मराठी साहित्य, संस्कृती आणि लेखनाचे व्यासपीठ

कविता

फुलपाखरु

अरुण मनोहर ·
लेखनविषय:
Taxonomy upgrade extras
झुळकी सोबत येई तरंगत रांगोळीची नक्षी दाखवित कुठे चालले, नाही माहित
फुलपाखरु, फुलपाखरु, चला चला रे धरू
बघा कसे ते थोडे दमले पाकळीवरी थकून बसले लिपझिप लिपझिप पंख हलवले
फुलपाखरु, फुलपाखरु, चला चला रे धरू
परागातला मधू चोखते सावध आजूबाजू बघते सुंदर, रंगीत अन् नाजुकते
फुलपाखरु, फुलपाखरु, चला चला रे धरू
हळूच जाउन जवळ पाहिले अलगद बोटांमधे पकडले बाटलीत मग सोडुन दिले
फुलपाखरु, फुलपाखरु, चला चला रे खेळू
कसे बिचारे निपचित पडले रंग पंखांचे बोटांवर आले अ

उद्वेग विसरून कसं चालेल?

श्रीकृष्ण सामंत ·
लेखनविषय:
आयुष्यात केव्हातरी मुखवटे चढवावे लागतात रंगलेल्या तोंडाचे मुके घेतल्यावर भंगलेल्या तोंडाचेही मुके घ्यावे लागतात मी असा असतानाही मी तसा आहे ह्याचं नाटक करावं लागतं पण मग हे नाटकच आहे हे विसरून कसं चालेल? कसले कसले असले तसले झाले की मग असले तसले कसले कसले होतात आणि मग मी माझ्याच हिंमतीवर आलो आणि माझ्याच हिंमतीवर रहाणार असे म्हणताना ही हिंमत तात्पुर्ती आहे हे विसरून कसं चालेल? अंधार दूर करणारा प्रकाश पाहून कंदीलाचे आभार मानावे लागतात पण मग कंदील हातात धरून प्रकाश दाखवणार्‍याला विसरून कसं चालेल? गेले ते गेले आणि राहीलेले पण जाणार असे म्हणताना आपण पण राहील्यातले आहो हे विसरून कसं चालेल? जो त

(होता खमंग, होता चकणाहि खास बाकी)

चतुरंग ·
लेखनविषय:
मिलिंद फणसेंची अप्रतिम कारागिरी 'होता वसंत, होता सुमनात वास बाकी' वाचून आम्ही भारावून गेलो आणि त्या खुषीतूनच हे पहिल्या धारेचे विडंबन जन्मले! ;) होता खमंग, होता चकणाहि खास बाकी सारेच टुन्न होती पण आसपास बाकी जाईन घरकुला मी, अद्याप आस बाकी उरलेत मात्र आता थोडेच ग्लास बाकी मी प्यायलो किती ते? उमजे मला न काही हातात फक्त काजू करणे खलास बाकी! फुटलेत पेग सारे अन्‌ फोडलेत काही उरला तिथेच माझा 'रीगल शिवास' बाकी धुंडाळ नीट डावा पुढला खिसाच माझा अजूनी असेल तेथे 'चपटीच' खास बाकी ओठांवरी तिच्याही घनघोर युद्ध भाषा सांगू तिला कसे मी?

भुलण्याचे वय तुझे... सावर सावर

धोंडोपंत ·
लेखनविषय:
Taxonomy upgrade extras
लोकहो, आज अशी एक घटना घडली की हातून एक ’उपदेशात्मक’ कविता लिहून झाली. ही कविता आमच्या अत्यंत आवडत्या छंदात ८/६/८/६ मध्ये लिहिलेली आहे. या छंदाची लय आम्हाला फार फार आवडते. पहा तुम्हाला आवडते का? (लयीत वाचणे सुलभ जाऊन काव्याचा चांगला आस्वाद घेता यावा, म्हणून जिथे पॉझ घ्यायचा तिथे स्वल्पविराम दिला आहे.

लफंगा भूंगा

श्रीकृष्ण सामंत ·
लेखनविषय:
रोज रोज ह्या फूलावरून त्या फूलावर गुणगुण गुंजन करणार्‍या भुंग्याला पाहून मनात आलं की एखाद्या लफंग्या व्यक्तिला जसं ह्या गल्लीतून त्या गल्लीत जाण्याची मौज वाटत असते तसंच ह्या भुंग्याला पण एका फूलावरून दुसर्‍या फूलावर जाऊन गुंजन करावं असं वाटत असणार. रोज रोज ह्या फूलावरून त्या फूलावर फिरे हा लबाड भूंगा गुंजन करुनी काय सांगे कळ्याना हा निर्लज्य लफंगा देइ का हा कुणाचा निरोप का उघड करी अपुले स्वरूप गुंजन करूनी काय सांगे कळ्याना हा लबाड भूंगा देई का हा गतऋतुची स्मृति का सांगे काही पुराणी किर्ती असेल कसली रचलेली कथा का दूसरी कसली व्यथा गुंजन करुनी काय सांगे कळ्याना हा लबाड भूंगा आठवे हा कसले प

(तसा कुठे मी....)

चतुरंग ·
लेखनविषय:
गझलेच्या विशेषांकातली अनंत ढवळे ह्यांची 'तसा कुठे मी..' ही गजल वाचली आणि माझे जिवापाड चालवूनही फसलेले अनेक प्रयत्न डोळ्यांसमोर येऊन गेले!

पतंग

अरुण मनोहर ·
लेखनविषय:
Taxonomy upgrade extras
लाल निळा शेपूटवाला पतंग उडवू चला चला
खाऊचे पैसे देऊन रीळ आणले वाण्याकडून केला मांजा काचा कुटून हात काचले घोटून घोटून
...........
दादाने मग ताव कापला कमच्या बांधुन पतंग केला झिरमिळी शेपट्या बांधल्या मैदानावर जाउ चला
लाल निळा शेपूटवाला पतंग उडवू चला चला ...........
ताणुन दोरी उंच फ़ेकला सरसर भरभर हवेत चढला गिरक्या घेता नाच नाचला पक्षासंगे मजेत फ़िरला
.............
आणा खाली ढील सोडुनी घ्या बाजुला हिसका देऊनी चढवा दुसऱ्या मांजाखालुनी वळसे घाला गोल फ़िरवु

रम्य एका सकाळी

चन्द्रशेखर गोखले ·
लेखनविषय:
Taxonomy upgrade extras
एक काल्पनिक कविता.... रम्य एका सकाळी तु वेचित होतीस बकुळी अर्ध्या मुर्ध्या श्रुंगारातही दिसत होतीस सोनकळी तुला पाहुन मावळणारा चंद्र जरा थबकला ढगांच्या गावाक्षातुन हळु हळु डोकावू लागला जेव्हा तुझी चाहुल लागली रवीराजांची तर झोपच उडाली धुक्याचा पडदा बाजुला सारुन स्वारी लगेच बघु लागली तुझ्या गुलाबी गालांना बघुन भुंगा सुद्धा फसला गुलाब समजुन गालांना क्षणभर विसावला तेव्हा वाटल मला जर मी असतो भ्रमर................

स्मृति बालपणाची

श्रीकृष्ण सामंत ·
लेखनविषय:
Taxonomy upgrade extras
फिरून आली मला स्मृति निघून गेलेल्या त्या जमान्याची त्या माझ्या बालपणाची अरेरे,एकटेच सोडून जाणार्‍या अन पुन्हा कधीच न येणार्‍या त्या बालपणाची ते लुटुपुटुचे खेळणे ते लुटुपुटुचे संवगडी ते धावत पळून जाणे शीव मला असे ओरडणे विसरपडेना अजुनही त्या सुखदेयी स्वप्नाची त्या आनंददायी बालपणाची फिरून आली मला स्मृति निघून गेलेल्या त्या जमान्याची रडावे पुन्हा पुन्हा आठवून ते गतदिवस बालपणाचे स्मरावे पुन्हा पुन्हा आठवून ते संवगडी बालपणाचे फिरून आली मला स्मृति निघून गेलेल्या त्या जमान्याची अन पुन्हा कधीच न येणार्‍या त्या बालपणाची श्रीकृष्ण सामंत

कुणी एक गझलाकार

दत्ता काळे ·
लेखनविषय:
हे जे काही मी रचलं आहे, ते नक्की कुठल्या काव्यप्रकारात बसेल हे माझ्या ल क्षात येत नाहीये. पण जसं सुचलं, तसं लिहिलं. घ्या सांभाळून दादानु गझलांची चळ्त रचतोच आहे छापण्या पुढे व्हा, मी येतोच आहे कुणी सांगण्या येई, गझल दे करुनी मागण्याआधी मी देतोच आहे लिहिण्यास पाने पड्ली, जराही कमी ती मुलांच्या वह्या मी उसवतोच आहे भिऊनी पळाले शब्द ओळीमधुनी गचांडी धरुनी, त्यांना बसवतोच आहे ओळ्खून गझलाकारास, प्रतिक्रिया जर दिली 'तिलाही' धुवाधार धुतोच आहे