शांतरस

प्रेरणा

विचारवंत हवे आहेत...
या देशाला हवे आहेत विचारवंत,
अस्सल विचार करणारे विचारवंत,
मेंदू चालत असूनही वैचारिक षंढत्व बाळगून
लाठ्याकाठ्या, दगडफेकी करणाऱ्या
स्नायूप्रतापींच्या घोळक्यात अचल रहाणारे विचारवंत,
अडाणीपणाला अन आडमुठेपणाला आपल्या बलदंड निर्धारांनी,
तिलांजली देणारे विचारवंत

आमची प्रेरणा : ही भयभीषण कविता

कुंथताति अक्षरे गे आदिती तू बास कर
विसर षंढ-गंध आता , जाळुनीया राख कर

वेड होते त्या मिपाला, मांडिशी तू भोंडला
वेड 'तात्या'ला तुझे जो, कायमीचा झोपला
यायचे ते ना पुन्हा, तू वाट बघणे बास कर..
कुंथताति अक्षरे गे आदिती तू बास कर

टांगण्या वेशीवरी तव लक्तरे सारे पुढे
चिंधड्या तव "कव्वितेच्या" फ़ाडती शेंबडी मुले
ना कुणी तुज तारीफेला , तू अपेक्षा लाख कर!!
कुंथताति अक्षरे गे आदिती तू बास कर

मी एक होतो जागा चांदणपक्षी
झेलीत विस्फारल्या नजरा भुभुक्षी
विरलेले होते घाव सारे.
थिजलेले होते डाव कोरे.

घन तिमीर दाटे काय
कोसळत्या जलधारांचा
प्रकोप पाखरांचा होता
आक्रंदत दिवस रात

तो कोण होता कैसा
चाखेन म्हणे मुक्त ऐसा
मोकाट होतो वारा गात्री
पिसासुन घे भरारी

जळ काय झाकोळले
कर्दमात पारवे बुडाले
क्षितीजाच्या पलीकडले
एक झाड जळाले.

ते स्वप्न कोणी माळले
वक्षी जेंजारूनी भाळले
भात्यांच्या नशीबी शेवटी
रीकामेच प्राक्तन आले.

(गुरूपौर्णिमेच्या दिवशी प. पू. बाबामहाराज आर्वीकर यान्चे 'संतधर्म जीवनदर्शन' हे पुस्तक वाचत असताना सुचलेली
ओवीबद्ध रचना)

||"श्री गणेशाय नमः"||

व्यासपौर्णिमेचा। दिस हा महान।
सद्गुरूस वंदन। करितो मी॥

संतधर्म हाच। जीवनाचा मंत्र।
आता त्याचे तंत्र। वर्णितो मी॥

धर्महीन आज। झाले बुद्धिवंत।
नाही कुणा खंत। अध:पतनाची॥

बोलघेवड्यांचा। क्षीण पुरूषार्थ।
भ्रष्ट परमार्थ। बोकाळला॥

दंभी भोगासक्त। ज्ञानियाचे सोंग।
साक्षात्कारी ढोंग। वठविती॥

तणावमुक्तीला। मानुनिया सिद्धी।
ठकवावी बुद्धी। पाखंड्याने॥

शेवटपर्यंत दोघेही,

मनातले ओठांवर आणू नाही शकले,

साता जन्माच्या नात्यापुढे प्रेम हे,

पुन्हा एकदा झुकले...!

माफ

मी माफ करायचं ठरवलंय
ज्यांच्या मागे वेड्यासारखं धावलो ... धावतो
आणि
त्याचं सोयरसुतक नसलेल्या दगडांना.

मी माफ करायचं ठरवलयं
केसांनी गळा कापनाऱ्यांना
पाठीत खंजीर खुपसानाऱ्यांना
आणि
शब्दांनी रक्तबंबाळ करणाऱ्यांना...

ज्यांनी त्रास दिला त्यांनाही .. माफ ..
आणि प्रेमाने बांधून पंख कापू पाहिले त्यांनाही माफ
जे दुरूनच हसत होते त्यांनाही माफ
जे जवळ येऊन डिवचून गेले त्यांनाही माफ

ध्यास मनी घेता दिसली पंढरीची वाट
विठ्ठलाचे नाम घेता सरला पहा घाट |

तुळशीमाळ हाती घेऊ मुखी ठेऊ नाम
जीवनात राहू देऊ सदोदित राम |

संसारात नित्य कष्ट आपुल्या जिवाला
नाम घेणे ठरते इष्ट घोर ना जिवाला |

करू यातना अर्पण चंद्रभागेपोटी
नाम नेईल तारून सुखाच्याच भेटी |

दु:ख हानी दूर पळते येऊनिया वीट
शांती समाधान मिळते मंदिरी अवीट |

डोळ्यामध्ये घेऊ आता रूप साठवून
विठ्ठलाला शरण माथा चरणी टेकवून |

जीवनाला अर्थ गाता ग्यानबाची ओवी
राम राम घेऊ जाता तुकोबाच्या गावी |

एक भावानुवाद:
बुल्लेह शा चे हे एक काव्य. राबी शेरगिलनी गायले आहे.
अशा प्रकारच्या रचनांचे शब्दश: भाषांतर विचित्र वाटते, म्हणून थोडासा मुक्त भावानुवाद करण्याची सूट मी आपली आपणच घेऊन टाकली!