मराठी साहित्य, संस्कृती आणि लेखनाचे व्यासपीठ

धोरण

<प्रवास>

सहज ·
लेखनविषय:
काव्यरस
प्रेरणा अर्थात कविवर्य मोडक यांचा प्रवास पळवाट म्हणाली, "आलास का! अडाणी आहेसच ठाउक नाही उत्तर तुला. प्रश्नही समजलेला नसतोच, ते येतात तेव्हा आरोप-प्रत्यारोपांचा मारा सुरू होतो, मुळमार्गाकडं दुर्लक्ष होतं..." मूळप्रश्नाच भान राखणं हे तर उमगण, अन्यथा सारेच प्रतिसादी महाधूर्त! "महाधूर्तांच" बरं असतं, वारा बदलतो तसे तेही पण तुझ तसं नसतं म्हणून मी इथेच असते. अडाणीपणा करताना पाय फसतील म्हणून सांगतेय..." लिहताना केव्हा तरी भान सुटलं, वाचा भरकटली आता उपायाखाली केवळ माती अन भीतीच आहे मी पळतोच आहे... 'नाना फडणीसाचा पाय' दागिना मिरवत!

मुंडण

विनायक प्रभू ·
लेखनविषय:
लेखनप्रकार
मुंडण-१.५ कार्यालय सुरु केल्यानंतरचा दुसरा दिवस. आय्.सी.एस्.सी च्या पालकसभेचे आमंत्रण आले. ५,६ ७ ऑक्टोबर संध्याकाळी ५ ते ९ मधे रोज ३ सभा. ब्लेझर, टाय ची विनंती पुढे आली. गाडी पण येणार होती घ्यायला. खरे तर शंका तेंव्हाच यायला हवी होती. सेंसर्स चा 'ऑफ डे' होता. मी नेहमी असतो तसाच येइन.

बंधारा

विनायक प्रभू ·
लेखनविषय:
लेखनप्रकार
फॅन च्या पुलीला लावलेल्या फ्लो मिटर वरचे रीडींग पाहिल्यावर त्याने सुस्कारा सोडला. चाळीस अंश तापमानाची वेधशाळेने शक्यता वर्तवली होती. मे महीन्यात .२९ डेन्सीटीने फार्मिंग ही आत्महत्या आहे हे माहीत असुन सुद्धा ८००० स्क्वेअर फुटात सुमारे २५००० पिल्ले घेण्याचा धोका पत्करला होता त्याने.

विचलित

विनायक पाचलग ·
लेखनविषय:
लेखनप्रकार
तसा तो एकदम 'बेस्ट' पोरगा, निदान आमच्या गँगमधल्या सगळया जणी आणि हो, जणसुध्दा त्याला तसंच म्हणतात. काय नाही आहे त्याच्याकडे? पैसा, रूप, चारित्र्य आणि आनंदी स्वभाव, कष्ट करायला त्याला आवडते. आणि, त्या कष्टाचं चीज झाल्यावर चीज पिझझा खात तो एखाद्या मॉलमध्ये मजादेखील करतो. थोडक्यात '' ए सो कूल यंग मॅन!'' हा, पण आजकाल त्याच थोडं बिनसलय, मला एकटयाला त्याचे कारण माहित आहे. मलाच का माहित बरे? असो, त्याने मला नाही सांगितलेले पण त्याच्या वागण्यातुन सारं पाण्यासारखे स्वच्छ दिसतयं. मग हातच्या कंकणाला आरसा कशाला? खरं तर, हा मॉर्डर्न पोरगा!

गॅरी आणि मी

विनायक प्रभू ·
लेखनविषय:
लेखनप्रकार
मी राहातो ठाण्याला. तो राहतो साउथ अफ्रिकेला. सध्या जरी कोच म्हणुन भारतिय क्रिकेट बरोबर असतो. मला क्रिकेटपटु मधे स्वारस्य नाही. मी क्रिकेट फारसे बघत नाही. क्रिकेट थोडेफार कळते. वर्ल्ड कप जिंकल्यावर( २ दा) सगळ्या भारतियांप्रमाणे मला सुद्धा आनंद झाला होता. जिंकल्यावर टी.वी वर हायपर होणारे (धोनी के धुरंदर वैग्रे)आणि हरल्यावर देश पार धुळीला मिळाल्यागत अश्रुपतन करणारे टी.वी चे बातमीदार मला अस्वस्थ करतात. एकंदरीत क्रिकेट बरोबर फारसे सख्य नाही. सध्याच्या दिनचर्येत वर्तमानपत्राला स्थान नाही. संध्याकाळी वाचण्यात अर्थ नाही. टी.वी.

अवतार

विनायक प्रभू ·
लेखनविषय:
लेखनप्रकार
असाच एक वृद्धाश्रम. वृद्धाश्रम पेक्षा ३स्टार हॉटेल अथवा सॅनिटोरीयम. पैसा ठेवायला जागा नसलेल्या,अल्शेशियन,डालमेशन वगैरे साठी जागा असलेल्या, मात्र वृद्ध पालकांसाठी जागा नसलेल्या शिरीमंतानी बांधलेले. चकचकीत रिसेप्शन च्या मागे एक मोठा फोटो. निरखुन बघत होतो मी. एरवी अशा ठीकाणी मिळतात त्यापेक्षा वेगळा, मद्दड न दिसणारा मॅनेजर. माझ्या निरखण्याला रोखुन बघणारा. "काय, बघताहात हो साहेब त्या फोटोकडे, काय एवढे विषेश आहे त्यात? तुम्हाला देणगीदाराच्या तोंडावर विष्णुअवतार दिसतोय का हो? अगदी मागच्या तेजोमय चक्रासकट. मॅनेजर हसला. "सगळेच नसतात हो तसे. काही अपवाद पण असतात की.

साप्ताहीक सदर- ताईचा सल्ला :- अ‍ॅडीशन टू (भूत कॉस्टींगचे...)

पाषाणभेद ·
साप्ताहीक सदर- ताईचा सल्ला :- अ‍ॅडीशन टू (भूत कॉस्टींगचे...) प्रिय ताई, माझ्या डोक्यातून (भूत कॉस्टींगचे...) काही उतरत नाही. आता तर सगळेच जण भुतांबद्दल न भिता काहीतरी लिहीत आहे. म्हणून मी पण माझ्या घंद्यातून वेळ काढून हे पत्र लिहून तुझा वर्तमानपत्रातून जाहीर सल्ला मागत आहे. तु इतर टाईमपास सल्ल्याप्रमाणे मला सल्ला देणार नाही ही अपेक्षा बाळगून आहे. असो. (मला माझ्या एका आय.टी. रिटर्न्ड भिकारी मित्राची पाल्हाळ लावायची सवय लागली आहे.

स्पर्श केनियम

विनायक प्रभू ·
लेखनविषय:
लेखनप्रकार
'स्पर्श के नियम 'ह्या पुस्तिकेचे प्रसारण करणार्‍या न्यायमुर्ती ना माझा सलाम. ओंगळवाणे आणि नको असलेले स्पर्श फक्त मुलींच्याच वाट्याला येतात हा एक मोठा गैरसमज. __________________________________________________________ साल १९७० वय १७ स॑काळची ६.१५ ची अंबरनाथ वरुन येणारी लोकल. खच्चुन भरलेली. आधी ओझरता. नंतर थोड्या दिवसांनी जवळीक साधणारा. काही दिवसांनी थेट किळसवाणा, ओकारी आणणारा. कुणाला सांगायचे. गोंधळ. मित्राला सांगायची हिंमत नाही. हे फक्त आपल्यालाच होते आहे का? कसे विचारु? माझ्यातच काही कमी आहे का? बर, प्रश्न स्वःत सोडवायची हिंमत नाही. आडदांड दिसणारा ४० वर्षाचा पुरुष डबा बदलला. पण पाठलाग सुरुच.

७.४७

विनायक प्रभू ·
लेखनविषय:
लेखनप्रकार
७.४७ ची दादर कल्याण लोकल. तोच ठराविक डबा. तोच नेहेमीचा ६ जणांचा ग्रुप. अर्थात मला कधी बसायला मिळाले नाही. गाडी प्लॅटफॉर्म मधे शिरता शिरता घुसायचे प्रयोग सध्या करत नाही. डब्यात शिरल्यावर डाव्या बाजुच्या ठराविक सहा आसने ह्याना दरदिवशी मिळतात. दिवसभर गांजलेले हे महापुरुष ह्या एक तासाचा रिचार्जिंग साठी उपयोग करतात. मैत्री, असुया संवाद, विसंवाद सर्व काही. कधी आवरणातले, कधी अगदी मोकळे. आजुबाजुचे काय म्हणतील ह्याची अजिबात पर्वा नाही. पत्ते खेळत नाहीत, भजन म्हणत नाहीत. सुख दु:खाच्या मोकळ्या गप्पा. सर्व जण ४५ ते ५० चे कित्येक वर्षाचे 'लोकल नाते' गेले जवळ जवळ महीनाभर दादरवरुन येताना मी हीच लोकल पकडतो. _

वस्तरा टी

विनायक प्रभू ·
लेखनविषय:
लेखनप्रकार
"बाबा, नविन गाडी आली आहे बाजारात. लय भारी आहे. घेउ का" नउ महिने झाले आधीचा रणगाडा घेउन. आता परत. " ती छोटु ला देउ. आमचे अंडरस्टँडींग आहे. मी वापरायची नंतर त्याला द्यायची" काय सांगतोस? तो पण तुझ्या लायनीला आला का? हे केंव्हापासुन? "तुम्ही 'शोषीत महिला उद्धार 'संघाचे अध्यक्ष झालात तेंव्हापासुन" अरे पण आता वस्तरा टी मोहीम सुरु आहे ना? " अहो बाबा, वस्तरा टी नाही ऑस्टॅरीटी मोहीम. तुमची सदावर्ते बाईंची शिकवणी फुकटच गेली. इंग्लिश चे वांदे तसेच आहेत". हो रे बाबा. काल मिटींग मधे साहेब इंग्लिश मधेच बोलला. त्यामुळे सगळे डोक्यावरुन गेले.