मराठी साहित्य, संस्कृती आणि लेखनाचे व्यासपीठ

कविता

हे खेळ संचिताचे .....!

गंगाधर मुटे ·
लेखनविषय:
काव्यरस
हे खेळ संचिताचे .....! काजळील्या सांजवाती, चंद्रही काळोखला का असा रे तू समुद्रा निर्विकारे झोपला सर्वसाक्षी तू म्हणाला "सर्वमय आहेस तू" हस्त माझा रेखतांना का असा भांबावला हंबरूनी वासराने हंबरावे ते किती आज गायीने पुन्हा तो मस्त पान्हा चोरला तृप्त झाल्या क्रुद्ध वाटा, पावले रक्ताळूनी का कशाला धोंड कोणी जागजागी मांडला पाठराखा का मिळेना, का मिळेना सोबती एकलाची झुंजतांना, श्वासही सुस्तावला घेतले ओठात होते, सप्तकाचे सूर मी साद ती बेसूर गेली, नाद ही मंदावला संचिताचे खेळ न्यारे, पायवाटा रोखती चालता मी अभय रस्ता, काळही भारावला गंगाधर मुटे ..................

आले आले गणपती माझ्या घरी आले

पाषाणभेद ·
लेखनविषय:
काव्यरस
आले आले गणपती माझ्या घरी आले
आले आले गणपती माझ्या घरी आले आगमनाने...त्यांच्या... आगमनाने त्यांच्या हो... घर माझे पवित्र झाले...

प्रणयाचा पाऊस!

निमिष सोनार ·
काव्यरस
पाऊस बरसला, सुगंध पसरला! श्वास मोहरला, सहवास बहरला! मंद तारा, धुंद वारा! प्रेमात ओला, आसमंत सारा! मन फुलले, तन उमलले! प्रणय पाहूनी, क्षण थांबले!

कोथरूडच्या काशीचा बाप लई खत्रूड

पाषाणभेद ·
काव्यरस
कोथरूडच्या काशीचा बाप लई खत्रूड
या धाग्यातील प्रतिसादांमध्ये मंदार व प्रसाद जोशींनी म्हटले होते: ">कोथरुड थोडं सं रुड वाटटं नाई ?!! खत्रूड शी यमक जुळतं नै, कोथरूडचं >>>> ह्यावर एक मस्त कविता लिहिता येईल !!१ चला यमकं जमवुया" मंग काय? आसली भारी सिच्यूएशन दिल्यावर लगेच लिहून काढली कविता. वाचा तर मग:
कोथरूडच्या काशीचा बाप लई खत्रूड म्या जवा भेटाया जातो काशीला.... तवा... तवा...

प्रेमाची बँक

पाषाणभेद ·
काव्यरस
प्रेमाची बँक
तुझ्या दिलाच्या बँकेमध्ये माझे अकाउंट उघडतेस का? माझे अकाउंट उघडतेस का? माझ्या प्रेमाच्या सेव्हिंग्जवर काही रिटर्न देशील का? ||धृ|| खाते ओपनकरण्यासाठी प्रेमपत्राचा अर्ज लिहीला प्रेमजाणत्या मित्राला ओळखीसाठी तयार केला इनवर्डला पडला अर्ज, आता सहिशिक्का मारशील का? तुझ्या दिलाच्या बँकेमध्ये माझे अकाउंट उघडतेस का?

आणखी एक तळीराम: श्री. वि. रा.भाटकर यांचा

पैसा ·
मी लहान असताना आमच्याकडे अपूर्व नावाचं डायजेस्ट (रीडर्स डायजेस्ट सारखं) येत असे. तेव्हा एकदा त्यात “मला दारू चढत नाही” अशी एक अफलातून कविता आली होती. काळाबरोबर ती विस्मृतीत गेली. पण हल्लीच आणखी कसलातरी संदर्भ शोधताना महाराष्ट्र टाईम्सच्या वेबसाईटवर ती दिसली आणि परमानंद जाहला. कविता मुळात खूप जुनी, म्हणजे 1961 ची. तेव्हा माझा जन्मही झाला नव्हता. त्यामुळे कवि श्री. वि रा भाटकर यांच्याबद्दल काही माहिती असण्याची शक्यता नव्हतीच. पण “अपूर्व” मध्ये ही कविता छापताना असा उल्लेख दिला होता की कवि: वि. रा.

लावणी: जाल हो राया उद्या

पाषाणभेद ·
काव्यरस
लावणी: जाल हो राया उद्या
जाल हो राया उद्या,रात आजची खास शृंगाराच्या राती थांबा आज विनवीते तुम्हास ||धृ|| हात नका धरू हाती, सोडा मज थोडी लांब नाही जायची नको ओढा ओढी तुमच्या अशा वागण्यानं वेगळं वाटं खास शृंगाराच्या राती थांबा आज विनवीते तुम्हास ||१|| तुम्ही शेवंती गजरा आणला मला माळला शुर रसीक पाहूनी तोरा जिव भाळला कसं जगावं तुम्हावीण लागली तुमची आस शृंगाराच्या राती थांबा आज विनवीते तुम्हास ||२|| कालच्या

विठ्ठल उभा राहीला

पाषाणभेद ·
लेखनविषय:
काव्यरस
विठ्ठल उभा राहीला
(धृपदात थोडी आलापी घेतली आहे त्यामुळे धृपद जरा लाबंल्यासारखे वाटेल. प्रत्यक्षात विठ्ठल उभा राहीला | मी तो डोळा पाहीला || एवढेच धृपद आहे. )

दगड

निरन्जन वहालेकर ·
दगड......... दगडांना आपणच देव बनवतो, दगडांनी एकमेकां ची टाळकी फोडतो, दगडांनी ठेचून कुणी बळीहि घेतो, अन दगडाच्या देवालाच अर्पण करतो. दगड जोडून सेतू बनतो, दगड आकारून ताजमहाल घडतो, दगड तोडून कुणी बावरी खणतो, आज काश्मिरात दगड बॉम्बहि होतो, घडवणारे,जोडणारे, अन विध्वंसक, हात मात्र सारखेच असतात, “ माणूस ” जातीतील, माणसाचेच असतात. दगडांच आपलं बरं असते भल्याबुऱ्याची त्यांना जाण नसते विध्वंसक हातांच डोकं मात्र “ जाणत्या ” पुढारयांकडे गहाण असते. निरंजन वहाळेकर

एकदा तरी भेट देई मज पांडूरंगा

पाषाणभेद ·
लेखनविषय:
काव्यरस
एकदा तरी भेट देई मज पांडूरंगा
एकदा तरी भेट देई मज पांडूरंगा तुझ्या भेटीसाठी गातो मुखी अभंगा ||धृ|| किती वारी चालू आता किती दिंडी चालू संसारातून सोडवी आता नको वेळ घालू आतूरले डोळे माझे वाहे चंद्रभागा तुझ्या भेटीसाठी गातो मुखी अभंगा ||१|| किती ग्रंथ वाचले अन म्हटल्या मी ओव्या संतांच्या साथीने कितीक आरत्या म्हणाव्या शिणलो रे मी आता होई पापभंगा तुझ्या भेटीसाठी गातो मुखी अभंगा ||२|| जळावीण मासा जिव धरी कैसा मायेविणा पोर प्रेम पाही जैसा नको धरू राग आ