मराठी साहित्य, संस्कृती आणि लेखनाचे व्यासपीठ
प्रवेश करा | सदस्य व्हा
मिसळपाव

सायकलवाली

बिपीन सुरेश सांगळे ·

कर्नलतपस्वी 16/08/2024 - 11:42
त्यावर पाणीभरल्या डोळ्यांनी ती म्हणाली , " तसं नाही रे ! ती सायकल आजही जरी जपून ठेवली असली ; तरी ते कॅरियर मी त्याच वेळी काढून टाकलं . " कॅरियर लावलं नसते तर...... आवडली.

गवि 16/08/2024 - 12:26
त्यावर ती बिन्धास पोरगी म्हणाली , " येड्या ! मी नाय घाबरत न तू काय घाबरतो ? चल !"
एकूण पोरीचा बंडखोर धीट आणि भिडण्याचा स्वभाव पाहता ..
पण कधीतरी पंक्चर ? ... ते होतंच . एके दिवशी ती म्हणाली , " राजा , सायकलला दोन चाकं असली तरी ती कधी एकत्र येत नाहीत रे ! " ही गोष्टही जुनी आणि त्यात दोघांची जात वेगळी
ही एका ओळीतली बोळवण पटली नाही बुवा. आणि तरीही पुढे टिकून उरलेलं ते काही काही. नॉट ॲडिंग अप.

बिपीन सुरेश सांगळे 01/09/2024 - 00:17
एक महत्त्वाचा उल्लेख द्यायचा होता , असे आता वाटते - कॅपिटल टॉकीज आता व्हिक्टरी म्हणून ओळखले जाते . तिथे २३ जानेवारी १९४३ या दिवशी भारतीय क्रांतिकारकांनी बॉम्बस्फोट घडवला होता . आणि ती केस पूर्ण देशात कॅपिटल बॉम्ब केस म्हणून त्या काळी गाजली होती.

बिपीन सुरेश सांगळे 06/09/2024 - 21:28
मला स्वतःला ही कथा लिहिताना खूप मजा आली गोष्टीकडे बघण्याचा प्रत्येकाचा आपला आपला नजरिया पण एक गोष्ट मिपाचे आभार खूप लोक वाचत असतात विशेष म्हणजे जे सदस्य नाहीयेत असे सुद्धा वाचक .

कर्नलतपस्वी 16/08/2024 - 11:42
त्यावर पाणीभरल्या डोळ्यांनी ती म्हणाली , " तसं नाही रे ! ती सायकल आजही जरी जपून ठेवली असली ; तरी ते कॅरियर मी त्याच वेळी काढून टाकलं . " कॅरियर लावलं नसते तर...... आवडली.

गवि 16/08/2024 - 12:26
त्यावर ती बिन्धास पोरगी म्हणाली , " येड्या ! मी नाय घाबरत न तू काय घाबरतो ? चल !"
एकूण पोरीचा बंडखोर धीट आणि भिडण्याचा स्वभाव पाहता ..
पण कधीतरी पंक्चर ? ... ते होतंच . एके दिवशी ती म्हणाली , " राजा , सायकलला दोन चाकं असली तरी ती कधी एकत्र येत नाहीत रे ! " ही गोष्टही जुनी आणि त्यात दोघांची जात वेगळी
ही एका ओळीतली बोळवण पटली नाही बुवा. आणि तरीही पुढे टिकून उरलेलं ते काही काही. नॉट ॲडिंग अप.

बिपीन सुरेश सांगळे 01/09/2024 - 00:17
एक महत्त्वाचा उल्लेख द्यायचा होता , असे आता वाटते - कॅपिटल टॉकीज आता व्हिक्टरी म्हणून ओळखले जाते . तिथे २३ जानेवारी १९४३ या दिवशी भारतीय क्रांतिकारकांनी बॉम्बस्फोट घडवला होता . आणि ती केस पूर्ण देशात कॅपिटल बॉम्ब केस म्हणून त्या काळी गाजली होती.

बिपीन सुरेश सांगळे 06/09/2024 - 21:28
मला स्वतःला ही कथा लिहिताना खूप मजा आली गोष्टीकडे बघण्याचा प्रत्येकाचा आपला आपला नजरिया पण एक गोष्ट मिपाचे आभार खूप लोक वाचत असतात विशेष म्हणजे जे सदस्य नाहीयेत असे सुद्धा वाचक .
लेखनविषय:
हे ठिकाण
लेखनप्रकार
लेख
सायकलवाली पंधरा ऑगस्ट एकोणीसशे चौऱ्याहत्तर . एक सायकल मजेत चाललेली . लेडीज सायकल . ती वाडिया कॉलेजहून निघाली होती , ती कॅपिटल टॉकीजला . कॅम्पमध्ये . तिथे बॉबी लागलेला . ऋषी आणि डिम्पल ... म्हणजे काय ? खलासच ! त्यावेळचा सुपर डुपर हिट पिक्चर ! तरुण पोरापोरींच्या त्यावर उड्या पडत होत्या . यात नवल ते काय ? लेडीज सायकल म्हणजे - चालवणारी अर्थातच मुलगी होती . गोड अन अवखळ . पांढऱ्या रंगाचा चिकनचा कुर्ता घातलेली . पण - तिच्या मागे कॅरियरवर अजून कोणी होतं . अन ती कोणी एखादी मुलगी नव्हती ; तर तो तिच्या वर्गातला एक मुलगा होता . पण नुसता मुलगा नाही ...

शोनार बांगला... भाग २ - ताम्रलिप्ती व ग्रामीण बंगाल

समर्पक ·

समर्पक 14/08/2024 - 22:14
अलाइनमेंट HTML tags इत्यादी गोष्टी पूर्वीसारख्या काम करत नाहीयेत असे दिसत आहे... काही उपाय माहिती आहे का कोणाला? मझ्याच डोळ्याला खुपतेय हे विस्कळीत लेखन... कृपया व्यनि करा...

कर्नलतपस्वी 15/08/2024 - 07:41
हा भाग सुद्धा आवडला. महाभारत काल ते 2024 च्या लोकसभा एव्हढा मोठा काळ छोटेखानी लेखात समाविष्ट केला आहे. हे साधे काम नाही. काही नवीन माहिती मिळाली. पुढील भागाच्या प्रतिक्षेत.

श्वेता२४ 16/08/2024 - 09:37
पहिले छायाचित्र बघून डोळे प्रसन्न झाले. बाकी ग्रामीण भागाचे विस्तृत विवेचन, स्थापत्यशैली , मंदिरांची माहिती हे खूप छान लिहिले आहे. बरीच वेगळी माहिती कळाली.

समर्पक 14/08/2024 - 22:14
अलाइनमेंट HTML tags इत्यादी गोष्टी पूर्वीसारख्या काम करत नाहीयेत असे दिसत आहे... काही उपाय माहिती आहे का कोणाला? मझ्याच डोळ्याला खुपतेय हे विस्कळीत लेखन... कृपया व्यनि करा...

कर्नलतपस्वी 15/08/2024 - 07:41
हा भाग सुद्धा आवडला. महाभारत काल ते 2024 च्या लोकसभा एव्हढा मोठा काळ छोटेखानी लेखात समाविष्ट केला आहे. हे साधे काम नाही. काही नवीन माहिती मिळाली. पुढील भागाच्या प्रतिक्षेत.

श्वेता२४ 16/08/2024 - 09:37
पहिले छायाचित्र बघून डोळे प्रसन्न झाले. बाकी ग्रामीण भागाचे विस्तृत विवेचन, स्थापत्यशैली , मंदिरांची माहिती हे खूप छान लिहिले आहे. बरीच वेगळी माहिती कळाली.
fields

BIV:Thought Experiment

भागो ·

प्रसाद गोडबोले 14/08/2024 - 22:02
जबरदस्त कथा आहे ही . ह्यावर उत्तम ससपेन्स थ्रिलर चित्रपट किंव्वा शॉर्ट फिल्म बनवता येईल ! - अवांतर : ही कथा जर मी लिहिली तर त्याचा शेवट असा लिहिला असता - "............त्या परबच्या आणि तुमच्या मेमरीत काही झोल झाला होता. तेही बघायचे आहे. सो रिलॅक्स.” असे बघुन शर्ली भिंतीवर लाईन ने लाऊन ठेवलेल्या अगणित फिशबाऊलस मधील ब्रेन्स मध्ये परबचा मेंदु शोधु लागली. अनंता संमोहित झाल्याप्रमाणे तिच्या मागोमाग त्या अनेक लोकांच्या ब्रेन्स न्याहळु लागला. प्रत्येक बाऊल वर व्यवस्थित माणसाचे नाव, त्याचा मोबाईल नंबर, ब्रेन हार्वेस्ट केला ती तारीख आणि एक क्लिष्ट क्यु आर कोड असे टॅगिंग केलेले होते..... ते पाहता पाहता एका बाऊल पाशी येऊन अनंता थबकला , त्या फिशबाऊल मधील ब्रेनचा टॅग पाहुन एक थंड लहर त्याच्या तळपायापासुन नसलेल्या मेंदु पर्यंत गेली ... त्या ब्रेनचा टॅग होता - शर्ली ! brains

टर्मीनेटर 15/08/2024 - 15:24
ह्यावर उत्तम ससपेन्स थ्रिलर चित्रपट किंव्वा शॉर्ट फिल्म बनवता येईल !
अगदी अगदी... त्यासाठी असले धाडसी प्रयोग करणाऱ्या एखाद्या तामिळ किंवा मल्याळम चित्रपट निर्मात्याशी संपर्क करून बघायला हरकत नाही! मध्यंतरी 'ऐवुकूडम' ह्या तामिळ चित्रपटाची 'No Feeling' नामक हिंदी डब्ड आवृत्ती युट्युबवर पाहण्यात आली होती. त्या चित्रपटातल्या शास्त्रज्ञाला असे वाटत असते की बुद्धिमान लोकांचे मेंदू ते म्हातारे झाल्यावर त्यांच्या शरीरातून काढून तरुणांच्या शरीरात प्रत्यारोपित केले तर त्यांची कुशाग्र बुद्धिमत्ता दीर्घकाळ समाजाच्या उपयोगी पडू शकेल. परंतु जिवंत माणसांवर असा मेंदू प्रत्यारोपणाचा प्रयोग करण्याची परवानगी नाकारली गेल्यावर तो शास्त्रज्ञ गुप्तपणे आपला प्रयोग सुरु ठेवतो आणि अपहरण करून आणलेल्या एका वेड्याचा मेंदू एका अपघातग्रस्त मुष्टियोध्याच्या डोक्यात आणि मुष्टियोध्याचा मेंदू वेड्याच्या डोक्यात प्रत्यारोपित करतो. अंशतः यशस्वी झालेल्या ह्या प्रयोगात वेड्याचा मृत्यू होतो तर मुष्टियोध्याचा मेंदू यशस्वीरीत्या सक्रिय होतो. मुष्टियोध्याचा मेंदू पण शरीर मात्र वेड्याचे अशा बदललेल्या परिस्थितीमुळे मुष्टियोद्धा असलेल्या नायकाला आयुष्यात कुठल्या समस्यांचा सामना करावा लागतो, काय गमती-जमती घडतात वगैरे गोष्टी विनोदी पद्धतीने दाखवण्याचा प्रयत्न ह्या चित्रपटात केला आहे. 'लो बजेट' चित्रपट असल्याने कलाकारांची निवड आणि तांत्रिक अंगाने अगदीच सुमार दर्जाचा असा हा चित्रपट आपला मेंदू 'VAT' मध्ये ठेऊनच बघण्यासारखा असल्याने पाहणाऱ्याला तो आवडेल कि नाही ह्याची अजिबात शाश्वती नसली तरी चित्रपटाच्या अगदी शेवटच्या दृश्यातले (खालील सात सेकंदांच्या क्लिप मधील)
"आपकी इस कहानी से शायद एक सायन्स फिक्शन फिल्म बन सकती हैं. किसी बेवकूफ को लेकर आप इसे डायरेक्ट भी कर सकते हैं."
हे प्रामाणिक निवेदन मात्र नक्कीच आवडण्यासारखे आहे 😀 असो... काल भागो शेठची मन:स्थिती भलतीच 'पेसिमिस्टिक' वाटत होती, आज तरी ती त्यांच्यात दडलेल्या विज्ञानकथा लेखकाला साजेशी 'ऑप्टिमिस्टिक' असेल ही अपेक्षा बाळगून हा प्रतिसाद ते खिलाडूवृत्तीने घेतील अशी आशा करतो!

भागो 14/08/2024 - 09:43
हे समजायला वेळ लागेल.>>> काहीही! ह्यात काय समजायचे आहे? कथेच्या नायकाला एव्हढे समजत नाहीये कि आपला मेंदू "त्यांनी" काढून व्हॅट मध्ये ठेवला आहे. त्याचीही अवस्था आपल्यासारखीच आहे. आपल्याला तरी छाती ठोकून सांगता येईल का की माझा मेंदू व्हॅट मध्ये ठेवला नाहीये.

गवि 14/08/2024 - 11:14
आपल्याला तरी छाती ठोकून सांगता येईल का की माझा मेंदू व्हॅट मध्ये ठेवला नाहीये.
हो. कारण तो ठेवला असला तरी तो ठेवला नाहीये हीच माझ्यासाठी रियालिटी आहे. रियालिटी ही कृत्रिम आहे की नैसर्गिक याला काही अर्थ नाही. तेव्हा माझा मेंदू जर एम आर आय मध्ये पूर्ण दिसत असेल तर तो vat मध्ये ठेवलेला नाही असे छातीठोकपणे म्हणणे हे अत्यंत वास्तव आहे. हं जर VAT 69 म्हणत असाल तर काहीही वाटू शकेल हे मान्य. ;-)

भागो 14/08/2024 - 11:50
तेव्हा माझा मेंदू जर एम आर आय मध्ये पूर्ण दिसत असेल तर तो vat मध्ये ठेवलेला नाही असे छातीठोकपणे म्हणणे हे अत्यंत वास्तव आहे. >>> हे असे वाटणे ही त्या महान शक्तीशाली संगणकाची कारणी आहे. जोक्स अपार्ट, ह्यावर बरीच तात्विक चर्चा झाली आहे. जमलं तर संदर्भ शोधून देईन.

गवि 14/08/2024 - 12:08
समजा मेंदू एम आर आय मध्ये दिसत असेल तर ती कोणाचीही करणी असो. मेंदू vat मध्ये नाही हे छातीठोकपणे सांगणे भाग असेलच. असे म्हणणे आहे. रियालिटी इज रियालिटी. ती कोणी घडवून आणली किंवा आपोआप आली यात काहीच अर्थ नसतो. तो एम आर आय मध्ये दिसत नसेल तर मात्र काहीच छातीठोकपणे सांगता येणार नाही. या सर्व तात्विक अद्भुत वैचारिक प्रयोगात एक लिमिटेशन असे की कोणाला तरी पकडून नेऊन त्याचा तरी मेंदू फिजिकली काढून घेऊन त्याला अस्तित्वाचा हवा तसा भास देता येईल अशी मांडणी आहे. हे जर जमत असेल तर कोणालाही न पकडता प्रयोगशाळेतच पूर्णपणे एक आभासी जाणीव उर्फ अस्तित्व सुद्धा तयार करता येईलच की.

भागो 14/08/2024 - 12:20
हा वादग्रस्त मुद्दा आहे यात संशय नाही. एकवाक्यता नाहीच नाही. प्रयोगशाळेत म्हणाल तर कृत्रिम बनवायचे प्रयोग चालू आहेत. ऑर्गानिक! इलेक्ट्रोनिक्स नाही. आणि अश्या मेंदूला consciousness येऊ शकेल काय ? ह्या बद्दल चर्चा चालू आहे.

भागो 14/08/2024 - 12:41
A University of Florida scientist has grown a living "brain" that can fly a simulated plane, giving scientists a novel way to observe how brain cells function as a network. The "brain" -- a collection of 25,000 living neurons, or nerve cells, taken from a rat's brain and cultured inside a glass dish -- gives scientists a unique real-time window into the brain at the cellular level. संपूर्ण रिपोर्ट वाचा https://www.science20.com/news_account/disembodied_brain_can_fly_a_flight_simulator

गवि 14/08/2024 - 14:16
२००४ पासून हेच येत आहे या प्रयोगाबाबत. वीस वर्षात पुढे काही सरकले का? फॅन्सी प्रयोग ठरला नाही ना? काही ठोस निष्कर्ष आणि प्रगती असे काही पुढे आले असेल तर तो अपडेट वाचायला आवडेल. Neural networks हा विषय जरी मेंदू पासून प्रेरित असला तरी ते नाते तिथेच संपते. डेटा पासून शिकून शिकून कृत्रिम न्युरोन ट्रेन करून अचूक निर्णय घेणे हे आता खूपच बेसिक झाले आहे.

भागो 14/08/2024 - 14:27
गवि मला काही ह्यात opinion नाही. पण काही संदर्भ मिळाले तर इथे ठेवीन. विज्ञान सोडून दया. पण तत्वद्न्यानात मात्र हा विषय नेहमीच चर्चेत राहील.

भागो 14/08/2024 - 23:15
आता माझी भूमिका विशद करतो. कशाला मी ही झकमारी करतोय? इतर समवयस्कासारखे कट्ट्यावर बसून राजकारण, क्रिकेट आणि बॉलीवूड वर गप्पा हाणायचे सोडून... आपल्या समाजात विज्ञान हा टोटली दुर्लक्षित विषय आहे. पाश्चात्य समाजात "विज्ञान पत्रकारिता" हा एक मानाचा विषय आहे. सर्व सामान्य लोकांसाठी सोप्या भाषेत भरघोस लिखाण केले जाते. ते पुस्तके आणि लेख स्वरूपात आपण वाचू शकतो. आपल्या देशात अशी काही चळवळ नाही. काही सन्माननीय अपवाद सोडल्यास. त्या महान लोकाना आपण सोदुन देवूया. मराठी संस्थळावर कोण आहेत? ते असो पण आंतर जाल आणि text books च्या आधारा शिवाय कोण काही लिहू शकेल काय. एकाने काय लिहिले आहे. पूर्व सुरीन्च्या खांद्यावर उभा राहिल्यामुळे माझे क्षितिज विस्तृत झाले आहे. म्हणून internet वरून मराठीत आणले त्याची मला लाज वाटत नाहीये.

प्रसाद गोडबोले 15/08/2024 - 00:06
तुम्ही खुप सीरीयसली घेऊ नका हो लोकांचे प्रतिसाद. मी आधी अनेकदा जे म्हणलो आहे ते पुनरेकवार म्हणतो - "ज्ञान हे मर्यादित लोकांच्या करिताच असायला हवे. " आपलं लेखन, वाचन ,आकलन , अभ्यास, कथाविस्तार, हा फक्त आपल्या आनंदाकरिता आहे. # स्वान्तःसुखाय . कोणाला नाही कळलं तरी आपल्याला काय फरक पडतो. आणि कोणाला कळलं तर आनंदच आहे कोणीतरी समान वेवलेंथवाला सापडल्याचा ! ये नाम केचिदिह नः प्रथयन्त्यवज्ञां जानन्ति ते किमपि तान्प्रति नैष यत्नः। उत्पत्स्यते तु मम कोऽपि समानधर्मा कालो ह्ययं निरवधिर्विपुला च पृथ्वी॥ - भवभूति

कर्नलतपस्वी 15/08/2024 - 07:23
तुम्ही भावूक होताय असे नाही वाटत. अंतरजालीय ज्ञान सागरातून मोती वेचून तुम्हीं इथे मांडलेत . सर्वच करतात, अगदी मी सुद्धा. त्यात लाजण्या सारखे काहीच नाही. तेव्हां हलकेच घ्या.

कर्नलतपस्वी 15/08/2024 - 07:16
कल्पना विलास चांगला आहे. परब हे स्किझोफ्रेनिया चे रोगी आहेत काय? शरीर विरहित मेंदू,मेंदू टू मेंदू कम्युनिकेशन, अतीशय हुशार मेंदू अनंत काळापर्यंत थिंक टॅक मधे या जगाच्या भवितव्यावर गहन विचार करत आहे. परग्रहावरून येणारे संदेश इत्यादींसह अनेक अकल्पनीय कल्पनांची सायफाय लहानपणी वाचली होती. थाॅट एक्सपिरीमेन्ट हा माणसाचा स्थायीभाव असावा असे मला वाटते. यामुळेच माणसाची प्रगती होते. असो ,हा प्रांत माझा नाही.

प्रसाद गोडबोले 14/08/2024 - 22:02
जबरदस्त कथा आहे ही . ह्यावर उत्तम ससपेन्स थ्रिलर चित्रपट किंव्वा शॉर्ट फिल्म बनवता येईल ! - अवांतर : ही कथा जर मी लिहिली तर त्याचा शेवट असा लिहिला असता - "............त्या परबच्या आणि तुमच्या मेमरीत काही झोल झाला होता. तेही बघायचे आहे. सो रिलॅक्स.” असे बघुन शर्ली भिंतीवर लाईन ने लाऊन ठेवलेल्या अगणित फिशबाऊलस मधील ब्रेन्स मध्ये परबचा मेंदु शोधु लागली. अनंता संमोहित झाल्याप्रमाणे तिच्या मागोमाग त्या अनेक लोकांच्या ब्रेन्स न्याहळु लागला. प्रत्येक बाऊल वर व्यवस्थित माणसाचे नाव, त्याचा मोबाईल नंबर, ब्रेन हार्वेस्ट केला ती तारीख आणि एक क्लिष्ट क्यु आर कोड असे टॅगिंग केलेले होते..... ते पाहता पाहता एका बाऊल पाशी येऊन अनंता थबकला , त्या फिशबाऊल मधील ब्रेनचा टॅग पाहुन एक थंड लहर त्याच्या तळपायापासुन नसलेल्या मेंदु पर्यंत गेली ... त्या ब्रेनचा टॅग होता - शर्ली ! brains

टर्मीनेटर 15/08/2024 - 15:24
ह्यावर उत्तम ससपेन्स थ्रिलर चित्रपट किंव्वा शॉर्ट फिल्म बनवता येईल !
अगदी अगदी... त्यासाठी असले धाडसी प्रयोग करणाऱ्या एखाद्या तामिळ किंवा मल्याळम चित्रपट निर्मात्याशी संपर्क करून बघायला हरकत नाही! मध्यंतरी 'ऐवुकूडम' ह्या तामिळ चित्रपटाची 'No Feeling' नामक हिंदी डब्ड आवृत्ती युट्युबवर पाहण्यात आली होती. त्या चित्रपटातल्या शास्त्रज्ञाला असे वाटत असते की बुद्धिमान लोकांचे मेंदू ते म्हातारे झाल्यावर त्यांच्या शरीरातून काढून तरुणांच्या शरीरात प्रत्यारोपित केले तर त्यांची कुशाग्र बुद्धिमत्ता दीर्घकाळ समाजाच्या उपयोगी पडू शकेल. परंतु जिवंत माणसांवर असा मेंदू प्रत्यारोपणाचा प्रयोग करण्याची परवानगी नाकारली गेल्यावर तो शास्त्रज्ञ गुप्तपणे आपला प्रयोग सुरु ठेवतो आणि अपहरण करून आणलेल्या एका वेड्याचा मेंदू एका अपघातग्रस्त मुष्टियोध्याच्या डोक्यात आणि मुष्टियोध्याचा मेंदू वेड्याच्या डोक्यात प्रत्यारोपित करतो. अंशतः यशस्वी झालेल्या ह्या प्रयोगात वेड्याचा मृत्यू होतो तर मुष्टियोध्याचा मेंदू यशस्वीरीत्या सक्रिय होतो. मुष्टियोध्याचा मेंदू पण शरीर मात्र वेड्याचे अशा बदललेल्या परिस्थितीमुळे मुष्टियोद्धा असलेल्या नायकाला आयुष्यात कुठल्या समस्यांचा सामना करावा लागतो, काय गमती-जमती घडतात वगैरे गोष्टी विनोदी पद्धतीने दाखवण्याचा प्रयत्न ह्या चित्रपटात केला आहे. 'लो बजेट' चित्रपट असल्याने कलाकारांची निवड आणि तांत्रिक अंगाने अगदीच सुमार दर्जाचा असा हा चित्रपट आपला मेंदू 'VAT' मध्ये ठेऊनच बघण्यासारखा असल्याने पाहणाऱ्याला तो आवडेल कि नाही ह्याची अजिबात शाश्वती नसली तरी चित्रपटाच्या अगदी शेवटच्या दृश्यातले (खालील सात सेकंदांच्या क्लिप मधील)
"आपकी इस कहानी से शायद एक सायन्स फिक्शन फिल्म बन सकती हैं. किसी बेवकूफ को लेकर आप इसे डायरेक्ट भी कर सकते हैं."
हे प्रामाणिक निवेदन मात्र नक्कीच आवडण्यासारखे आहे 😀 असो... काल भागो शेठची मन:स्थिती भलतीच 'पेसिमिस्टिक' वाटत होती, आज तरी ती त्यांच्यात दडलेल्या विज्ञानकथा लेखकाला साजेशी 'ऑप्टिमिस्टिक' असेल ही अपेक्षा बाळगून हा प्रतिसाद ते खिलाडूवृत्तीने घेतील अशी आशा करतो!

भागो 14/08/2024 - 09:43
हे समजायला वेळ लागेल.>>> काहीही! ह्यात काय समजायचे आहे? कथेच्या नायकाला एव्हढे समजत नाहीये कि आपला मेंदू "त्यांनी" काढून व्हॅट मध्ये ठेवला आहे. त्याचीही अवस्था आपल्यासारखीच आहे. आपल्याला तरी छाती ठोकून सांगता येईल का की माझा मेंदू व्हॅट मध्ये ठेवला नाहीये.

गवि 14/08/2024 - 11:14
आपल्याला तरी छाती ठोकून सांगता येईल का की माझा मेंदू व्हॅट मध्ये ठेवला नाहीये.
हो. कारण तो ठेवला असला तरी तो ठेवला नाहीये हीच माझ्यासाठी रियालिटी आहे. रियालिटी ही कृत्रिम आहे की नैसर्गिक याला काही अर्थ नाही. तेव्हा माझा मेंदू जर एम आर आय मध्ये पूर्ण दिसत असेल तर तो vat मध्ये ठेवलेला नाही असे छातीठोकपणे म्हणणे हे अत्यंत वास्तव आहे. हं जर VAT 69 म्हणत असाल तर काहीही वाटू शकेल हे मान्य. ;-)

भागो 14/08/2024 - 11:50
तेव्हा माझा मेंदू जर एम आर आय मध्ये पूर्ण दिसत असेल तर तो vat मध्ये ठेवलेला नाही असे छातीठोकपणे म्हणणे हे अत्यंत वास्तव आहे. >>> हे असे वाटणे ही त्या महान शक्तीशाली संगणकाची कारणी आहे. जोक्स अपार्ट, ह्यावर बरीच तात्विक चर्चा झाली आहे. जमलं तर संदर्भ शोधून देईन.

गवि 14/08/2024 - 12:08
समजा मेंदू एम आर आय मध्ये दिसत असेल तर ती कोणाचीही करणी असो. मेंदू vat मध्ये नाही हे छातीठोकपणे सांगणे भाग असेलच. असे म्हणणे आहे. रियालिटी इज रियालिटी. ती कोणी घडवून आणली किंवा आपोआप आली यात काहीच अर्थ नसतो. तो एम आर आय मध्ये दिसत नसेल तर मात्र काहीच छातीठोकपणे सांगता येणार नाही. या सर्व तात्विक अद्भुत वैचारिक प्रयोगात एक लिमिटेशन असे की कोणाला तरी पकडून नेऊन त्याचा तरी मेंदू फिजिकली काढून घेऊन त्याला अस्तित्वाचा हवा तसा भास देता येईल अशी मांडणी आहे. हे जर जमत असेल तर कोणालाही न पकडता प्रयोगशाळेतच पूर्णपणे एक आभासी जाणीव उर्फ अस्तित्व सुद्धा तयार करता येईलच की.

भागो 14/08/2024 - 12:20
हा वादग्रस्त मुद्दा आहे यात संशय नाही. एकवाक्यता नाहीच नाही. प्रयोगशाळेत म्हणाल तर कृत्रिम बनवायचे प्रयोग चालू आहेत. ऑर्गानिक! इलेक्ट्रोनिक्स नाही. आणि अश्या मेंदूला consciousness येऊ शकेल काय ? ह्या बद्दल चर्चा चालू आहे.

भागो 14/08/2024 - 12:41
A University of Florida scientist has grown a living "brain" that can fly a simulated plane, giving scientists a novel way to observe how brain cells function as a network. The "brain" -- a collection of 25,000 living neurons, or nerve cells, taken from a rat's brain and cultured inside a glass dish -- gives scientists a unique real-time window into the brain at the cellular level. संपूर्ण रिपोर्ट वाचा https://www.science20.com/news_account/disembodied_brain_can_fly_a_flight_simulator

गवि 14/08/2024 - 14:16
२००४ पासून हेच येत आहे या प्रयोगाबाबत. वीस वर्षात पुढे काही सरकले का? फॅन्सी प्रयोग ठरला नाही ना? काही ठोस निष्कर्ष आणि प्रगती असे काही पुढे आले असेल तर तो अपडेट वाचायला आवडेल. Neural networks हा विषय जरी मेंदू पासून प्रेरित असला तरी ते नाते तिथेच संपते. डेटा पासून शिकून शिकून कृत्रिम न्युरोन ट्रेन करून अचूक निर्णय घेणे हे आता खूपच बेसिक झाले आहे.

भागो 14/08/2024 - 14:27
गवि मला काही ह्यात opinion नाही. पण काही संदर्भ मिळाले तर इथे ठेवीन. विज्ञान सोडून दया. पण तत्वद्न्यानात मात्र हा विषय नेहमीच चर्चेत राहील.

भागो 14/08/2024 - 23:15
आता माझी भूमिका विशद करतो. कशाला मी ही झकमारी करतोय? इतर समवयस्कासारखे कट्ट्यावर बसून राजकारण, क्रिकेट आणि बॉलीवूड वर गप्पा हाणायचे सोडून... आपल्या समाजात विज्ञान हा टोटली दुर्लक्षित विषय आहे. पाश्चात्य समाजात "विज्ञान पत्रकारिता" हा एक मानाचा विषय आहे. सर्व सामान्य लोकांसाठी सोप्या भाषेत भरघोस लिखाण केले जाते. ते पुस्तके आणि लेख स्वरूपात आपण वाचू शकतो. आपल्या देशात अशी काही चळवळ नाही. काही सन्माननीय अपवाद सोडल्यास. त्या महान लोकाना आपण सोदुन देवूया. मराठी संस्थळावर कोण आहेत? ते असो पण आंतर जाल आणि text books च्या आधारा शिवाय कोण काही लिहू शकेल काय. एकाने काय लिहिले आहे. पूर्व सुरीन्च्या खांद्यावर उभा राहिल्यामुळे माझे क्षितिज विस्तृत झाले आहे. म्हणून internet वरून मराठीत आणले त्याची मला लाज वाटत नाहीये.

प्रसाद गोडबोले 15/08/2024 - 00:06
तुम्ही खुप सीरीयसली घेऊ नका हो लोकांचे प्रतिसाद. मी आधी अनेकदा जे म्हणलो आहे ते पुनरेकवार म्हणतो - "ज्ञान हे मर्यादित लोकांच्या करिताच असायला हवे. " आपलं लेखन, वाचन ,आकलन , अभ्यास, कथाविस्तार, हा फक्त आपल्या आनंदाकरिता आहे. # स्वान्तःसुखाय . कोणाला नाही कळलं तरी आपल्याला काय फरक पडतो. आणि कोणाला कळलं तर आनंदच आहे कोणीतरी समान वेवलेंथवाला सापडल्याचा ! ये नाम केचिदिह नः प्रथयन्त्यवज्ञां जानन्ति ते किमपि तान्प्रति नैष यत्नः। उत्पत्स्यते तु मम कोऽपि समानधर्मा कालो ह्ययं निरवधिर्विपुला च पृथ्वी॥ - भवभूति

कर्नलतपस्वी 15/08/2024 - 07:23
तुम्ही भावूक होताय असे नाही वाटत. अंतरजालीय ज्ञान सागरातून मोती वेचून तुम्हीं इथे मांडलेत . सर्वच करतात, अगदी मी सुद्धा. त्यात लाजण्या सारखे काहीच नाही. तेव्हां हलकेच घ्या.

कर्नलतपस्वी 15/08/2024 - 07:16
कल्पना विलास चांगला आहे. परब हे स्किझोफ्रेनिया चे रोगी आहेत काय? शरीर विरहित मेंदू,मेंदू टू मेंदू कम्युनिकेशन, अतीशय हुशार मेंदू अनंत काळापर्यंत थिंक टॅक मधे या जगाच्या भवितव्यावर गहन विचार करत आहे. परग्रहावरून येणारे संदेश इत्यादींसह अनेक अकल्पनीय कल्पनांची सायफाय लहानपणी वाचली होती. थाॅट एक्सपिरीमेन्ट हा माणसाचा स्थायीभाव असावा असे मला वाटते. यामुळेच माणसाची प्रगती होते. असो ,हा प्रांत माझा नाही.
लेखनविषय:
कथा
BIV:Thought Experiment गेल्या तीन महिन्यापासून मला चिडचिडल्या सारखे होतंय. विस्मरण वाढलय. मधेच पंधरा वीस मिनिटं ह्या जगात आपण नाहीहोत असं वाटतं. बायको म्हणते कि डॉक्टरला का भेटत नाही? ब्लड प्रेशर चेक करून घे एकदा. माझ्या वाहिनीच्या भावालाही असाच त्रास होत होता. इत्यादी. एकदा ऑफिसमध्ये माझा डावा हात गायब झाला. गायब झाला म्हणजे असं मला वाटत होते. पॅनिक अटॅक. “हलो, अनंत, मी परब. आठवतंय?” लोक धावपळ करत होते. त्यांची दबलेल्या आवाजातली कुजबुज. मग उजव्या हाताने चाचपडत डावा हात शोधून काढला आणि घट्ट पकडून ठेवला. त्या पाच मिनिटात दरदरून घाम सुटला.

शोनार बांगला...! अखंड बंगालची अविस्मरणीय यात्रा

समर्पक ·

कर्नलतपस्वी 14/08/2024 - 08:39
अतीशय सुंदर अशी बंगाल ची ओळख करून दिल्याबद्दल धन्यवाद. आपले सर्व लेखन धागे बघीतले,वाचले नाहीत, सवडीनुसार नक्कीच वाचणार. पैकी त्रिपुरा हा लेख मुद्दाम वाचला कारण अगरतला येथे बदली झाली होती. तसे अगरतला शहर बघता आले नाही कारण गेल्या गेल्या पंधरा दिवसाचे ट्रेनिंग आणी लगेच उचल बांगडी झाली. मिटरगेज बराकव्हॅली एक्स्प्रेस, नावालाच एक्स्प्रेस, गोहाटी, लामडिंग, हाफलाॅग धर्म नगर असा बराच वळसा घालणारा प्रवास केला व धर्म नगर अगरतला बस ने प्रवास केला. खुपच सुंदर लिहीलय आणी ते सुद्धा खालीस मराठीत.... कोलकत्ता सुद्धा दोन दिवस पाहीले आहे ते म्हणजे भोज्याला शिवल्या सारखे. आपल्या लेखामुळे बर्‍याच ठिकाणची भटकंती होणार असे दिसते. सैन्यात असल्याने बरेच बंगाली सहकारी,दोस्त आणी वैद्यकीय क्षेत्रात असल्याने मैत्रीणी सुद्धा होत्या.. बांगलादेशातील ही गोड भाषा आहे यात शंका नाही. कवीवर्या तांबे यांचे एक गीत "तिन्हीसांजा सखे मिळाल्या", हे बंगाली भाषेत लता दीदींचा सुंदर गायले आहे. दूरे आकाश शामियाना... https://youtu.be/D3kMZGgCn9k?si=294zq3ZEfXvLTggi पु.भ.प्र.

कंजूस 14/08/2024 - 11:12
कोकण किंवा बंगाल पाहण्यापेक्षा तिथे नातेवाईक किंवा मित्रांकडे राहिल्यास अधिक चांगला अनुभवता येतो. चार दिवसांचे पर्यटन करून समजणार नाही. कोकणच्या जीवनावरच्या कादंबऱ्या वाचून तो आपल्याला थोडा उमटलेला असतो. बंगाल साठी ...... बंगाल आणि हुगळी नदीची ओळख अमिताभ घोष यांच्या Ibis triology (तीन पुस्तके), The hungry tide या पुस्तकांतून झाली. टागोर वाचून उपयोग नाही. शरत्चंद्र वाचायला लागेल. बंगाली भाषा शिकण्यासाठी यूट्यूबवर बरेच विडिओ आहेत. त्यापैकी दोन - १) https://youtu.be/C_WmUWPT51g?si=lR6H4QZg3X6hUaFt २) https://youtube.com/@kolisstudypoint?si=m8N6JLma-aaGXw4X

टर्मीनेटर 14/08/2024 - 15:36
नेहमीप्रमाणेच छान लेखन 👍 मला वैयक्तिकदृष्ट्या भारताचा पूर्वेकडचा म्हणजे नकाशावर उभी रेषा आखल्यास बंगालच्या उपासगाराकडचा भाग विशेष आवडत नसला तरी कोलकाता शहराचा काही भाग मनापासून आवडतो. पुढील भागाच्या प्रतीक्षेत...

अनिंद्य 14/08/2024 - 19:31
भीषोण भालो. अनेक महिन्यांनी मिपा लॉगिन करून प्रतिक्रिया नोंदवावीशी वाटली. सुंदर लेखनाचे चुंबकत्व :-) पद्मा-गंगेबद्दलचा परिच्छेद विशेष आवडला. फोटो खूप सुंदर आलेत, दक्षिण काली मंदिरात विग्रहाचे फोटो तुम्हाला काढू दिले म्हणजे तुमचा वशिला जबरदस्त असणार ! पु भा प्र

कर्नलतपस्वी 14/08/2024 - 08:39
अतीशय सुंदर अशी बंगाल ची ओळख करून दिल्याबद्दल धन्यवाद. आपले सर्व लेखन धागे बघीतले,वाचले नाहीत, सवडीनुसार नक्कीच वाचणार. पैकी त्रिपुरा हा लेख मुद्दाम वाचला कारण अगरतला येथे बदली झाली होती. तसे अगरतला शहर बघता आले नाही कारण गेल्या गेल्या पंधरा दिवसाचे ट्रेनिंग आणी लगेच उचल बांगडी झाली. मिटरगेज बराकव्हॅली एक्स्प्रेस, नावालाच एक्स्प्रेस, गोहाटी, लामडिंग, हाफलाॅग धर्म नगर असा बराच वळसा घालणारा प्रवास केला व धर्म नगर अगरतला बस ने प्रवास केला. खुपच सुंदर लिहीलय आणी ते सुद्धा खालीस मराठीत.... कोलकत्ता सुद्धा दोन दिवस पाहीले आहे ते म्हणजे भोज्याला शिवल्या सारखे. आपल्या लेखामुळे बर्‍याच ठिकाणची भटकंती होणार असे दिसते. सैन्यात असल्याने बरेच बंगाली सहकारी,दोस्त आणी वैद्यकीय क्षेत्रात असल्याने मैत्रीणी सुद्धा होत्या.. बांगलादेशातील ही गोड भाषा आहे यात शंका नाही. कवीवर्या तांबे यांचे एक गीत "तिन्हीसांजा सखे मिळाल्या", हे बंगाली भाषेत लता दीदींचा सुंदर गायले आहे. दूरे आकाश शामियाना... https://youtu.be/D3kMZGgCn9k?si=294zq3ZEfXvLTggi पु.भ.प्र.

कंजूस 14/08/2024 - 11:12
कोकण किंवा बंगाल पाहण्यापेक्षा तिथे नातेवाईक किंवा मित्रांकडे राहिल्यास अधिक चांगला अनुभवता येतो. चार दिवसांचे पर्यटन करून समजणार नाही. कोकणच्या जीवनावरच्या कादंबऱ्या वाचून तो आपल्याला थोडा उमटलेला असतो. बंगाल साठी ...... बंगाल आणि हुगळी नदीची ओळख अमिताभ घोष यांच्या Ibis triology (तीन पुस्तके), The hungry tide या पुस्तकांतून झाली. टागोर वाचून उपयोग नाही. शरत्चंद्र वाचायला लागेल. बंगाली भाषा शिकण्यासाठी यूट्यूबवर बरेच विडिओ आहेत. त्यापैकी दोन - १) https://youtu.be/C_WmUWPT51g?si=lR6H4QZg3X6hUaFt २) https://youtube.com/@kolisstudypoint?si=m8N6JLma-aaGXw4X

टर्मीनेटर 14/08/2024 - 15:36
नेहमीप्रमाणेच छान लेखन 👍 मला वैयक्तिकदृष्ट्या भारताचा पूर्वेकडचा म्हणजे नकाशावर उभी रेषा आखल्यास बंगालच्या उपासगाराकडचा भाग विशेष आवडत नसला तरी कोलकाता शहराचा काही भाग मनापासून आवडतो. पुढील भागाच्या प्रतीक्षेत...

अनिंद्य 14/08/2024 - 19:31
भीषोण भालो. अनेक महिन्यांनी मिपा लॉगिन करून प्रतिक्रिया नोंदवावीशी वाटली. सुंदर लेखनाचे चुंबकत्व :-) पद्मा-गंगेबद्दलचा परिच्छेद विशेष आवडला. फोटो खूप सुंदर आलेत, दक्षिण काली मंदिरात विग्रहाचे फोटो तुम्हाला काढू दिले म्हणजे तुमचा वशिला जबरदस्त असणार ! पु भा प्र
Bridge

ब्रेन इन अ व्हॅट!

भागो ·

प्रसाद गोडबोले 13/08/2024 - 22:56
अतिषय उत्तम लेख ! तुम्ही "युनिव्हर्स इजन्ट लोकली रीअल" हे २०२२ मधील फिजिक्स मधील नोबेल पारितोषिक विजेते संशोधन वाचले/ ऐकले असेलच ! मी ते समजुन घ्यायचा प्रयत्न करत आहे पण बुध्दीची आकलनाची मर्यादा आड येते :( जमल्यास त्यावर देखील लेखन करावे ही नम्र विनंती !

भागो 13/08/2024 - 23:56
प्रगो मला पण ह्यात रुची आहे. माझ्या आवडीचा विषय आहे.

Bhakti 14/08/2024 - 13:21
मी असंच वायरिंगच पुस्तक वाचतेय पण जमिनीच्या खालच्या म्हणजे झाडांच्या आणि बुरशीच्या कनेक्शनच...त्यात प्रश्न विचारला आहे,झाडांनापण मेंदू असतो? पण तो दिसत नाही?पण तो विद्युत लहरी मूळांद्वारे पसरवतो.तसचं VAT मधला मेंदू रेडिओ फ्रेक्वेन्सी वापरत संपर्कात राहत असणार? असं उलट पुलट काहीतरी अचाट बोलायला मजा वाटते पण 😂

भागो 14/08/2024 - 13:49
भक्ती तुम्ही मी वर उल्लेख केलेले "Donovan's Brain" हे पुस्तक मिलाले तर जरून वाचा. अर्थात हे १९४० मध्ये लिहिले आहे. किमान मी उल्लेख केलेले सिनेमे बघा. त्यातला शास्त्रज्ञ त्या मेंदूशी Morse code वापरून बोलतो. त्यानंतर त्या मेंदूची शक्ती एव्हढी वाढते कि तो मेंदू शास्त्रज्ञाला बाहेरच्या गावी देखील संपर्क करू शकतो. बाकी आता झाडांच्या मुळाची थिअरी डीस्प्युटेबल झाली आहे.

कर्नलतपस्वी 14/08/2024 - 18:43
झाडांनापण मेंदू असतो? पण तो दिसत नाही?पण तो विद्युत लहरी मूळांद्वारे पसरवतो. स्वर्गीय नारायण धारप यांनी अशाच आशयाची एक भयकथा लिहीली आहे. नाव बहुतेक साठे आणि फायकस असे असावे.

Bhakti 14/08/2024 - 20:23
फायकस मोरेसी जातीच्या झाडांचं गूढ जंगल … आणि प्रगती , आधुनिकता व विकासाच्या नावाखाली वाढतच जाणारी माणसाची राक्षसी महत्वाकांक्षा यांच्या द्वंद्वाची ही कथा आहे . एका विकास प्रकल्पावर होणारे अकस्मात अपमृत्यू , आदिवासींचं मूळापासून हादरून जाणारं आयुष्य , बोलणारी झाडं , जमिनीच्या पोटात लपलेलं झाडांच्या मुळांचं जंजाळ , त्यातून परावर्तीत होणारे संदेश , जाडजूड पारंब्यांतून सतत कुणीतरी पाठलाग करत आहे , ही मन पोखरणारी जाणीव … आणि या झाडांशी संवाद साधू शकणारा एकमेव माणूस ‘साठे ‘ ! एक थरारक कादंबरी… साठे फायकस ! (CP-कॉपे.)
ओहो काय भारी परिचय आहे.एकदम मला आवडणाऱ्या झाडां विषयावर ते पण ५० वर्षांपूर्वी धारप यांनी लिहिली आहे.धारपांचं अजूनही एकही पुस्तक वाचलं नव्हतं ,लगेच घेते हे पुस्तक.शुभस्य शीघ्रम! धन्यवाद कर्नलजी.

कर्नलतपस्वी 14/08/2024 - 20:42
नारायण धारप यांच्या सर्व भयकथा रुपये तीन हजारात उपलब्ध आहेत. समर्थ सिरीज खुपच भन्नाट. लहानपणी नारायण धारप आणी बाबुराव अर्नाळकर यांची पुस्तके जीव की प्राण होती. समर्थ, काळापहाड वगैरे आमचे हिरो होते. मस्त वाचून बघा. कदाचित प्राप्त परिस्थितीत तर्कसंगत न वाटल्यास मेंदू जार मधे (BIV) ठेवून वाचा.

शैलेश लांजेकर 15/08/2024 - 11:22
कुठे मिळतील? लिंक देऊ शकाल का? एखाद्या ठिकाणाला भेट देऊन विकत घ्यायची असतील तर पत्ता द्या.. कुणाला संपर्क करायचा असेल तर मोबाइल नंबर द्या...

भागो 15/08/2024 - 12:08
https://bookvishwa.com/product/narayan-dharap-9-books/ नारायण धारप यांच्या दुर्मिळ झालेल्या आणि गाजलेल्या ९ कादंबऱ्या / कथासंग्रह आता पुन:प्रकाशित.. घरपोहोच कॅश ऑन डिलिव्हरीसह उपलब्ध.. किंवा इथे https://www.facebook.com/share/5kpsEGqZkVEmH4gk/?mibextid=oFDknk

टर्मीनेटर 14/08/2024 - 15:09
"थॉट एक्स्पेरीमेंट” हा काय प्रकार आहे हे नव्याने सांगायची गरज नाही."
हा एक भन्नाट मानसशास्त्रीय प्रयोग आहे. आणि तो करण्यासाठी क्वांटम फिजिक्स किंवा आईनस्टाईन किंवा श्रोडींगरच्या मांजराच्या त्या भंपक प्रयोगाची माहिती असणे अजिबात गरजेचे नाही हे मी स्वानुभवावरून छातीठोकपणे सांगू शकतो 😀 मागे माझ्या 'नाईन इलेव्हन - Twin To-Worse' ह्या (पंच-दश वार्षिक योजनेतल्या) कादंबरीच्या पहिल्या भागात लिहिलेला एक परिच्छेद इथे परत उदघृत करतो...
आमच्या ह्या ग्रुपमध्ये मी आणि आणखीन एक मित्र अशा दोघांचा (तसा तो जगात अनेकांचा असेल) एक सामायिक छंद आहे. चित्रपटातील किंवा कथा-कादंबरीतील एखादा प्रसंगात मग तो काल्पनिक असो कि वास्तव, अथवा प्रत्यक्षात घडलेली एखादी घटना असो, त्या प्रसंगात / घटनेत सहभागी असलेल्या एखाद्या पात्राच्या भूमिकेत शिरून उपलब्ध तपशील, आपली कल्पनाशक्ती आणि जाणिवा-नेणिवांच्या बळावर त्या व्यक्तीच्या दृष्टिकोनातून तो प्रसंग आभासीरीत्या अनुभवायचा, त्यांची त्यावेळी मन:स्थिती काय आणि कशी असेल ते अनुभवायचे, प्रसंग आनंददायी असेल तर त्यातला आनंद आणि थरारक असेल तर त्यातले साहस अनुभवायचे. खूप मजा येते अधून-मधून हा मानसशास्त्रीय प्रयोग करायला. पण अर्थात त्यासाठी एक 'विशिष्ट मूड' बनावा लागतो, कधीपण वाटले म्हणून केले असे होत नाही!
सांगायचा मुद्दा काय तर ह्या गोष्टी उपजत असतात, त्यासाठी वरील गोष्टींचे ज्ञान असायची अजिबात गरज नसते! बाकी हा छोटासा लेख आवडला म्हणुन हा प्रतिसाद प्रपंच. बाकी तुमच्या 'सो कॉल्ड' साय-फाय कथाही वाचत असतो आणि त्यातल्या खरोखर आवडलेल्या कथांवर प्रतिसादही देतो, पण रतीब घातल्या सारख्या (भंपक) कथांवर नकारात्मक प्रतिसाद देत नाही ही पोचही सकारात्मकरित्या घ्यावी हि विनंती 🙏

भागो 14/08/2024 - 16:46
प्रथम आभार मानतो. माझ्या गुरूने मला सांगितले होते, "दररोज काही ना काही तरी लिहित जा." त्याचे काय आहे की कोंबडीला अंडे देण्यावाचून गत्यंतर नसते. पुढे त्य अंड्याचे आम्लेट होते कि करी होते ह्याची तिला काळजी नसते. इथे येऊन वाचण्यासाठी वाचकाला दमडी पण मोजावी लागत नाही. त्यामुळे माझ्यासारख्या लेखकाच्या मनाला अपराधी पण वाटत नाही. माझ्या भंपक साय फाय कथा. प्लीज हा गोड साय फाय गैर समाज मनातून काढून टाकावा. क्वांटम फिजिक्स किंवा आईनस्टाईन किंवा श्रोडींगरच्या मांजराच्या त्या भंपक प्रयोगाची माहिती असणे अजिबात गरजेचे नाही हे मी स्वानुभवावरून छातीठोकपणे सांगू शकतो >>> जाता जाता आपण आईनस्टाईन किंवा श्रोडींगरची टोपी उडवून एक टप्पल मारलीत. हे फार विनोदी होते. त्या भंपकांच्या पायाशी मला बसण्याचे अहो भाग्यं मला चुकून दिलेत. आभार. भर्तृहरीचे एक वचन आहे. काल अपरिमित आहे पृथ्वीही अमर्याद आहे... हा काटेरी प्रतिसाद खूप भावला. बरच काही लिहिण्याचे मन करत होते. पण... शेवटचे एक सांगतो. पण जाउदे. कंट्रोल भागो कंट्रोल.

टर्मीनेटर 14/08/2024 - 16:52
हा काटेरी प्रतिसाद खूप भावला
प्रांजळ प्रतिसाद आपल्याला काटेरी का वाटावा हे न उलगडलेले कोडे आहे… पण असो

भागो 14/08/2024 - 17:06
मागे एकदा इथल्याच एका सिनिअर मेम्बराने मला सांगितले होते, "लेखन स्वांतसुखाय." त्याची आत्ता प्रकर्शाने आठवण झाली. काटेरी का वाटावा >>> माफ करा. भंपक म्हणायचे होते. चुकून काटेरी शब्द आला. तिच्या आयला,च्यायला मायला ह्या शिव्या थोड्याच आहेत? ह्या तर आम्ही प्रत्येक वाक्यात वापरतो.

टर्मीनेटर 14/08/2024 - 17:17
तिच्या आयला,च्यायला मायला ह्या शिव्या थोड्याच आहेत?
तेच तर म्हणतो… फालतू (स्वांतसुखाय लेखन) वाचले की लोकलज्जेस्तव तोंडात बसलेल्या भकारार्थी मकारार्थी शिव्या प्रतिसादात लिहिण्यापासून स्वत:ला कसे परावृत्त करतो ते माझे मला माहित… असो 😀

भागो 14/08/2024 - 17:34
आहा! मी सांगतो काय करायचे ते तुमच्या खिशातून तर पैसे जात नाहीत ना. मग दुर्लक्ष करायचे. सगळा मामला फुक्कटचाच मग एव्हढा तळतळाट कशापायी? दुर्लक्ष करायला जमत नसेल तर. "मिडास राजाला गाढवाचे कान" म्हणून एक गोष्ट आहे. त्यातल्या न्हाव्या सारखे करायचे.

टर्मीनेटर 14/08/2024 - 17:47
Lol… हा उपाय ऐकण्या साठीच माझे कान आतुरलेले होते 😀 क्रृपया वरचे प्रतिसाद ‘बिटवीन द लाईन्स’ सकट पून्हा वाचावे आणि काही नाहीच कळले तर सरळ ‘पोगो’ बघावे… अजून काय 😀

कर्नलतपस्वी 14/08/2024 - 17:44
इथे येऊन वाचण्यासाठी वाचकाला दमडी पण मोजावी लागत नाही. कोणी सांगीतलं दमडी पण मोजावी लागत नाही? साहेबांचा वाक्प्रचार आहे ना तो,Time is money,तो घालावा लागतो ना. म्हणजे एकुण काय.... दमडी मोजाव्याच लागतात पण स्वरूप वेगळे. कल्पना आणी विलास यांचा भांगडा सतत चालुच असतो. बाकी सर्व गोष्टी समजल्याच पाहिजेत असा माझा अट्टाहास नसतो. एखादी गोष्ट आवडली, समजली तर विस्तृत प्रतिसाद जरूर देतो.

भागो 14/08/2024 - 18:01
ओके सर. Time is money, हे खरे आहे पण वाचायची सक्तीही नाही. भागो भंपक आहे असे एकदा ठरवल्यावर लॉंग जंप मारून पुढे जायचा विकल्प आहेच की! तुम्ही येऊन लय तोडलीत हे एक बरे केलेत, नाहीतर वाद संवाद चालतच राहिला असता. कुणीतरी माघार घ्यायलाच पाहिजे. मीच घेतो.

टर्मीनेटर 14/08/2024 - 18:18
कुणीतरी माघार घ्यायलाच पाहिजे. मीच घेतो.
चूकताय भागो…भागो भंपक आहे असे मी कूठेही म्हंटलेले नाही, पण तूमच्या काही कथा निव्वळ भंपक असतात असा एक मिपा वाचक म्हणून माझा दावा आहे ( मग बाकी कोणी कितीही मोठा असो, किंवा स्वतःला मोठा समजो, आय डोंट केअर 😀) .

कर्नलतपस्वी 14/08/2024 - 18:36
की हा जो काही कल्पनाविलास आहे तो सर्व अंतरजालावरून जसाच्या तसा तुम्हीं उचलला आहे. -खेळीया शब्दांचा जार मधे मेंदू ही वेड्या शास्त्रज्ञांची (भविष्यात बघणारे,सामान्य माणसांना अकल्पनीय )कल्पना आहे. त्याचे पुष्टीकरण झाले नाही. अंतरजालावर शोध घेताना वरील माहीती कळाली. एके जागी तर हे लिहीले आहे. अनेक विज्ञान कल्पित कथांनंतर, परिस्थितीमध्ये एका वेड्या वैज्ञानिकाचा समावेश आहे जो एखाद्या व्यक्तीचा मेंदू शरीरातून काढून टाकू शकतो, जीवन टिकवून ठेवणाऱ्या द्रवाच्या व्हॅटमध्ये तो निलंबित करू शकतो आणि त्याचे न्यूरॉन्स एका सुपरकॉम्प्युटरशी वायरद्वारे जोडू शकतो जे त्याला समान विद्युत आवेग प्रदान करेल. ज्यांना मेंदू सामान्यतः प्राप्त करतो. [ २ ] अशा कथांनुसार, संगणक नंतर वास्तविकतेचे अनुकरण करत असेल (मेंदूच्या स्वतःच्या आउटपुटला योग्य प्रतिसादांसह) आणि "विस्फारित" मेंदूला पूर्णपणे सामान्य जाणीव अनुभव येत राहील, जसे की मूर्त मेंदू असलेल्या व्यक्तीचे अनुभव. , या वास्तविक जगातील वस्तू किंवा घटनांशी संबंधित नसताना. पुतनाम यांच्या मते , "ब्रेन-इन-ए-व्हॅट" (बीआयव्ही) हा विचार एकतर खोटा किंवा निरर्थक आहे. सुरवातीलाच जर डिस्क्लेमर डकवले असते तर वाचकांचा दृष्टीकोन बदलला असता. (सामान्यशास्त्र विषयात पस्तीस गुण मिळवून पहील्या फटक्यात मॅट्रिक उत्तीर्ण झालेला - आघाव वाचक)

कर्नलतपस्वी 14/08/2024 - 18:39
कुणी सहमत असेल किवां नसेल पण मला तरी असेच वाटते. त्यामुळेच आपले खालील विधान अप्रासंगीक वाटते. पण वाचायची सक्तीही नाही. भागो भंपक आहे असे एकदा ठरवल्यावर लॉंग जंप मारून पुढे जायचा विकल्प आहेच की!

टर्मीनेटर 14/08/2024 - 18:49
बीआयव्ही) हा विचार एकतर खोटा किंवा निरर्थक आहे. सुरवातीलाच जर डिस्क्लेमर डकवले असते तर वाचकांचा दृष्टीकोन बदलला असता.
सहेब ते तेच तर करत नाहीत, म्हणून तर त्यांच्या कथांना भंपक म्हणावे लागते… असो… त्यांनी मिपा सोडण्याचा जाहिर केलेला निर्णय विचाराधीन आहे, बघूयात बहूमक काय म्हणते… माझ्या वैयक्तीक मते ते इथे रहावेत असे वाटते!

कर्नलतपस्वी 14/08/2024 - 18:56
माझे सुद्धा. क्लिष्ट विषय सोपे व मनोरंजक करून लिहीण्याची यांची हातोटी आहे. एक वेगळाच फ्लेवर..... @भागो, फार झाले तर काही दिवस कुंपणावर बसा.

टर्मीनेटर 14/08/2024 - 19:09
त्यांनी जरूर लिहावे, वाचायला आवडेल! पण दोन (मोठ्या) भागांमध्ये किमान एक आठवंड्याचे अंतर असावे हे तत्व पाळले जावे.

भागो 14/08/2024 - 19:43
(अवांतर0 नेटवरूनच. संपादक मंडळींचा रोष पत्करून हे लिहित आहे, गुरुवर्य बाघा महाराजांनी म्हटले आहे ते खरेच आहे, "शेठली, जिसकी जैसी सोच!" अनेक सुप्रसिद्ध लेखकांच्या ज्या लिखाणाला संपादकांनी कचऱ्याची टोपली दाखवली होती, ती पुढे जाऊन वाचकांनी डोक्यावर घेतली. अश्या काही कादंबऱ्या तर अभिजात म्हणून गणल्या गेल्या. उदा. "ड्युन" ही कादंबरी! विज्ञान कथांचा राजा म्हणून जाणली जाते. फ्रॅंक हर्बर्ट ह्या लेखाच्या 215,000.शब्दांच्या ह्या कादंबरीला हात लावायला कोणी "संपादक" तयार नव्हता. लेखक आणि त्याचा एजंट निराश झाले होते. शेवटी मोटारगाड्यांची रिपेअर मॅन्युअल छापणाऱ्या --Chilton Publishing --प्रकाशकाने ही कथा प्रकाशित करण्याचे धैर्य दाखवले. त्या आधी २३ "संपादकांनी" ही कथा नाकारली होती आणि trash केली होती. आज पर्यंत ह्या पुस्तकाच्या २० मिलिअन प्रती खपल्या आहेत! बारा भाषेत ही कथा भाषांतरित झाली आहे. शनी ग्रहाच्या टायटन नामक उपग्रहाच्या काही भागांना ह्या कथेतल्या कल्पित ग्रहाच्या भागांची नवे दिली गेली आहेत. "हॅरी पॉटर" J.K Rowling ही बारा "संपादकांनी" नाकारली होती. अखेरीस "ब्लूम्सबरी" च्या संपादकाच्या आठ वर्षाच्या मुलीच्या आग्रहाखातीर ह्या कथेच्या पहिल्या भागाचे प्रकाशन झाले. आता आपण असे म्हणू शकतो की आठ वर्षाची मुलगी, तिला काय अभिजात साहित्याची जाण? Joanne Harrisच्या Chocolat ची अशीच गोष्ट आहे. ही कथा इतक्या वेळा रिजेक्ट झाली की त्या पत्राची एकावर एक रचून लेखिकेने एक शिल्प तयार केले. James Joyceची Ulysses, ची ही हीच कहाणी आहे. ह्या कथेच्या पहिल्या आवृत्तीची एक प्रत काही वर्षांपूर्वी £275,000 ला विकली गेली. आता हा घ्या टी एस इलिअट-- जेव्हा ते फेबर आणि फेबर प्रकाशनाचा "संपादक" होता. "संपादक" झाल्यामुळे त्याचे विचार बदलले. ह्यांनीच जॉर्ज ऑर्वेलचे "अनिमल फार्म" नाकारले होते. जोसेफ हेलरचे कॅच-22 असेच कुणा अहंमन्य संपादकाने झादाकारले होते. आणि John le Carréची पहिली वहिली हेर कथा "The Spy Who Came in from the Cold" एका प्रकाशकाने दुसऱ्याला पाठवली, ".... ह्या लेखकात काही दम नाही. असा रिमार्क टाकून." हर्मन मेल्वील च्या मॉबी डिक चे नकारपत्र तर प्रसिद्ध आहे. संपादक लेखकाला लिहितो की "ह्या कथेत देवमाशाची गरज आहे काय?" तर माझ्या लेखक मित्रांनो तुमची कथा जरी कचऱ्याच्या डिजिटल टोपलीत गेली तरी निराश होऊ नका. काही असो मी माझी कथा पाठवणार आहेच. संपादक प्रसिद्ध करोत वा नाकारोत, वाचक वाचोत वा न वाचोत. कारण डॉ. सर भवभूती ह्यांनी म्हटले आहेच की ये नाम केचिदिह नः प्रथयन्त्यवज्ञां जानन्ति ते किमपि तान्प्रति नैष यत्नः । उत्पत्स्यते तु मम कोऽपि समानधर्मा कालो ह्ययं निरवधिर्विपुला च पृथ्वी ॥ ‌

Bhakti 14/08/2024 - 20:15
कॉलिंग कॉमी, . "ड्युन" ही कादंबरी! विज्ञान कथांचा राजा म्हणून जाणली जाते. फ्रॅंक हर्बर्ट ह्या लेखाच्या 215,000.शब्दांच्या ह्या कादंबरी कॉमी ही साय फाय किंवा विज्ञान कथा नाहीये ना पण,असं तुम्ही कुठेतरी लिहिलं होतं ना? नक्की काय आहे ही? तिसरा भाग न पाहिल्याने माझं अजून काही ठाम मत नाहीये. (ड्युन सिनेमाचे दोन्ही भाग पाहिलेली साय-फाय सिनेमा फॅन ;))

भागो 14/08/2024 - 19:55
एकूण असा प्रॉब्लेम आहे तर! पण इथेच एका फर्मान आली ने उगीच straw-man गिरी करून मला देहदंडाची सजा सुनावली होती. म्हणून मी इथून जाण उचित असा विचार करून मालकांना खरड लिहिली होती कानाच्याही विरुद्ध तक्रार न करता माझे सदस्यत्व रद्द करावे अशी विनंती केली होती. त्याला आता दोन दिवस झाले असावेत. ठीक आहे. आपण जी शिक्षा सुनावणार ती मानायलाच पाहिजे. इत्यलम||

गवि 14/08/2024 - 20:02
अहो तुम्ही लिखाणावर लक्ष केंद्रित करा. किती विचलित होताय. टीका झाली तसे चांगले अभिप्राय देखील आले ना? मग कोण शिक्षा सुनवते आहे की जी मानायला पाहिजे वगैरे? तुम्हाला इथे येणाऱ्या काही प्रतिसादांतून तरी आनंद मिळत असेल तर लिहीत रहा. टीका झाली की सर्वच शून्य असे नसते.

भागो 14/08/2024 - 21:45
आभार गवि. हो आत्ता पर्यंत सगळे चांगलेच प्रतिसाद मिळत आले. त्याबद्दल मी मिपाचा ॠणी राहीन. आज मात्र एकदम पारडे फिरले. का? कल्पना नाही. माझी भूमिका विषद करायची ईच्छा मेली. पण माझ्या विषयी दोन शब्द. १)महाराष्ट्राचा भुसावळ, खापरखेडा,कोराडी आणि भारतातल्या अनेक औष्णिक विद्युत प्रकालापांचे सिस्टीम डिझाईन मी केले आहे . मी 600MWचे सिंगल युनिट कोल्ड स्टेट मधून फुल लोड आणू शकतो. २)आयुका पुणे ने मागे विज्ञानकथा स्पर्धा आयोजित केली होती. त्यात माझी "समांतर विश्वात पक्की" ही कथा यशस्वी झाली. आता आयुका म्हणजे? असे नका विचारू. आणि आज इथे माझे "inquisition" झाले. लिहीत राहीन दत्ताजी प्रमाणे "आयडी सलामत तो कथा पचास.'

नठ्यारा 14/08/2024 - 22:50
कोळसा औष्मिक विद्युन्निर्मिती ( कोल बेस्ड थर्मल पॉवर स्टेशन ) बद्दल कुतूहल आहे. काय संरचना केलीत? बंब, नियंत्रक की आजून काही? एखादा लेख लिहाच. -नाठाळ नठ्या

भागो 14/08/2024 - 23:29
प्लांट ऑपरेशन आणि इलेक्ट्रिकल सिस्टीम, प्लांट कंट्रोल. लिहिण्यासारखे खूप आहे सर. खास तुमच्यासाठी लिहीन. लाईटनिंग स्ट्राईक ओंन ट्रान्स्मिशन लाईन्स माझा स्पेशल इंटरेस्ट. आता सगळे विसरण्यात जम्म. पण पुस्तके अजून ठेवली आहेत. ५००० रु ची पुस्त्स्क १० रुपये किलो भावाने विकता नाही येत.

नठ्यारा 15/08/2024 - 01:32
भागो, माझ्यासाठी लिहाल हे वाचून आनंद झाला. तन्निमित्त धन्यवाद. जगाला कळू द्या तुमच्या लेखात कितीही कल्पनाविलास असला तरी तुम्ही स्वत: वस्तुस्थितीशी व्यवस्थितपणे परिचित आहात. आ.न., -ना.न.

टर्मीनेटर 14/08/2024 - 23:21
आणि आज इथे माझे "inquisition" झाले.
???? कोणी केले बुवा? आणि जर तुम्ही म्हणता तसे झाले असल्यास त्यात तुमचा स्वता:चा सहभाग किती होता त्याचे पुनर्वालोकन करावे हि विनंती!

कंजूस 15/08/2024 - 08:53
येऊ द्या. मी या विज निर्मिती आणि वितरण विषय जाणण्यास उत्सुक आहे. लेख अवश्य टाका. तांत्रिक/ तंत्रज्ञान लेख मला आवडतात. मी घरातले वायरिंग, बोर्ड इत्यादी करू शकतो आणि करतो. हाई व्होल्टेज ट्रान्समिशन चांगला विषय आहे. कुणी मराठीत लिहिले तर स्वागतच. प्रतिसाद येतात तेव्हा कोण काय म्हणतात काय विचार करतात हे कळते. न लिहिल्याने हे कळत नाही. टाचणी डोक्याकडून धरायची टोकाकडून धरल्यास टोचते. माध्यमांचा पूर्ण वापर करा. मालकांनी संस्थळ चालू ठेवले आहे निरपेक्ष. आज आपण काही शोधायला गेलो इंटरनेट माध्यमातून तर अगणित माहिती समोर येते ती इंग्रजीत. मराठीसाठी हीच जागा. माझ्या समाधानासाठी मी लिहितो असं म्हणण्यापेक्षा मी असा विचार करतो की आज माझ्या डायरीत मी काही लिहिले आहे ते माझ्याकडेच राहील. पण इथले लेखन दूरवर पोहोचेल शिवाय पुढच्या पिढीतही पोहोचेल.

भागो 15/08/2024 - 09:26
आभार. आपल्याकडे शास्त्रज्ञ क्वचितच सामान्य जणांसाठी लिहितात. मला माहित असलेले अपवाद डॉ.नारळीकर , डॉ बाळ फोंडके, आशिष महाबळ. अजूनही असतील. पण एकूण हाताच्या बोटावर मोजण्या इतपतच. महाराष्ट्र की जनसंख्या सन २०११ में ११,२३,७२,९७२ थी, विश्व में सिर्फ़ ग्यारह ऐसे देश हैं जिनकी जनसंख्या महाराष्ट्र से ज़्यादा है। इस राज्य का निर्माण १ . आंतर जालावरून बरका. जर्मनी, फ्रांस, इंग्लंड यांची लोकसंख्या पहा. ते देश कुठे आहेत? आणि आपली मायमराठी. असे का बरे? कालच्या घमासानमध्ये याची उत्तरे दडलेली आहेत . आता केव्हा लिहीन काय माहित.

कंजूस 15/08/2024 - 10:32
खरंय. पण अगदी शास्त्रज्ञांनीच लिहावं असं काही नाही. तिथे काम करणारेही लिहू शकतात. कारण सामान्य लोकांना किंवा त्या क्षेत्रातील नसलेल्यांनाही जाणून घ्यायचं असतं काम कसं चालतं. ऐसी अक्षरेवर एक आयडी होता. रेल्वेतून कोळशाच्या वाफेच्या एंजिनांचा आणि नंतर डिझेल, इलेक्ट्रिकचा अनुभव असलेला. त्यांनी एक लेख लिहिला आणि नंतर काही लिहिले नाही.

मिसळपाव 14/08/2024 - 20:42
हात - पाय कापावा लागल्यानंतर अशा लोकाना तो, आता नसलेला, हात/पाय दुखतोय/ जळजळतोय असा भास होतो. बर्‍याच जणाना होतो. भास म्हणतोय कारण तो अवयव तर नाहीये पण त्या लोकाना मात्र वेडंपिसं करणारा अनुभव असतो तो.

कंजूस 15/08/2024 - 10:38
पेनचा अनुभव दातांची कवळी लावणाऱ्यांनाही येतो. चिंच खाताना खोटे दातही शिवशिवतात. एक रशियन सैनिक वैमानिक विमान अपघातात पाय गमावून बसल्यावर नोकरीतून डच्चू मिळतो. तो खोटे पाय लावून नाच शिकायला जातो . पेनचा अनुभव घेत शिकतो आणि नंतर एकदा युद्धात यशस्वीपणे विमानही चालवतो ही रशियन कथा आठवली.

गवि 15/08/2024 - 10:48
अवयव कापला किंवा काढला तरच हा अनुभव येतो असे नव्हे तर पूर्ण शंभर टक्के लोकल ॲनेस्थेशिया एका पूर्ण हाताला / पायाला मुळापासून दिलेला असला तरी हा अनुभव येऊ शकतो. आणि ती भूल दीर्घकाळ (दिवस दोन दिवस) टिकेल अशी असला की हे फँटम लिम्ब अधिकच जास्त वेळ त्रास देऊ शकते. म्हणजे हात पोटावर आहे असे भासणे, तिथे पंजाला खाज येते आहे असे भासणे, कोणी हात धरून ठेवला आहे असे उबदार फिलिंग, हात उचलला आहे आणि हवेतच धरून ठेवला आहे असे वाटणे (आणि रग लागली तरी प्रत्यक्षात तो खाली घेता येत नाहीये) असे अनेक प्रकार होऊ शकतात. हे सर्व केवळे मेंदूत प्रत्यक्षात हात भलतीकडेच कुठेतरी असतो. म्हणजे सर्जरी साठी आडवा ताणून बांधून ठेवलेला किंवा बेडवर. वळून हाताकडे पाहिले की तो असा पूर्ण वेगळाच कुठेतरी असलेला बघून धडकीच भरते..

भागो 15/08/2024 - 12:02
हा प्रकार मी प्रथम आर्थर हेलीच्या "final diagnosis" ह्या कथेत वाचल्याचे आठवले.. रोग्याचा पाय कापायचे शल्यकर्म झाल्यावर रोगी शुद्धीवर येतो. आणि त्याच्या कापलेल्या पायाला खाज सुटते. (म्हणजे अशी त्याला फीलिंग येते म्हणा ) मग डॉक्टर त्याचा पाय जिथे ठेवला असतो तिथे जाऊन पायाला खाजवतो तेव्हा रोग्याचे समाधान होते. कुणाला आठवत असेल तर पुष्टी करा.

मिसळपाव 15/08/2024 - 20:17
असा अनुभव तात्पुरता पण येऊ शकतो माहीती नव्हतं. म्हणजे मेंदूला "आत्तापर्यंत असलेला शरीराचा भाग आता सापडत नाहीये" हा प्रकार त्रासदायक असतो. पुढची पायरी - आपण हाता-पायाबद्दल, बाह्य अवयवांबद्दल बोलतोय. दुखतोय / जळजळतोय / खाज सुटल्येय / रग लागल्येय अशा भावना ज्यांच्याबद्दल असतात त्याबद्दल. कॅन्सरग्रस्त किडनी काढून टाकल्येय, गर्भाशय काढून टाकलंय अशा स्वरूपाच्या शस्त्रक्रिया केल्यावर पण ब्रेनला त्यांची उणीव जाणवत असेल का?

टर्मीनेटर 15/08/2024 - 10:56
पेनचा अनुभव दातांची कवळी लावणाऱ्यांनाही येतो. चिंच खाताना खोटे दातही शिवशिवतात.
ऑ... ऐकावे ते नवलंच!

कर्नलतपस्वी 15/08/2024 - 07:30
इनक्वीझिशन, देहदंड असे जडव्यागळ शब्द वापरलेत म्हणून म्हणतो. बाकी तुम्ही क्वांटम फिजिक्स, सिस्टीम डिझाईन तत्सम आशा कठीण विषयावर लिहीलेत तर सर्व सामान्य माझ्या सारखे अल्पमती वाचक काही शंका कुशंका काढणारच. ते मनाला लावून घेऊ नका.

कंजूस 15/08/2024 - 13:45
आता मोठा मेंदू {माणसाचा} वाडग्यात इतकी प्रगती झाली आहे. विज्ञानात किंवा साहित्यात. शंभर वर्षांनी डासाचा मेंदू टाचणीच्या डोक्यावर ठेवून त्यांच्याशी बोलतील.

नठ्यारा 15/08/2024 - 19:23
कंजूसकाका,
कुणी मराठीत लिहिले तर स्वागतच.
हेच म्हणतो. मराठीतून लिहिलेलं सुकर वाटतं व आवडतं. जरी इंग्रजी समजायचा वांधा नसला तरीही. आ.न., -ना.न.

प्रसाद गोडबोले 13/08/2024 - 22:56
अतिषय उत्तम लेख ! तुम्ही "युनिव्हर्स इजन्ट लोकली रीअल" हे २०२२ मधील फिजिक्स मधील नोबेल पारितोषिक विजेते संशोधन वाचले/ ऐकले असेलच ! मी ते समजुन घ्यायचा प्रयत्न करत आहे पण बुध्दीची आकलनाची मर्यादा आड येते :( जमल्यास त्यावर देखील लेखन करावे ही नम्र विनंती !

भागो 13/08/2024 - 23:56
प्रगो मला पण ह्यात रुची आहे. माझ्या आवडीचा विषय आहे.

Bhakti 14/08/2024 - 13:21
मी असंच वायरिंगच पुस्तक वाचतेय पण जमिनीच्या खालच्या म्हणजे झाडांच्या आणि बुरशीच्या कनेक्शनच...त्यात प्रश्न विचारला आहे,झाडांनापण मेंदू असतो? पण तो दिसत नाही?पण तो विद्युत लहरी मूळांद्वारे पसरवतो.तसचं VAT मधला मेंदू रेडिओ फ्रेक्वेन्सी वापरत संपर्कात राहत असणार? असं उलट पुलट काहीतरी अचाट बोलायला मजा वाटते पण 😂

भागो 14/08/2024 - 13:49
भक्ती तुम्ही मी वर उल्लेख केलेले "Donovan's Brain" हे पुस्तक मिलाले तर जरून वाचा. अर्थात हे १९४० मध्ये लिहिले आहे. किमान मी उल्लेख केलेले सिनेमे बघा. त्यातला शास्त्रज्ञ त्या मेंदूशी Morse code वापरून बोलतो. त्यानंतर त्या मेंदूची शक्ती एव्हढी वाढते कि तो मेंदू शास्त्रज्ञाला बाहेरच्या गावी देखील संपर्क करू शकतो. बाकी आता झाडांच्या मुळाची थिअरी डीस्प्युटेबल झाली आहे.

कर्नलतपस्वी 14/08/2024 - 18:43
झाडांनापण मेंदू असतो? पण तो दिसत नाही?पण तो विद्युत लहरी मूळांद्वारे पसरवतो. स्वर्गीय नारायण धारप यांनी अशाच आशयाची एक भयकथा लिहीली आहे. नाव बहुतेक साठे आणि फायकस असे असावे.

Bhakti 14/08/2024 - 20:23
फायकस मोरेसी जातीच्या झाडांचं गूढ जंगल … आणि प्रगती , आधुनिकता व विकासाच्या नावाखाली वाढतच जाणारी माणसाची राक्षसी महत्वाकांक्षा यांच्या द्वंद्वाची ही कथा आहे . एका विकास प्रकल्पावर होणारे अकस्मात अपमृत्यू , आदिवासींचं मूळापासून हादरून जाणारं आयुष्य , बोलणारी झाडं , जमिनीच्या पोटात लपलेलं झाडांच्या मुळांचं जंजाळ , त्यातून परावर्तीत होणारे संदेश , जाडजूड पारंब्यांतून सतत कुणीतरी पाठलाग करत आहे , ही मन पोखरणारी जाणीव … आणि या झाडांशी संवाद साधू शकणारा एकमेव माणूस ‘साठे ‘ ! एक थरारक कादंबरी… साठे फायकस ! (CP-कॉपे.)
ओहो काय भारी परिचय आहे.एकदम मला आवडणाऱ्या झाडां विषयावर ते पण ५० वर्षांपूर्वी धारप यांनी लिहिली आहे.धारपांचं अजूनही एकही पुस्तक वाचलं नव्हतं ,लगेच घेते हे पुस्तक.शुभस्य शीघ्रम! धन्यवाद कर्नलजी.

कर्नलतपस्वी 14/08/2024 - 20:42
नारायण धारप यांच्या सर्व भयकथा रुपये तीन हजारात उपलब्ध आहेत. समर्थ सिरीज खुपच भन्नाट. लहानपणी नारायण धारप आणी बाबुराव अर्नाळकर यांची पुस्तके जीव की प्राण होती. समर्थ, काळापहाड वगैरे आमचे हिरो होते. मस्त वाचून बघा. कदाचित प्राप्त परिस्थितीत तर्कसंगत न वाटल्यास मेंदू जार मधे (BIV) ठेवून वाचा.

शैलेश लांजेकर 15/08/2024 - 11:22
कुठे मिळतील? लिंक देऊ शकाल का? एखाद्या ठिकाणाला भेट देऊन विकत घ्यायची असतील तर पत्ता द्या.. कुणाला संपर्क करायचा असेल तर मोबाइल नंबर द्या...

भागो 15/08/2024 - 12:08
https://bookvishwa.com/product/narayan-dharap-9-books/ नारायण धारप यांच्या दुर्मिळ झालेल्या आणि गाजलेल्या ९ कादंबऱ्या / कथासंग्रह आता पुन:प्रकाशित.. घरपोहोच कॅश ऑन डिलिव्हरीसह उपलब्ध.. किंवा इथे https://www.facebook.com/share/5kpsEGqZkVEmH4gk/?mibextid=oFDknk

टर्मीनेटर 14/08/2024 - 15:09
"थॉट एक्स्पेरीमेंट” हा काय प्रकार आहे हे नव्याने सांगायची गरज नाही."
हा एक भन्नाट मानसशास्त्रीय प्रयोग आहे. आणि तो करण्यासाठी क्वांटम फिजिक्स किंवा आईनस्टाईन किंवा श्रोडींगरच्या मांजराच्या त्या भंपक प्रयोगाची माहिती असणे अजिबात गरजेचे नाही हे मी स्वानुभवावरून छातीठोकपणे सांगू शकतो 😀 मागे माझ्या 'नाईन इलेव्हन - Twin To-Worse' ह्या (पंच-दश वार्षिक योजनेतल्या) कादंबरीच्या पहिल्या भागात लिहिलेला एक परिच्छेद इथे परत उदघृत करतो...
आमच्या ह्या ग्रुपमध्ये मी आणि आणखीन एक मित्र अशा दोघांचा (तसा तो जगात अनेकांचा असेल) एक सामायिक छंद आहे. चित्रपटातील किंवा कथा-कादंबरीतील एखादा प्रसंगात मग तो काल्पनिक असो कि वास्तव, अथवा प्रत्यक्षात घडलेली एखादी घटना असो, त्या प्रसंगात / घटनेत सहभागी असलेल्या एखाद्या पात्राच्या भूमिकेत शिरून उपलब्ध तपशील, आपली कल्पनाशक्ती आणि जाणिवा-नेणिवांच्या बळावर त्या व्यक्तीच्या दृष्टिकोनातून तो प्रसंग आभासीरीत्या अनुभवायचा, त्यांची त्यावेळी मन:स्थिती काय आणि कशी असेल ते अनुभवायचे, प्रसंग आनंददायी असेल तर त्यातला आनंद आणि थरारक असेल तर त्यातले साहस अनुभवायचे. खूप मजा येते अधून-मधून हा मानसशास्त्रीय प्रयोग करायला. पण अर्थात त्यासाठी एक 'विशिष्ट मूड' बनावा लागतो, कधीपण वाटले म्हणून केले असे होत नाही!
सांगायचा मुद्दा काय तर ह्या गोष्टी उपजत असतात, त्यासाठी वरील गोष्टींचे ज्ञान असायची अजिबात गरज नसते! बाकी हा छोटासा लेख आवडला म्हणुन हा प्रतिसाद प्रपंच. बाकी तुमच्या 'सो कॉल्ड' साय-फाय कथाही वाचत असतो आणि त्यातल्या खरोखर आवडलेल्या कथांवर प्रतिसादही देतो, पण रतीब घातल्या सारख्या (भंपक) कथांवर नकारात्मक प्रतिसाद देत नाही ही पोचही सकारात्मकरित्या घ्यावी हि विनंती 🙏

भागो 14/08/2024 - 16:46
प्रथम आभार मानतो. माझ्या गुरूने मला सांगितले होते, "दररोज काही ना काही तरी लिहित जा." त्याचे काय आहे की कोंबडीला अंडे देण्यावाचून गत्यंतर नसते. पुढे त्य अंड्याचे आम्लेट होते कि करी होते ह्याची तिला काळजी नसते. इथे येऊन वाचण्यासाठी वाचकाला दमडी पण मोजावी लागत नाही. त्यामुळे माझ्यासारख्या लेखकाच्या मनाला अपराधी पण वाटत नाही. माझ्या भंपक साय फाय कथा. प्लीज हा गोड साय फाय गैर समाज मनातून काढून टाकावा. क्वांटम फिजिक्स किंवा आईनस्टाईन किंवा श्रोडींगरच्या मांजराच्या त्या भंपक प्रयोगाची माहिती असणे अजिबात गरजेचे नाही हे मी स्वानुभवावरून छातीठोकपणे सांगू शकतो >>> जाता जाता आपण आईनस्टाईन किंवा श्रोडींगरची टोपी उडवून एक टप्पल मारलीत. हे फार विनोदी होते. त्या भंपकांच्या पायाशी मला बसण्याचे अहो भाग्यं मला चुकून दिलेत. आभार. भर्तृहरीचे एक वचन आहे. काल अपरिमित आहे पृथ्वीही अमर्याद आहे... हा काटेरी प्रतिसाद खूप भावला. बरच काही लिहिण्याचे मन करत होते. पण... शेवटचे एक सांगतो. पण जाउदे. कंट्रोल भागो कंट्रोल.

टर्मीनेटर 14/08/2024 - 16:52
हा काटेरी प्रतिसाद खूप भावला
प्रांजळ प्रतिसाद आपल्याला काटेरी का वाटावा हे न उलगडलेले कोडे आहे… पण असो

भागो 14/08/2024 - 17:06
मागे एकदा इथल्याच एका सिनिअर मेम्बराने मला सांगितले होते, "लेखन स्वांतसुखाय." त्याची आत्ता प्रकर्शाने आठवण झाली. काटेरी का वाटावा >>> माफ करा. भंपक म्हणायचे होते. चुकून काटेरी शब्द आला. तिच्या आयला,च्यायला मायला ह्या शिव्या थोड्याच आहेत? ह्या तर आम्ही प्रत्येक वाक्यात वापरतो.

टर्मीनेटर 14/08/2024 - 17:17
तिच्या आयला,च्यायला मायला ह्या शिव्या थोड्याच आहेत?
तेच तर म्हणतो… फालतू (स्वांतसुखाय लेखन) वाचले की लोकलज्जेस्तव तोंडात बसलेल्या भकारार्थी मकारार्थी शिव्या प्रतिसादात लिहिण्यापासून स्वत:ला कसे परावृत्त करतो ते माझे मला माहित… असो 😀

भागो 14/08/2024 - 17:34
आहा! मी सांगतो काय करायचे ते तुमच्या खिशातून तर पैसे जात नाहीत ना. मग दुर्लक्ष करायचे. सगळा मामला फुक्कटचाच मग एव्हढा तळतळाट कशापायी? दुर्लक्ष करायला जमत नसेल तर. "मिडास राजाला गाढवाचे कान" म्हणून एक गोष्ट आहे. त्यातल्या न्हाव्या सारखे करायचे.

टर्मीनेटर 14/08/2024 - 17:47
Lol… हा उपाय ऐकण्या साठीच माझे कान आतुरलेले होते 😀 क्रृपया वरचे प्रतिसाद ‘बिटवीन द लाईन्स’ सकट पून्हा वाचावे आणि काही नाहीच कळले तर सरळ ‘पोगो’ बघावे… अजून काय 😀

कर्नलतपस्वी 14/08/2024 - 17:44
इथे येऊन वाचण्यासाठी वाचकाला दमडी पण मोजावी लागत नाही. कोणी सांगीतलं दमडी पण मोजावी लागत नाही? साहेबांचा वाक्प्रचार आहे ना तो,Time is money,तो घालावा लागतो ना. म्हणजे एकुण काय.... दमडी मोजाव्याच लागतात पण स्वरूप वेगळे. कल्पना आणी विलास यांचा भांगडा सतत चालुच असतो. बाकी सर्व गोष्टी समजल्याच पाहिजेत असा माझा अट्टाहास नसतो. एखादी गोष्ट आवडली, समजली तर विस्तृत प्रतिसाद जरूर देतो.

भागो 14/08/2024 - 18:01
ओके सर. Time is money, हे खरे आहे पण वाचायची सक्तीही नाही. भागो भंपक आहे असे एकदा ठरवल्यावर लॉंग जंप मारून पुढे जायचा विकल्प आहेच की! तुम्ही येऊन लय तोडलीत हे एक बरे केलेत, नाहीतर वाद संवाद चालतच राहिला असता. कुणीतरी माघार घ्यायलाच पाहिजे. मीच घेतो.

टर्मीनेटर 14/08/2024 - 18:18
कुणीतरी माघार घ्यायलाच पाहिजे. मीच घेतो.
चूकताय भागो…भागो भंपक आहे असे मी कूठेही म्हंटलेले नाही, पण तूमच्या काही कथा निव्वळ भंपक असतात असा एक मिपा वाचक म्हणून माझा दावा आहे ( मग बाकी कोणी कितीही मोठा असो, किंवा स्वतःला मोठा समजो, आय डोंट केअर 😀) .

कर्नलतपस्वी 14/08/2024 - 18:36
की हा जो काही कल्पनाविलास आहे तो सर्व अंतरजालावरून जसाच्या तसा तुम्हीं उचलला आहे. -खेळीया शब्दांचा जार मधे मेंदू ही वेड्या शास्त्रज्ञांची (भविष्यात बघणारे,सामान्य माणसांना अकल्पनीय )कल्पना आहे. त्याचे पुष्टीकरण झाले नाही. अंतरजालावर शोध घेताना वरील माहीती कळाली. एके जागी तर हे लिहीले आहे. अनेक विज्ञान कल्पित कथांनंतर, परिस्थितीमध्ये एका वेड्या वैज्ञानिकाचा समावेश आहे जो एखाद्या व्यक्तीचा मेंदू शरीरातून काढून टाकू शकतो, जीवन टिकवून ठेवणाऱ्या द्रवाच्या व्हॅटमध्ये तो निलंबित करू शकतो आणि त्याचे न्यूरॉन्स एका सुपरकॉम्प्युटरशी वायरद्वारे जोडू शकतो जे त्याला समान विद्युत आवेग प्रदान करेल. ज्यांना मेंदू सामान्यतः प्राप्त करतो. [ २ ] अशा कथांनुसार, संगणक नंतर वास्तविकतेचे अनुकरण करत असेल (मेंदूच्या स्वतःच्या आउटपुटला योग्य प्रतिसादांसह) आणि "विस्फारित" मेंदूला पूर्णपणे सामान्य जाणीव अनुभव येत राहील, जसे की मूर्त मेंदू असलेल्या व्यक्तीचे अनुभव. , या वास्तविक जगातील वस्तू किंवा घटनांशी संबंधित नसताना. पुतनाम यांच्या मते , "ब्रेन-इन-ए-व्हॅट" (बीआयव्ही) हा विचार एकतर खोटा किंवा निरर्थक आहे. सुरवातीलाच जर डिस्क्लेमर डकवले असते तर वाचकांचा दृष्टीकोन बदलला असता. (सामान्यशास्त्र विषयात पस्तीस गुण मिळवून पहील्या फटक्यात मॅट्रिक उत्तीर्ण झालेला - आघाव वाचक)

कर्नलतपस्वी 14/08/2024 - 18:39
कुणी सहमत असेल किवां नसेल पण मला तरी असेच वाटते. त्यामुळेच आपले खालील विधान अप्रासंगीक वाटते. पण वाचायची सक्तीही नाही. भागो भंपक आहे असे एकदा ठरवल्यावर लॉंग जंप मारून पुढे जायचा विकल्प आहेच की!

टर्मीनेटर 14/08/2024 - 18:49
बीआयव्ही) हा विचार एकतर खोटा किंवा निरर्थक आहे. सुरवातीलाच जर डिस्क्लेमर डकवले असते तर वाचकांचा दृष्टीकोन बदलला असता.
सहेब ते तेच तर करत नाहीत, म्हणून तर त्यांच्या कथांना भंपक म्हणावे लागते… असो… त्यांनी मिपा सोडण्याचा जाहिर केलेला निर्णय विचाराधीन आहे, बघूयात बहूमक काय म्हणते… माझ्या वैयक्तीक मते ते इथे रहावेत असे वाटते!

कर्नलतपस्वी 14/08/2024 - 18:56
माझे सुद्धा. क्लिष्ट विषय सोपे व मनोरंजक करून लिहीण्याची यांची हातोटी आहे. एक वेगळाच फ्लेवर..... @भागो, फार झाले तर काही दिवस कुंपणावर बसा.

टर्मीनेटर 14/08/2024 - 19:09
त्यांनी जरूर लिहावे, वाचायला आवडेल! पण दोन (मोठ्या) भागांमध्ये किमान एक आठवंड्याचे अंतर असावे हे तत्व पाळले जावे.

भागो 14/08/2024 - 19:43
(अवांतर0 नेटवरूनच. संपादक मंडळींचा रोष पत्करून हे लिहित आहे, गुरुवर्य बाघा महाराजांनी म्हटले आहे ते खरेच आहे, "शेठली, जिसकी जैसी सोच!" अनेक सुप्रसिद्ध लेखकांच्या ज्या लिखाणाला संपादकांनी कचऱ्याची टोपली दाखवली होती, ती पुढे जाऊन वाचकांनी डोक्यावर घेतली. अश्या काही कादंबऱ्या तर अभिजात म्हणून गणल्या गेल्या. उदा. "ड्युन" ही कादंबरी! विज्ञान कथांचा राजा म्हणून जाणली जाते. फ्रॅंक हर्बर्ट ह्या लेखाच्या 215,000.शब्दांच्या ह्या कादंबरीला हात लावायला कोणी "संपादक" तयार नव्हता. लेखक आणि त्याचा एजंट निराश झाले होते. शेवटी मोटारगाड्यांची रिपेअर मॅन्युअल छापणाऱ्या --Chilton Publishing --प्रकाशकाने ही कथा प्रकाशित करण्याचे धैर्य दाखवले. त्या आधी २३ "संपादकांनी" ही कथा नाकारली होती आणि trash केली होती. आज पर्यंत ह्या पुस्तकाच्या २० मिलिअन प्रती खपल्या आहेत! बारा भाषेत ही कथा भाषांतरित झाली आहे. शनी ग्रहाच्या टायटन नामक उपग्रहाच्या काही भागांना ह्या कथेतल्या कल्पित ग्रहाच्या भागांची नवे दिली गेली आहेत. "हॅरी पॉटर" J.K Rowling ही बारा "संपादकांनी" नाकारली होती. अखेरीस "ब्लूम्सबरी" च्या संपादकाच्या आठ वर्षाच्या मुलीच्या आग्रहाखातीर ह्या कथेच्या पहिल्या भागाचे प्रकाशन झाले. आता आपण असे म्हणू शकतो की आठ वर्षाची मुलगी, तिला काय अभिजात साहित्याची जाण? Joanne Harrisच्या Chocolat ची अशीच गोष्ट आहे. ही कथा इतक्या वेळा रिजेक्ट झाली की त्या पत्राची एकावर एक रचून लेखिकेने एक शिल्प तयार केले. James Joyceची Ulysses, ची ही हीच कहाणी आहे. ह्या कथेच्या पहिल्या आवृत्तीची एक प्रत काही वर्षांपूर्वी £275,000 ला विकली गेली. आता हा घ्या टी एस इलिअट-- जेव्हा ते फेबर आणि फेबर प्रकाशनाचा "संपादक" होता. "संपादक" झाल्यामुळे त्याचे विचार बदलले. ह्यांनीच जॉर्ज ऑर्वेलचे "अनिमल फार्म" नाकारले होते. जोसेफ हेलरचे कॅच-22 असेच कुणा अहंमन्य संपादकाने झादाकारले होते. आणि John le Carréची पहिली वहिली हेर कथा "The Spy Who Came in from the Cold" एका प्रकाशकाने दुसऱ्याला पाठवली, ".... ह्या लेखकात काही दम नाही. असा रिमार्क टाकून." हर्मन मेल्वील च्या मॉबी डिक चे नकारपत्र तर प्रसिद्ध आहे. संपादक लेखकाला लिहितो की "ह्या कथेत देवमाशाची गरज आहे काय?" तर माझ्या लेखक मित्रांनो तुमची कथा जरी कचऱ्याच्या डिजिटल टोपलीत गेली तरी निराश होऊ नका. काही असो मी माझी कथा पाठवणार आहेच. संपादक प्रसिद्ध करोत वा नाकारोत, वाचक वाचोत वा न वाचोत. कारण डॉ. सर भवभूती ह्यांनी म्हटले आहेच की ये नाम केचिदिह नः प्रथयन्त्यवज्ञां जानन्ति ते किमपि तान्प्रति नैष यत्नः । उत्पत्स्यते तु मम कोऽपि समानधर्मा कालो ह्ययं निरवधिर्विपुला च पृथ्वी ॥ ‌

Bhakti 14/08/2024 - 20:15
कॉलिंग कॉमी, . "ड्युन" ही कादंबरी! विज्ञान कथांचा राजा म्हणून जाणली जाते. फ्रॅंक हर्बर्ट ह्या लेखाच्या 215,000.शब्दांच्या ह्या कादंबरी कॉमी ही साय फाय किंवा विज्ञान कथा नाहीये ना पण,असं तुम्ही कुठेतरी लिहिलं होतं ना? नक्की काय आहे ही? तिसरा भाग न पाहिल्याने माझं अजून काही ठाम मत नाहीये. (ड्युन सिनेमाचे दोन्ही भाग पाहिलेली साय-फाय सिनेमा फॅन ;))

भागो 14/08/2024 - 19:55
एकूण असा प्रॉब्लेम आहे तर! पण इथेच एका फर्मान आली ने उगीच straw-man गिरी करून मला देहदंडाची सजा सुनावली होती. म्हणून मी इथून जाण उचित असा विचार करून मालकांना खरड लिहिली होती कानाच्याही विरुद्ध तक्रार न करता माझे सदस्यत्व रद्द करावे अशी विनंती केली होती. त्याला आता दोन दिवस झाले असावेत. ठीक आहे. आपण जी शिक्षा सुनावणार ती मानायलाच पाहिजे. इत्यलम||

गवि 14/08/2024 - 20:02
अहो तुम्ही लिखाणावर लक्ष केंद्रित करा. किती विचलित होताय. टीका झाली तसे चांगले अभिप्राय देखील आले ना? मग कोण शिक्षा सुनवते आहे की जी मानायला पाहिजे वगैरे? तुम्हाला इथे येणाऱ्या काही प्रतिसादांतून तरी आनंद मिळत असेल तर लिहीत रहा. टीका झाली की सर्वच शून्य असे नसते.

भागो 14/08/2024 - 21:45
आभार गवि. हो आत्ता पर्यंत सगळे चांगलेच प्रतिसाद मिळत आले. त्याबद्दल मी मिपाचा ॠणी राहीन. आज मात्र एकदम पारडे फिरले. का? कल्पना नाही. माझी भूमिका विषद करायची ईच्छा मेली. पण माझ्या विषयी दोन शब्द. १)महाराष्ट्राचा भुसावळ, खापरखेडा,कोराडी आणि भारतातल्या अनेक औष्णिक विद्युत प्रकालापांचे सिस्टीम डिझाईन मी केले आहे . मी 600MWचे सिंगल युनिट कोल्ड स्टेट मधून फुल लोड आणू शकतो. २)आयुका पुणे ने मागे विज्ञानकथा स्पर्धा आयोजित केली होती. त्यात माझी "समांतर विश्वात पक्की" ही कथा यशस्वी झाली. आता आयुका म्हणजे? असे नका विचारू. आणि आज इथे माझे "inquisition" झाले. लिहीत राहीन दत्ताजी प्रमाणे "आयडी सलामत तो कथा पचास.'

नठ्यारा 14/08/2024 - 22:50
कोळसा औष्मिक विद्युन्निर्मिती ( कोल बेस्ड थर्मल पॉवर स्टेशन ) बद्दल कुतूहल आहे. काय संरचना केलीत? बंब, नियंत्रक की आजून काही? एखादा लेख लिहाच. -नाठाळ नठ्या

भागो 14/08/2024 - 23:29
प्लांट ऑपरेशन आणि इलेक्ट्रिकल सिस्टीम, प्लांट कंट्रोल. लिहिण्यासारखे खूप आहे सर. खास तुमच्यासाठी लिहीन. लाईटनिंग स्ट्राईक ओंन ट्रान्स्मिशन लाईन्स माझा स्पेशल इंटरेस्ट. आता सगळे विसरण्यात जम्म. पण पुस्तके अजून ठेवली आहेत. ५००० रु ची पुस्त्स्क १० रुपये किलो भावाने विकता नाही येत.

नठ्यारा 15/08/2024 - 01:32
भागो, माझ्यासाठी लिहाल हे वाचून आनंद झाला. तन्निमित्त धन्यवाद. जगाला कळू द्या तुमच्या लेखात कितीही कल्पनाविलास असला तरी तुम्ही स्वत: वस्तुस्थितीशी व्यवस्थितपणे परिचित आहात. आ.न., -ना.न.

टर्मीनेटर 14/08/2024 - 23:21
आणि आज इथे माझे "inquisition" झाले.
???? कोणी केले बुवा? आणि जर तुम्ही म्हणता तसे झाले असल्यास त्यात तुमचा स्वता:चा सहभाग किती होता त्याचे पुनर्वालोकन करावे हि विनंती!

कंजूस 15/08/2024 - 08:53
येऊ द्या. मी या विज निर्मिती आणि वितरण विषय जाणण्यास उत्सुक आहे. लेख अवश्य टाका. तांत्रिक/ तंत्रज्ञान लेख मला आवडतात. मी घरातले वायरिंग, बोर्ड इत्यादी करू शकतो आणि करतो. हाई व्होल्टेज ट्रान्समिशन चांगला विषय आहे. कुणी मराठीत लिहिले तर स्वागतच. प्रतिसाद येतात तेव्हा कोण काय म्हणतात काय विचार करतात हे कळते. न लिहिल्याने हे कळत नाही. टाचणी डोक्याकडून धरायची टोकाकडून धरल्यास टोचते. माध्यमांचा पूर्ण वापर करा. मालकांनी संस्थळ चालू ठेवले आहे निरपेक्ष. आज आपण काही शोधायला गेलो इंटरनेट माध्यमातून तर अगणित माहिती समोर येते ती इंग्रजीत. मराठीसाठी हीच जागा. माझ्या समाधानासाठी मी लिहितो असं म्हणण्यापेक्षा मी असा विचार करतो की आज माझ्या डायरीत मी काही लिहिले आहे ते माझ्याकडेच राहील. पण इथले लेखन दूरवर पोहोचेल शिवाय पुढच्या पिढीतही पोहोचेल.

भागो 15/08/2024 - 09:26
आभार. आपल्याकडे शास्त्रज्ञ क्वचितच सामान्य जणांसाठी लिहितात. मला माहित असलेले अपवाद डॉ.नारळीकर , डॉ बाळ फोंडके, आशिष महाबळ. अजूनही असतील. पण एकूण हाताच्या बोटावर मोजण्या इतपतच. महाराष्ट्र की जनसंख्या सन २०११ में ११,२३,७२,९७२ थी, विश्व में सिर्फ़ ग्यारह ऐसे देश हैं जिनकी जनसंख्या महाराष्ट्र से ज़्यादा है। इस राज्य का निर्माण १ . आंतर जालावरून बरका. जर्मनी, फ्रांस, इंग्लंड यांची लोकसंख्या पहा. ते देश कुठे आहेत? आणि आपली मायमराठी. असे का बरे? कालच्या घमासानमध्ये याची उत्तरे दडलेली आहेत . आता केव्हा लिहीन काय माहित.

कंजूस 15/08/2024 - 10:32
खरंय. पण अगदी शास्त्रज्ञांनीच लिहावं असं काही नाही. तिथे काम करणारेही लिहू शकतात. कारण सामान्य लोकांना किंवा त्या क्षेत्रातील नसलेल्यांनाही जाणून घ्यायचं असतं काम कसं चालतं. ऐसी अक्षरेवर एक आयडी होता. रेल्वेतून कोळशाच्या वाफेच्या एंजिनांचा आणि नंतर डिझेल, इलेक्ट्रिकचा अनुभव असलेला. त्यांनी एक लेख लिहिला आणि नंतर काही लिहिले नाही.

मिसळपाव 14/08/2024 - 20:42
हात - पाय कापावा लागल्यानंतर अशा लोकाना तो, आता नसलेला, हात/पाय दुखतोय/ जळजळतोय असा भास होतो. बर्‍याच जणाना होतो. भास म्हणतोय कारण तो अवयव तर नाहीये पण त्या लोकाना मात्र वेडंपिसं करणारा अनुभव असतो तो.

कंजूस 15/08/2024 - 10:38
पेनचा अनुभव दातांची कवळी लावणाऱ्यांनाही येतो. चिंच खाताना खोटे दातही शिवशिवतात. एक रशियन सैनिक वैमानिक विमान अपघातात पाय गमावून बसल्यावर नोकरीतून डच्चू मिळतो. तो खोटे पाय लावून नाच शिकायला जातो . पेनचा अनुभव घेत शिकतो आणि नंतर एकदा युद्धात यशस्वीपणे विमानही चालवतो ही रशियन कथा आठवली.

गवि 15/08/2024 - 10:48
अवयव कापला किंवा काढला तरच हा अनुभव येतो असे नव्हे तर पूर्ण शंभर टक्के लोकल ॲनेस्थेशिया एका पूर्ण हाताला / पायाला मुळापासून दिलेला असला तरी हा अनुभव येऊ शकतो. आणि ती भूल दीर्घकाळ (दिवस दोन दिवस) टिकेल अशी असला की हे फँटम लिम्ब अधिकच जास्त वेळ त्रास देऊ शकते. म्हणजे हात पोटावर आहे असे भासणे, तिथे पंजाला खाज येते आहे असे भासणे, कोणी हात धरून ठेवला आहे असे उबदार फिलिंग, हात उचलला आहे आणि हवेतच धरून ठेवला आहे असे वाटणे (आणि रग लागली तरी प्रत्यक्षात तो खाली घेता येत नाहीये) असे अनेक प्रकार होऊ शकतात. हे सर्व केवळे मेंदूत प्रत्यक्षात हात भलतीकडेच कुठेतरी असतो. म्हणजे सर्जरी साठी आडवा ताणून बांधून ठेवलेला किंवा बेडवर. वळून हाताकडे पाहिले की तो असा पूर्ण वेगळाच कुठेतरी असलेला बघून धडकीच भरते..

भागो 15/08/2024 - 12:02
हा प्रकार मी प्रथम आर्थर हेलीच्या "final diagnosis" ह्या कथेत वाचल्याचे आठवले.. रोग्याचा पाय कापायचे शल्यकर्म झाल्यावर रोगी शुद्धीवर येतो. आणि त्याच्या कापलेल्या पायाला खाज सुटते. (म्हणजे अशी त्याला फीलिंग येते म्हणा ) मग डॉक्टर त्याचा पाय जिथे ठेवला असतो तिथे जाऊन पायाला खाजवतो तेव्हा रोग्याचे समाधान होते. कुणाला आठवत असेल तर पुष्टी करा.

मिसळपाव 15/08/2024 - 20:17
असा अनुभव तात्पुरता पण येऊ शकतो माहीती नव्हतं. म्हणजे मेंदूला "आत्तापर्यंत असलेला शरीराचा भाग आता सापडत नाहीये" हा प्रकार त्रासदायक असतो. पुढची पायरी - आपण हाता-पायाबद्दल, बाह्य अवयवांबद्दल बोलतोय. दुखतोय / जळजळतोय / खाज सुटल्येय / रग लागल्येय अशा भावना ज्यांच्याबद्दल असतात त्याबद्दल. कॅन्सरग्रस्त किडनी काढून टाकल्येय, गर्भाशय काढून टाकलंय अशा स्वरूपाच्या शस्त्रक्रिया केल्यावर पण ब्रेनला त्यांची उणीव जाणवत असेल का?

टर्मीनेटर 15/08/2024 - 10:56
पेनचा अनुभव दातांची कवळी लावणाऱ्यांनाही येतो. चिंच खाताना खोटे दातही शिवशिवतात.
ऑ... ऐकावे ते नवलंच!

कर्नलतपस्वी 15/08/2024 - 07:30
इनक्वीझिशन, देहदंड असे जडव्यागळ शब्द वापरलेत म्हणून म्हणतो. बाकी तुम्ही क्वांटम फिजिक्स, सिस्टीम डिझाईन तत्सम आशा कठीण विषयावर लिहीलेत तर सर्व सामान्य माझ्या सारखे अल्पमती वाचक काही शंका कुशंका काढणारच. ते मनाला लावून घेऊ नका.

कंजूस 15/08/2024 - 13:45
आता मोठा मेंदू {माणसाचा} वाडग्यात इतकी प्रगती झाली आहे. विज्ञानात किंवा साहित्यात. शंभर वर्षांनी डासाचा मेंदू टाचणीच्या डोक्यावर ठेवून त्यांच्याशी बोलतील.

नठ्यारा 15/08/2024 - 19:23
कंजूसकाका,
कुणी मराठीत लिहिले तर स्वागतच.
हेच म्हणतो. मराठीतून लिहिलेलं सुकर वाटतं व आवडतं. जरी इंग्रजी समजायचा वांधा नसला तरीही. आ.न., -ना.न.
लेखनविषय:
कथा
ब्रेन इन अ व्हॅट! क्वांटम फिजिक्सशी किंवा आईनस्टाईनशी थोडा परिचय असेल तर “थॉट एक्स्पेरीमेंट” हा काय प्रकार आहे हे नव्याने सांगायची गरज नाही. किमान “स्क्रोडिंजरचे मांजर” तरी माहित असणारच. “थॉट एक्स्पेरीमेंट” म्हणजे कल्पनेची उत्तुंग भरारी. कित्येक गोष्टी आपल्याला प्रत्यक्षात अनुभवता येत नाहीत त्याबद्दल “खयालोमे” विचार करायचा. अशा कल्पनेच्या भरारीतून आपल्याला सिद्धांतांचे पुष्टीकारण मिळू शकते. “थॉट एक्स्पेरीमेंट” हे फक्त विज्ञानापुरते मर्यादित नाहीत, तर त्यांचा तत्त्वज्ञानातही सढळ वापर केला गेला आहे. उदाहरणार्थ देकार्तचा राक्षस- Descartes Evil Demon. किंवा प्लाटोचा “गुहेतील कैदी” दृष्टांत!

चप्पल . .

अत्रुप्त आत्मा ·

कंजूस 13/08/2024 - 08:58
हल्ली कविता भावूक होऊ लागल्या आहेत. खट्याळपणा हरवत चालला आहे. मागे मागे वळून बघण्याचं वय सुरू झालंय खेटरं नवीन पण पावलं जुनी होत आहेत.

प्रा.डॉ.दिलीप बिरुटे 13/08/2024 - 09:14
हल्ली कविता भावूक होऊ लागल्या आहेत.
सहमत. कवीच्या पूर्वजीवनातील काव्य पाहता ही वेगळ्या धाटनीची कविता. कवीच्या भूतकाळातील जाणीवा लक्षात घेवून काव्याचा आस्वाद घ्यावा काय ? यावर चिंतन-मनन होऊ शकते. कवीचं आनंदमयी जीवन जाऊन आता संसारातील कारुण्य कवितेत येते. साध्या 'चपला'ही कवीस वेदना देत आहेत, हे फार दु:खदायक आहे, तरल भावकाव्य भिडले. लिहिते राहा. पुलेशु. :) -दिलीप बिरुटे

कंजूस 13/08/2024 - 09:02
माझाच वर्गमित्र हाकेला आता ओ देत नाही ......मनोबा. इतरांना हाका घालण्यात जुन्यांना तो विसरत आहे. स्वतःला सावरण्यात ओळख आणि चिन्हं हरवत आहेत

कर्नलतपस्वी 13/08/2024 - 10:55
कधी कुठं चप्पल काढायची याचं भान हवं कधी,कुठली चप्पल घालाची याचं ज्ञान हवं एकवेळ चप्लेचं ठिक, पण अस्मितेच काय? कधी ती पण बाहेर ठेवावी लागते, नस्तो काही उपाय. म्हणतात ना,सत्तेपुढे शहाणपण चालत नाय आवडली.

प्रचेतस 14/08/2024 - 07:13
भावगंभीर तरल काव्य रचना. कवीचा एकूण काव्यक्षेत्रातला एकूण प्रवासच ही कविता संगते आहे असे वाटून गेलं. चपलांच्या ह्या काव्यात कवीने खुबीने आजकालच्या जगात विरून जाणारी धर्ममुल्ये पेरली आहेत.

अत्रुप्त आत्मा 21/08/2024 - 11:18
@चपलांच्या ह्या काव्यात कवीने खुबीने आजकालच्या जगात विरून जाणारी धर्ममुल्ये पेरली आहेत. >>>>> ल्लुल्लुल्लुल्लुल्लुल्लु :P

कंजूस 13/08/2024 - 08:58
हल्ली कविता भावूक होऊ लागल्या आहेत. खट्याळपणा हरवत चालला आहे. मागे मागे वळून बघण्याचं वय सुरू झालंय खेटरं नवीन पण पावलं जुनी होत आहेत.

प्रा.डॉ.दिलीप बिरुटे 13/08/2024 - 09:14
हल्ली कविता भावूक होऊ लागल्या आहेत.
सहमत. कवीच्या पूर्वजीवनातील काव्य पाहता ही वेगळ्या धाटनीची कविता. कवीच्या भूतकाळातील जाणीवा लक्षात घेवून काव्याचा आस्वाद घ्यावा काय ? यावर चिंतन-मनन होऊ शकते. कवीचं आनंदमयी जीवन जाऊन आता संसारातील कारुण्य कवितेत येते. साध्या 'चपला'ही कवीस वेदना देत आहेत, हे फार दु:खदायक आहे, तरल भावकाव्य भिडले. लिहिते राहा. पुलेशु. :) -दिलीप बिरुटे

कंजूस 13/08/2024 - 09:02
माझाच वर्गमित्र हाकेला आता ओ देत नाही ......मनोबा. इतरांना हाका घालण्यात जुन्यांना तो विसरत आहे. स्वतःला सावरण्यात ओळख आणि चिन्हं हरवत आहेत

कर्नलतपस्वी 13/08/2024 - 10:55
कधी कुठं चप्पल काढायची याचं भान हवं कधी,कुठली चप्पल घालाची याचं ज्ञान हवं एकवेळ चप्लेचं ठिक, पण अस्मितेच काय? कधी ती पण बाहेर ठेवावी लागते, नस्तो काही उपाय. म्हणतात ना,सत्तेपुढे शहाणपण चालत नाय आवडली.

प्रचेतस 14/08/2024 - 07:13
भावगंभीर तरल काव्य रचना. कवीचा एकूण काव्यक्षेत्रातला एकूण प्रवासच ही कविता संगते आहे असे वाटून गेलं. चपलांच्या ह्या काव्यात कवीने खुबीने आजकालच्या जगात विरून जाणारी धर्ममुल्ये पेरली आहेत.

अत्रुप्त आत्मा 21/08/2024 - 11:18
@चपलांच्या ह्या काव्यात कवीने खुबीने आजकालच्या जगात विरून जाणारी धर्ममुल्ये पेरली आहेत. >>>>> ल्लुल्लुल्लुल्लुल्लुल्लु :P
लेखनविषय:
संस्कृती
समाज
जीवनमान
काव्यरस
अव्यक्त
कविता माझी
शांतरस
चप्पलच्या दुकानातंही आत चपला काढून शिरावं लागतं . धर्म नावाचं मूल्य मनात, असं खो Sssलपर्यंत जिरावं लागतं नुसतच," हे असं कसं !? " असं म्हणून भागत नाही . एकट्यानीच जगायचं . . ?, तर मग यापेक्षा काहीच लागत नाही . पण टोळीत जगणार ना तुम्ही ? मग द्यायला हवी हमी . पत्ते आवडत नसले खेळायला, तरी जमवावी लागेल रम्मी !

साक्षीला दिवस आहे

गंगाधर मुटे ·

प्रा.डॉ.दिलीप बिरुटे 13/08/2024 - 09:03
स्वागत आहे.
आपला सन्मान असतो आपणच राखायचा तोल सांभाळून रस्ता दृढदृष्टी चालतो
छान. प्रा.डॉ.दिलीप बिरुटे (सन्माने राहणारा)

प्रा.डॉ.दिलीप बिरुटे 13/08/2024 - 09:03
स्वागत आहे.
आपला सन्मान असतो आपणच राखायचा तोल सांभाळून रस्ता दृढदृष्टी चालतो
छान. प्रा.डॉ.दिलीप बिरुटे (सन्माने राहणारा)
लेखनविषय:
कविता
गझल
काव्यरस
अभय-काव्य
अभय-गझल
अभय-लेखन
साक्षीला दिवस आहे दिवस आहे साक्षिला की मी न लटिकें बोलतो एक उन्नत काजवा बघ भानुला भेवाडतो दावितो लोकांत मी आहेस की सत्शील तू त्याचसाठी झाकलेली मूठ पुन्हा झाकतो आपला सन्मान असतो आपणच राखायचा तोल सांभाळून रस्ता दृढदृष्टी चालतो तारतम्य लागले जर हेलकावे खायला भोवतीच्या फडतुसांना दूरदेशी हाकतो योग्यतेला योग्यतेने पारखावी योग्यता अभय येथे पारखी तर लाळघोटू शोधतो - गंगाधर मुटे 'अभय' ====== बारा/आठ/चोवीस

चंदू चँपियन- जिद्द, संघर्ष, प्रतिकूलता आणि यशाचा प्रवास

मार्गी ·

कर्नलतपस्वी 12/08/2024 - 15:16
खडकीमधील क्वीन्स मेरी व पॅराप्लेजीक रिहॅबिलिटेशन सेंटर बरोबर जवळचा संबध व त्यांचे कठीण दररोजचे आयुष्य बघताना मी किती नशीबवान आहे याचा साक्षात्कार झाला. लेख लिहिल्याबद्दल मनापासून आभार.

नपा 12/08/2024 - 17:16
लेखात लिहिल्याप्रमाणे कुठलाही बटबटीतपणा नसलेला उत्तम biopic आहे. हल्लीच्या १०० Cr - १००० Cr club वाल्या व्यायसायिक चित्रपटांच्या तुलनेत अत्यंत सरस आहे आणि नक्की पाहण्यासारखा आहे. असे चित्रपट येत राहोत व पुढील पिढीपर्यंत त्यांचे पराक्रम पोहचत राहोत... आपला लेखदेखील 'चंदू चॅम्पियन' प्रमाणे उत्तम..!!

चौथा कोनाडा 12/08/2024 - 18:12
सुंदर लिहिलंय ! त्यांच्या कर्तृत्वाला, त्रीवार सलाम ! मनोमन वंदन ! असे सिनेमा येत राहतात हे किती भारून टाकणारे आहे ! सिनेमाच्या टीमचं खास कौतुक केलंच पाहिजे !

कर्नलतपस्वी 12/08/2024 - 15:16
खडकीमधील क्वीन्स मेरी व पॅराप्लेजीक रिहॅबिलिटेशन सेंटर बरोबर जवळचा संबध व त्यांचे कठीण दररोजचे आयुष्य बघताना मी किती नशीबवान आहे याचा साक्षात्कार झाला. लेख लिहिल्याबद्दल मनापासून आभार.

नपा 12/08/2024 - 17:16
लेखात लिहिल्याप्रमाणे कुठलाही बटबटीतपणा नसलेला उत्तम biopic आहे. हल्लीच्या १०० Cr - १००० Cr club वाल्या व्यायसायिक चित्रपटांच्या तुलनेत अत्यंत सरस आहे आणि नक्की पाहण्यासारखा आहे. असे चित्रपट येत राहोत व पुढील पिढीपर्यंत त्यांचे पराक्रम पोहचत राहोत... आपला लेखदेखील 'चंदू चॅम्पियन' प्रमाणे उत्तम..!!

चौथा कोनाडा 12/08/2024 - 18:12
सुंदर लिहिलंय ! त्यांच्या कर्तृत्वाला, त्रीवार सलाम ! मनोमन वंदन ! असे सिनेमा येत राहतात हे किती भारून टाकणारे आहे ! सिनेमाच्या टीमचं खास कौतुक केलंच पाहिजे !
लेखनविषय:
व्यक्तिचित्रण
चित्रपट
लेखनप्रकार
समीक्षा
बातमी
चंदू चँपियन- जिद्द, संघर्ष, प्रतिकूलता आणि यशाचा प्रवास भारताच्या पहिल्या पॅरालिंपिक्समधील सुवर्णपदक विजेत्याची कहाणी ✪ ९ गोळ्या लागूनही आणि अर्ध शरीर लुळं पडूनही केलेला जिद्दीचा प्रवास ✪ १९५२ मध्ये खाशाबा जाधवांकडून मिळालेल्या प्रेरणेची १९७२ मध्ये सुवर्ण झळाळी ✪ सांगली जिल्ह्यातल्या मुरलीकांत पेटकरांची अविश्वसनीय झेप ✪ “मुझे उस हर एक के लिए लड़ना है जो चँपियन बनना चाहता है!” ✪ "पैर तो मछली को भी नही होते हैं!” ✪ अतिशय उत्तम पटकथा, मांडणी व चित्रण ✪ इतका मोठा पराक्रम परंतु लोक विसरून गेले नमस्कार. सध्या सर्वत्र ऑलिंपिकचं वातावरण सुरू आहे.

कायगाव टोका -प्रवरासंगम

Bhakti ·

कर्नलतपस्वी 12/08/2024 - 14:57
"प्रचेतस विद्यापीठ ", सहमत आहे. प्रचेतस यांच्या लेखामधून शिल्प, मंदिरे आणी वास्तूकला यांच्याकडे बघण्याचा दृष्टीकोन बदलला आहे. असाच अनुभव मला पावागढ आणी कायावरोहण येथील लकुलीश मंदिर बघताना आला. अतिशय बारकाईने मंदिर आणी परिसराचे निरीक्षण व तसेच सक्षम लिखाण. लेख खुपच आवडला. औरंगाबाद सासूरवाडी व मोहनीराज कुलदैवत असल्याने या भागात वारंवार चकरा होतात. पुढच्या वेळेस नक्कीच भेट देईन. मनापासून आभार. ताजा कलम- मिपा चिकित्सकांना चिकित्सा करण्यासाठी कुठलाच स्कोप नाही.

कर्नलतपस्वी 12/08/2024 - 15:05
चित्र-१-मुख्य दरवाजा वरती सुंदर नगारखाना दिसत आहे. असे नगारखाने महाराष्ट्रातच दिसतात असे वाटते.

प्रा.डॉ.दिलीप बिरुटे 13/08/2024 - 07:40
छान ओळख. छायाचित्रेही सुंदर आली आहेत. लिहिते राहा. प्रवरेच्या नदीकाठील या मंदिरातली शिल्प अतिशय सुंदर आहेत. पूर्वी या मंदिरापर्यंत जाण्यासाठी पूल नव्हता तेव्हा आम्ही अनेकदा छोट्या होडीचा प्रवास करुन या मंदिरात जात असायचो. आता अनेक पर्यटक श्रद्धाळु या मंदिरास भेट देतात. श्रावणात तर तुडुंब गर्दी असते. -दिलीप बिरुटे

Bhakti 13/08/2024 - 10:29
पूर्वी या मंदिरापर्यंत जाण्यासाठी पूल नव्हता तेव्हा आम्ही अनेकदा छोट्या होडीचा प्रवास करुन या मंदिरात जात असायचो.
इथे नौकाविहार पर्यटन विकास व्हायला पाहिजे ‌.पुढे देवगडला गेलो.तिथे नौकाविहार करता येतो.पण मागच्या भेटीचा अनुभव पाहता इतका सेफ वाटला नव्हता. बिरूटे सर तुमच्यासाठी भेट म्हणून आणलेली दोन‌ पुस्तके आणि एक रोप भेट न झाल्याने तशीच परत घरी आली 😅

प्रा.डॉ.दिलीप बिरुटे 13/08/2024 - 11:36
>>> बिरूटे सर तुमच्यासाठी भेट म्हणून आणलेली दोन‌ पुस्तके आणि एक रोप भेट न झाल्याने तशीच परत घरी आली अरे देवा, दोन्ही पुस्तके आणि रोप सांभाळून ठेवा. आपण पुन्हा कट्टा करू डिसेंबरात. वल्लीने निरोप सकाळचा सायंकाळी दिला. माझी कोणा मिपाकरांशी भेट होऊ नये असे त्यास कायम वाटत असते. अनेक मिपाकरांच्या भेटी त्याच्यामुळे टळल्या आहेत. स्वत:मात्र थेट भेटायला येतो. :( -दिलीप बिरुटे

मनो 13/08/2024 - 10:54
मंदिर विष्णू महादेव गद्रे सावकार यांनी उत्तर पेशवाईत बांधले आहे, तसा तारीख असलेला शिलालेख तिथे मंदिरात आहे. > यात पहिल्यांदा एक हत्तीवर बसलेले पेशवे? याच मंदिराची प्रतिकृती असलेले शिल्प आहे. माटे यांच्या पुस्तकात ते थोरले माधवराव पेशवे आहेत असे दिले आहे, परंतु हा रामायण/महाभारत/पुराणातील प्रसंग असेल का (माट्यांची चूक झाली आहे का) हे मात्र वल्लीशेठच सांगू शकतील.

प्रचेतस 14/08/2024 - 09:42
माटे यांच्या पुस्तकात ते थोरले माधवराव पेशवे आहेत असे दिले आहे, परंतु हा रामायण/महाभारत/पुराणातील प्रसंग असेल का (माट्यांची चूक झाली आहे का) हे मात्र वल्लीशेठच सांगू शकतील.
नाही,ते शिल्प म्हणजे ही ह्या मंदिराची प्रतिकृतीच असून हत्तीवर बसलेले पेशवेच आहेत असा तर्क मी ही माझ्या लेखात केला होताच, फक्त ते पेशवे माधवरावच आहेत की नाही हे मी नक्की सांगू शकत नाही. माटेंचे म्हणणे मात्र बरोबरच असावे.

Bhakti 13/08/2024 - 20:42
लेख वाचून आमच्या शास्त्री काकांचा फोन आला.कायगाव टोके हे त्यांचे बालपणीचे गाव होतं.त्यांच मूळ आडनाव 'टोकेकर' पण त्यांचे गावात मोठे विद्वान त्यामुळे त्यांना तत्कालीन राणीने?(आता त्यांनाही आठवत नाही) त्यांना 'शास्त्री' उपाधी दिली आणि मेहकर (नीट नाव समजले नाही) गावात जहागिरदारी दिली.सिद्धेश्वराला लांब असल्याने कमी जाणं व्हायचं,तिथली मोठी घंटा ही लहानपणीची ओळख आठवते.नदीच्या थडीपाशी वांगी पिकवली जातं,ज्याची चव या प्रवरेच्या गोड पाण्यामुळे अप्रतिम लागत असे.१९५६ साली नदीला खूप मोठा पूर आला होता.पूर ओसरावा म्हणून पट्टीचा पोहणारा पोहत जात नदीतल्या मारूतीला मीठ व्हावयाचा.बराच काळ काकांची शेती मोठा वाडा इथे होता.पैठणचे जायकवाडी धरण झाल्यानंतर सर्व शेतीवाडी पाण्यात गेली.(पाण्याचा फुगवटा इतका ३० किमी आहे?).नंतर आईच्या निधनानंतर ती १० एकर जमीन विकली ..आता इथलं नातं संपल पण कायगाव टोक्याच्या सगळ्या रम्य आठवणी सर्वात जास्त सुंदर होत्या असं काका म्हणाले 😇

प्रचेतस 14/08/2024 - 09:24
लेख एकदम आवडला. ह्या मंदिरात ३/४ वेळा जाऊन आलोय तरीही तुमच्या लेखामुळे पुन्हा एकदा हे मंदिर अनुभवता आले. नागर शैलीतले हे मंदिर सुंदरच आहे. लेखात दिलेल्या रामायणतल्या संस्कृत श्लोकांचा अर्थ मात्र थोडा चुकलाय. तेव्हा तेथे कुपित झालेल्या राघवांनी भात्यातून सूर्यकिरणांप्रमाणे ज्वलंत असा शत्रूंचा संहार कराणारा बाण आपल्या सुदृढ धनुष्यावर ठेवून आणि त्या धनुष्यास जोराने ताणून त्या मृगाला लक्ष्य बनवून फुस्कारलेल्या सापासमान भासणारा दिप्तीसमान ज्वलंत असा बाण जो ब्रह्माने दिला होता तो सोडला. त्या उत्तम तेजस्वी बाणाने त्या त्या मृगरुपी मारिचाचे शरीर भेदून त्याच्या हृदयासही विदिर्ण केले. त्या बाणाच्या आघाताने तो तालवृक्ष जसा उसळी मारुन पडतो तद्वत तो मारीच उसळी मारुन पडला आणि मृत्यु येताना पाहून तो किंकाळ्या मारु लागला.

गवि 14/08/2024 - 10:59
@ वल्ली.. पुराण काळात उपम्याच्या प्लेटच्या प्लेट भरून वाहत असत काय रे काव्यात? याच्यासमान ते, त्याच्यासमान हे... प्रत्येक वस्तू आणि कृतीचे वर्णन उपमा दिल्याशिवाय लोकांना कळत नसे की काय? साधा "चहा ओतू का?" विचारताना पण असेच विचारत असतील का? वर्षा ऋतुतील गढूळलेल्या ओढ्याच्या जलासमान वर्णाचे हे उकळता लाव्हाच जणू असे उष्ण कषाय पेय मी या अर्ध्या फोडलेल्या नरिकेल फळाच्या करवंटीसम आकारच जणू अशा पात्रात ओतून तुम्हाला समर्पित करू का?

Bhakti 14/08/2024 - 11:35
हा हा पुलंनंतर गविशेठच असं मार्मिक निरीक्षण करू शकतात 😂

टर्मीनेटर 14/08/2024 - 15:49
त्याबद्दल मौन पाळायचे हो 😀 वरती कर्नल साहेबांनी लिहिलंय
मिपा चिकित्सकांना चिकित्सा करण्यासाठी कुठलाच स्कोप नाही.
तरी एवढं चालायचंच… बाकी मला लेखातली एकमेव गोष्ट खटकली ती म्हणजे शेवटच्या वाक्यातला ‘तूनळी’ हा गलीच्छ उल्लेख!

श्वेता२४ 14/08/2024 - 19:42
मंदिराचे फोटो विशेष आवडले व त्यात तुम्ही सविस्तर वर्णन करून लिहीले आहे त्यामुळे प्रत्येक गोष्ट नीट समजली. लेख अतिशय आवडला.

कर्नलतपस्वी 12/08/2024 - 14:57
"प्रचेतस विद्यापीठ ", सहमत आहे. प्रचेतस यांच्या लेखामधून शिल्प, मंदिरे आणी वास्तूकला यांच्याकडे बघण्याचा दृष्टीकोन बदलला आहे. असाच अनुभव मला पावागढ आणी कायावरोहण येथील लकुलीश मंदिर बघताना आला. अतिशय बारकाईने मंदिर आणी परिसराचे निरीक्षण व तसेच सक्षम लिखाण. लेख खुपच आवडला. औरंगाबाद सासूरवाडी व मोहनीराज कुलदैवत असल्याने या भागात वारंवार चकरा होतात. पुढच्या वेळेस नक्कीच भेट देईन. मनापासून आभार. ताजा कलम- मिपा चिकित्सकांना चिकित्सा करण्यासाठी कुठलाच स्कोप नाही.

कर्नलतपस्वी 12/08/2024 - 15:05
चित्र-१-मुख्य दरवाजा वरती सुंदर नगारखाना दिसत आहे. असे नगारखाने महाराष्ट्रातच दिसतात असे वाटते.

प्रा.डॉ.दिलीप बिरुटे 13/08/2024 - 07:40
छान ओळख. छायाचित्रेही सुंदर आली आहेत. लिहिते राहा. प्रवरेच्या नदीकाठील या मंदिरातली शिल्प अतिशय सुंदर आहेत. पूर्वी या मंदिरापर्यंत जाण्यासाठी पूल नव्हता तेव्हा आम्ही अनेकदा छोट्या होडीचा प्रवास करुन या मंदिरात जात असायचो. आता अनेक पर्यटक श्रद्धाळु या मंदिरास भेट देतात. श्रावणात तर तुडुंब गर्दी असते. -दिलीप बिरुटे

Bhakti 13/08/2024 - 10:29
पूर्वी या मंदिरापर्यंत जाण्यासाठी पूल नव्हता तेव्हा आम्ही अनेकदा छोट्या होडीचा प्रवास करुन या मंदिरात जात असायचो.
इथे नौकाविहार पर्यटन विकास व्हायला पाहिजे ‌.पुढे देवगडला गेलो.तिथे नौकाविहार करता येतो.पण मागच्या भेटीचा अनुभव पाहता इतका सेफ वाटला नव्हता. बिरूटे सर तुमच्यासाठी भेट म्हणून आणलेली दोन‌ पुस्तके आणि एक रोप भेट न झाल्याने तशीच परत घरी आली 😅

प्रा.डॉ.दिलीप बिरुटे 13/08/2024 - 11:36
>>> बिरूटे सर तुमच्यासाठी भेट म्हणून आणलेली दोन‌ पुस्तके आणि एक रोप भेट न झाल्याने तशीच परत घरी आली अरे देवा, दोन्ही पुस्तके आणि रोप सांभाळून ठेवा. आपण पुन्हा कट्टा करू डिसेंबरात. वल्लीने निरोप सकाळचा सायंकाळी दिला. माझी कोणा मिपाकरांशी भेट होऊ नये असे त्यास कायम वाटत असते. अनेक मिपाकरांच्या भेटी त्याच्यामुळे टळल्या आहेत. स्वत:मात्र थेट भेटायला येतो. :( -दिलीप बिरुटे

मनो 13/08/2024 - 10:54
मंदिर विष्णू महादेव गद्रे सावकार यांनी उत्तर पेशवाईत बांधले आहे, तसा तारीख असलेला शिलालेख तिथे मंदिरात आहे. > यात पहिल्यांदा एक हत्तीवर बसलेले पेशवे? याच मंदिराची प्रतिकृती असलेले शिल्प आहे. माटे यांच्या पुस्तकात ते थोरले माधवराव पेशवे आहेत असे दिले आहे, परंतु हा रामायण/महाभारत/पुराणातील प्रसंग असेल का (माट्यांची चूक झाली आहे का) हे मात्र वल्लीशेठच सांगू शकतील.

प्रचेतस 14/08/2024 - 09:42
माटे यांच्या पुस्तकात ते थोरले माधवराव पेशवे आहेत असे दिले आहे, परंतु हा रामायण/महाभारत/पुराणातील प्रसंग असेल का (माट्यांची चूक झाली आहे का) हे मात्र वल्लीशेठच सांगू शकतील.
नाही,ते शिल्प म्हणजे ही ह्या मंदिराची प्रतिकृतीच असून हत्तीवर बसलेले पेशवेच आहेत असा तर्क मी ही माझ्या लेखात केला होताच, फक्त ते पेशवे माधवरावच आहेत की नाही हे मी नक्की सांगू शकत नाही. माटेंचे म्हणणे मात्र बरोबरच असावे.

Bhakti 13/08/2024 - 20:42
लेख वाचून आमच्या शास्त्री काकांचा फोन आला.कायगाव टोके हे त्यांचे बालपणीचे गाव होतं.त्यांच मूळ आडनाव 'टोकेकर' पण त्यांचे गावात मोठे विद्वान त्यामुळे त्यांना तत्कालीन राणीने?(आता त्यांनाही आठवत नाही) त्यांना 'शास्त्री' उपाधी दिली आणि मेहकर (नीट नाव समजले नाही) गावात जहागिरदारी दिली.सिद्धेश्वराला लांब असल्याने कमी जाणं व्हायचं,तिथली मोठी घंटा ही लहानपणीची ओळख आठवते.नदीच्या थडीपाशी वांगी पिकवली जातं,ज्याची चव या प्रवरेच्या गोड पाण्यामुळे अप्रतिम लागत असे.१९५६ साली नदीला खूप मोठा पूर आला होता.पूर ओसरावा म्हणून पट्टीचा पोहणारा पोहत जात नदीतल्या मारूतीला मीठ व्हावयाचा.बराच काळ काकांची शेती मोठा वाडा इथे होता.पैठणचे जायकवाडी धरण झाल्यानंतर सर्व शेतीवाडी पाण्यात गेली.(पाण्याचा फुगवटा इतका ३० किमी आहे?).नंतर आईच्या निधनानंतर ती १० एकर जमीन विकली ..आता इथलं नातं संपल पण कायगाव टोक्याच्या सगळ्या रम्य आठवणी सर्वात जास्त सुंदर होत्या असं काका म्हणाले 😇

प्रचेतस 14/08/2024 - 09:24
लेख एकदम आवडला. ह्या मंदिरात ३/४ वेळा जाऊन आलोय तरीही तुमच्या लेखामुळे पुन्हा एकदा हे मंदिर अनुभवता आले. नागर शैलीतले हे मंदिर सुंदरच आहे. लेखात दिलेल्या रामायणतल्या संस्कृत श्लोकांचा अर्थ मात्र थोडा चुकलाय. तेव्हा तेथे कुपित झालेल्या राघवांनी भात्यातून सूर्यकिरणांप्रमाणे ज्वलंत असा शत्रूंचा संहार कराणारा बाण आपल्या सुदृढ धनुष्यावर ठेवून आणि त्या धनुष्यास जोराने ताणून त्या मृगाला लक्ष्य बनवून फुस्कारलेल्या सापासमान भासणारा दिप्तीसमान ज्वलंत असा बाण जो ब्रह्माने दिला होता तो सोडला. त्या उत्तम तेजस्वी बाणाने त्या त्या मृगरुपी मारिचाचे शरीर भेदून त्याच्या हृदयासही विदिर्ण केले. त्या बाणाच्या आघाताने तो तालवृक्ष जसा उसळी मारुन पडतो तद्वत तो मारीच उसळी मारुन पडला आणि मृत्यु येताना पाहून तो किंकाळ्या मारु लागला.

गवि 14/08/2024 - 10:59
@ वल्ली.. पुराण काळात उपम्याच्या प्लेटच्या प्लेट भरून वाहत असत काय रे काव्यात? याच्यासमान ते, त्याच्यासमान हे... प्रत्येक वस्तू आणि कृतीचे वर्णन उपमा दिल्याशिवाय लोकांना कळत नसे की काय? साधा "चहा ओतू का?" विचारताना पण असेच विचारत असतील का? वर्षा ऋतुतील गढूळलेल्या ओढ्याच्या जलासमान वर्णाचे हे उकळता लाव्हाच जणू असे उष्ण कषाय पेय मी या अर्ध्या फोडलेल्या नरिकेल फळाच्या करवंटीसम आकारच जणू अशा पात्रात ओतून तुम्हाला समर्पित करू का?

Bhakti 14/08/2024 - 11:35
हा हा पुलंनंतर गविशेठच असं मार्मिक निरीक्षण करू शकतात 😂

टर्मीनेटर 14/08/2024 - 15:49
त्याबद्दल मौन पाळायचे हो 😀 वरती कर्नल साहेबांनी लिहिलंय
मिपा चिकित्सकांना चिकित्सा करण्यासाठी कुठलाच स्कोप नाही.
तरी एवढं चालायचंच… बाकी मला लेखातली एकमेव गोष्ट खटकली ती म्हणजे शेवटच्या वाक्यातला ‘तूनळी’ हा गलीच्छ उल्लेख!

श्वेता२४ 14/08/2024 - 19:42
मंदिराचे फोटो विशेष आवडले व त्यात तुम्ही सविस्तर वर्णन करून लिहीले आहे त्यामुळे प्रत्येक गोष्ट नीट समजली. लेख अतिशय आवडला.
लेखनविषय:
प्रवास
लेखनप्रकार
आस्वाद
A भूयस्तु शरमुद‍्धृत्य कुपितस्तत्र राघवः। सूर्यरश्मिप्रतीकाशं ज्वलन्तमरिमर्दनम्॥ १३॥ संधाय सुदृढे चापे विकृष्य बलवद‍्बली। तमेव मृगमुद्दिश्य श्वसन्तमिव पन्नगम्॥ १४॥ मुमोच ज्वलितं दीप्तमस्त्रं ब्रह्मविनिर्मितम्। शरीरं मृगरूपस्य विनिर्भिद्य शरोत्तमः॥ १५॥ मारीचस्यैव हृदयं बिभेदाशनिसंनिभः। तालमात्रमथोत्प्

BIV-१

भागो ·

भागो 12/08/2024 - 08:54
संपादक महाशय, ह्या कथेत थोडा टेक्निकल लोचा झाला आहे, ही कथा मी पुन्हा लिहित आहे. तेव्हा कृपा करून ही कथा डिलीट केलीत तर उपकार होतील. आ. न. भागो.

भागो 12/08/2024 - 08:54
संपादक महाशय, ह्या कथेत थोडा टेक्निकल लोचा झाला आहे, ही कथा मी पुन्हा लिहित आहे. तेव्हा कृपा करून ही कथा डिलीट केलीत तर उपकार होतील. आ. न. भागो.
लेखनविषय:
कथा
गेल्या तीन महिन्यापासून मला चिडचिडल्या सारखे होतंय. विस्मरण वाढलय. मधेच पंधरा वीस मिनिटं ह्या जगात आपण नाहीहोत असं वाटतं. बायको म्हणते कि डॉक्टरला का भेटत नाही? ब्लड प्रेशर चेक करून घे एकदा. माझ्या वाहिनीच्या भावालाही असाच त्रास होत होता. इत्यादी. एकदा ऑफिसमध्ये माझा डावा हात गायब झाला. गायब झाला म्हणजे असं मला वाटत होते. पॅनिक अटॅक. “हलो, अनंत, मी परब. आठवतंय?” लोक धावपळ करत होते. त्यांची दबलेल्या आवाजातली कुजबुज. मग उजव्या हाताने चाचपडत डावा हात शोधून काढला आणि घट्ट पकडून ठेवला. त्या पाच मिनिटात दरदरून घाम सुटला.
Subscribe to