाली जास्त आवडत न्हवती. पण परदा है परदा, (अमर अकबर अँथनी) लक्षात राहिली, ती अमिताभ मुळे. आणि मग वयांत आल्यावर आवडली ती, झूम बराबर झूम शराबी... ह्या २ कव्वाल्याच तेव्हढ्या खर्‍या, आणि चढता सूरज़ धीरे धीरे... समजायला लागली की, प्रुथ्वीवरचे चंबू-गबाळे आवरायला सुरुवात करणार.

भिंगरी Mon, 07/21/2014 - 22:56
गणपती उत्सवात लहानपणी केलेल्या नाचाची आठवण आली कव्वाली होती, उन्च भारत का नाम हो जाये, बात बन जाये काम हो जाये (बहुधा असंच काहीतरी असावं चूक भूल द्यावी घ्यावी) (आता फक्त पालथी मांडी घालून टाळ्या वाजवलेल्या आठवतात.)

बहुगुणी Tue, 07/22/2014 - 02:48
दोन tidbits: 1) बहुतांशी उर्दू-प्रचूर हिंदीत असलेल्या या कव्वालीत अतिशय चपखलपणे एक पंजाबी कडवं मध्येच आहे (व्हिडिओ मध्ये ८.११ या वेळी ऐका): इश़्क ना पूच्छे, हाय इश़्क ना पूच्छे दीन धरम नू, इश़्क ना पूच्छे जाता इश़्क दे हाथों गरम लहू विच, डुबियां लाख बरांता 2) गाण्यातील एक अतिशय सुंदर जागा म्हणता येतील अशा "बहुत कठीन है डगर पनघट की, लाज राख मेरे घुंघट पट की" या ओळी मूळच्या अमीर खुस्रोने लिहिलेल्या आहेत असं वाचल्याचं आठवतं. बाकी 'भाग २ लवकरच' म्हणून उत्सुकता वाढवलीत (साधारणपणे 'ना तो कारवां की तलाश है' हा या कव्वालीचा पहिला भाग आणि 'ये है इश़्क इश़्क' हा दुसरा भाग असं ऐकलं होतं, तेंव्हा आता यापुढे आणखी काय असेल ही उत्सुकता आहे). [वरील व्हिडिओ पहातांना पुन्हा एकदा या चित्रपटातील 'श्यामा'च्या चेहेर्‍याचं शबाना आझमीशी साम्य जाणवलं...]

एस Tue, 07/22/2014 - 12:44
दोन्ही टिडबिट्सबद्दल धन्यवाद! अमीर खुस्रोच्या ओळी आहेत असं कुठेतरी वाचल्याचं मलाही वाटतंय.

ज्ञानोबाचे पैजार Tue, 07/22/2014 - 09:29
चौराकाका, फारच सुंदर गाणे आहे. माझ्या आवडत्या गाण्यांपैकी एक. कॉलेज मधे असताना पाठही केले होते. हा भाग आवडला. संपुर्ण गाण्या बद्दल एकाच भागात लिहिले असते तर जास्त आवडले असते. आता दुसरा भाग लवकर टाका बरं. पैजारबुवा,

निश Tue, 07/22/2014 - 18:03
चौकटराजा साहेब, फार सुंदर फार मस्त. लहानपणा पासुन ही कव्वाली आयुष्याचा एक आविभाज्य अंग झाली आहे. घरात सुट्टीच्या दिवशी घरी असलो किंवा प्रवासात असताना ही कव्वाली व बैजुबावरा मधल भजन मन तरपत हरी दरशन को आज... हे भजन नक्की ऐकतोच. फार सुंदर लिहील आहेत सर.

धन्या Tue, 07/22/2014 - 19:44
सुंदर लिहिलंय काका. "चढता सुरज धीरे धीरे" ही कव्वाली पूर्वी निराशाजनक वाटायची. हल्ली जेव्हा जेव्हा ही कव्वाली ऐकतो तेव्हा वास्तवाची जाणिव अधिकाधिक गडद व्हायला लागते.

vikramaditya Tue, 07/22/2014 - 21:48
लिखाणाचा आनंद घ्यायला मिपावर येतो. अप्रतिम.

vikramaditya Wed, 07/23/2014 - 18:05
फारच आवडला. त्या अनुषंगाने इंटरनेटवर माहिती शोधत होतो. त्या वेळी ही गोष्ट लक्षात आली. बाकी विशेष काही नाही. चूक काढण्याचा उद्देष नव्हता.

फारएन्ड Wed, 07/23/2014 - 23:59
मस्त लिहीले आहे. पुढचेही वाचायची उत्सुकता आहे. ते 'मरता हूँ तो कहते है के जीना होगा' वाल्या ओळी जबरी आहेत. पुढच्या लेखात येतील बहुधा.
लेखनविषय:
संगीत
लेखनप्रकार
आस्वाद
प्रस्तावना- ही कलाकृती संपूर्ण पणे गायला अवघड आहे . यात आलापी तान , सरगम हे हिंदुस्थानी शास्त्रीय संगीतातील प्रकार आहेत . त्याच बरोबर तुमच्या आवाजाच्या रेंज ची परीक्षा पाहाणारी ही कव्वाली आहे. तरीही मी ठरविले आपण ही गायचा प्रयत्न करायचा. माझ्या संग्रही ही कव्वाली आहे. पण त्यातील वेगवान गायकी मुळे " अल्फांस " ( शब्द ) उचारण्यात अडचण येत असे म्हणून आंजावर शीध घेतला तर एकाने याचा भावानुवाद कम शब्दानुवाद इंग्लीश मधे केलेला आढळला. मग मला वाटले आपणजी मिपाच्या वाचकांसाठी हा प्रयत्न मराठीत करून पहावा.

जडण-घडण...6

माधुरी विनायक ·

एस Mon, 07/21/2014 - 18:47
धन्यवाद!
मुलांसोबत वावरताना खूप-खूप शिकले. शिक्षक मुलांना शिकवतात, त्यापेक्षा कितीतरी जास्त मुलं शिक्षकांना शिकवत असतात, हा माझा वैयक्तिक अनुभव.
हे आई-बाबा या भूमिकांनाही तंतोतंत लागू आहे. खूप छान. आवडलं एकदम. अर्जुनच्या विजयाबद्दल त्याचे, त्याच्या आईचे व तुमचे अभिनंदन. (स्वगत - संवेदनशीलतेच्या सीमारेषा व्यवहारात कधी धूसर होत जातात हे हल्ली जाणवत नाही तितकंसं... हम्म्म्)

पहाटवारा Tue, 07/22/2014 - 07:08
काल्-परवाच्या बंगलोर अन काकीनाडाच्या बातम्यांनी मनाला आलेले मळभ थोडे का होईना दूर करणार्‍या या आठवणींनी बरे वाटले. लिहित रहा.. तुमचा स्वर अन सूर अतीशय प्रामाणीक आहे.. -पहाटवारा

माधुरी विनायक Wed, 07/30/2014 - 12:27
स्वॅप्स, मुवी, खटपट्या,रेवती, पहाटवारा, मितभाषी, स्वाती दिनेश, स्मिता चौगुले आणि सर्व वाचकांचे आभार... विद्यार्थ्यांच्या असंख्य आठवणी मनात घर करून राहिल्यात.. मला हे क्षेत्र अनुभवता आलं, इतकं निर्भेळ, निरपेक्ष प्रेम आणि विश्वास मिळाला, हे मोठंच भाग्य..

एस Mon, 07/21/2014 - 18:47
धन्यवाद!
मुलांसोबत वावरताना खूप-खूप शिकले. शिक्षक मुलांना शिकवतात, त्यापेक्षा कितीतरी जास्त मुलं शिक्षकांना शिकवत असतात, हा माझा वैयक्तिक अनुभव.
हे आई-बाबा या भूमिकांनाही तंतोतंत लागू आहे. खूप छान. आवडलं एकदम. अर्जुनच्या विजयाबद्दल त्याचे, त्याच्या आईचे व तुमचे अभिनंदन. (स्वगत - संवेदनशीलतेच्या सीमारेषा व्यवहारात कधी धूसर होत जातात हे हल्ली जाणवत नाही तितकंसं... हम्म्म्)

पहाटवारा Tue, 07/22/2014 - 07:08
काल्-परवाच्या बंगलोर अन काकीनाडाच्या बातम्यांनी मनाला आलेले मळभ थोडे का होईना दूर करणार्‍या या आठवणींनी बरे वाटले. लिहित रहा.. तुमचा स्वर अन सूर अतीशय प्रामाणीक आहे.. -पहाटवारा

माधुरी विनायक Wed, 07/30/2014 - 12:27
स्वॅप्स, मुवी, खटपट्या,रेवती, पहाटवारा, मितभाषी, स्वाती दिनेश, स्मिता चौगुले आणि सर्व वाचकांचे आभार... विद्यार्थ्यांच्या असंख्य आठवणी मनात घर करून राहिल्यात.. मला हे क्षेत्र अनुभवता आलं, इतकं निर्भेळ, निरपेक्ष प्रेम आणि विश्वास मिळाला, हे मोठंच भाग्य..
लेखनविषय:
मुक्तक
लेखनप्रकार
अनुभव
डी.एड्. च्या त्या दोन वर्षांनी मला भरभरून दिलं. उत्तम गुण मिळवून पाणावल्या डोळ्यांनी आम्ही सर्वांनीच विद्यालयाचा निरोप घेतला. आधी वरचेवर होणारं बोलणं कालांतराने कमी होत गेलं पण मैत्रीची नाळ मात्र टिकली. त्यानंतर सुरूवात झाली नोकरी शोधायला. डी.एड्. करण्यापूर्वी वरचेवर वर्तमानपत्रात दिसणाऱ्या पाहिजेत च्या जाहिरातींना आता महत्व आलं. हो -ना करता-करता घरापासून चालत २०-२५ मिनीटांच्या अंतरावर असणाऱ्या एका विद्यालयात प्राथमिक शिक्षकाचं पद रिक्त असल्याचं समजलं. उत्साहाने शाळेत पोहोचले. पहिला पाठ घेतला आणि निरीक्षकांनी 'उद्यापासून या' असं सांगितलं. मी खूष. पगार... पाचशे रूपये फक्त.

हरवले ते गवसले का? व कसे? - पीएमटीत हरवली पर्स - भाग - ६

शशिकांत ओक ·
लेखनविषय:
मांडणी
लेखनप्रकार
विरंगुळा
प्रत्येकाच्या जीवनात काही तरी हरवते, सटकते, चोरीला जाते अन आपल्याला त्या गमावलेल्या गोष्टींची चुटपुट लागते की हे कसे व का घडले? सोन्याची चेन व इतर दागदागिने लंपास झाल्याचे ऐकताना आपण त्या पीडित व्यक्तिला वेंधळी व बेसावध या रकान्यात टाकतो. ‘आपण नाही तसे’ असे प्रशस्तिपत्रक उगीचच घेऊन टाकतो. काही वेळा हरवलेल्या गोष्टी अनपेक्षितपणे परत मिळतात त्याचा आनंद ती गोष्ट विकत घेताना झालेल्या आनंदापेक्षा जास्त असतो असे वाटते. नुकतीच अशी एक घटना माझ्या मुलीच्या बाबतीत मला अनुभवायला मिळाली. त्यावरून आठवले विविध असेच काही किस्से...

किल्ले हरिहर

किसन शिंदे ·

मधुरा देशपांडे Mon, 07/21/2014 - 01:42
मस्त. त्या पायऱ्यांचा फोटो बघूनच धडकी भरतेय. हिरवळीचे आणि धुक्यातले फोटो फारच छान.

सुहास झेले Mon, 07/21/2014 - 10:16
ब्रिटिशांनासुद्धा ह्या पायऱ्यांचे जबर कौतुक वाटले होते त्यावेळी आणि म्हणूनच त्यांनी त्या उध्वस्त करायच्या टाळल्या. सुंदर वर्णन आणि फटू किसनद्येवा :)

वेल्लाभट Mon, 07/21/2014 - 10:39
क्या बात है ! क्या बात है किसनराव. मोठ्या आशेने आज मिपा उघडलं की एखादा ट्रेकवृत्तांत, काही सुरेख फोटो बिटो बघय्यला मिळावेत. आणि हरिहर ! हरिहरि ! क्या बात है. फोटो सुरेख, वर्णन झक्कास आणि एकूणच... मार्व्हलस. हे सांगायला नकोच की पाय शिवशिवतायत. बघू. 'आमचा' योग कधी येतो.

दिपक.कुवेत Mon, 07/21/2014 - 11:01
डोळ्याचं पारणं फिटलं रे फोटो पाहुन. वर्णन तर त्याहुन सुरेख झालयं. त्या सरळसोट पायर्‍या बघुन मात्र जाम तंतरली आहे.

दिपक.कुवेत Mon, 07/21/2014 - 11:11
सगळिच कामं नियोजीत रित्या पार पडली तर काय मजा?? कधी कधी अनप्लॅन्ड पण भटकंती करावी. अडत, ठेचकाळत सर्वांवर मात करत जेव्हा आपण आपल्या ईच्छीत स्थळि पोहचतो तेव्हा तो आनंद, ते समाधान अवर्णनीय असतं.

राजेंद्र मेहेंदळे Tue, 07/22/2014 - 14:04
>>अनप्लॅन्ड भटकंती करताना आपण कुठे अडकत तर नाही आहोत>> सहमत.... तोरण्याला जाऊन आल्यावर खाली वेल्हे गावात यायला उशीर झाला आणि शेवटची बस निघुन गेली होती.जीपवाल्याने नसरापूर फाट्याला सोडायचे ५०० रुपये मागितले.एरवी २० रुपये सीटवर घेउन जातात

किसन शिंदे Mon, 07/21/2014 - 11:13
नियोजन किती काळजीपूर्वक करायला हवे याचीही जाणीव झाली.
याच्याशी प्रचंड सहमत. ट्रेक नियोजन करताना प्रवासासारख्या महत्वाच्या बाबीचा सर्व बाजूंनी विचार करून नियोजन करावं ही गोष्ट त्यादिवशी मी शिकलो.

ज्ञानोबाचे पैजार Mon, 07/21/2014 - 11:06
किसन देवा, लै भारी ट्रेक झालेला दिसतोय. फोटु तर जबरदस्त आले आहेत. पायर्‍या बघुन तर धडकीच भरते. पावसाळ्यात असले ट्रेक टाळावेत का? पैजारबुवा,

डॉ सुहास म्हात्रे Mon, 07/21/2014 - 11:21
जबरदस्त ! पायर्‍या पाहून गडावर जायची इच्छा झाली. सगळे फोटो दिसत नाहीत :( (आजकाल बर्‍याचदा https://lh5.googleusercontent.com ने सुरु होणार्‍या लिंक्सवरचे फोटो दिसत नाहीत. गुगलचीच काहीतरी समस्या असावी.) वाखू ठेवली आहे. फोटो दिसायला लागल्यावर परत एकदा वाचण्यात येईल.

एस Mon, 07/21/2014 - 11:36
मागे मिपावर कि आंतरजालावर हरिहरच्या अजस्त्र कड्याचं आणि त्यात खोदलेल्या पायर्‍यांचं दर्शन झालं तेव्हाच या दुर्गाने मला प्रचंड भुरळ घातली होती. विशेषत: अखंड कातळात खोदलेल्या उभ्या चढणीच्या त्या पायर्यांनी!!
स्पार्टाकस यांनी मी अनुभवलेला सह्याद्री या लेखात हरिहर किल्ल्याची प्रतिमा दिली होती. बाकी तुमची दुर्गभ्रमंती खासच. लेख व प्रतिमा दोन्ही छान आहेत. पावसाळ्यात ह्या पायर्‍या चढताना-उतरताना विशेष काळजी आवश्यक असते. पुणेकरांनी थेट त्र्यंबकेश्वराची येष्टी पकडली तरी चालू शकते. नंतर तिथून निरगुडपाड्याला गाड्या आहेत.

अत्रुप्त आत्मा Mon, 07/21/2014 - 11:56
@त्याची तुलना अखंड वारी चालून पंढरपुरातल्या गाभार्‍यात विठुरायाचे दर्शन घेतलेल्या वारकर्‍याच्या मुखावर दाटलेल्या समाधानाशी करता येईल>>> __/\__ लेखन आणि फोटो *good*

बॅटमॅन Mon, 07/21/2014 - 16:28
आईच्या गावात. काय पायर्‍या आहेत का चेष्टा? बघून चांगली १८० मध्ये फाटली, ते एक असोच. पण हा ट्रेक नक्की करणार म्ह. करणारच! बाकी लेखन आणि फटू दोन्हीही आवडले, त्यातही
सह्याद्री, त्यातल्या डोंगररांगा, त्यावरचे गडकोट किल्ले, त्यावरच्या अनवट घाट-वाटा, या सर्व दुर्गम दुर्गांचे अधिपती छत्रपती शिवराय या सगळ्या गोष्टी म्हणजे माझ्यासाठी गुरूतुल्य! माता-पित्याच्या जोडीने या गुरूचे स्थानही तितकेच महत्वाचे. सह्याद्री तुम्हाला अंगाखांद्यावर खेळवत अनेक चांगल्या वाईट गोष्टी शिकवत असतो. तुमचे अनुभव समृद्ध करत असतो. त्याचा राकटपणा जितका कणखर तितकीच त्याची माया अपार आहे. १२ जुलैच्या गुरूपौर्णिमेला या समाधिस्त योग्याने मला अनेकाविध अनुभवांनी समृद्ध करताना माझ्या आयुष्यातलं त्याचं गुरूपद आणखी अढळ केलं.!!
हा प्यारेग्राफ लय म्हणजे लयच आवडला! जियो किसना. :)

प्रचेतस Mon, 07/21/2014 - 17:28
लै भारी रे किस्ना. हरिहर मुंबईहून (स्वतःची गाडी बरोबर नसताना) करायचा असल्यास आदल्या दिवशी रात्री त्र्यंबकेश्वरला येणे अथवा पहाटेपर्यंत इगतपुरीला येणे श्रेयस्कर. स्वतःच्या गाडीने यायचे असल्यास कोटमवाडीला न जाता घोटी त्र्यंबकेश्वर रस्त्यावरून मध्ये घाटात गाडी लावून सपाटीवरची अर्ध्या पाऊण तासाची चाल करून थेट हरिहरच्या पायर्‍यांपाशी पोहोचता येते. ह्यात दीड तासाची चढण पूर्णपणे टाळता येते. बाकी ते नेढं नैसर्गिक नसून दुर्गस्थपतींनींच कोरवलेले आहे. ह्या नेढ्याजवळाची जी डोक्यावर कातळ असलेली आडवी वाट आहे अगदी तशीच ब्रह्मगिरीला पण आहे.

प्रचेतस Mon, 07/21/2014 - 18:20
दोरखंड ओवण्यासाठी हे तर सरळच आहे. पण दोरखंड का ओवायचा हा प्रश्न समोर येतो. आता बहुधा मग ही किल्ल्याची वाट कोरून काढताना सुरुवातीला आधारासाठी हे नेढं कोरलेले असावं किंवा ही वाट कोरून काढल्यावर दोराचा उपयोग तिथले (अजून एक लाकडी) प्रवेशद्वार बंद करण्यासाठी करीत असावेत किंवा निव्वळ पहिला दरवाजा शत्रूच्या ताब्यात गेल्यावर तिथून दोराचा आधार घेऊन निसटून खाली येण्यासाठीही कोरलेलं असावं. व्यक्तिश: मला पहिला तर्कच जास्त योग्य वाटतो.

धमाल मुलगा Mon, 07/21/2014 - 18:42
आम्ही आपलं सवयीप्रमाणं मुद्दा सोडून तिसरेच विचार करत बसलो. म्हणलं, शिक्षा देण्यासाठी टांगून ठेवायला वगैरे असावं की काय वगैरे वगैरे...

धमाल मुलगा Mon, 07/21/2014 - 18:07
किसनद्येवा, एकवेळ धीर करुन चढून जाणं इथवर ठीक; पण मायला, त्या पावसापाण्यात असल्या पायर्‍या उतरुन येताना काय अवस्था झाली असेल ते लिव्हा की राव. -(पायर्‍या चढतानाचे फोटू उरतणीच्या अँगलने पाहून पोटात वेट फिरलेला) ध.

यसवायजी Mon, 07/21/2014 - 20:47
पैला हे घ्या __/\__
"पण त्यातूनही खाली वळून पाहायला भिती वाटत होती."
या वाक्याखालच्या फोटोत ज्या पायर्‍या आहेत त्यावरुन जायचं? नाही झेपणार वाटतंय :(

मराठे Mon, 07/21/2014 - 23:31
असल्या पायर्‍या उतरायच्या आहेत याची कल्पनाच करवत नाही. विशेषतः पावसाळ्यात इतकं घसरडं होत असणार... तिथे आधारासाठी काही दोरखंड वगैरे का नाही बांधून ठेवलेत?

इनिगोय Tue, 07/22/2014 - 00:00
धन्य आहेस! वर्णन आणि फोटो आणि धुकं आणि तो हरिहर आणि ती भिंत आणि त्या पायर्या.. सगळंच भहन्नाहाटह! अवांतर.. सध्या नेमके कोणते पुस्तक वाचत आहेस? ;-)

प्रभाकर पेठकर Tue, 07/22/2014 - 00:44
हुश्श! अप्रतिम छायाचित्रं पाहात पाहात वाचलेले वर्णन तितकेच रसदार आणि अनिश्चिततेच्या रंगात प्रवासाचा आनंद, भिती, चिंता वाढविणारे आहे. मजा आली वाचताना. पायर्‍या पाहून, हाच लेख अजून २० वर्षांपूर्वी कुठून वाचनात आला असता तर ताबडतोब गेलो असतो असे म्हणतो.

सखी Tue, 07/22/2014 - 00:51
जबरी पाय-या आणि ट्रेकचं वर्णनही आवडलं. सगळी हिरवाई सुरेखच दिसतेय. फक्त नेढ्याचा फोटो रोटेट करायला पाहीजे का?

किसन शिंदे Tue, 07/22/2014 - 08:36
नाही, तो बरोबर आहे. पहिल्या दरवाज्यातून आत शिरल्यानंतर कड्यातल्या चिंचोळ्या वाटेने पुढे जाताना दरीच्या साईडने वरच्या बाजूस हे छोटंस नेढं आहे, ज्यातून फारफार तर एक मोठा दोरखंड ओवता येईल. वर वल्ल्या म्हणतो तसं ते नैसर्गिक नसून दुर्गबांधणीच्या वेळेस केलं असाव.

राजेंद्र मेहेंदळे Tue, 07/22/2014 - 14:14
लेख पुन्हा पुन्हा वाचुन काढला. स्वतः हरीहर फिरतोय असे वाटत होते. पायर्‍या एकदम टेम्प्टींग आहेत असे दिसतेय. एकदा जाणारच ईथे. अवांतर-- नेढी बर्याच ठीकाणी आढळतात.राजगडावर सुवेळा माची,रतनगडाचा माथा आणि अजुन एकदोन्(भंडारदरा धरणाजवळ कुठेतरी)..त्यांचे नेमके प्रयोजन मात्र समजत नाही.

बॅटमॅन Tue, 07/22/2014 - 14:19
नैसर्गिक नेढ्यांना प्रयोजन बियोजन काही नसते. ते आपोआप तयार झालेले असते. कैक किल्ल्यांवरची नेढी कैक लोक आरामात बूड टेकून बसू शकतील इतकी मोठी आहेत ती नैसर्गिकच आहेत. आर्टिफिशिअली तयार केलेले इतक्या मोठ्या साईझचे नेढे कुठे असल्यास माहिती नाही.

ब़जरबट्टू Tue, 07/22/2014 - 14:56
पयंल __/\__ घ्या.. लय म्हणजे लय तंतरली राव त्या पायर्‍या बघूनच... हिंमत करावी म्हणतोच.. जबरी अनुभव व लेखण.. त्या शेवटच्या चार ओळी तर लय म्हणजे लयच आवडल्या.. :)

पैसा Wed, 07/23/2014 - 21:49
मस्त लिखाण आणि फोटो. असल्या कहार पावसात कशाला असल्या ठिकाणी जाताय रे?

नि३सोलपुरकर Tue, 07/29/2014 - 15:58
कहर ट्रेक आहे राव. किसन देवा __/\__ बाकी हा ट्रेक करायला मला ही आवडेल ( मिपाकर मित्रानो निघताना जरा आवाज द्या रे).

प्यारे१ गुरुवार, 07/31/2014 - 23:03
किस्नाच्या ट्रेकच्या व्यसनामुळंच सरकारनं नवीन नियमावली काढली असं आबा दादांना सांगताना ऐकून बाबांनी मॅडमना फोन लावला.

मधुरा देशपांडे Mon, 07/21/2014 - 01:42
मस्त. त्या पायऱ्यांचा फोटो बघूनच धडकी भरतेय. हिरवळीचे आणि धुक्यातले फोटो फारच छान.

सुहास झेले Mon, 07/21/2014 - 10:16
ब्रिटिशांनासुद्धा ह्या पायऱ्यांचे जबर कौतुक वाटले होते त्यावेळी आणि म्हणूनच त्यांनी त्या उध्वस्त करायच्या टाळल्या. सुंदर वर्णन आणि फटू किसनद्येवा :)

वेल्लाभट Mon, 07/21/2014 - 10:39
क्या बात है ! क्या बात है किसनराव. मोठ्या आशेने आज मिपा उघडलं की एखादा ट्रेकवृत्तांत, काही सुरेख फोटो बिटो बघय्यला मिळावेत. आणि हरिहर ! हरिहरि ! क्या बात है. फोटो सुरेख, वर्णन झक्कास आणि एकूणच... मार्व्हलस. हे सांगायला नकोच की पाय शिवशिवतायत. बघू. 'आमचा' योग कधी येतो.

दिपक.कुवेत Mon, 07/21/2014 - 11:01
डोळ्याचं पारणं फिटलं रे फोटो पाहुन. वर्णन तर त्याहुन सुरेख झालयं. त्या सरळसोट पायर्‍या बघुन मात्र जाम तंतरली आहे.

दिपक.कुवेत Mon, 07/21/2014 - 11:11
सगळिच कामं नियोजीत रित्या पार पडली तर काय मजा?? कधी कधी अनप्लॅन्ड पण भटकंती करावी. अडत, ठेचकाळत सर्वांवर मात करत जेव्हा आपण आपल्या ईच्छीत स्थळि पोहचतो तेव्हा तो आनंद, ते समाधान अवर्णनीय असतं.

राजेंद्र मेहेंदळे Tue, 07/22/2014 - 14:04
>>अनप्लॅन्ड भटकंती करताना आपण कुठे अडकत तर नाही आहोत>> सहमत.... तोरण्याला जाऊन आल्यावर खाली वेल्हे गावात यायला उशीर झाला आणि शेवटची बस निघुन गेली होती.जीपवाल्याने नसरापूर फाट्याला सोडायचे ५०० रुपये मागितले.एरवी २० रुपये सीटवर घेउन जातात

किसन शिंदे Mon, 07/21/2014 - 11:13
नियोजन किती काळजीपूर्वक करायला हवे याचीही जाणीव झाली.
याच्याशी प्रचंड सहमत. ट्रेक नियोजन करताना प्रवासासारख्या महत्वाच्या बाबीचा सर्व बाजूंनी विचार करून नियोजन करावं ही गोष्ट त्यादिवशी मी शिकलो.

ज्ञानोबाचे पैजार Mon, 07/21/2014 - 11:06
किसन देवा, लै भारी ट्रेक झालेला दिसतोय. फोटु तर जबरदस्त आले आहेत. पायर्‍या बघुन तर धडकीच भरते. पावसाळ्यात असले ट्रेक टाळावेत का? पैजारबुवा,

डॉ सुहास म्हात्रे Mon, 07/21/2014 - 11:21
जबरदस्त ! पायर्‍या पाहून गडावर जायची इच्छा झाली. सगळे फोटो दिसत नाहीत :( (आजकाल बर्‍याचदा https://lh5.googleusercontent.com ने सुरु होणार्‍या लिंक्सवरचे फोटो दिसत नाहीत. गुगलचीच काहीतरी समस्या असावी.) वाखू ठेवली आहे. फोटो दिसायला लागल्यावर परत एकदा वाचण्यात येईल.

एस Mon, 07/21/2014 - 11:36
मागे मिपावर कि आंतरजालावर हरिहरच्या अजस्त्र कड्याचं आणि त्यात खोदलेल्या पायर्‍यांचं दर्शन झालं तेव्हाच या दुर्गाने मला प्रचंड भुरळ घातली होती. विशेषत: अखंड कातळात खोदलेल्या उभ्या चढणीच्या त्या पायर्यांनी!!
स्पार्टाकस यांनी मी अनुभवलेला सह्याद्री या लेखात हरिहर किल्ल्याची प्रतिमा दिली होती. बाकी तुमची दुर्गभ्रमंती खासच. लेख व प्रतिमा दोन्ही छान आहेत. पावसाळ्यात ह्या पायर्‍या चढताना-उतरताना विशेष काळजी आवश्यक असते. पुणेकरांनी थेट त्र्यंबकेश्वराची येष्टी पकडली तरी चालू शकते. नंतर तिथून निरगुडपाड्याला गाड्या आहेत.

अत्रुप्त आत्मा Mon, 07/21/2014 - 11:56
@त्याची तुलना अखंड वारी चालून पंढरपुरातल्या गाभार्‍यात विठुरायाचे दर्शन घेतलेल्या वारकर्‍याच्या मुखावर दाटलेल्या समाधानाशी करता येईल>>> __/\__ लेखन आणि फोटो *good*

बॅटमॅन Mon, 07/21/2014 - 16:28
आईच्या गावात. काय पायर्‍या आहेत का चेष्टा? बघून चांगली १८० मध्ये फाटली, ते एक असोच. पण हा ट्रेक नक्की करणार म्ह. करणारच! बाकी लेखन आणि फटू दोन्हीही आवडले, त्यातही
सह्याद्री, त्यातल्या डोंगररांगा, त्यावरचे गडकोट किल्ले, त्यावरच्या अनवट घाट-वाटा, या सर्व दुर्गम दुर्गांचे अधिपती छत्रपती शिवराय या सगळ्या गोष्टी म्हणजे माझ्यासाठी गुरूतुल्य! माता-पित्याच्या जोडीने या गुरूचे स्थानही तितकेच महत्वाचे. सह्याद्री तुम्हाला अंगाखांद्यावर खेळवत अनेक चांगल्या वाईट गोष्टी शिकवत असतो. तुमचे अनुभव समृद्ध करत असतो. त्याचा राकटपणा जितका कणखर तितकीच त्याची माया अपार आहे. १२ जुलैच्या गुरूपौर्णिमेला या समाधिस्त योग्याने मला अनेकाविध अनुभवांनी समृद्ध करताना माझ्या आयुष्यातलं त्याचं गुरूपद आणखी अढळ केलं.!!
हा प्यारेग्राफ लय म्हणजे लयच आवडला! जियो किसना. :)

प्रचेतस Mon, 07/21/2014 - 17:28
लै भारी रे किस्ना. हरिहर मुंबईहून (स्वतःची गाडी बरोबर नसताना) करायचा असल्यास आदल्या दिवशी रात्री त्र्यंबकेश्वरला येणे अथवा पहाटेपर्यंत इगतपुरीला येणे श्रेयस्कर. स्वतःच्या गाडीने यायचे असल्यास कोटमवाडीला न जाता घोटी त्र्यंबकेश्वर रस्त्यावरून मध्ये घाटात गाडी लावून सपाटीवरची अर्ध्या पाऊण तासाची चाल करून थेट हरिहरच्या पायर्‍यांपाशी पोहोचता येते. ह्यात दीड तासाची चढण पूर्णपणे टाळता येते. बाकी ते नेढं नैसर्गिक नसून दुर्गस्थपतींनींच कोरवलेले आहे. ह्या नेढ्याजवळाची जी डोक्यावर कातळ असलेली आडवी वाट आहे अगदी तशीच ब्रह्मगिरीला पण आहे.

प्रचेतस Mon, 07/21/2014 - 18:20
दोरखंड ओवण्यासाठी हे तर सरळच आहे. पण दोरखंड का ओवायचा हा प्रश्न समोर येतो. आता बहुधा मग ही किल्ल्याची वाट कोरून काढताना सुरुवातीला आधारासाठी हे नेढं कोरलेले असावं किंवा ही वाट कोरून काढल्यावर दोराचा उपयोग तिथले (अजून एक लाकडी) प्रवेशद्वार बंद करण्यासाठी करीत असावेत किंवा निव्वळ पहिला दरवाजा शत्रूच्या ताब्यात गेल्यावर तिथून दोराचा आधार घेऊन निसटून खाली येण्यासाठीही कोरलेलं असावं. व्यक्तिश: मला पहिला तर्कच जास्त योग्य वाटतो.

धमाल मुलगा Mon, 07/21/2014 - 18:42
आम्ही आपलं सवयीप्रमाणं मुद्दा सोडून तिसरेच विचार करत बसलो. म्हणलं, शिक्षा देण्यासाठी टांगून ठेवायला वगैरे असावं की काय वगैरे वगैरे...

धमाल मुलगा Mon, 07/21/2014 - 18:07
किसनद्येवा, एकवेळ धीर करुन चढून जाणं इथवर ठीक; पण मायला, त्या पावसापाण्यात असल्या पायर्‍या उतरुन येताना काय अवस्था झाली असेल ते लिव्हा की राव. -(पायर्‍या चढतानाचे फोटू उरतणीच्या अँगलने पाहून पोटात वेट फिरलेला) ध.

यसवायजी Mon, 07/21/2014 - 20:47
पैला हे घ्या __/\__
"पण त्यातूनही खाली वळून पाहायला भिती वाटत होती."
या वाक्याखालच्या फोटोत ज्या पायर्‍या आहेत त्यावरुन जायचं? नाही झेपणार वाटतंय :(

मराठे Mon, 07/21/2014 - 23:31
असल्या पायर्‍या उतरायच्या आहेत याची कल्पनाच करवत नाही. विशेषतः पावसाळ्यात इतकं घसरडं होत असणार... तिथे आधारासाठी काही दोरखंड वगैरे का नाही बांधून ठेवलेत?

इनिगोय Tue, 07/22/2014 - 00:00
धन्य आहेस! वर्णन आणि फोटो आणि धुकं आणि तो हरिहर आणि ती भिंत आणि त्या पायर्या.. सगळंच भहन्नाहाटह! अवांतर.. सध्या नेमके कोणते पुस्तक वाचत आहेस? ;-)

प्रभाकर पेठकर Tue, 07/22/2014 - 00:44
हुश्श! अप्रतिम छायाचित्रं पाहात पाहात वाचलेले वर्णन तितकेच रसदार आणि अनिश्चिततेच्या रंगात प्रवासाचा आनंद, भिती, चिंता वाढविणारे आहे. मजा आली वाचताना. पायर्‍या पाहून, हाच लेख अजून २० वर्षांपूर्वी कुठून वाचनात आला असता तर ताबडतोब गेलो असतो असे म्हणतो.

सखी Tue, 07/22/2014 - 00:51
जबरी पाय-या आणि ट्रेकचं वर्णनही आवडलं. सगळी हिरवाई सुरेखच दिसतेय. फक्त नेढ्याचा फोटो रोटेट करायला पाहीजे का?

किसन शिंदे Tue, 07/22/2014 - 08:36
नाही, तो बरोबर आहे. पहिल्या दरवाज्यातून आत शिरल्यानंतर कड्यातल्या चिंचोळ्या वाटेने पुढे जाताना दरीच्या साईडने वरच्या बाजूस हे छोटंस नेढं आहे, ज्यातून फारफार तर एक मोठा दोरखंड ओवता येईल. वर वल्ल्या म्हणतो तसं ते नैसर्गिक नसून दुर्गबांधणीच्या वेळेस केलं असाव.

राजेंद्र मेहेंदळे Tue, 07/22/2014 - 14:14
लेख पुन्हा पुन्हा वाचुन काढला. स्वतः हरीहर फिरतोय असे वाटत होते. पायर्‍या एकदम टेम्प्टींग आहेत असे दिसतेय. एकदा जाणारच ईथे. अवांतर-- नेढी बर्याच ठीकाणी आढळतात.राजगडावर सुवेळा माची,रतनगडाचा माथा आणि अजुन एकदोन्(भंडारदरा धरणाजवळ कुठेतरी)..त्यांचे नेमके प्रयोजन मात्र समजत नाही.

बॅटमॅन Tue, 07/22/2014 - 14:19
नैसर्गिक नेढ्यांना प्रयोजन बियोजन काही नसते. ते आपोआप तयार झालेले असते. कैक किल्ल्यांवरची नेढी कैक लोक आरामात बूड टेकून बसू शकतील इतकी मोठी आहेत ती नैसर्गिकच आहेत. आर्टिफिशिअली तयार केलेले इतक्या मोठ्या साईझचे नेढे कुठे असल्यास माहिती नाही.

ब़जरबट्टू Tue, 07/22/2014 - 14:56
पयंल __/\__ घ्या.. लय म्हणजे लय तंतरली राव त्या पायर्‍या बघूनच... हिंमत करावी म्हणतोच.. जबरी अनुभव व लेखण.. त्या शेवटच्या चार ओळी तर लय म्हणजे लयच आवडल्या.. :)

पैसा Wed, 07/23/2014 - 21:49
मस्त लिखाण आणि फोटो. असल्या कहार पावसात कशाला असल्या ठिकाणी जाताय रे?

नि३सोलपुरकर Tue, 07/29/2014 - 15:58
कहर ट्रेक आहे राव. किसन देवा __/\__ बाकी हा ट्रेक करायला मला ही आवडेल ( मिपाकर मित्रानो निघताना जरा आवाज द्या रे).

प्यारे१ गुरुवार, 07/31/2014 - 23:03
किस्नाच्या ट्रेकच्या व्यसनामुळंच सरकारनं नवीन नियमावली काढली असं आबा दादांना सांगताना ऐकून बाबांनी मॅडमना फोन लावला.
1 मागे मिपावर कि आंतरजालावर हरिहरच्या अजस्त्र कड्याचं आणि त्यात खोदलेल्या पायर्‍यांचं दर्शन झालं तेव्हाच या दुर्गाने मला प्रचंड भुरळ घातली होती. विशेषत: अखंड कातळात खोदलेल्या उभ्या चढणीच्या त्या पायर्यांनी!! केव्हातरी तिथे जायची संधी मिळेलच या आशेवर मधली वर्षे-दिड वर्षे लोटली आणि शेवटी एकदाचं जून महिन्यातल्या यशस्वी माहुली ट्रेकनंतर जुलैच्या मध्यावर आम्ही (खरेतर मीच!! ;) ) हरिहरची निवड केली.

दिपिका

mohite jeevan ·

शैलेन्द्र Wed, 07/23/2014 - 00:41
तुम्ही अंधारात होतात म्हणुनच जिमोंनी ही गॅस्बत्ती लावलिये ना.. आत्ता तिच्या प्रकाशात जीवन वाचा :)

सिद्धार्थ ४ Sun, 07/20/2014 - 17:49
अब रूलओगे क्या? :( कसली ती हृदय पिळवुन टाकणारी कथा. भौ तुसी ग्रेट हो, तोफा कबूल करो !

बॅटमॅन Mon, 07/21/2014 - 15:43
=)) =)) =)) पानपतच्या लढाईच्या अगोदर इब्राहिमखान गारद्याने अब्दालीला उद्देशून मारलेला ड्वायलॉक वाट्टोय =))

प्रसाद गोडबोले Mon, 07/21/2014 - 20:06
=)) हा असलाच डायलॉग कोणीतरी मारला असणार अन युध्दात भाऊसाहेबह्हत्तीवरुन गडाबडा हसत खाली पडले असणार =))

बॅटमॅन Mon, 07/21/2014 - 20:24
हा हा हा =)) अरे पण दुपारी १:३० च्या सुमारास विश्वासराव हत्तीवर असताना एका गोळीने खलास झाल्याचा उल्लेख आहेच ना.

मुक्त विहारि Mon, 07/21/2014 - 21:33
त्यांनी तोफा कबूल केल्या असतील आणि मग हत्ती वर बसले असतील. अहो, तेंव्हापासून हे बदला-बदलीचे राजकारण सुरु आहे, असे पण सांगता येईल.

स्वप्नांची राणी Sun, 07/20/2014 - 20:18
बाँस, साँरी,साँरी, आँफीस...हा उमेश आँसाँ नाँक्खाँतुन काँ बोंलतोंय... म्हणजे तो एका 'विशिष्ट जमातीचा' आहे अशी काही गुढकथा आहे का हि...? (कंफ्युज्ड)

आयुर्हित Sun, 07/20/2014 - 21:08
मानले बुवा आपल्याला. जबरदस्त निरीक्षणशक्ति आहे जिवनभौ आपली! नायिकेला काहीतरी शिकायचे असते व तिला आपली चुक कळुन येते (स्वॉट अ‍ॅनॅलिसिसचे उत्तम उदाहरण) व ती ठाम निर्णय घेवु शकते (निर्णयक्षमता)हे सकारात्मकपणे दाखवुन दिल्याबद्दल धन्यवाद. मिपावर एक उत्तम लेखक उदयास आलेला आहे, हे येथे नमुद करावेसे वाटते.

दिपक.कुवेत Mon, 07/21/2014 - 10:41
जिवभौंच्या कथा ह्या विश्लेषणासाठि नसतातच. त्या नुसत्या वाचायच्या (कॉमेडि अ‍ॅंगलने) आणि स्वःतास सुदैवी समजायचे कि आपणास त्यांच्या कथा वाचण्याचे भाग्य लाभत आहे ते!

एस Mon, 07/21/2014 - 11:50
mohite jeevan भौं, तुमची मस्करी करणार्‍या पामरांना क्षमा करा. मीही काल हाSSSSSS लांबलचक प्रतिसाद टंकला होता इथे. पार भेटि अनुपचन पासून कोबीखीर आणि आबालीग्रीसभटकंतीपासून मध्यवर्ती भाषा अन् काय काय टाकलं होतं. तुम्हांला पुरस्कार पण दिला होता येक. पण पूर्वपरीक्षण करायला गेलो आणि नेट बंद पडलं. तेव्हाच मला माझ्या चुकीची जाणीव झाली. सगळे टंकनश्रम वाया गेलेन् काय! तेव्हा मी जीवनभौंच्या कथांचं इडंबन नाय करू शकत. का? अरे का काय का? ते इंटर्नेट खपवून घेणार नाही. का? सांग ना का? अरे पुन्हा तेच! कारण......कारण...... नाही ते शक्य नाही!!!!!!! (इकडेतिकडे पहात) चला पुढची जिलबी कोण टाकतंय? (कडामकुडूम! कडामकुडून! (पॉपकॉर्नचा आवाज))...

विजुभाऊ Tue, 07/22/2014 - 07:51
"आमच्या येथे कथा पाडुन मिळतील" असा बोर्ड जीवनभौनी लावला आहे. आणि कथा ल्ह्याच ,कथा ल्ह्याच असा पाडीक आग्रह करीत आहेत असे अदृश्य द्रुश्य नजरेसमोर तरळून गेले

वपाडाव Tue, 07/22/2014 - 23:49
आत्मिश्वासु जिल्बीकारक जीवंभौचा विजै असो... आनेक आत्याचारी स्त्रियांच्या कैवार्‍याचे देव रक्षण करो...

संजय क्षीरसागर Wed, 07/23/2014 - 01:25
मी तुझी होऊ शकत नाही,' 'का?,' 'ते तु ऐकु शकणार नाहीस,' 'का? सांग ना का?,' 'कारण........कारण........मी...... नाही ते शक्य नाही,' 'दिपिका' मी तुझ्या शिवाय जगु शकत नाही', *
तो * म्हणजे दिपिकाचा नवरा आहे. आणि अचानक, तो दिपिका आणि उमेश यांच्यामधे येऊन * उभा राहिलायं!

विजुभाऊ Wed, 07/23/2014 - 09:00
अनेक माझ्यासारख्या आनेक कितीतरी स्रीया संसार करतात की,त्याचे नवरे त्याच्यावर अत्याचार करीत आसतात तरी ही त्याचा संसार चालु आहे, मग मी का यातुन बाहेर पडले याचा मला आपमान वाटतो. अरे वरील वाक्य नजरेतुन सुटले की.. हा तर मराठी कथालेखकाना फुल्ल टॉस दिलाय. सगळे एकदम समर्पण करायची सम्धी आलीये.......

शैलेन्द्र Wed, 07/23/2014 - 00:41
तुम्ही अंधारात होतात म्हणुनच जिमोंनी ही गॅस्बत्ती लावलिये ना.. आत्ता तिच्या प्रकाशात जीवन वाचा :)

सिद्धार्थ ४ Sun, 07/20/2014 - 17:49
अब रूलओगे क्या? :( कसली ती हृदय पिळवुन टाकणारी कथा. भौ तुसी ग्रेट हो, तोफा कबूल करो !

बॅटमॅन Mon, 07/21/2014 - 15:43
=)) =)) =)) पानपतच्या लढाईच्या अगोदर इब्राहिमखान गारद्याने अब्दालीला उद्देशून मारलेला ड्वायलॉक वाट्टोय =))

प्रसाद गोडबोले Mon, 07/21/2014 - 20:06
=)) हा असलाच डायलॉग कोणीतरी मारला असणार अन युध्दात भाऊसाहेबह्हत्तीवरुन गडाबडा हसत खाली पडले असणार =))

बॅटमॅन Mon, 07/21/2014 - 20:24
हा हा हा =)) अरे पण दुपारी १:३० च्या सुमारास विश्वासराव हत्तीवर असताना एका गोळीने खलास झाल्याचा उल्लेख आहेच ना.

मुक्त विहारि Mon, 07/21/2014 - 21:33
त्यांनी तोफा कबूल केल्या असतील आणि मग हत्ती वर बसले असतील. अहो, तेंव्हापासून हे बदला-बदलीचे राजकारण सुरु आहे, असे पण सांगता येईल.

स्वप्नांची राणी Sun, 07/20/2014 - 20:18
बाँस, साँरी,साँरी, आँफीस...हा उमेश आँसाँ नाँक्खाँतुन काँ बोंलतोंय... म्हणजे तो एका 'विशिष्ट जमातीचा' आहे अशी काही गुढकथा आहे का हि...? (कंफ्युज्ड)

आयुर्हित Sun, 07/20/2014 - 21:08
मानले बुवा आपल्याला. जबरदस्त निरीक्षणशक्ति आहे जिवनभौ आपली! नायिकेला काहीतरी शिकायचे असते व तिला आपली चुक कळुन येते (स्वॉट अ‍ॅनॅलिसिसचे उत्तम उदाहरण) व ती ठाम निर्णय घेवु शकते (निर्णयक्षमता)हे सकारात्मकपणे दाखवुन दिल्याबद्दल धन्यवाद. मिपावर एक उत्तम लेखक उदयास आलेला आहे, हे येथे नमुद करावेसे वाटते.

दिपक.कुवेत Mon, 07/21/2014 - 10:41
जिवभौंच्या कथा ह्या विश्लेषणासाठि नसतातच. त्या नुसत्या वाचायच्या (कॉमेडि अ‍ॅंगलने) आणि स्वःतास सुदैवी समजायचे कि आपणास त्यांच्या कथा वाचण्याचे भाग्य लाभत आहे ते!

एस Mon, 07/21/2014 - 11:50
mohite jeevan भौं, तुमची मस्करी करणार्‍या पामरांना क्षमा करा. मीही काल हाSSSSSS लांबलचक प्रतिसाद टंकला होता इथे. पार भेटि अनुपचन पासून कोबीखीर आणि आबालीग्रीसभटकंतीपासून मध्यवर्ती भाषा अन् काय काय टाकलं होतं. तुम्हांला पुरस्कार पण दिला होता येक. पण पूर्वपरीक्षण करायला गेलो आणि नेट बंद पडलं. तेव्हाच मला माझ्या चुकीची जाणीव झाली. सगळे टंकनश्रम वाया गेलेन् काय! तेव्हा मी जीवनभौंच्या कथांचं इडंबन नाय करू शकत. का? अरे का काय का? ते इंटर्नेट खपवून घेणार नाही. का? सांग ना का? अरे पुन्हा तेच! कारण......कारण...... नाही ते शक्य नाही!!!!!!! (इकडेतिकडे पहात) चला पुढची जिलबी कोण टाकतंय? (कडामकुडूम! कडामकुडून! (पॉपकॉर्नचा आवाज))...

विजुभाऊ Tue, 07/22/2014 - 07:51
"आमच्या येथे कथा पाडुन मिळतील" असा बोर्ड जीवनभौनी लावला आहे. आणि कथा ल्ह्याच ,कथा ल्ह्याच असा पाडीक आग्रह करीत आहेत असे अदृश्य द्रुश्य नजरेसमोर तरळून गेले

वपाडाव Tue, 07/22/2014 - 23:49
आत्मिश्वासु जिल्बीकारक जीवंभौचा विजै असो... आनेक आत्याचारी स्त्रियांच्या कैवार्‍याचे देव रक्षण करो...

संजय क्षीरसागर Wed, 07/23/2014 - 01:25
मी तुझी होऊ शकत नाही,' 'का?,' 'ते तु ऐकु शकणार नाहीस,' 'का? सांग ना का?,' 'कारण........कारण........मी...... नाही ते शक्य नाही,' 'दिपिका' मी तुझ्या शिवाय जगु शकत नाही', *
तो * म्हणजे दिपिकाचा नवरा आहे. आणि अचानक, तो दिपिका आणि उमेश यांच्यामधे येऊन * उभा राहिलायं!

विजुभाऊ Wed, 07/23/2014 - 09:00
अनेक माझ्यासारख्या आनेक कितीतरी स्रीया संसार करतात की,त्याचे नवरे त्याच्यावर अत्याचार करीत आसतात तरी ही त्याचा संसार चालु आहे, मग मी का यातुन बाहेर पडले याचा मला आपमान वाटतो. अरे वरील वाक्य नजरेतुन सुटले की.. हा तर मराठी कथालेखकाना फुल्ल टॉस दिलाय. सगळे एकदम समर्पण करायची सम्धी आलीये.......
लेखनविषय:
कथा
लेखनप्रकार
आस्वाद
'मी तुझी होऊ शकत नाही,' 'का?,' 'ते तु ऐकु शकणार नाहीस?,' 'का?सांग ना का?,' 'कारण......कारण......मी.....

तुर्किश आउबरजिन योगर्ट डिप (तुर्किश वांग्याचे भरीत)

मधुरा देशपांडे ·

डॉ सुहास म्हात्रे Sun, 07/20/2014 - 17:47
अरे वा हे तर अरेबियन "बाबा गनूश" सारखे दिसतेय... फक्त यात दोन चमचे ताहिनी (बारीक वाटलेले पांढरे तीळ), चिमूटभर धणेपावडर आणि दह्याऐवजी लिंबाचा रस घातला की झाले ! अरेबियन खुबुस (गव्हाची जाड भाकरी) बरोबर बाबा गनूश आणि हुम्मुस म्हणजे जेवणाची युssम्मी सुरुवात !

स्रुजा Sun, 07/20/2014 - 20:58
मला ही चित्र बघून आधी बाबा गनूश च वाटलं. मला हा प्रकार फार आवडतो आणि याची रेसिपी हवीच होती . मनापासून धन्यवाद :) मागच्या वेळेला इकडच्या शेगडी वर मागच्या वेळी भरताचे वांगे भाजले आणि एकूण जो काही पसारा झाला त्याचा हरे राम ! ओव्हन मध्ये कसं भाजायचं वांगं ? सरळ मेश वर ठेवलं तर तोच गोंधळ होईल न परत? बेकिंग ट्रे मध्ये ठेवून होईल का ?

मधुरा देशपांडे Sun, 07/20/2014 - 21:59
पाकृ आवडल्याबद्दल सगळ्यांचे आभार. हा पदार्थ बाबा गनुश सारखाच आहे. मूळ पदार्थाचे नाव तुर्किश मध्ये Yoğurtlu Patlican Salatasi असे आहे. स्रुजा, मी ओव्हन मध्ये भाजताना असे करते. वांग्याला थोडे तेल लावून सुरीने किंवा काट्याने टोचे मारून घ्यायचे. ओव्हन २००-२२० डिग्री वर प्रीहीट करायचा. बेकिंग ट्रे मध्ये वांगी ठेवून ५०-६० मिनिटे ठेवायचे. बेकिंग ट्रे च्या ऐवजी केकचे एखादे पसरट पॅन असेल तर तेही चालेल.

मधुरा देशपांडे Mon, 07/21/2014 - 11:58
हो. गॅसवर नाही लागत एवढा वेळ पण इथे गॅस नाही ना. :( त्यामुळे ओव्हनला पर्याय नाही. आणि त्यात किमान ४५ मिनिटे लागतात.

डॉ सुहास म्हात्रे Sun, 07/20/2014 - 22:56
भरीत अथवा बाबा गनूशसाठी वांगे शिजवायची सोपी (आणि भाजताना होणारा पसारा टाळणारी) पद्धतः कुकरमध्ये वांगे ठेवून (वांगे पाण्यात तरंगते) अर्धा कुकर भरेल इतके पाणी भरून तीन चार शिट्ट्या घ्याव्या. नंतर कुकर विस्तवावरून बाजूला ठेवून थंड झाल्यावर उघडावा. कमी वेळ लागतो, पसारा होत नाही, वांग्याची साले सहज निघतात आणि भरीत अथवा बाबा गनूशची चव वांगे भाजून केल्यासारखीच लागते.

स्रुजा Tue, 07/22/2014 - 06:45
वांगी भाजायच्या सगळ्यांच्या टीप साठी धन्यवाद :) वांगी कुकर मध्ये तुम्ही म्हणता तशी शिजवली तर खरपूस चव येणार नाही ना पण?

प्यारे१ Mon, 07/21/2014 - 01:45
परवा 'रमादान' निमित्त 'रोजा खोलने के वक्त' एकानं स्थानिक पदार्थ आणले होते. आम्ही गोश्त न खाने वाले. तेव्हा चव चाखायला मिळाली. आवडलं प्रकरण. खुसखुस की रोटी/डंडावाला ब्रेड के साथ. (हल्लीच्या 'शुक्रीटी'वाल्याकडं काठी असते तेवढ्या जाडी, उंचीचा डंडा ब्रेड)

दिपक.कुवेत Mon, 07/21/2014 - 10:45
आणि फोटो. हे अरेबीक भरीत एवढं आवडत नाहि. काहि ठिकाणी त्यात व्हिनेगर घालतात का? कारण खाताना चरचरीत लागतं म्हणुन....

एस Mon, 07/21/2014 - 12:22
वांगं आणि तेही आंबट वगैरे. काय माहिती! आपल्याला वांगं झणझणीत खायची सवय आहे. ;-) पण पाकृ मस्त. आणि ते फोटो छानच आले आहेत. विशेषतः काळ्या पार्श्वभूमीवर पांढर्‍या प्लेटचा वापर. प्रपेंना दीपक कुवेत यांनी केलेली सूचना तुम्ही अंमलात आणलीय याचा आनंद वाटला...! :-) पाकृबद्दल धन्यवाद!

Maharani Tue, 07/22/2014 - 09:31
वा मस्तच ....... मावेमधे full वर ७/८ मिनीटात वांगे भाजले जाते.तेल लावून टोचे मारून ४ मि.१ बाजू.....३/४मि. दूसरी ......तयार..

डॉ सुहास म्हात्रे Sun, 07/20/2014 - 17:47
अरे वा हे तर अरेबियन "बाबा गनूश" सारखे दिसतेय... फक्त यात दोन चमचे ताहिनी (बारीक वाटलेले पांढरे तीळ), चिमूटभर धणेपावडर आणि दह्याऐवजी लिंबाचा रस घातला की झाले ! अरेबियन खुबुस (गव्हाची जाड भाकरी) बरोबर बाबा गनूश आणि हुम्मुस म्हणजे जेवणाची युssम्मी सुरुवात !

स्रुजा Sun, 07/20/2014 - 20:58
मला ही चित्र बघून आधी बाबा गनूश च वाटलं. मला हा प्रकार फार आवडतो आणि याची रेसिपी हवीच होती . मनापासून धन्यवाद :) मागच्या वेळेला इकडच्या शेगडी वर मागच्या वेळी भरताचे वांगे भाजले आणि एकूण जो काही पसारा झाला त्याचा हरे राम ! ओव्हन मध्ये कसं भाजायचं वांगं ? सरळ मेश वर ठेवलं तर तोच गोंधळ होईल न परत? बेकिंग ट्रे मध्ये ठेवून होईल का ?

मधुरा देशपांडे Sun, 07/20/2014 - 21:59
पाकृ आवडल्याबद्दल सगळ्यांचे आभार. हा पदार्थ बाबा गनुश सारखाच आहे. मूळ पदार्थाचे नाव तुर्किश मध्ये Yoğurtlu Patlican Salatasi असे आहे. स्रुजा, मी ओव्हन मध्ये भाजताना असे करते. वांग्याला थोडे तेल लावून सुरीने किंवा काट्याने टोचे मारून घ्यायचे. ओव्हन २००-२२० डिग्री वर प्रीहीट करायचा. बेकिंग ट्रे मध्ये वांगी ठेवून ५०-६० मिनिटे ठेवायचे. बेकिंग ट्रे च्या ऐवजी केकचे एखादे पसरट पॅन असेल तर तेही चालेल.

मधुरा देशपांडे Mon, 07/21/2014 - 11:58
हो. गॅसवर नाही लागत एवढा वेळ पण इथे गॅस नाही ना. :( त्यामुळे ओव्हनला पर्याय नाही. आणि त्यात किमान ४५ मिनिटे लागतात.

डॉ सुहास म्हात्रे Sun, 07/20/2014 - 22:56
भरीत अथवा बाबा गनूशसाठी वांगे शिजवायची सोपी (आणि भाजताना होणारा पसारा टाळणारी) पद्धतः कुकरमध्ये वांगे ठेवून (वांगे पाण्यात तरंगते) अर्धा कुकर भरेल इतके पाणी भरून तीन चार शिट्ट्या घ्याव्या. नंतर कुकर विस्तवावरून बाजूला ठेवून थंड झाल्यावर उघडावा. कमी वेळ लागतो, पसारा होत नाही, वांग्याची साले सहज निघतात आणि भरीत अथवा बाबा गनूशची चव वांगे भाजून केल्यासारखीच लागते.

स्रुजा Tue, 07/22/2014 - 06:45
वांगी भाजायच्या सगळ्यांच्या टीप साठी धन्यवाद :) वांगी कुकर मध्ये तुम्ही म्हणता तशी शिजवली तर खरपूस चव येणार नाही ना पण?

प्यारे१ Mon, 07/21/2014 - 01:45
परवा 'रमादान' निमित्त 'रोजा खोलने के वक्त' एकानं स्थानिक पदार्थ आणले होते. आम्ही गोश्त न खाने वाले. तेव्हा चव चाखायला मिळाली. आवडलं प्रकरण. खुसखुस की रोटी/डंडावाला ब्रेड के साथ. (हल्लीच्या 'शुक्रीटी'वाल्याकडं काठी असते तेवढ्या जाडी, उंचीचा डंडा ब्रेड)

दिपक.कुवेत Mon, 07/21/2014 - 10:45
आणि फोटो. हे अरेबीक भरीत एवढं आवडत नाहि. काहि ठिकाणी त्यात व्हिनेगर घालतात का? कारण खाताना चरचरीत लागतं म्हणुन....

एस Mon, 07/21/2014 - 12:22
वांगं आणि तेही आंबट वगैरे. काय माहिती! आपल्याला वांगं झणझणीत खायची सवय आहे. ;-) पण पाकृ मस्त. आणि ते फोटो छानच आले आहेत. विशेषतः काळ्या पार्श्वभूमीवर पांढर्‍या प्लेटचा वापर. प्रपेंना दीपक कुवेत यांनी केलेली सूचना तुम्ही अंमलात आणलीय याचा आनंद वाटला...! :-) पाकृबद्दल धन्यवाद!

Maharani Tue, 07/22/2014 - 09:31
वा मस्तच ....... मावेमधे full वर ७/८ मिनीटात वांगे भाजले जाते.तेल लावून टोचे मारून ४ मि.१ बाजू.....३/४मि. दूसरी ......तयार..
तुर्किश रेस्टॉरंटमध्ये जेवायला गेल्यानंतर शाकाहारींसाठी अगदी कमी पर्याय उपलब्ध असतात. फलाफल किंवा व्हेज डोनर हे नेहमीचेच प्रकार. हा काय वेगळा प्रकार दिसतोय म्हणून मागवला आणि फार आवडला. आपल्या वांग्याच्या भरताचाच भाऊबंद. दह्यातले भरीत म्हणू शकतो. घरी करायला अगदीच सोप्पा वाटला. हा पदार्थ स्टार्टर्स मध्ये मोडणारा आहे. सोबत पिटा ब्रेड किंवा तत्सम प्रकार असतात. पण आपल्या भारतीय जेवणात पोळी भाजी किंवा खिचडी, भात यासोबत साईड डिश म्हणूनही चालतो.

थेंब

पद्मश्री चित्रे ·

सूड Tue, 07/22/2014 - 18:31
>>ओला वास रानीवनी ढग पाण्यात वाहात भोवताल सारे स्तब्ध थेंब एकटे गातात.... भीमाशंकरला आलेल्या अनुभवाचं चित्रण या चार ओळीत बद्ध झाल्यासारखं वाटलं.

वेल्लाभट Fri, 07/25/2014 - 11:07
आहा ! क्या बात ! प्रत्येक ओळीला असं एक एक चित्र दिसलं आणि शेवटच्या ओळीला ती सगळी चित्र कन्सॉलिडेट होऊन एक चित्र स्थिर उभं राहिलं डोळ्यासमोर....

सूड Tue, 07/22/2014 - 18:31
>>ओला वास रानीवनी ढग पाण्यात वाहात भोवताल सारे स्तब्ध थेंब एकटे गातात.... भीमाशंकरला आलेल्या अनुभवाचं चित्रण या चार ओळीत बद्ध झाल्यासारखं वाटलं.

वेल्लाभट Fri, 07/25/2014 - 11:07
आहा ! क्या बात ! प्रत्येक ओळीला असं एक एक चित्र दिसलं आणि शेवटच्या ओळीला ती सगळी चित्र कन्सॉलिडेट होऊन एक चित्र स्थिर उभं राहिलं डोळ्यासमोर....
लेखनविषय:
कविता
काव्यरस
शांतरस
संथ पाउस पडतो झाडे,कौले भिजवीत जणू स्वप्न उतरते जडावल्या पापणीत.... झाडे चिंब शहारली पक्षी मिटत पंखात शांत दुपार पेंगते थेंब थेंब न्याहळत... ओल्या लाल कौलांवर मंद पावसाचा सूर हिरव्या कंच शेतावर संथ थेंबांचा पदर... ओला वास रानीवनी ढग पाण्यात वाहात भोवताल सारे स्तब्ध थेंब एकटे गातात....
Subscribe to