मुक्तक

तू एक स्वप्न आहेस की सत्य? हा तुझा आभास का तुझी जाणीव करून देणारा अलगद स्पर्श?

मनाला काहीच उमजत नाही ... आणि शरीरालाही.

सगळे विसरून वर्तमानात जगायचे, तरी घुसमट होते. मनाच्या कोपर्‍यात, खोल कुठेतरी एक साद ऐकू येत आहे. आवाज ओळखीचा वाटतोय पण आज तर माझाच आवाज मीच विसरले आहे! तुझ्या सादाला प्रतिसाद द्यायला टाळतेय...

का? कारण तू सत्य का तुझा मृत्यू सत्य? ...

अगदी स्पष्ट आठवते.
टेकडीचा रस्ता. उतरलेली उन्हे.
तुझा हात, विस्कटलेले केस
ओलेते डोळे अणि तापलेले श्वास.

काही क्षणांचा प्रवास.
दरम्यानचे वाढलेले अंतर
मनाच्या इच्छा, मिठीच्या अपेक्षा.
पण आपण ठरलो नदीचे दोन किनारे.

आज इतक्या दिवसानंतर डोळे न्याहाळाताहेत
खिडकीच्या झरोक्यातून आत येऊ पहाणार्या
आंब्याच्या डहाळीला.

हि फांदी मी कितीतरी वेळा तोडली असेल.
पण काहि दिवसांनतर ती पुन्हा हिरवी होते.
परत एकदा घरात डोकावन्याकरीता आतुर.

मग विशाद वाटतो.

किती निरंतरता आहे तिच्या प्रयासात
आणि किती निर्बलता होति माझ्या प्रयासात.

हं... इथे खण....
खणत रहा ...हा भूतकाळ आहे ....
तो तुला खणायचाय...

खणताना निघतील अवशेष
आठवणिन्चे... यशाचे .. चुकांचे... हवेसे... नकोसे
लक्षात ठेव, .... अवशेषामधे मन गुंतवायचं नसतं.....!

पुढे लागतील थडगी,
सोडून गेलेल्या आप्तांची... दगलबाज मित्रांची,
लक्षात ठेव, ... थडग्यांपुढे फुलेच ठेवायची..... मन नाही !

खण .... खणत रहा ......
खणता खणता संपेल सारं ..
थकून पाहशील अवती भवती ..

.... तहानलायस ..!

उतर .. या खोल भूतकाळाच्या गाभा-यात ..
शोध मूळ जाणीवेचा निर्मळ झरा..

अभ्यागता तुझा सूर्य मला उसना दे,
खरंय की, तूच वाट चुकलेल्या पान्थस्था सारखा आलास,
आशा होती तुला
अंधारल्या माळावरच्या मिणमिणत्या कन्दिलाचीच फक्त ......
अरे पण माझ्या कड़े तर सूर्य होता !
अर्थात .. तुला हे ठाऊकच नाही म्हणा.
अरे, अनंत कालपटावर स्वतेजाची पखरण करणारा
माझा सूर्य .....
तो असंख्य जीवनांचा जनक !
त्या चन्डान्शुच्या प्रखरतेने निथळतानाही वाटे....
त्याचा अनादी जीवनांश तो किरणकरांनी
आम्हाला देतोय.
अभ्यागता ! पण हां इतिहास झाला.
आमचा सूर्यही आता मळल्यासारखा झालाय बघ.
वाटते कळिकाळपटाशी झुंजत तो श्रांत झालाय !

हे निराकारी कला क्रांतिवीरांनो
या वास्तवाला घाबरता का ?
गेली चार दशके टाळताय त्याला
अन् लपताय दीवाभीतासारखे
नुसत्या रंगसंगतीवर किती
झुलवणार आम्हाला
तुमचे पिवळे हेवेदावे आणि
काळे चौकोनी सूर्य
किती दिवस बघायचे ?
कशासाठी हा वेगळा प्रवास ?
तुमचे बाप तिथे मास्तर होते
तेंव्हा तुमचे काय चालले होते ?
तुमची लफडी, तुमची व्यसने

माझं हल्ली असंच होतं, रामदास ह्यांचं काही लिखाण वाचलं की मी अस्वस्थ होतो. रामदास ह्यांच्या 'अडगळीतल्या काही कविता' ही त्याला अपवाद नाहीत. त्यांच्या कवितांवर 'वा! छानच!', 'क्लास', 'उच्च' असले प्रतिसाद देऊन भागत नाही हो आमचं म्हणून मग हे,