कविता

संगिताच्या मैफिलीचा 'तो' दिवस खास होता आजूबाजूला बघण्याचा फक्त थोडा त्रास होता बंदिश गात होते बुवा, रंग भरु लागला छान हार्मोनियम साथीला, तानपुर्याचीही डोले मान लक्ष नव्हते माझे मुळी, गायकाच्या तानांकडे टक लावुन बघत होतो, रसिकांच्या मानांकडे कित्ती छान डोलत होत्या, प्रत्येक ठेका तोलत होत्या आपले ज्ञान दाखवण्यासाठी, मध्ये मध्ये बोलत होत्या (विषय होते कितीतरी) गायकाच्या गायकीचे अन् त्याच्या लायकीचे, त्याचा लहरीच स्वभावाचे, कधी 'तयारी' तील अभावाचे लक्ष नव्हते माझे मुळी, गायकाच्या रुपड्याकडे अवाक होऊन बघत होतो, रसिकांच्या कपड्यांकडे छान, छान साड्या होत्या झब्बे देखील छान, नवे (र

मैत्रीण नसलेल्या मित्रांसाठी ! मैत्रीण मैत्रीण नाव आहे. माझ्या मनाच एक गाव आहे तिच्याशिवाय कुणासासाठीही न उघड्णारं या गावाला एक दार आहे ! नको शब्द नको यमक तिची साथ फक्त हवी आहे लिन्गभेदाच्या या बुरसटलेल्या जगात आमच वेगळ विश्व आहे ! निर्मळ मनाचे पाप नको अन वासनेच्या कुशीतल पुण्यही नको आमच्या दोघान्च्या मैत्रीला चंद्रावरल्या हरणाचाही डाग नको ! ह्या विश्वाच्या अंतापर्यंत आपली मैत्री माझ्या ह्रदयात राहणार आहे आणी कल्पांतानंतर माझ मन आपल्या अम्रुतमयी मैत्रीची गाणी गाणार आहे ! अनिरुद्ध

विहंग तो विहरता झाला... =========================== . . तडफडला फडफडला पक्षी जीवाकांताने कळवळला.. साद घातली काळाला ने.. ने.. मजसी वदला.. . खुरडत खुरडत सरपटला भाजला.. सोलवटला.. प्राणासहीत निश्चल पडला वेदनांनी पिळवटला..! . मंद मंद धुगधूग जिवात.. जमले कावळे टोचण्या! घाबरला.. थरथरला.. हालला..! बळ एकवटून फडफडला.. . जागच्या जागी फरफटला.. खाल्ल्या दोन-चार गटांगळ्या..! ठुसठूसत्या पसरून पंखांना विहंग तो विहरता झाला... . . =========================== स्वाती फडणीस ......................... ०१-०४-०७

नमस्कार, रविंद्रनाथ टागोरांच्या गीतांजली काव्यसंग्रहातील एका गीताचा स्वैर अनुवाद करायचा प्रयत्न करत आहे.

निरव पावले तुम्ही ऐकली नाहित का त्याची निरव पावले? तो येतो, येतो, नेहमीच येतो प्रत्येक क्षणी प्रत्येक काळी प्रत्येक दिवशी प्रत्येक रात्री तो येतो, येतो, नेहमीच येतो गायली आहेत मी अनेक गाणी मनाच्या विविध स्थितींमध्ये, परंतु त्यांच्या सुरावटीने नेहमी हेच उद्घोषित केले, 'तो येतो, येतो, नेहमीच येतो' स्वच्छ सुगंधी वसंतात रानवाटांनी तो येतो येतो, नेहमीच येतो आणि पावसाळी गूढ रात्री गडगडाटी ढगांच्या रथातून लखलखत,

माझ्याच त-हा =========================== . . सांभाळलेला गारवा.. सांभाळलेला झरा.. अन तो सांभाळलेला कवडसा.. नाहीच मुळी मजहून वेगळा. . मीच गारवा मीच झरा. ऊन कवडसे माझ्याच त-हा!! अवखळ वेल्हाळ धबधबा लागला आता सपाटीला. . खंडी खंडी गाळतळा माझ्याच मी दाबला. एक प्रवाह अन किती धारा.. ओळखेना माझॆ मला!! . तो पहिला वेगळा माझा थेंब कोणता?...... . . ========================== स्वाती फडणीस...................... २००७

ही तान कधीची..! ============================== ध्यानी तरळती क्षण काही ही याद कशाची.. मनी झंजावती लहरी काही ही गाज कुणाची.. रानी पसरती भास काही ही रात कधीची..? तनी अंकूरती फुटवे काही ही आस कशाची.. घनी गर्जती कल्लोळ काही ही काच कुणाची.. पानी ओसरती आवेग काही ही काट कधीची..? भानी उमलती किरणे काही ही हाक कशाची.. बनी झिळमिळती थेंब काही ही साथ कुणाची.. कानी शहारती गीते काही ही तान कधीची..? ही तान कधीची..! ============================== स्वाती फडणीस .......... २०-११-२००८

गेला उंच वर, नाही थार्‍यावर खाली झरझर, आला झोका.. अंगणी बांधला, झाडाले टांगला मैत्रीने सांधला, एक झोका.. आंदोलने वेडी, निसर्गाची खोडी मारावीशी दडी, घेत झोका.. झुले पाण्यावरी, होडी नी नावाडी वल्ह असे मारी, देत झोका.. गुंजन करीतो, फ़ुलाशी रमतो भवर हसतो, घेत झोका.. पाखरांचे गाणे, आभाळ दिवाणे पाऊस बहाणे, देई झोका.. इंद्रधनुष्य ते, क्षितिजी रंगते भुईला सांधते, देते झोका.. पाण्याचे तरंग, पाहूनिया दंग माझे प्रतिबिंब, घेते झोका.. पिकावर जाई, बांधावर गाई मन माझे घेई, पुन्हा झोका.. आशेचा हिंदोळा, दु:खाचा उमाळा किती नाना कळा, दावी झोका.. जीवनाचा खेळ, गेला किती काळ नाही त्याचा मेळ, असा झोका.. -

संवेदना!! =================================== शुष्क.. निबर काळी.. बोथट खपली.. बघितली आहेस कधी? ती ज्वालामुखी नंतरच्या मुरमाड जमिनी सारखीच दिसते.. राठ! जखमेचा रसरसता लाल रंग लपवणारी.. जागच्या जागी गोठलेली.. तिच टोचते.. जखमेच्या ठणक्यापेक्षा जास्त! त्या भळभळत्या वेदने पुढे.. हे निःसत्व दगडपणच वाईट..! कातळी लाव्ह्याच्या प्रस्थरांवरही फुटते ना पालवी.. ही तर फक्त खपलेली... कातडी.. ! गळून जाणारी. गळेलच..!!! मग पुन्हा हसेल.. संवेदना!! मिरवेल वीरश्री!!!.. =================================== स्वाती फडणीस..... ०३-१२-२००८

पल्याडचे गवत नेहेमीच अधिक हिरवे वाटणार्‍यांच्या गर्दीत, एकनिष्ठ सहजीवन अंगिकारणारे नेहेमीच अपवाद असणार. आपले कोमल हात, विशाल पर्वताच्या गळयात लडिवाळपणे टाकून, त्याच्याशी प्रियाराधन करणार्‍या नदीला, सागराची धीर-गंभीर गाज मोह घालते आणि ती पर्वताला सोडून, सागरात विलीन होण्यासाठी, बेभान, बेधुंद होऊन धावत सुटते. प्रियकराला सोडून आपल्या कुशीत आलेल्या पुष्ट सरितेला पाहून समुद्रही सुखावतो पण तोही अधून्-मधून चकवा देणार्‍या चंद्रिकेच्या पाशात अडकतो. पूर्ण यौवनाने मुसमुसलेल्या पौर्णिमेच्या रात्री तर तो धीर सोडून उचंबळू लागतो! त्या एकाकी तळ्याच्या कोपर्‍यात ते हंसद्वय मात्र एकमेकांत गुंतलेले

वाटसरूच्या पाऊलखुणा ****************** वाटसरू रे, पाऊलखुणा - त्यांनाच म्हण "पाऊलवाट". वाट अशी नसतेच म्हणा - तूच चालून बनते वाट. वाट बनते तूच चालून - मागे बघ - ती बघशील वाट नवी; पण वळून, कधी पुन्हा तुडवशील? वाटसरू! नसतेच "वाट"- फक्त नावेमागची लाट. मूळ कवी : आंतोनियो माचादो (१८७५-१९३९); मूळ भाषा स्पॅनिश Campos de Castilla संग्रहातील "म्हणी आणि गाणी - क्रमांक २९" मधील या ओळी सर्वात प्रसिद्ध आहेत. अनुवाद : धनंजय