मराठी साहित्य, संस्कृती आणि लेखनाचे व्यासपीठ

घरकाम/बालसंगोपन व जीडीपी

राजेश घासकडवी ·
कधीकधी आपल्या मनात एखादा विचार रुंजी घालत असतो. आणि कर्मधर्मसंयोगाने तोच विचार मांडणारं किंवा निदान त्याचा उल्लेख तरी करणारं पुस्तक हाती येतं. मग वाटतं की हा, आपला विचार अगदीच चुकीचा नव्हता. किंवा आपल्या आधी निदान काही लोकांनी तरी या दृष्टीकोनातून या विशिष्ट प्रश्नाकडे बघितलं आहे. घरकाम हे जीडीपी* मध्ये कसं मोजतात? किंवा मोजतात का? याबाबत विचार करताना माझं असंच झालं. 'बाईमाणूस' हे उत्तम पुस्तक नुकतंच हाती आलं. (बाईमाणूस या वाचनीय पुस्तकाविषयी हा लेख नाही. पण ते वाचायच्या काही दिवसच आधी माझ्या मनात या प्रश्नाविषयी विचार चालू होता.) त्यात करुणा गोखलेंनी स्त्रीमुक्ती चळवळीचा आढावा घेतलेला आहे.

परा आणि धमु

श्रावण मोडक ·
'रामदासांचा अर्थबोध' या धाग्यात लिहिलं होतं - "पुढच्या काळात या धाग्यावर आणखी असे काही लिहिण्याची संधी मिळेल अशी ही लक्षणे आहेत." अशी आणि ही या दोन शब्दांतील अंतर दूर झाले आहे. ;) 'सामना'च्या 'फुलोरा'मध्ये आज मिपाचे दोन वीर झळकले आहेत. परिकथेतील राजकुमार - प्रसाद ताम्हणकर. धमाल मुलगा - कैवल्य देशमुख. पराने लिहिलंय ते दहावी-बारावीची तयारी या विषयावर वेबविश्वात काय चालतं याविषयी, तर धमुने लिहिलं आहे दुबईच्या 'गोल्ड सूक'विषयी. फुलोरावर क्लिक करा. दोघांचेही लेख वाचा. दोघांचेही अभिनंदन.

नाटकवाला

डॉ.श्रीराम दिवटे ·
लेखनप्रकार
तसं म्हणाल तर बालपणापासूनच नाटक अंगात मुरलेलं. हवी ती गोष्ट प्राप्त करण्यासाठी रडण्याचं नाटक करायचं किंवा एखाद्या किर्तनकाराची हुबेहूब नक्कल करीत वाहवा मिळवायची. शालेय जीवनात अनेक सोंगे करुन उपस्थितांना हसवलं. 'चोरीचा मामला' मधील सदाशिवरावांची व्यक्तिरेखा साकारली. 'वेड्यांच्या इस्पितळा'त पोस्टमन म्हणून वावरलो. कॉलेजच्या पहिल्या वर्षी पु.लं. च्या 'सारं कसं शांत शांत' मधील भटजीची भूमिका करून अनेकांची शाबासकी सुद्धा मिळवली.

नाही ... (गझल)

स्वानंद मारुलकर ·
लेखनविषय:
काव्यरस
नाही मला कधीही नव्हते म्हणायचे 'नाही'च शब्द पण का ओठात यायचे ? अवरुन घेत जातो माझ्या मनास मी तू यायचे त्वरेने ते विस्कटायचे मी झेलतो निखारे वणव्यात तू उभी कोणा कुणास आता मग शांतवायचे ? घालीत भीक नाही मी संकटा तुला तू सारखे कशाला दारी फिरायचे ? माझ्याच काळजाचे खत घातले तरी कोमेजती ऋतू का माझे फुलायचे मजला उसंत नाही आहेस व्यस्त तू आभाळ फाटलेले कोणी शिवायचे ? - स्वानंद

सोपे कोडे

शुचि ·
लेखनविषय:
लेखनप्रकार
एकदमच सोप्पं कोडं घालते आहे. पण या धाग्यावर अधिक कोडी घालावीत. (१) ३ खोकी आहेत. (२) एका खोक्यात फक्त काळे हातमोजे, दुसर्‍या खोक्यात फक्त पांढरे हातमोजे आणि तीसर्‍या खोक्यात काळे आणि पांढरे हातमोजे आहेत. (३) तीनही खोक्यांवर निखालस चूकीच्या रंगांच्या चिठ्ठ्या लावल्या आहेत. प्रश्न - कमीत कमी किती प्रयत्नांत तुम्ही हातमोजा उपसून, खोकी आणि रंग बरोबर जुळवून व्यवस्थित चिठ्ठ्या लावू शकाल?

चला साळंत जाउया (शाळा)

डावखुरा ·
शाळेत गेलेल्या प्रत्येकासाठी, साँदेश ची तहान पेढ्यावर... ;) शाळा म्हटली की बालमित्र त्यांच्या सोबत केलेल्या गमती जमती, काही विशिष्ट तास..उदा. मोस्ट कॉमन गणित,विज्ञान ई. जास्तीत जास्त झणांना कंटाळ्वाणा वाटणारा... मग त्यात विरंगुळा काय तर खिडकीजवळची जागा असेल ,दरवाज्या जवळची ही चालते..

आमदार हर्षवर्धन जाधव यांना मारहाण...

बाबुराव ·
मा.आमदार. हर्षवर्धन जाधव [कन्नड चे आमदार]यायला शिघ्र कृती दलाच्या जवानांनी मुख्यमंत्री पृथ्वीराज चव्हाण अजिंठा-वेरूळ विकास प्रकल्पाची पहाणी करण्यासाठी आले असता मुख्यमंत्र्यला भेटाला जाचं म्हून त्यायला जी मारहाण केली त्यायचे समर्थन होऊ शकत नाही. हर्षवर्धन जाधव यायनी पोलिसायचे अनाधिकृत धंद्याला आळा घातला आन त्यायचा बदला म्हून त्यायला टींगराच्या बाजूला रक्त गोठेपर्यंत त्याला मारहाण करण्यात आली असे म्हणले जाऊ लागले हाये. ते म्हणले माझे किडनीचे आपरेशन झालेलं हाये त्या बाजूला मारु नका. तव्हा पोलिसायनी जाणूनबूजून त्यायला त्याच बाजूला हानलं अशी बातमी पाह्यला टीव्हीवर मिळली.

पाटोडीची भाजी

रुपाली प्रा॑जळे ·
अस्सल झणझणीत विदर्भातली भाजी येथे देत आहे. साहित्य : चनादाळ पिठ दिड वाटी, आले लसुन पेस्ट २ टीस्पुन, कीसलेले सुके खोबरे २० ग्राम, तेल १०० ग्राम, कडीपत्ता, हिरवि मिर्चि २, कोथी॑बीर, तिखट, मिठ, हळ्द, जिरे,का॑दा-लसुन मसाला स्वादानुसार. कृती : चनादाळ पिठात तिखट, मिठ, हळ्द, जिरे स्वादानुसार घालुन भिजवावे. जाडसर पोळी लाटून चौकोनी काप करावेत. कढईत तेल घालुन का॑दा परतावा. त्यात चिरलेली हिरवी मिर्ची ,कडीपत्त,तिखट, मिठ, कीसलेले सुके खोबरे ,आले लसुन पेस्ट ,हळ्द, जिरे,का॑दा-लसुन मसाला स्वादानुसार घालून फोडणी द्यावी.

हिरवा पाचू

जागु ·
लेखनविषय:
लेखनप्रकार
पाचुचे बन असते अस ऐकल आहे. खाली पाचुची रोपे आहेत व पाचुच्या जुड्या. सध्या पाचु फुलतो आहे. ह्या पाचुचा मंद वास मोहीत करतो. अजुनही काही बायका हे पाचु डोक्यात घालतात आवडीने. पाचुचा उल्लेख कुठल्यातरी गाण्यातही आहे.