मराठी साहित्य, संस्कृती आणि लेखनाचे व्यासपीठ

अन् फुलांचे देह ओले पेटवावे तू!

सत्यजित... ·

एस.योगी 04/07/2017 - 12:22
एवढा असतो रुमानी कोणता शेवट? पत्र माझे चुंबनांनी चुर्गळावे तू! _/\_ _/\_

एस.योगी 04/07/2017 - 12:22
एवढा असतो रुमानी कोणता शेवट? पत्र माझे चुंबनांनी चुर्गळावे तू! _/\_ _/\_
बागडावे वाटले की बागडावे तू... मी फुलांना पाहिले की आठवावे तू! मी पिसे पिंजून माझी बांधले घरटे पाखरा,अलवार या घरट्यात यावे तू!

ती उत्तर मागत नाही...

सत्यजित... ·

जेनी... 29/06/2017 - 21:45
सोसून कसा सोसावा! हा भार सुगंधी कोणी निष्णात कळीही कच्च्या देठावर येते तेंव्हा..... अफलातुन :) मोहक सुगंधित हसणे हलकेच दवाने सजणे ते रुप कळीचे खुलते थेंबांनी भिजते तेव्हा.....

In reply to by जेनी...

सत्यजित... 02/07/2017 - 00:25
प्रतिसादांच्या रखरखीत आपला हा काव्यमय प्रतिसाद,एखाद्या कळीने अलवार फुलून येण्याइतकाच अल्हाददायक अााहे! खूप-खूप धन्यवाद!

In reply to by अनन्त्_यात्री

सत्यजित... 03/07/2017 - 05:04
उसवून काळजाला,छिद्रे हजार झाली... ल्यालो नवीन जखमा..कळ आर-पार झाली! प्रतिसादाबद्दल मनःपूर्वक धन्यवाद!

जेनी... 29/06/2017 - 21:45
सोसून कसा सोसावा! हा भार सुगंधी कोणी निष्णात कळीही कच्च्या देठावर येते तेंव्हा..... अफलातुन :) मोहक सुगंधित हसणे हलकेच दवाने सजणे ते रुप कळीचे खुलते थेंबांनी भिजते तेव्हा.....

In reply to by जेनी...

सत्यजित... 02/07/2017 - 00:25
प्रतिसादांच्या रखरखीत आपला हा काव्यमय प्रतिसाद,एखाद्या कळीने अलवार फुलून येण्याइतकाच अल्हाददायक अााहे! खूप-खूप धन्यवाद!

In reply to by अनन्त्_यात्री

सत्यजित... 03/07/2017 - 05:04
उसवून काळजाला,छिद्रे हजार झाली... ल्यालो नवीन जखमा..कळ आर-पार झाली! प्रतिसादाबद्दल मनःपूर्वक धन्यवाद!
निखळून स्वप्न एखादे गालावर येते तेंव्हा मी नाव टाळतो ज्याचे,ओठावर येते तेंव्हा! मी वादळातही करतो,मौजे मौजेची स्वारी ओढाळ नाव भरकटते,काठावर येते तेंव्हा!

घराला मनांचा उबारा करु!

सत्यजित... ·
नको तेच ते तू दुबारा करु हवा देउनी मज निखारा करु! भिजू दे मला तू मिठीशी तुझ्या पुन्हा पावसाला इशारा करु! नको मोकळे केस झटकून तू इथे चांदण्याचा पसारा करु!

नजरोंको चुराकर वो...

सत्यजित... ·

मिपासारख्या मराठी अभिव्यक्तीच्या प्लॅटफॉर्मवर किती संयुक्तिक आहे, माहिती नाही. पण गजल खरंच छान आहे.

मिपासारख्या मराठी अभिव्यक्तीच्या प्लॅटफॉर्मवर किती संयुक्तिक आहे, माहिती नाही. पण गजल खरंच छान आहे.
नजरोंको चुराकर वो,इस तौर से चलते हैं कुछ हमभी मचलते हैं,कुछ वो भी मचलते हैं मुमकिन है महोब्बतभी,गर चांद वो ला दो तो ये चांदके 'टुकडे' तो,बगियामें टहलते हैं जुगनूंकी तरह यादें..हमको यूं जलाती है शम्मोंको बुझाकर हम,पुरजोर पिघलते हैं

और भी आसार बाकी है

drsunilahirrao ·

सत्यजित... 21/06/2017 - 00:34
खत्म हो जाता नही सबकुछ और भी आसार बाकी है>>>सुंदर! अब जरा इनसे निपटलूं मै मुश्किले दो चार बाकी है>>>वाह् व्वा! दुष्मनोंसे हो चुका मिलना अब तिरा दीदार बाकी है>>>बढिया!

सत्यजित... 21/06/2017 - 00:34
खत्म हो जाता नही सबकुछ और भी आसार बाकी है>>>सुंदर! अब जरा इनसे निपटलूं मै मुश्किले दो चार बाकी है>>>वाह् व्वा! दुष्मनोंसे हो चुका मिलना अब तिरा दीदार बाकी है>>>बढिया!
आखरी हथियार बाकी है (और मेरी हार बाकी है ) खत्म हो जाता नही सबकुछ और भी आसार बाकी है अब जरा इनसे निपटलूं मै मुश्किले दो चार बाकी है दुष्मनोंसे हो चुका मिलना अब तिरा दीदार बाकी है लूट भी लोगे तो क्या लोगे यह पुरा संसार बाकी है डॉ. सुनील अहिरराव (हिंदीतील पहिला प्रयत्न)

मी अभंगाची तुक्याच्या एक पंक्ती जाहलो!

सत्यजित... ·

रुपी 20/06/2017 - 00:58
छान रचना. फक्त या पंक्तींचा अर्थ बाकी रचनेत संदर्भ मला समजला नाही.. "मी लपंडावात माझे राज्य केले खालसा मीच पहिली,मीच दुसरी,मीच तिसरी जाहलो!"

सत्यजित... 21/06/2017 - 00:14
'काफिया' अर्थात गझलेच्या शेरांतील 'यमक' साधणारा शब्द! उदा.नवीन,दीन,लीन,मलीन ई. काफियांचा विचार केला असता,यांत एक समान स्वरचिन्ह (अलामत),'ई'+ न =ईन असा एकसमान उच्चार होतो आहे! थोडक्यात, काफियांमध्ये केवळ अलामतच यमक साधत असते,ते स्वर-काफिये! ('अ'कारान्त स्वरकाफिया मात्र गझलेत वापरत नाहीत!) उदा.वरील रचनेतील, वारी,पंक्ती,ओवी ई. काफियांमध्ये, केवळ शेवटचा 'ई' हा स्वरच यमक साधतो आहे!

सत्यजित... 21/06/2017 - 00:22
धन्यवाद रुपी,प्राची अश्विनी! रुपी यांनी उल्लेखिलेल्या शेराबद्दल... गझलेचा प्रत्येक शेर स्वतंत्रपणे वाचला जावा असे अपेक्षित असले तरीही,वरील शेर,ईतर शेरांनी साधलेल्या एका समेस तोडतो आहे असे मलाही वाटलेले! हा शेर या गझलेत देवू नये असाच विचार होता,मात्र गझल पोस्ट करताना,तो खोडायचा राहून गेला!

प्रत्यक्ष तुका ना मी पाहिला होता ना ऐकला होता मात्र विष्णुपंत पागनीसांचा 'संत तुकाराम' मी पाहिला होता 'प्रत्यक्षाहुनी प्रतिमा सुंदर' या वचनाचा अर्थ तेव्हाच मी जाणिला होता

रुपी 20/06/2017 - 00:58
छान रचना. फक्त या पंक्तींचा अर्थ बाकी रचनेत संदर्भ मला समजला नाही.. "मी लपंडावात माझे राज्य केले खालसा मीच पहिली,मीच दुसरी,मीच तिसरी जाहलो!"

सत्यजित... 21/06/2017 - 00:14
'काफिया' अर्थात गझलेच्या शेरांतील 'यमक' साधणारा शब्द! उदा.नवीन,दीन,लीन,मलीन ई. काफियांचा विचार केला असता,यांत एक समान स्वरचिन्ह (अलामत),'ई'+ न =ईन असा एकसमान उच्चार होतो आहे! थोडक्यात, काफियांमध्ये केवळ अलामतच यमक साधत असते,ते स्वर-काफिये! ('अ'कारान्त स्वरकाफिया मात्र गझलेत वापरत नाहीत!) उदा.वरील रचनेतील, वारी,पंक्ती,ओवी ई. काफियांमध्ये, केवळ शेवटचा 'ई' हा स्वरच यमक साधतो आहे!

सत्यजित... 21/06/2017 - 00:22
धन्यवाद रुपी,प्राची अश्विनी! रुपी यांनी उल्लेखिलेल्या शेराबद्दल... गझलेचा प्रत्येक शेर स्वतंत्रपणे वाचला जावा असे अपेक्षित असले तरीही,वरील शेर,ईतर शेरांनी साधलेल्या एका समेस तोडतो आहे असे मलाही वाटलेले! हा शेर या गझलेत देवू नये असाच विचार होता,मात्र गझल पोस्ट करताना,तो खोडायचा राहून गेला!

प्रत्यक्ष तुका ना मी पाहिला होता ना ऐकला होता मात्र विष्णुपंत पागनीसांचा 'संत तुकाराम' मी पाहिला होता 'प्रत्यक्षाहुनी प्रतिमा सुंदर' या वचनाचा अर्थ तेव्हाच मी जाणिला होता
मी न दोहा जाहलो वा मी न ओवी जाहलो मी अभंगाची तुक्याच्या एक पंक्ती जाहलो! मी जरी आलो न पायी दर्शनालाही तुझ्या मीच विठ्ठल,मीच रखुमा,मीच वारी जाहलो!

ती पहा पडली गझल...

सत्यजित... ·

सत्यजित... 18/05/2017 - 02:53
सर्व प्रतिसादकांचे धन्यवाद! गझलेची एक व्याख्या अशीही केली जाते की,डोक्यात शिरण्याआधीच काळजात घुसते,ती गझल!

सत्यजित... 18/05/2017 - 02:53
सर्व प्रतिसादकांचे धन्यवाद! गझलेची एक व्याख्या अशीही केली जाते की,डोक्यात शिरण्याआधीच काळजात घुसते,ती गझल!
ती पहा पडली गझल ती,जीव गेल्यासारखी दादही यावी इथे,तर..लाच देल्यासारखी!? पावसाचे थेंब..वणवा,तू नको काही लिहू... जाणिवांची जाग मेल्याहून मेल्यासारखी! कोपऱ्यावरती गुलाबी पिंक कोणी टाकते रंगते मैफील इथली पान-ठेल्यासारखी! हो!जरा साशंक होतो,पाय अडखळताच मी जिंदगी जल्लोष करते,बाद केल्यासारखी! काय मी जगलो जरासा!जिंदगी वेडावली लागली मागेच माझ्या,ती झमेल्यासारखी! —सत्यजित

सर एक श्रावणाची बरसून काय गेली!

सत्यजित... ·

सत्यजित... 15/05/2017 - 04:18
काफिया(बहुवचन-कवाफी) म्हणजे शेरातील यमक साधणारा शब्द! गझलेत असे यमकाचे शब्द योजत असताना, 'अलामत' (एक समान स्वरचिन्ह) सांभाळणे मात्र गरजेचे असते! मतल्याच्या (गझलेचा पहिला शेर) दोन्ही ओळींमध्ये व त्यानंतर येणाऱ्या सर्व शेरांच्या किमान दुसऱ्या ओळींमध्ये कवाफी वापरणे अपेक्षित असते! ज्या गझलेच्या शेरांत असे यमक साधणारे दोन-दोन शब्द(कवाफी) लागोपाठ वापरले जातात,ती 'जुल्काफिया'गझल!

पैसा 16/05/2017 - 23:46
सुरेख! गझलेच्या प्रकारांची ओळख करून देत आहात हे अजून छान!

कपिलमुनी 17/05/2017 - 20:27
मार्च ७ अप्रिल १२ आणि अर्ध्या मे मधे ७ अशा गझलधारांनी मिपाकरांना चिम्ब केल्यबद्दल धन्यवाद!

शब्दबम्बाळ 22/05/2017 - 18:22
अत्यंत ताकदीची गझल... एक एक शेर अत्यंत विचारपूर्वक रचला आहे.. फार आवडली... पिल्लू कुणी जगावे,इतकीच आस होती जमले स्तनांत तितके,पाजून गाय..गेली! सध्या उत्तमोत्तम कविता/गझल येत आहेत.. वाचायला छान वाटते, धन्यवाद! :)

सत्यजित... 15/05/2017 - 04:18
काफिया(बहुवचन-कवाफी) म्हणजे शेरातील यमक साधणारा शब्द! गझलेत असे यमकाचे शब्द योजत असताना, 'अलामत' (एक समान स्वरचिन्ह) सांभाळणे मात्र गरजेचे असते! मतल्याच्या (गझलेचा पहिला शेर) दोन्ही ओळींमध्ये व त्यानंतर येणाऱ्या सर्व शेरांच्या किमान दुसऱ्या ओळींमध्ये कवाफी वापरणे अपेक्षित असते! ज्या गझलेच्या शेरांत असे यमक साधणारे दोन-दोन शब्द(कवाफी) लागोपाठ वापरले जातात,ती 'जुल्काफिया'गझल!

पैसा 16/05/2017 - 23:46
सुरेख! गझलेच्या प्रकारांची ओळख करून देत आहात हे अजून छान!

कपिलमुनी 17/05/2017 - 20:27
मार्च ७ अप्रिल १२ आणि अर्ध्या मे मधे ७ अशा गझलधारांनी मिपाकरांना चिम्ब केल्यबद्दल धन्यवाद!

शब्दबम्बाळ 22/05/2017 - 18:22
अत्यंत ताकदीची गझल... एक एक शेर अत्यंत विचारपूर्वक रचला आहे.. फार आवडली... पिल्लू कुणी जगावे,इतकीच आस होती जमले स्तनांत तितके,पाजून गाय..गेली! सध्या उत्तमोत्तम कविता/गझल येत आहेत.. वाचायला छान वाटते, धन्यवाद! :)
सर एक श्रावणाची बरसून काय गेली गळत्या घरी गरीबी पसरुन पाय गेली! आता कळून चुकले,पाण्यात पीठ होते आई मला म्हणाली,करपून साय गेली!

कसे या मनाला कसे जोजवावे?

सत्यजित... ·
कसे या मनाला कसे जोजवावे? जरा दुःखही शांत व्हावे,निजावे! कुठे भागते आपलेही खरेतर? सुखांनी सुखांना कितीदा गुणावे! किनारा कधी सांगतो का कुणाला? किती सागराने दिले हेलकावे!

जिंदगी या बायकांची,राळ आहे का?

सत्यजित... ·

सत्यजित... 11/05/2017 - 00:14
गझलेबद्दल जाणून घेण्याची इच्छा असणारांसाठी... गझलेचा प्रत्येक शेर,हा एक स्वतंत्र कविताच असतो! कोणताही शेर वेगळा करुन वाचला तरीही त्यातून पूर्ण अर्थ लागतो! सर्व शेरांत साधारणतः एकच विषय हाताळला जातो,ती 'मुसलसल' गझल,तर प्रत्येक शेरांत वेगळ्या विषयावर भाष्य केले असेल,ती 'गैरमुसलसल' गझल! त्यामुळे गझल वाचत/ऐकत असताना (विशेषतः गैरमुसलसल),रसिकाने पहिल्या शेरांतून स्वतःच्या मनाची सोडवणूक करुन पुढील शेराच्या विचारात नव्याने गुंतणे अपेक्षित असते!

In reply to by सत्यजित...

शिवोऽहम् 11/05/2017 - 04:27
जिच्या सर्व शेरांत एकच विषय हाताळलेला असतो अशा गझलला 'नज्म' म्हणतात ना? की नज्म म्हणजेच मुसलसल गझल, किंवा इतर प्रकार?

In reply to by शिवोऽहम्

शिवोऽहम् 11/05/2017 - 04:34
गोंधळ काहीसा दूर झाला हे वाचून (https://www.quora.com/Poetry-What-is-the-difference-among-Ghazal-Nazm-Sher-Doha-Rekhti-Marsiya-and-Rubai). फैझ़च्या अनेक प्रसिद्ध कविता या नज्म़ आहेत हे रेख्तावर पाहिले (https://rekhta.org/poets/faiz-ahmad-faiz/nazms)

In reply to by वेल्लाभट

सत्यजित... 12/05/2017 - 03:54
आपली दाद सतत लेखनास प्रोत्साहीत करते!खूप धन्यवाद अपूर्वजी! मला स्वतःलाही हाच शेर अधिक भावला होता!

सत्यजित... 11/05/2017 - 00:14
गझलेबद्दल जाणून घेण्याची इच्छा असणारांसाठी... गझलेचा प्रत्येक शेर,हा एक स्वतंत्र कविताच असतो! कोणताही शेर वेगळा करुन वाचला तरीही त्यातून पूर्ण अर्थ लागतो! सर्व शेरांत साधारणतः एकच विषय हाताळला जातो,ती 'मुसलसल' गझल,तर प्रत्येक शेरांत वेगळ्या विषयावर भाष्य केले असेल,ती 'गैरमुसलसल' गझल! त्यामुळे गझल वाचत/ऐकत असताना (विशेषतः गैरमुसलसल),रसिकाने पहिल्या शेरांतून स्वतःच्या मनाची सोडवणूक करुन पुढील शेराच्या विचारात नव्याने गुंतणे अपेक्षित असते!

In reply to by सत्यजित...

शिवोऽहम् 11/05/2017 - 04:27
जिच्या सर्व शेरांत एकच विषय हाताळलेला असतो अशा गझलला 'नज्म' म्हणतात ना? की नज्म म्हणजेच मुसलसल गझल, किंवा इतर प्रकार?

In reply to by शिवोऽहम्

शिवोऽहम् 11/05/2017 - 04:34
गोंधळ काहीसा दूर झाला हे वाचून (https://www.quora.com/Poetry-What-is-the-difference-among-Ghazal-Nazm-Sher-Doha-Rekhti-Marsiya-and-Rubai). फैझ़च्या अनेक प्रसिद्ध कविता या नज्म़ आहेत हे रेख्तावर पाहिले (https://rekhta.org/poets/faiz-ahmad-faiz/nazms)

In reply to by वेल्लाभट

सत्यजित... 12/05/2017 - 03:54
आपली दाद सतत लेखनास प्रोत्साहीत करते!खूप धन्यवाद अपूर्वजी! मला स्वतःलाही हाच शेर अधिक भावला होता!
वृत्तपत्रातून इतका जाळ आहे..का? बातम्यांचा एवढा दुष्काळ आहे का? शेत आहे काळजाचा एक तुकडा पण कर्ज म्हणजे नांगराचा फाळ आहे का? वास्तवाच्या विस्तवाशी खेळतो आहे तो कुणी त्या अंजनीचा बाळ आहे का? फुंकली जाते तरी गंधाळते रे ती... जिंदगी या बायकांची,राळ आहे का? आजही तो त्या विटेवर थांबला आहे त्या विटेखाली जगाचा गाळ आहे का? —सत्यजित