मजेदार प्रकार आहे. फक्त ते तोंडी करून उत्तर देताना चूक झाल्यास उगाच तोंड पोळले जाईल ;)
अशा अजुनही युक्त्या माहीती करून घेयला आवडतील.
अवांतरः
मधे मला काही हजार तारखा असेलेला विदा हा वारांवरून विश्लेषणासाठी वापरायचा होता. तेंव्हा लक्षात आले की एक्सेलमध्ये (अथव गुगल डॉक्स मधे) त्यातील एक "सेल" घेऊन त्याचा "फॉर्मॅट" "कस्टम" ठरवून "dddd" करायाचा! झाले तो दिवस येतो. मग ती सेल कॉपी करून खालच्या तारखांमधे "पेस्ट स्पेशल फॉर्मॅट ओन्ली" केले की झाले!
कॅलक्युलेटरपेक्षा तो शोधणारा/बनवणारा श्रेष्ठ, तस्मात, तारखा-वार पाठ करणार्यापेक्षा अभिज्ञचं जास्त कौतुक.
(मला वाटत नाही मी हा फॉर्म्युला मुखोद्गत करेन; मला आजची तारीख नाही आठवत नीट!)
अदिती
स्वाक्षरीत प्रत्येक वेळी 'पंच' असावा असं थोडीच आहे?
एक प्रयत्न.
१ जानेवारी १९०० ला रविवार होता.नियमानुसार १ जानेवारी १९०२ ला सोमवार असणार्.मधे जर लीप वर्ष आले तर एक वार आणि पुढे.म्हणजे आता १ जानेवारी १९८५ म्हणजे रविवार +८५ दिवस झाले.बरोबर? त्यात लीप वर्ष चार वर्षातून एकदा.म्हणजे
१ जानेवारी १९८५ ला असणारा वार = रविवार +८५ दिवस्+१९८५ पर्यंत आलेल्या लीप वर्षान्ची सन्ख्या.बरोबर?
आता संगणकावरची दिनदर्शिका उघडा.तारीख घेवूया १ जानेवारी २००३.ह्या दिवशी बुधवार आहे.१ फेब्रुवारी २००३ ला शनिवार आहे.१ मार्च २००३ ला शनिवारच आहे.१ एप्रिल २००३ ला मंगळवार आहे,१ मे २००३ ला गुरुवार आहे....
म्हणजे १ फेब्रुवारीचा वार = १जानेवारीचा वार +३ दिवस(फेब्रुवारी =४)
१ मार्च चा वार = १ जानेवारीचा वार +३ दिवस(म्हणजे मार्च = ४)
१ एप्रिल चा वार = १ जानेवारीचा वार +६(म्हणजे एप्रिल = ७,सात दिवसांचा एक आठवडा म्हणून एप्रिल = ०)
१ मे चा वार = १ जानेवारीचा वार +१(म्हणजे मे = २)
.....
बहुदा वर हेच रीत वापरली असावी.
म्हणजे १५ ऑगस्ट १९८५ चा वार = रविवार +८५ दिवस्+१९८५ पर्यंत आलेल्या लीप वर्षान्ची सन्ख्या+१ ऑगस्ट पर्यंतचे दिवस+१५ दिवस. बरोबर?
(१.२५ ला गुणायचे म्हणजेच किती लीप वर्षे आली ते काढायचे.)
ह्या शतकासाठी वरिल पद्धत वापरायची असेल तर वारांचे स्थिरांक बदलावे लागतील.
समजा १५ ऑगस्ट २०११ ला कुठला वार येतो हे पाहयचे आहे.
तर- पद्धतीप्रमाणे- ११*१.२५ = १३.७५ ह्यातले केवळ १३ घेतले. १३+१५ = २८ + ३(महिन्याचा स्थिरांक) = ३१.
३१ला ७ ने भागले की बाकी ऊरली-३ . आता वारांचे स्थिरांक पाहिलेत तर रविवार =१ आहे.१जानेवारी १९०० ला रविवार होता म्हणून रविवार =१ असावा. ह्या शतकासाठी बदल करावा लागेल कारण १ जाने २००० ला शनिवार होता.
म्हणजे-
शुक्रवार =०
शनिवार = १
रविवार = २..
गुरुवार = ६
बाकी ३ उरली म्हणजे सोमवार्.संगणकाच्या दिनदर्शिकेत पाहिलेत तर १५ ऑगस्ट २०११ ला सोमवारच आहे.
भेन्डि
क्ष्^न + य्^न = झ्^न
या वर्षी ४ एप्रिलला शनिवार आहे.
तर
४/४, ६/६, ८/८, १०/१०, १२/१२,
५/९, ९/५, ११/७, ७/११,
आणि फेब्रुवारीचा शेवटचा दिवस
या सर्व तारखांना तोच वार म्हणजे शनिवार असणार आहे. (आणि असे हे दर वर्षी असते.)
एवढ्या ज्ञानावरून थोडे पुढेमागे करून चालू वर्षातील कुठल्याही महिन्यातील (१२ पैकी १० महिने तर इथेच मिळाले) कोणत्याही तारखेचा वार शोधून काढणे सोपे आहे.
वाईट एकच की यात कसलीही आकडेमोड नाही त्यामुळे या पद्धतीला अजिबात ग्लॅमर नाहीये.
- दिगम्भा
खूपच सोपी आणि सहजी वापरात आणता येईलशी माहिती आहे, दिगम्भा. धन्यवाद.
>वाईट एकच की यात कसलीही आकडेमोड नाही त्यामुळे या पद्धतीला अजिबात ग्लॅमर नाहीये.
हहपुवा. भापो.
उगाच असल्या गोष्टींना उत्तेजन देऊ नये.
ज्ञानदीप कार्यक्रमात १५-२० वर्षांपूर्वी ठीक आहे. आज ते निरुपयोगी आहे. त्याचा पुनर्शोध (रेइन्वेन्टिंग द व्हील) कशाला?
गारगोटीने विस्तव पेटवून दाखवणार्याचे आपण कौतुक करू काय?
खराटा
(रंग माझा वेगळा)
माझा आय क्यू ६५ आहे. सामान्य आणि मतिमंद यांच्या सीमेवर.
एखाद्या काळाच्या तंत्रज्ञानाच्या दृष्टीने कुणी सोपे तंत्र विकसित केले तर ते त्याकाळापुरते उपयुक्त आणि कौतुकास पात्र असते. परंतु निव्वळ स्मरणशक्ती वापरून काही करामती करून दाखवत असेल आणि आपण भारावून जाऊन त्याकाळाच्या कितीतरी नंतर त्याच तंत्राचा सराव करणे आणि त्या तंत्रावर प्रभुत्व मिळवण्याचा प्रयत्न / दावा करणे हे मला निरुपयोगी वाटते.
उदा. लॉग टेबलचा शोध लावणारा थोरच. पण आज जर लॉग टेबल पाठ करून किंवा इतर प्रकारे वेगाने मोठमोठी आकडेमोड करून दाखवील तर ते आजच्या जमान्यात निरुपयोगी समजायला हवे.
अवांतरः आपली आजची परीक्षा पद्धत अशी आहे की हुशार मुलांनाही परीक्षेत पूर्ण पेपर 'सोडवून' लिहिणे शक्य नाही. म्हणजे तुम्ही बहुतांश उदाहरणे 'पूर्वीच' सोडवली असतील तरच तुम्हाला पूर्ण पेपर लिहिणे शक्य आहे. अशा परीक्षापद्धत असलेल्या समाजात तोंडी आकडेमोड फटाफट करणार्याचे कौतुक होणे स्वाभाविक आहे.
खराटा
(रंग माझा वेगळा)
मला वाटते कि आपण तंत्रज्ञान व गणित ह्यात मोठी गल्लत करत आहात.
वर दिलेले सुत्र हि फ़क्त एक गणिती करामत आहे.
अन माझा प्रयत्न फ़क्त त्या मागचे लॊजिक समजावून घेण्याचा होता.
एखाद्या काळाच्या तंत्रज्ञानाच्या दृष्टीने कुणी सोपे तंत्र विकसित केले तर ते त्याकाळापुरते उपयुक्त आणि कौतुकास पात्र असते.
असहमत. न्युटन ने शोधलेले कॆलक्युलस आजहि उपयुक्त आहेच व यापुढेहि राहणारच.
वैदिक गणितात कित्येक सुत्र अशी आहेत की जी वापरून मोठमोठालि गणिते सोप्या पध्दतीने व लवकर सुटु शकतात.
त्याला तुम्ही काय म्हणणार? केवळ जुने आहे म्हणून अन आजकाल काय कॆलक्युलेटर वा संगणकाच्या जमान्यात
कशाला त्यांचा वापर करायचा? ते निरुपयोगी आहे?
परंतु निव्वळ स्मरणशक्ती वापरून काही करामती करून दाखवत असेल आणि आपण भारावून जाऊन त्याकाळाच्या कितीतरी नंतर त्याच तंत्राचा सराव करणे आणि त्या तंत्रावर प्रभुत्व मिळवण्याचा प्रयत्न / दावा करणे हे मला निरुपयोगी वाटते.
याचा अर्थ असा घ्यावयाचा का? कि आजकालच्या मोबाईलच्या जमान्यात कोणीहि कुठलाच दुरध्वनी क्रमांक पाठ करू नये?
पाठ कशाला करायचा? मोबाइल आहेच ना स्टोअर करायला. हे कितपत ग्राह्य आहे?
अन समजा एखाद्याने वापरलीच हि पध्दत अन सांगितला एखाद्या तारखेचा वार तर कुठे बिघडले?
उलट तेवढीच त्याच्या मेंदुला चालना नाहि का मिळणार?
अभिज्ञ
--------------------------------------------------------
पॉझिटिव्ह थिंकिंग....? अजिबात जमणार नाहि.
याचा अर्थ असा घ्यावयाचा का? कि आजकालच्या मोबाईलच्या जमान्यात कोणीहि कुठलाच दुरध्वनी क्रमांक पाठ करू नये?
होय. अर्थातच. मी स्वतः लोकांचे फोन नंबर लक्षात ठेवीत असे. ते लक्षात ठेवण्यासाठी काही ट्रिकही शोधल्या होत्या. पण आता मी ते लक्षात ठेवत नाही.
तसेही माझे म्हणणे मूळ लेखाविषयी नव्हतेच. तुमच्या लेखांवरील प्रतिक्रियांमध्ये अनेकांनी ते लॉगिक शोधण्याचा ते लक्षात ठेवण्यासाठी सूत्रे तयार करण्याचा खटाटोप चालविला होता. त्याला उद्देशून हे होते.
न्यूटनचे कॅलक्युलस ही लवकर आकडे मोड करण्याची पद्धत नव्हती तर ते मूलभूत गणिती संशोधन होते.
वैदिक (अंक)गणितात जी सूत्रे आहेत त्यांचा एका विशिष्ट काळातला उपयोग निर्विवाद आहे. पण आजच्या (सहज उपलब्ध) तंत्रज्ञानात त्या सूत्रांचा उपयोग किती हे उघड आहे. (अवांतरः दुर्बिटणे बाई खगोलशास्त्रातील गणिते करण्यासाठी वैदिक 'गणित' वापरतात काय?)
माझ्या आधिच्या प्रतिसादातील खालचे अवांतर वाचावे.
खराटा
(रंग माझा वेगळा)
(अवांतरः दुर्बिटणे बाई खगोलशास्त्रातील गणिते करण्यासाठी वैदिक 'गणित' वापरतात काय?)
मी गणितं करत नाही, त्यासाठी मी संगणक आणि संगणकीय प्रणाली 'ठेवल्या' आहेत.
अर्थात त्या नोकरांना कामं कशी करायची ते सगळं समजावला लागतं. आणि हे करताना जी पद्धत कमी वेळखाऊ अधिक बरोबर उत्तराच्या जास्त जवळचं उत्तर देईल ती आपली! अर्थात यातही कधी वेळेसाठी ऍक्यूरसी सोडावी लागते कधी ऍक्यूरसीसाठी वेळ जास्त द्यावा लागतो.
वैदिक गणित मला माहित नाही. पण त्यातून आकडेमोड पटापट होणार असेल तर 'नोकरां'नाही ती शिकवायला काय हरकत आहे?
अवांतरः एकदा ऑब्झर्व्हेशन्सला जाताना मी फोन घरी विसरले. दोन-चार फोन नंबर लक्षात असल्यामुळे मला नारायणगावाहून ग्रम्टला जाता आलं, परत पुण्याला जाण्याला वेळ आली नाही.
अदिती
स्वाक्षरीत प्रत्येक वेळी 'पंच' असावा असं थोडीच आहे?
निव्वळ स्मरणशक्ती वापरून काही करामती करून दाखवत असेल आणि आपण भारावून जाऊन त्याकाळाच्या कितीतरी नंतर त्याच तंत्राचा सराव करणे आणि त्या तंत्रावर प्रभुत्व मिळवण्याचा प्रयत्न / दावा करणे हे मला निरुपयोगी वाटते.
सहमत्.नुसत्या स्मरणशक्तीला घोकमपट्टीच म्हणता येइल्.मात्र केवळ सोय आहे म्हणून लक्षात ठेवायचे नाही हे योग्य नाही.
पण आज जर लॉग टेबल पाठ करून किंवा इतर प्रकारे वेगाने मोठमोठी आकडेमोड करून दाखवील तर ते आजच्या जमान्यात निरुपयोगी समजायला हवे
लॉग काढण्याची एखाद्याने नविन पद्धत काढली तर निस्चितच चांगले आहे.वेगाने आकडेमोडपण करणे अथवा नविन पद्धत शोधणे केव्हाही स्वागतार्ह.नुसते लॉग टेबल पाठ करणे अर्थातच निरुपयोगी आहे.बर्याच वेळा पटकन लॉग किंवा तत्सम आकडेमोड करणार्या व्यक्ती कुठलीतरी पद्धतच वापरत असतात.
भेन्डि
क्ष्^न + य्^न = झ्^न
चांगली माहिती.
भेण्डीबाजार, तुम्ही सांगितले तसेच सूत्र मी भरपूर वेळा वापरतो.
तुमच्या पहिल्या वाक्यात १ जानेवारी १९०० ला रविवार होता.नियमानुसार १ जानेवारी १९०२ ला सोमवार असणार. असे म्हटले आहेत. ते १ जानेवारी १९०१ ला सोमवार पाहिजे असे मला वाटते.
खराटा, तुमचे म्हणणे पटले नाही.
याचा अर्थ असा घ्यावयाचा का? कि आजकालच्या मोबाईलच्या जमान्यात कोणीहि कुठलाच दुरध्वनी क्रमांक पाठ करू नये?
होय. अर्थातच. मी स्वतः लोकांचे फोन नंबर लक्षात ठेवीत असे. ते लक्षात ठेवण्यासाठी काही ट्रिकही शोधल्या होत्या. पण आता मी ते लक्षात ठेवत नाही.
ह्यात जर मोबाईल/संगणक बिघडला तर ते दूरध्वनी क्रमांक कोठून मिळणार? जर ते लक्षात असतील तर चांगले आहेच ना? तसेच तंत्रज्ञानातील प्रगतीची सुरूवात ही जुन्या काळातील असल्या सूत्रांचा वापर करूनच झाली आहे. अजूनही भरपूर ठिकाणी असल्या प्रकारची सूत्रे संगणकात भरूनच तो वापरला जातो. अर्थात त्यात नवीन पद्धती आल्या असतीलच पण जुने विसरून जाणे खटकते.
अजूनही भरपूर ठिकाणी असल्या प्रकारची सूत्रे संगणकात भरूनच तो वापरला जातो.
याला माझी काहीच हरकत नाही. सूत्रे मेंदूत साठवण्याला आक्षेप आहे.
खराटा
(रंग माझा वेगळा)
प्रतिक्रिया
इंटरेस्टींग..
इंट्ररेष्टींग...
येस्स!
सहीच आहे हे...
कॅलक्युले
बै
मस्तच आहे
जरासा
अभिनंदन!
४/४, ६/६, ८/८, १०/१०, १२/१२, ......... इ. इ. इ.
सोपी आणि सहज वापरणेबल
उगाच
१६५?
मित्रा
नाही
मला वाटते
याचा अर्थ
(अवांतरः
सहमत
अभिज्ञजी,आ
खुप
चांगली
बरोबर
अजूनही
वारावरून तारीख?
इथे कोणाला
ग्रेट !