Skip to main content

मुक्तक

मुक्तक — मराठी मुक्तक, चारोळ्या आणि छोट्या काव्यरचनांचा संग्रह. कमी शब्दांत मोठा आशय सांगणारी मराठी मुक्तके येथे वाचा.

मॅसोचिस्ट कि मॅसोकिस्ट सौंदर्य : एक गूढ

लेखक यकु यांनी रविवार, 18/03/2012 00:15 या दिवशी प्रकाशित केले.

कालच्या सॅ‍‍डीस्ट मॅसोचिस्टच्या अर्थाच्या सुतावरुन आम्ही हा स्वर्ग गाठला आहे. मॅसोचिस्ट साहित्याचं फक्त सौंदर्य पकडून इथं उभं केलं आहे. आणखी एक म्हणजे जगाच्या साहित्यात 'मॅसोचिस्ट सौंदर्य' असं काही नाहीच्चे, हा विकृत माणूस आहे म्हणून कुणी आलं तर आपण बोलू शकणार नाही. कारण 'मॅसोचिस्ट सौंदर्य' असं काही आहे की नाही हे मला माहित नाहीच. एक उगी आपला शब्द म्हणून बरा वाटला 'मॅसोचिस्ट सौंदर्य' म्हणून वापरलाय - आणि मी सगळे शब्द असेच शब्दकोश वगैरे चाळून, खात्री वगैरे करुन न घेता वापरतो, नेहमीच.

देस-परदेस

लेखक बहुगुणी यांनी शनिवार, 17/03/2012 03:49 या दिवशी प्रकाशित केले.

सकाळी घराला कुलुप लावून गाडीत शिरलो. दार लावून घेता-घेता सेल फोन नेहेमीप्रमाणे कप होल्डर मध्ये ठेवत इग्निशनची किल्ली फिरवली आणि सवयीने उजव्या हाताने डावीकडून सीट बेल्ट ओढून लावला. लावताना हाताला शेजारी ठेवलेला एम पी ३ प्लेयर लागला. तो पॉवर-ऑन केला तर किशोर कुमारच्या फोल्डर मधलं कालचं अर्धवट राहिलेलं कुठलसं गाणं दिसलं, हल्ली चष्म्याशिवाय काही ढेकूळ दिसत नाही! आणि गाडी चालवतांना चष्मा लागत नसल्याने मी तो लांब बॅगेत ठेवलेला असतो तो ऑफिसमध्ये पोहोचेपर्यंत काढत नाही. त्यामुळे, 'जे काय असेल गाणं ते लागू देत..' असा विचार करून 'प्ले'चं बटन दाबणार इतक्यात फोन वाजला.

जगणे असेच का असते?

लेखक निश यांनी गुरुवार, 15/03/2012 13:10 या दिवशी प्रकाशित केले.

जगणे असेच का असते?
जगता जगता मरायचे असते.

जगण्याकरिता लढणे असेच का असते?
लढता लढता हरायचे असते.

जगण्यातले सुख असेच का असते?
सुखाचि वाट बघता बघता दु:ख भोगायचे असते.

जगण्यातली आशा अशीच का असते?
आशेवर जगताना निराश व्हायचे असते.

जगणे हे स्वप्नासारखे का असते ?
सत्यात येता येता मोडुन ते पडते.

खरच जगण हे एक कोड असते.
ऊत्तर सापडल अस वाटत असताना
नव कोड देउन ते शोधण्यात संपायचे असते.

अजि ये प्रोभाते - आज पहाटे रविकर आला

लेखक यकु यांनी गुरुवार, 15/03/2012 02:55 या दिवशी प्रकाशित केले.

कवी मग तो कुठलाही असो, त्याच्यात ऋषि बनण्याची संभाव्यता असते. कारण मनाच्या एका विशिष्‍ट अवस्‍थेत त्याला जे झप्पकन दिसून जातं ते तेवढ्याच झगझगीतपणे व्यक्त होणार्‍या शब्दांत बांधण्याचे कसब कवीकडे असते. ऋषिलाही ते दिसत असते; पण त्याला कविता करण्‍याची गरज पडत नाही कारण ऋषिने पाहिलेले आणि समोर मांडलेले 'सत्य' असते. म्हणून ऋषिच्या वाणीला धर्मग्रंथांत स्‍थान मिळते. कवीची अवस्था मात्र जाणीवेच्या दृष्‍टीने काहीशी खालची मानली जाते कारण कवी सत्य आणि सामान्यत: जग जसे असते त्यातील सीमारेषेचे सतत अतिक्रमण करीत असतो.

"रागावली ती !"

लेखक निमिष सोनार यांनी बुधवार, 14/03/2012 07:47 या दिवशी प्रकाशित केले.

सूचना: हे गाणे घ्या तुम्ही गमतीवरी गमतीवरी जी !!
-----
का अशी रागावली रागावली रागावली ती ?

दूर वर बसला चंद्र चंद्र..
चंद्राचा रंग पंधरा फट्ट !
शुभ्र शुभ्र प्रकाशात ..
रात्र मात्र काळीकुट्ट !

का अशी रागावली रागावली रागावली ती ?

मुलगी मुलगी गोरी गोरी..
माझे हृदय केले तीने चोरी !
डोळे डोळे भिडले भिडले ..
माझे भविष्य अंधारले !

का अशी रागावली रागावली रागावली ती ?

हातात पेला, दारूने भरला..
डोळे रडून रडुन ओले !
जीवन एक्काकी , पोरगी आल्ली ..
जीवनात मज्जा आली !

काव्यरस

मजल

लेखक यकु यांनी मंगळवार, 13/03/2012 00:59 या दिवशी प्रकाशित केले.

मजल
आम्हाला गझल लिहीता येत नाही - म्हणून गजलेच्या दिशेने आम्ही मारलेली ही मजल)

हे गोड आठवांनो बरसू नकात आता
स्मृतीशेष त्या स्थळांना उकरू नकात आता

भोगून प्राक्तनाचे मी वार तृप्त झालो
विसरून त्या क्षणांना केव्हाच मुक्त झालो

असता असेही काही गलती अमान्य नाही
पुसण्यास जाच आता देईल ती ही ग्वाही

तो स्वर्ग, स्वर्ग जिंकण्याची संधी अमोल होती
उमजून सर्वकाही नियती कठोर होती

तुटताच प्रेमधागा जुळण्यास वाव नाही
सांगून रहीम गेला गाठीस भाव नाही

या बुजूर्ग सांगण्याला झालो मी न राजी
धाडून पाहिली मी आमंत्रणे तहाची

काव्यरस

मिडलाईफ क्रायसिस

लेखक शुचि यांनी सोमवार, 12/03/2012 23:27 या दिवशी प्रकाशित केले.

आयुष्याच्या कॅलिडोस्कोपमध्ये वेगवेगळ्या वळणांवरती वेगवेगळ्या गोष्टी आपल्याला भुलवतात, आकर्षक वाटतात. आता लहानपणीच पहा ना, असं मूल क्वचितच सापडेल ज्याला फुलपंखी पर्‍या, राजपुत्र-राजकन्या, आगीच्या ज्वाळा ओकणारे , आकाशात संचार करणारे ड्रॅगन यांनी मोहविले नसेल.

मिठी...

लेखक हर्षद आनंदी यांनी रविवार, 11/03/2012 10:43 या दिवशी प्रकाशित केले.

अधीर तो .. किंचित बावरलेली ती .. हात्तात हात..नयनात चाले रुजवात..अस्फुट अधर ते थरथरतात .. शब्द परी न सुचतात. .. सोनसळी तिची कांती झळाळे जसा मावळतीचा रवी .. उषेचा रक्तिमा गाली पसरला.. बघता हा नजारा तो देहभान हरवला.. क्षणात सावरला... हळूच घेतले कवेत तिजला.. मोहोरली ती .. अंगावर अंगावर फुले शहारा ..विसावला पळभर रवी क्षितिजावरी अनुभवण्या तो अद्बुत देखावा .. दोन देह परी एकची आत्मा..स्पंदने सांगती स्पंदनाना ..भारावली सृष्टी .. स्तब्ध दश-दिशा..जडावले श्वास ..मिठी किंचित सैलावली .. विश्वासाची वचने नयनातून समजली..नाजूक वेल ती जणू वृक्षाला बिलगली.. .

काव्यरस

बाटली

लेखक हर्षद आनंदी यांनी शनिवार, 10/03/2012 12:25 या दिवशी प्रकाशित केले.

फोडली आहे बाटली .. बाटली तोडली का कधी.. नसेल तोडली तर तोडून बघा.. फोडून बघा .. बाटली तेलाची.. हो हो तेलाची.. .. एक बाटली कळकटलेली, मळकटलेली .. किंचित राकट त्या हातात घट्ट धरलेली.. जणू काही स्वप्ने गाठीशी बांधलेली.. फोडलीस तू म्हणून रागानी ती पाही .. मटकन बसून खाली.. तुकडे गोळा करी.. अर्ध्या तुकड्यात त्या वाचले होते तेल काही.. उरलेले ती बोटांनी गोळा करी.. विखुरलेली स्वप्ने वाकुल्या दाखवी.. मुक्या त्या डोळ्यात होता कल्लोळ..लागली काच रक्त वाहे भळभळ .. तमा न कशाची तिला.. हात तसाच पदरास पुसला.. परत सुरु खेळ तिचा.. भू पण स्त्री.. ती पण हट्टी .. तेल सारे सोडेल कशी.. तिचा हिस्सा तिने घेतलाच..

आकाश उजळले होते,,,

लेखक अन्नू यांनी गुरुवार, 08/03/2012 03:47 या दिवशी प्रकाशित केले.

आत्ताच आपल्या गुर्जींनी म्हणजेच अतृप्त आत्म्यांनी एका प्रतिसादात त्यांना सुरेश भटांच्या 'एल्गार'ची आठवण आली म्हणून सांगितले आणि आमच्याही मनात त्यासरशी त्यांची आठवण ताजी झाली.
s.y ला असताना सुरेश भटांच्या गजला आमच्या अभ्यासक्रमात होत्या. खरं तर त्या वेळीच आमची आणि सुरेशभटांच्या गझलांची खरी ओळख झाली म्हणायची. त्यांच्या प्रत्येक गझलेमध्ये जणू एकप्रकारचा जादूच होता. आजही ती गझल वाचताना किंवा ऐकताना त्यातील श्ब्द न् शब्द मनाच्या खोल गाभार्‍यात कुठेतरी चर्रर्र करुन जातो. त्यातीलच गुगलमध्ये सापडलेली ही एक गझल=>

काव्यरस