विडंबन — मराठी विडंबन काव्य व लेखनाचा संग्रह. प्रसिद्ध कविता व गीतांवरील खुमासदार विडंबने येथे वाचा व हसा.
आमची प्रेरणा चित्त यांची अप्रतिम गझल कोणत्या चिमटीत मी त्याला धरू
कोणत्या मापात मी पेला भरू?
आमचे होईल मग फुलपाखरू
आमची होणार वाताहत अता
लागली दारू जशी ही ओसरू
रोज मी तेव्हाच गुत्ता सोडतो
लागता ती बारबाला आवरू
सोडती घरला बरोबर सोबती
लागते अमुचे जसे माथे फिरू
लडखडाया लागला पाया किती!
बिल भरू ? की हा अधी गल्ला धरू ?
प्यायली इतकी अता मग मी कसे
प्यायलो नक्की किती पेले स्मरू?
एकाच विषयावर दोन , दोन विडंबनं येण्याचा प्रकार दोनदा घडला, मग आम्हाला काही नतद्रष्ट शंका आल्या...
एका स्थळात लिहिली, वीडंबने हि दोन
शंका विचारणारे, नतद्रष्ट आम्ही कोण?
पहिलेच काव्य येई नावाने केसुरंगा
केशवसुमार देती पुढचे विरुद्ध अंगा
दावीत दोन्हि रंगा पाध्ये चतूर दोन?
शंका विचारणारे , नतद्रष्ट आम्ही कोण?
केसुरंगाशेठांचे विडंबन झळकले तेव्हा आम्ही चौपाटीवर भेळ खाण्यास गेलो होतो.. तिथे काही जालकंटकांची एक टोळि ही आली होती.. त्याच्या म्होरक्या मोठमोठ्याने जे काही बडबड होता, ते तुमच्या कानावर घालावे असे वाटले म्हणून हा धागाप्रपंच..
एका स्थळात लिहिली, जी धोरणे अनेक
शंका विचारणारे , नतद्रष्ट आम्ही लोक
आधी विचारलेले, अपुल्या मतास सांगा
चर्चेस लोक तुम्ही म्हणता कशास दंगा?
अन पाहुनि अम्हाला, चेकाळती अनेक
शंका विचारणारे , नतद्रष्ट आम्ही लोक
काल जालभ्रणकरताना मिपाच्या दिशेने बराच धुरळा उडलेला दिसला. नक्की काय झाले पाहण्यासाठी आम्ही तिथे गेलो तर काही जालकंटक आणि पाध्ये यांच्यात चौपाटीवर खडाजंगी चालू होती.. धोरणे, अन्याय , आणीबाणी, गुंड, आयोजक, यजमान, कुत्रे, डुक्कर, इंदिरा गांधी वगैरे वगैरे शब्द फेकाफेकी सुरु होती. ही सगळी धुळवड बघून मन विषण्ण झाले आणि आम्ही भलतेच गाणे गुणगुणायला लागलो............
एका स्थळात लिहिली, जी धोरणे सुरेख
फुटले बरेच फाटे, नतद्रष्ट काही लोक
कोणी विचारले ना, अपुल्या मतास सांगा
समजाऊनी तयांचा चालूच राही दंगा
अन पाहुनि तयांना, चेकाळती अनेक
फुटले बरेच फाटे, नतद्रष्ट काही लोक
(१) एक मंत्री खुर्चीवर सर्वानुमते जावून बसतात. पण, अनेक वर्षे झाली तरी खाली येण्याचे नाव घेत नाहीत.
इतर इच्छुक मनातून नाराज असतात.
जनतेला वाटते- "वा! काय सुखी मंत्रिमंडळ आहे ते!"
शेवटी इतर मंत्रीगणांचा रागाचा पारा अनावर होतो.
"खाली या हो आता"
मंत्री खुर्चीसह हवेत तरंगतात व म्हणतात- " खाली न येतो मी, खाली न येतो, खाली न येतो, खाली न येतो मी"
मंत्री मंडळातील एक जण- " जारे! खुपीरिया साबण घेवून ये. यांना आंघोळ घाल मग ताळ्यावर येतील ते"
खुपीरिया साबणाने आंघोळल्यावर मंत्री खाली येतात.
मिपावरील थोर विडंबनकार, संपादक व आता बल्लवाचार्य केशवसुमार यांना समर्पित. त्यांच्याच दोन विडंबकविता व एक पाककृती यांच्या मिश्रणातून खालील रचनेला प्रेरणा मिळालेली आहे.
हळूहळू हा तापच झाला स्वैपाक अन्
भोजनमात्र रहावे आता कन्क्लूजन
येती अश्रु - न दु:खाचे ना आनंदाचे
वेगाने कांद्यांचे त्या होते कर्तन.
जीव घेऊ मी का त्या दुर्बळ प्राण्यांचा
मसुरी देऊन तडका करतो ते उलथन
हेडफोन लावुन कानी, मी शांतपणे-
फोडणी-चुरचुरी कडे करतो दुर्लक्षन.
उगाच पडले काळे कणकेचे गोळे
पोळपाटि जणू झाले त्यांचे मउ तिंबन
जैपालभौंची ही सुंदर कविता वाचल्यावर आम्हाला राहवले नाही, अंतरंगात गडबड सुरू झाली अन इडंबन जलमलं !
पावसाच खाणं
मातीत जाणं
पोटात गडगड होणं
अतरंगी
ओला टॉवेल
पिवळी नक्षी
कायमच्या साक्षी
अतरंगी
गच्च दरवाजे
ओली थरथर
अधिरलेले उदर
अतरंगी
उठे उधाण
सरे देहभान
पोटात तुफान
अतरंगी
झाकल्या खुणा
का उघडता पुन्हा
घडला काय गुन्हा?
अतरंगी
नवईडंबनकार इरसाल
जयपाल साहेब माफी द्यावी
https://www.misalpav.com/node/13084
पाखरु देखणं,
ऊसात नेणं,
जोश्यांचं बेणं,
अत्रंगी.
पाटलाची लक्षी,
हिरवीन आक्शी,
अंगावर मॅक्शी,
सतरंगी
झाडाच्या मागं,
देवळाच्या पाठी,
वढ्याच्या काठी,
जलरंगी.
उठे वहाण,
फाटे तुमान ,
पाटील पैल्वान,
बजरंगी
कवी म्हणा,
कवडा म्हणा,
अडगळ हाथरे ,
सतरंजी
काल आम्ही संपाकांची वेदना विडंबनातून मांडली आणि ती वाचून एक श्री.रा.रा.जालकंटक आमच्याकडे तक्रार घेउन आले की तुम्ही फक्त संपादकांचीच बाजू मांडता आम्हाला पण आमची बाजू आहे आणि ती ही तुम्ही मांडली पाहिजे.. म्हटलं बरं बाबा सांग तुझी बाजू..
हळूहळू हा तापच झाले संपादन
वाचनमात्र रहावे आता कन्क्लूजन
येतो कंपू 'तो' जसा जसा हा जाली
वेगाने प्रतिसादांचे होते कर्तन.
जीव घेतला त्यांनी सगळ्या धाग्यांचा
फक्त मीच करतो नियमांचे उलंघन?
हेडफोन लावुन कानी, मी शांतपणे-
अवांतराचे रोज अता करतो टंकन.
मिसळपाव