कथा

भर उत्तररात्री थोरल्या वाड्याला जाग आली होती. शिरकाई मंदिरातून देवीच्या नामाचा गजर शरदाच्या थंड वार्‍यावर ऐकू येत होता, डफ-संबळाचा आवाज घुमत होता. तिथे गेले नऊ दिवस देवीचा जागर चालू होता. शारदीय नवरात्रीचे दिवस. दशमीचा चांदवा

जवळपास संध्याकाळचे पाच वाजत आले होते. नेहा लगबगीनं तिचं घर असलेल्या बिल्डिंगचे जिने चढत होती. फार काही मजल्यांची बिल्डिंग नव्हती ती पण ऐसपैस होती हे नक्की. मुळात ते सरकारी क्वार्टर्स होतं. नेहाचे बाबा सरकारी नोकरीत असल्याने त्यानां तिथे राहायला खोली मिळाली होती. इनमीन चार मजल्यांची इमारत होती ती पण जुन्या वळणाची. त्यामुळे लिफ्ट असण्याचा प्रश्नच नव्हता. जि काय ये-जा करायची आहे ती याच जिन्यावरणं करायची. नेहाचं घर सगळ्यात वर, चौथ्या मजल्यावर होतं. त्या मजल्यावर नेहाची फॅमिली एकटीच राहत असे. नेहा भराभर पावलं टाकत होती, जिने चढत होती. अखेर पोचली एकदाची.....दम लागला होता खर तरं.

दिवस पहिला: "आज वेळ आहे थोडा?

"तुझ्या कॉलेजवर कँपुस येत न्हाय का रं?" असे म्हणणारे एक सदगृहस्थ गावाकडे भेटले होते. येणेप्रमाणे पुढच्याच महिन्यात कँपुस आले पण. शुद्ध भाषेत आम्ही त्याला कँपस म्हणतो. 'INFOSYS' नावाची एक सॉफ्टवेअर कंपनी कँपस इंटरव्हीव्यू घ्यायला कॉलेजवर दाखल झाली. आजूबाजूचे जवळपास तीन-चार कॉलेजेस त्यात सामील होते. ' software की manufacturing?' यावर उच्च वर्तुळात बरीच चर्चा चालत असे. शेवटी manufacturing इज बेस्ट हा आम्ही स्वत:साठी निकाल लावून घेतला. बऱ्याच जणांच मत होतं की software मध्ये 'पर्सनल आयुष्य' नावाची गोष्ट नसते. एका विशिष्ट कंपूचं असं मत होतं की " software वाल्यांची सेक्स लाईफ पण ढेपाळलेली असते".

गॅरेज युनिव्हर्सिटी...१ (सर्व पात्रे व घटना काल्पनिक) "विज्या कुठे आहे रे?" "अरे तो काल रात्रीच गोव्याला गेलाय, येईल तीन चार दिवसांनी, पण तू कसा काय आज सकाळी सकाळी उगवलास?" बाबू शेठचा परिचित आवाज ऐकून फियाट च्या खालूनच कुठलेतरी नट बोल्ट टाईट करता करता अज्या दादा विचारता झाला. "आयला पहाटे माझा सासरा गचकला, बायको आणि मेव्हण्याला अर्जंट पुण्याला सोडून यायच होतं. विज्या आला असता ना रे पटकन जाऊन." आता मात्र पाठीवर सरपटत अज्या दादा गाडीच्या खालून बाहेर येत म्हणाला " काय झालं रे त्यांना अचानक? आणि तू नाही का जाणार?" "हार्ट अटॅक आला होता रात्री... पहाटे खपला.

दुपारची वेळ. नेहा काहीबाही करत त्या डेस्कवरच्या कॉम्प्युटरमधे आपलं डोक खुपसुन बसली होती. चेहर्‍यावर कामचं टेन्शन ओळखता येत होतं. कपाळावरच्या आठ्या व्यवस्थित दिसत होत्या. एका निवांत क्षणी चेहर्‍यावर आलेली बट सावरत, डोळ्यांवरचा चश्मा वर डोक्यावर ठेवत आपल्या रोलिंग चेअरवर मागं रेंगाळत जरा कुठे आराम करायच्या तयारीत असतानाच डेस्कवरच हाताशेजारी ठेवलेला॑ तिचा मोबाईल वाजला. अगदी त्रासिक चेहर्‍यानं तिनं मोबाईलच्या स्क्रीनवर पाहिलं. कॉल आईचा होता. "हॅलो..." नेहा. "हां हॅलो, अगं नेहा ऑफिसमधेच आहेस ना? बिझी नाही ना आहेस?

चेक इन झालं. सिक्युरिटी, इमिग्रेशन सगळं झालं. आता फक्त विमानाची वाट बघत बसायचं. यावेळी पाय निघत नाहीये इकडुन. बाबा आता अर्ध्या रस्त्यात असतील. असं वाटतंय त्यांना फोन करून पुन्हा बोलवावं, आणि तिकीट कॅन्सल करून पुन्हा घरी जावं. पण किती दिवस राहणार असं. आज ना उद्या तर पुन्हा स्वतःच्या घरी सॅनफ्रॅन्सिस्कोला जावंच लागेल. किती दिवसांनी एवढी मजा आली, एवढी हसले खुलून मी. दीपेशला कितीदा म्हटलं चल सोबत, तर काही आला नाही. कामाचा आणि सुटीचा बहाणा केला. खरं कारण बोलुन नाही दाखवलं तरी दोघांना माहित आहे. यावेळेस त्याच्या एका आतेबहिणीचं लग्न तर होतंच पण माझ्या बॅचचं रीयुनियनसुद्धा होतं पहिलं.

" तुम्ही हे सगळं एवढ्या ठामपणे सांगताय, कि हळूहळू माझाही विश्वास बसायला लागलाय." थरमॉन पुटपुटला. " मी तुझे लेख वाचलेत आणि काही अंशी सहमतसुद्धा आहे." शीरीन म्हणाला. " तसंच तूही आमची बाजू समजून घे." " मग माझ्या प्रश्नांची उत्तरं द्या." " जरुर" " इथे नाही." अँटन गुरगुरला."माझ्या निरीक्षकांच्या कामात व्यत्यय नको." ते शेजारच्या कक्षात गेले. सतत भरपूर आणि शुभ्र प्रकाशाची सवय असल्यामुळे दूरवरच्या बीटा तार्याच्या मंद केशरी प्रकाशात उदासवाणं वाटत होतं. शिवाय गारवा वाढला होता. कुडकुडणार्या शीरीनने उत्तेजक पेयाची मागणी केली, पण अँटनने ती नाकारली. तो अजूनही थरमॉनकडे रोखून बघत होता.

" असं बघा, या वेळी माझ्याच प्रसिद्धीचा तुम्हाला उपयोग होईल. मी तुम्हाला मुर्खशिरोमणी म्हणून सादर केल्यामुळे लोक तुम्हाला हसतील, टिंगल करतील, पण देशद्रोही नाही समजणार. बदल्यात मला पण सनसनाटी बातमी मिळेल." यावेळी बिनी पण मदतीला आला. " आम्हाला त्याचं म्हणणं पटतंय सर. जर आपल्या गणितामध्ये, गृहीतकांमध्ये एखादी चूक राहिली असेल,अगदी हजारात एक अशी, तरी त्या बाजूनेही आपण पर्याय शिल्लक ठेवला पाहिजे. " आजूबाजूच्या आपल्या सहकार्यांना माना डोलवताना पाहून अँटनचा नाईलाज झाला."ठीक आहे. थांब तुला हवं तर. पण आमच्या कामात कोणताही अडथळा येता कामा नये. मी इथल्या व्यवस्थेचा प्रमुख आहे.

"आणखी चार तासात आपली संस्कृती नष्ट होणार आहे." अँटन उदासवाणं हसत म्हणाला." तू हे छापू शकतोस. पण वाचणार कोण?" "पण चार तासांत काहीच घडलं नाही तर?" थरमॉन हळूच म्हणाला."सगळंच बदलणार आहे." अँटनचा पारा चढला. तोच बिनीने परत हस्तक्षेप केला."पण सर, ऐकून तर घ्या,तो काय म्हणतोय." अँटनने हताशपणे मान हलवली."ठीक आहे. या तुझ्या मित्रासाठी मी तुला पाच मिनिटं देतो. बोल." "मी एवढंच सांगतोय,कि आता घडून येणार्या घटनांचा साक्षीदार बनण्याची तुम्ही मला संधी द्या. जर या परिस्थितीत तुमची भाकितं खरी ठरणार असतील, तर माझ्या वृत्तांकनामुळे तुमचं काहीच नुकसान नाही.