हिरवाईच्या गप्पा - भाग १

मस्त धागा. मेथीबद्दल छान माहिती मिळाली, पण आता पुढच्या वर्षी प्रयोग करेन. सध्या जे आहे त्यातच वेळ जातोय. पुदिन्यावर कीड पडलीये, त्यासाठी लसूण पाकळीचा प्रयोग करुन बघते. लसणीची पात बारीक चिरुन फ्रेंच फ्राइजवर घातलेली एकदा खाल्ली होती. थंडी/पाऊस आणि त्यात ही पात घातलेले गरमगरम फ्राइज मस्त लागतात!

आता थोड घरगूतीच झाडांच्या पौष्टीक खाद्या विषयी. आपण कडधान्य भिजत घालतो त्याचे पाणी टाकून न देता ते कुंड्यांमधे घाला. कंपोस्ट खत करायला वेळ मिळत नसेल तर घरातील भाजीपाल्याचा ओला कचरा कुंडीतील थोडी माती काढुन त्यात टाका आणि परत वरून थोडी माती पसरवा. मासे, मटण धुतलेले पाणीही एक उत्तम खत असते. तेही झाडांना घाला. झाडाला किड लागली की मिरच्या, लसूण, आल, हिंग, हळद यांची पेस्ट करा. ती भरपूर पाण्यात घालून ते झाडांवर फवारा. हे उत्तम किटक नाशक आहे.

आज प्राजक्ताची तीन फुले लागली होती. आणि एक घोसावळे काढले (यालाच बहुदा गिल्का असे म्हणतात)

जाल चाळताना, कुंडीत फळझाडे वाढविण्याची, ही नवीन माहिती मिळाली... https://nurserylive.com/plantscaping-in-india/top-5-plants-pack/top-5-fruits-plants-to-grow-in-pot-plants-in-india?utm_source=facebook&utm_medium=fbadT170812&utm_campaign=Top+5+Fruits+Plants+to+Grow+in+Pot

मनात असलेल्या अनेक प्रश्नांची उत्तरे मिळत आहेत, फक्त एक प्रश्न आहे, विचंवाचे बिराडं असलेल्या लोकांना देखील असे प्रयोग सहज करणे शक्य आहे का? म्हणजे घर बदललं तर सहज शिफ़्ट करता येतील का या कुंड्या इत्यादी ?

यावर्षी वसंत तसा लवकर सुरू झाला म्हणून मार्च ते जुलै दरम्यान मेथी आणि शेपूचे अने अयशस्वी प्रयोग केले. मेथी कधी उगवलीच नाही आणि शेपू पार जून झाला तरी केव्हा काढायचा कळलंच नाही. आज हा धागा वाचून मेथी न उगवण्याचं कारण समजलं. मी मेथीदाणे पसरून त्यावर मस्तपैकी एक-दोन इंच मातीचा थर देत होते :(

आज थोडे आश्चर्य वाटले. डॉ. म्हात्रे यांनी दिलेल्या फोटोंमध्ये बाळमेथीची पाने लंबगोलाकार आहेत. बाजारात अशा लहान लहान जुड्या आधी पाहिल्याही आहेत पण मी लावलेली मेथी काढायची वेळ झाली म्हणून पाहिले तर मोठ्या मेथीसारखी पाने आली आहेत पण रोपट्याची उंची तीनेक इंच आहे. एकदम मोठी मेथी कशी काय आली? लहानपण दिसलेच नाही. हे म्हणजे 'बाबूजी पैदा हुवे है' सारखे झाले. आता उद्या काढावी म्हणते.

प्रगती:- मेथी मिरची लसूण मध्ये मैत्रिणीचा लहान मुलगा येऊन गेला. त्याने मेथ्या फेकल्याने नक्की कुठे काय उगवलंय तेच कळत नाहीये.

मेथीसाठी वाळू घेतात पिकवणारे कारण त्यांना ती भराभर काढून मुळं साफ करायला सोपे पडते. शेवटी आपण मुळांच्या वरचा भाग दांडे आणि पाने घेतो. १) घरी स्वत:साठी लावली असेल तर सरळ वरच्यावर कात्रीने कापून घ्यावी. मुळे,माती धुण्याचा प्रश्न येत नाही. २) ट्रेमध्ये गच्च पेरण्याऐवजी रेघा मारून ओळीत पेरावी. ३) कोणत्याही भाजी आमटीसाठी चवम्हणूनच हवी असेल तर दोनदोन ओळीत दाणे पेरल्यावर आठदहादिवसांनी पुढच्या दोनोळी याप्रमाणेपेरल्यास आता एवढ्या सगळ्या मेथीचं काय करायचं हा प्रश्न पडत नाही. ४) थोडक्यात वाळू हवीच असं नाही आणि प्रमाण कमीअधिक तसेच अंतराने केल्यास काम होते. -मेथीपुराण समाप्त.

एक मदत हवी आहे. गोमय, गोमुत्र, डाळीचे पीठ, गुळ आणि माती यांच्या मिश्रणातून जीवामृत तयार केले आहे. दोनदा असे झाले आहे की जीवामृत केले की दुसर्‍याच दिवशी ती प्लॅस्टीकची बादली फुटते. याचे कारण काय असावे..? गॅस फॉर्मेशन वगैरे होत असले तरी गॅस जायला भरपूर जागा आहे कारण बादली घट्ट झाकलेली नाही. फक्त त्यावर पोते ठेवले आहे.

अति युजफूल धागा..

छान चाललाय धागा. धन्यवाद कंकाका. पिरा, चांगली प्रगती आहे.

शंभर रु किलोच्या डाळीच्या पिठाच्या किंमतीत बारा किलो शेणखत मिळेल. ते मातीचा पोत सुधारेलच शिवाय जो काही ०.५ टक्के नत्र विखुरलेला मिळतो तो मुळांना सहन होतो. व्हॅल्युफर मनी पाहावे. पूर्ण कुजल्याशिवाय कुंडीतल्या फुलझाडांना खत देऊ नका. पंधरा दिवसांनंतर मुठभरपेक्षा जास्ती नको

मागे एकदा बागकाम एक छंद-( http://www.misalpav.com/node/30818 ) धागा काढलेला त्यात सगळ्यांनी फोटो दिले होतेच. परंतू आता तो धागा फारच मोठा झाला. पुन्हा नवीन माहिती लिहिनच. बॅल्कनित झाडे लावायची असतील तर तीनचार तास उन यावेच लागते. साहजिकच उत्तर/दक्षिणेकडे पाहणारी बॅल्कनी असेल तर सहा महिने सरळ सावली येते. बाहेर अंगणातली बाग असेल तर मोठी झाडे लावताना विचार करावा लागतो. सावली पडते खाली. ओपन टेरेस असेल तर खालच्या मजल्यावर गळणार का/ अचानक सर्वजण बाहेरगावी जाऊ शकत नाहीत. खूप झाडे ठेवताना विचार करावा लागतो. मातीच्या कुंड्यांतले पाणी उन्हाळ्यात लवकर सुकते,प्लास्टिकच्या तडकतात कारण ऊन भरपूर असते. व्याप फार असतो. सोसायटीच्या मोकळ्याजागेत { आपली हौस भागवण्यासाठी} झाडे लावू नये. मनस्ताप फक्त होतो. शहरातले,सोसायटीतले डास आपण लावलेल्या झाडांमुळेच होतात हा भांडणाचा विषय होतो. शिवाय यांनीच सगळी जागा बळकावली हा आरोपसुद्धा होतो.

आज नवीन पॉटींग मिक्स कुंड्यांमध्ये घालून धणे पेरलेत. आता बर्‍या हवेचे फारसे दिवस हाती नाहीत म्हणून ही मिनी शेती चालूए.

गांडूळखत कसे तयार करावे किंवा गांडूळे कशी पाळावीत / वाढवावीत..?

याचे माहितीपट डीडी नॅशनल अथवा मध्य प्रदेश उत्तर प्रदेश सह्याद्री इत्यादी चानेल्सवर असतात मोदकराव. परंतू हे लोक कार्यक्रम रूपरेषा देत नसल्याने हुकतात. तरी थोडक्यात- तुमच्याकडे गोठा असेल अथवा ओला कचरा जमा होत असेल तर शक्य आहे. एक दहाएक किलो शेण,कचरा एका ठिकाणी टाकून त्यावर गांडुळं सोडायची. माल अगदी सुका होणारनाही अथवा पाण्याने पचपचीत ओला होणार नाही इतकेच पाणी शिंपडायचे.वरती ओले गोणपाट आणि वरती झावळ्यांची शेड ऊन लागू नये म्हणून. आणखी दोनतीन दिवसांनतरचा मालयाजुन्या मालावर न टाकता त्याला चिकटूनच पुढे टाकावा. अगोदरच्या शेणाला खाऊन झाले की गांडुळे पुढे सरकतात तेव्हा ते खत झालेले असते. विकायचे असल्यास ते चाळून विकायचे अथवा तसेच झाडाला विशेषत: हर्बजसाठी उत्तम. जे तळाला पाणी वाहते तेही स्प्रेसाठी वापरू शकतो. टेरेससाठी ओलाकचय्रावर प्रयोग करता येईल. बॅच कराव्या आणि योग्यवेळी गांडुळं नव्या ओल्या कचय्रावर सोडून झालेले खत वापरायला घ्यावे. स्वयंपाकघरातील बाहेरपडणाय्रा कचय्राचे नीट तुकडे करून थोडी माती मिसळून ओलसर ठेवा. विकण्यासाठीच्या खतात माती देता येत नाही. घरच्यासाठी चालेल. फळझाडांना कंपोस्टच लागते. टोमॅटो,मिरची,झेंडू,शेवंती आणि मोगरा यांना शेणखत. चमेली, सायली , जाइ ,जुई ,पानवेल यांना खत नको - नवीन डोंगरातील उन खाल्लेली माती हवी

वेलवर्गिय भाज्या दुधी ,कारली वगैरे- हे वेल ओला कचरा थेट पचवू शकतात. कुजताना निर्माण होणारी गरमी चालते. एका प्लास्टिक पिशवीला (२ किलोची) तळाला भोके पाडून ओला कचरा अधिक माती भरा. ही पिशवी उलटी वेलापासून पाचसहा इंच दूर मातीवरच दाबा. वरतीच राहील. वेलाची मुळे यातलं खत खातात. वास येत नाही. थोडेसेच पाणी तळाच्या वर असलेल्या भोकांतून सोडून ओले ठेवा. पिशवीच्या तोंडाच्या भागाला थोडी माती लावा. कचरा कुजताकुजताच वापरला जातो. ही पद्धत घेवडा,चवळी,वाल यांनाही चालेल.

फारच चांगली माहिती देताय काका. मी आज मेथी काढली आणि वरणात टाकली. ताज्या मेथीचा घरभर वास सुटला होता. आता पुदिना लावावा म्हणतेय. इथे फोटो टाकेनच. लसणीची पात भराभर वाढतेय. ती नक्की किती वाढू शकते हे शोधलं तर अशा इमेजेस मिळाल्या. इतकी वाढ लहान कुंदीत होईल ना?

अतिशय छान धागा. चारच महिने झाले बाग बनवून. फोटो पाठवतो.

झाडावर कीड पडली तर काय काय उपाय करावे या बद्दल पण तज्ञांनी माहिती द्या. माझ्या कडच्या झेंडूच्या झाडावर पांढरी बुर्शी टाईप काहीतरी रोग आलेला दिसतोय. काय करावे?

ऊन कमी पडते. सावलीत वाढते ही कीड. शिवाय दमटपणाही वाढला आहे. एकदोन झाडे असतील तर खळ ( मैद्याची पातळ कांजी ) लावा.

इथे मोबाईलवरून फोटो टाकता येतील का?

हो. फेसबुकवर चढवा>>full story>>view full size>>address bar मध्ये - scontent_fbcdn असलेली लिंक कॅापी करून ती इथे वापरा. फक्त width 480 (उभा फोटोसाठी) अथवा 640 ( आडव्या फोटोसाठी ) देणे. height रकाना रिकामा ठेवणे.

आता दुसरा भाग काढा कुणीतरी. माझ्या मोबाईलवर हा धागा लवकर उगवत नाही - आपलं ते, लवकर लोड होत नाही आता! ;-)

आता दुसरा भाग काढा कुणीतरी. माझ्या मोबाईलवर हा धागा लवकर उगवत नाही - आपलं ते, लवकर लोड होत नाही आता! ;-)

दुसरा भागही सासं ने काढावा. ओपन सोर्स.

पुढील भाग इथे आहे. (धाग्याला अनुक्रमणिका नसल्याने प्रतिसादात देत आहे.) हिरवाईच्या गप्पा - भाग २

प्रतिक्रिया वाचताना बरीच माहिती मिळतेय. सध्या पावसाळा चालु आसल्याने गॅलरीतील झाडांना मस्त फुले येताहेत. सवडीने फोटो टाकतो.