Skip to main content

मुक्तक

मुक्तक — मराठी मुक्तक, चारोळ्या आणि छोट्या काव्यरचनांचा संग्रह. कमी शब्दांत मोठा आशय सांगणारी मराठी मुक्तके येथे वाचा.

ओढ माहेरची

लेखक जयवी यांनी रविवार, 17/05/2009 16:02 या दिवशी प्रकाशित केले.

नुकतं लग्न होऊ दे नाहीतर लग्नाची पंचवीस वर्ष होऊ देत……. माहेरी जायचं म्हटलं की एक आगळाच आनंद होतो…….आईला आणि लेकीलासुद्धा. आपल्या कोडकौतुकात वाढलेली लेक एकदम दुस-याला देऊन टाकायची आणि मग वर्षातून किमान एकदा तरी तिला भेटायची इच्छा कुरवाळत कुरवाळत दिवस पुढे ढकलायचे. “निघाले आज तिकडच्या घरी….” म्हणणा-या लेकीला डोळ्यात साठवून अश्रूंच्या पडद्यातून निरोप द्यायचा आणि तिच्या वाटेकडे डोळे लावून बसायचं.

बिंदू

लेखक मनीषा यांनी मंगळवार, 12/05/2009 09:02 या दिवशी प्रकाशित केले.

क्षणात फुलतं
ओठांवर एक
कुत्सित हास्य ....
आणि उगारले जातात
विखारी शब्दांचे भाले
रोखून पाहणार्‍या डोळ्यांमधे
दिसते अघोरी चमक
एक असहाय्य सावज
कोंडीत पकडल्याच्या उन्मादाने
लखलखणारी
स्वतःचं 'मी' पण सुखाउन
शांत झालेलं त्यांचं मन
मश्गुल होतं .....यशाच्या धुंदीत
------- आणि माझ्या मनात
उमलत असतो ..रसरसलेला
एक बिंदू .... तिरस्काराचा !
या आत्ममग्नांच्या कळपात राहूनही
मनावर तरंगत असते
एकच जाणीव
" मला जायलाच हवं .."
कुठे? -- कसं?
काहीच माहिती नसतं
पण ...
जाणं -- जरुरी असतं
हा उंबरठा ओलांडल्या शिवाय

एकाकी

लेखक स्वप्नयोगी यांनी सोमवार, 11/05/2009 19:13 या दिवशी प्रकाशित केले.

तुझ्या आठवणींच्या साम्राज्यात
खितपत पडलेत माझ्या शब्दांचे गुलाम

तुझ्या रक्तलाल नजरेचे
विषारी डंख सोसत
गस्तीला आहेतच स्पंदने
तू मला नाकारल्यानंतरची

अर्ध्यावरतीच सोडून गेलीस
सोबतीचे उबदार हात
माझी मलाच चालावी लागेल
पायाखालची एकाकी वाट

म्हणुनच मी आता ठरवलंय !!!!

आपणच करायचा एकट्यानं प्रवास
कशाला हवी कुणाची आस ????

ज्यांची सोबत हवी तेच
वाटेवर काटे रोवत जातात
सावल्यासुद्धा काळोखात
साथ सोडून जातात

अस्तित्व

लेखक स्वप्नयोगी यांनी शुक्रवार, 08/05/2009 21:22 या दिवशी प्रकाशित केले.

सगळ्याच प्रश्नांना उत्तरे व्यर्थ शोधु नकोस,
सगळेच संदर्भ नाकारायचा वेडेपणा करु नकोस्,
उमलणारं प्रत्येक फूल हारातच गुंफलं जाईल,
असंही नाही.
काही धुळीतदेखील मिसळ्तील
तो सार्वभौम सूर्यसुध्दा
आयुष्याच्या प्रत्येक संध्याकाळी,
समुद्रात आत्महत्या करतो,
नि:शब्दपणे !!!
आयुष्यभर फुले मिळाली, असे भाग्यवान थोडेच!!!!!
बहुतेक आपल्यासारखेच,
ऊन सावल्यातुन प्रवास करणारे,
तू स्वतःला कमळाच्या पानासारखं
अलिप्त करुन जगावसं असही नाही,
फक्त स्वतःचं अस्तित्व टिकवलसं
तरी खुप झालं.

स्वप्नयोगी

आयुष्य

लेखक क्रान्ति यांनी मंगळवार, 05/05/2009 09:39 या दिवशी प्रकाशित केले.

रमत गमत जगायचं, हसत हसत मरायचं
जन्मभर उन्हाच्या झळा सोसून सावलीसाठी झुरायचं

बकुळगंधाच्या स्मृती घेऊन बाभुळबनात फिरायचं
एकाकीपण विसरून जाऊन मैफलीत बहरायचं

निखळलेल्या प्रतिबिंबातलं चांदणं हाती धरायचं
निसटलेल्या क्षणांमधली स्वप्नं शोधत फिरायचं

हळूच मिटल्या पापणीतला अश्रू होऊन झरायचं
तृणावरच्या दंवासारखं कोवळ्या उन्हात विरायचं

तहानल्या जीवांसाठी मेघ होऊन उतरायचं
वाळवंटातल्या पथिकामागे सावली होऊन फिरायचं

रित्या ओंजळीला गोड गुलाबी आठवणींनी भरायचं
बहरासाठी वाटा सजवून पाचोळ्याचं आयुष्य सरायचं

आपला तो संस्कार, त्यांचा तो उर्मटपणा!

लेखक आपला अभिजित यांनी मंगळवार, 05/05/2009 00:54 या दिवशी प्रकाशित केले.

आमची मुलगी सध्या हिंदी शिकतेय. म्हणजे, तसं ती गेली दोन वर्षं शिकतेय! (शिकवायला बापच ..सॉरी...पिताश्री असल्यावर कसं व्हायचं पोरीचं?) पिताश्रींनी तिला इंग्रजी-हिंदी शिकवायचं व्रत घेतल्याला काही वर्षं लोटली. (आधी स्वतः शिका म्हणावं!) आता ती "पाच मिनिट थांबो' अशा दर्जाचं हिंदी बोलतेय. जमलं नाही, तर तोंडाला येईल ते ठोकून देते. (पिताश्रींची परीक्षेतली सवय!) काही महिन्यांपूर्वी असंच तिला कळू नये म्हणून मी आणि बायको एक विषय इंग्रजीतून बोलत होतो. ("तसलं' काहीही बोलत नव्हतो! चहाटळ कुठले! "तसलं' मराठीतून बोलायची बोंब. इंग्रजीतून काय बोलताय?) थोडा वेळ पाहिलं पाहिलं आणि पोरगी वैतागली.

अंधार चांदण्यांचा

लेखक आनंदयात्री यांनी गुरुवार, 30/04/2009 00:35 या दिवशी प्रकाशित केले.

उत्तररात्रीनंतर किंवा पहाटेच्या आधी पोर्णिमेचा सुरेख गोलाकार चंद्र पश्चिम क्षितिजावर त्याचे अस्तित्व टिकवायला झगडत असावा.
आकाशाच्या छातीवर चित्रविचित्र आकार गोंदणारे गुढ तारकासमुह फिकट पडुन लुप्त होण्याची भिती बाळगुन असावेत, वाराही साफ पडलेला असावा. दिवसाला दिवस जोडणारा दुवा मी असाच उघड्या कोरड्या डोळ्यांनी संपवत आणलेला असावा. अन आता ते चंद्राचे पश्चिम क्षितिजावर बुडणे असह्य होत जावे...

नाते प्लेटॉनिक

लेखक परिकथेतील राजकुमार यांनी बुधवार, 29/04/2009 11:38 या दिवशी प्रकाशित केले.

सकाळी सकाळी एक सुंदर कन्या कॅफे मधे आली. संगणकाबरोबर फोन पण चालु होते, कॅफेत आम्ही दोघेच असल्याने माझे कान सहजच तिकडे लागले होते. अंदाजे ४ थ्या कॉलला एक वाक्य कानावर पडले, "शट अप मॅन, माझे आणि त्याचे नाते प्लेटॉनिक आहे".
आता ही काय भानगड आहे ते कळेना. क्षणभर मला 'सापेक्षता वादाचा सिद्धांत' लागोपाठ दोनद वाचल्यावर येउ शकेल तसा मठ्ठपणा आला.

दोन मुनीवर्य नजरसमोर होते.
१. अवलिया. अवलिया ऑन लाईन नव्हते.

२.गुर्जी. हे पण गायब होते पण भ्रमणध्वनी उपलब्ध होता.

फिक्शन...

लेखक चन्द्रशेखर गोखले यांनी शनिवार, 25/04/2009 12:09 या दिवशी प्रकाशित केले.

वेगाने होणारे शहरीकरण , तन्त्रज्ञानातील बेसुमार प्रगती याचा परिणाम ५० वर्षांनी (कदाचित) असा झालेला असेल..
त्यावेळच्या बाप- लेकाचे संवाद या कवितेत व्यक्त करण्याचा प्रयत्न....

कुण्या सकाळी बाबा वाचती ,
साईट वरचा पेपर एक .
जूने पुराणे पुस्तक वाची ,
बाजूलाच त्याचा लेक .

"मोर म्हणजे काय हो बाबा "?
पोर विचारी बापाला.
"Don't ask me silly questions "!
बाप खेकसे पोराला..!

"केतकीचे बन कोठे असते..?
सांगानाहो मजला बाबा"
मात्र आता बापाच्याही ,
मनावरचा सुटला ताबा.