किवी आणि कांगारूंच्या देशांत ०४ : रोतोरुआ - ख्राईस्टचर्च - माऊंट कुक राष्ट्रीय उद्यान

===================================================================

किवी आणि कांगारूंच्या देशांत : ०१... ०२... ०३... ०४... ०५... ०६... ०७... ०८... ०९... १०... ११... १२... १३... १४... १५... १६... १७... १८ (समाप्त)...

====================================================================

...एक पंजाबी आणि एक हिमाचली असे मालक असलेल्या, न्यूझीलंडच्या रोतोरुआमधिल भारतीय रेस्तरॉमध्ये, हे अस्सल मराठमोळे चित्र पाहून आश्चर्यमिश्रित आनंद झाला नसता तरच नवल!

आज सहलीचा चवथा दिवस. प्रथम थोडी रोतोरुआची सफर करून मग ११:५० चे न्यूझीलंडच्या दक्षिण बेटावरच्या ख्राईस्टचर्चला जाणारे विमान पकडायचे होते. त्यामुळे आज साडेसहालाच बॅगा खोलीबाहेर ठेवा असे सहल निर्देशकाने सांगितले होते. त्याप्रमाणे जरा लवकरच आटपून बॅग खोलीबाहेर ठेवून न्याहारीला गेलो. बस साडेसातला निघणार होती त्यामुळे आरामात सहप्रवाशांबरोबर गप्पा मारत न्याहारी झाली. बस ठरलेल्या वेळेवर रोतोरुआच्या सरकारी बागेकडे (Government gardens) निघाली.

ह्या बागेच्या जागेवरून मावरी व ब्रिटिशांमध्ये अनेक लढाया झाल्यानंतर मग अठराव्या शतकाच्या अखेरीस मावरींनी येथील ५० एकर जागा ब्रिटिशांना देऊ केली. या जागेचे वैशिष्ट्य असे की येथे अनेक गंधकयुक्त गरम पाण्याचे झरे आहेत. या भागात गंधकाच्या (नासलेल्या अंड्यासारख्या) वासाने नवीन माणसाला मात्र नकोसे होते. या वासामुळे रोतोरुआला सल्फर सिटी असेही म्हणतात. तरीसुद्धा रोतोरुआच्या या भागात बरीच वस्ती आहे. १९०८ मध्ये न्यूझीलंड सरकारने येथे गरम गंधकयुक्त पाण्याची कुंडे असणारे स्नानगृह (bath house) बनवले. १९३३ मध्ये त्याच्या शेजारी Blue Baths नावाचे अजून एक स्नानगृह सुरू झाले. नंतर व्यापारीकरणात रोतोरुआमध्ये अशी अनेक व्यावसायिक स्नानगृहे बनल्यावर १९८० मध्ये ही सरकारी स्नानगृहे बंद केली गेली. नंतर १९८८ मध्ये त्या इमारतींचे नूतनीकरणा करून तेथे एका संग्रहालय बनवले गेले. आता त्या इमारतींच्या विस्तीर्ण हिरवळींचा उपयोग क्रॉके (croquet) नावाचा इंग्लिश खेळ खेळण्यासाठी होतो...

बागेच्या दक्षिण टोकाला अजूनही एक Sulphur Point नावाचा गरम पाण्याचा जिवंत झरा आहे. तेथे त्याच्या "सुवासाचा" आनंद देण्यासाठी प्रत्येक सहल आर्जवाने नेली जाते!

मात्र गंमत अशी की पहिला दोनतीन मिनिटांत 'नाकाचे केस जळून गेले' की त्या वासाचे काहीच वाटेनासे होते. विमानाची वेळ होत आली म्हणून सहल निर्देशकाला प्रवाशांना तेथून अक्षरशः ढकलून बसकडे परत न्यावे लागले... बसमध्ये बसल्यावर मात्र या कारणासाठी एक दुसर्‍याचे पाय ओढण्यासाठी सगळ्यांची चढाओढ सुरू झाली!

परत जाताना बागेतल्या साधारण ३०-४० सेमी उंचीच्या या झुडुपांच्या गटाने माझे लक्ष वेधून घेतले. याचा वरून घेतलेला फोटो विमानातून काढलेला जंगलाचा फोटो म्हणून सहज खपून जाईल!

रोतोरुआचा विमानतळ लहानसा पण नीटनेटका आहे. पंखेवाल्या (propellers) माऊंट कुक एअरलाईनच्या विमानाने वेळेवर आकाशात भरारी घेतली आणि देखण्या रोतोरुआला टाटा करताना उगाचच कसेसे वाटले...

.

थोड्या वेळातच आमचे विमान न्यूझीलंडच्या अजून एका खास व्यवसायावरून उडू लागले... तो म्हणजे जंगल शेती...

.

.

गोर्‍या स्थलांतरीतांनी न्यूझीलंडची जंगले तोडून लाकडावर अवलंबून असणारे व्यवसाय सुरू केले. मात्र नंतर त्यांच्या ध्यानात आले की अशी जंगले बेफाटपणे तोडणे म्हणजे सोन्याचे अंडे देणार्‍या कोंबडीला मारण्यासारखे होईल. मग सरकारी पुढाकाराने १८९९ पासून तेथे जंगल शेतीचा उपक्रम राबवला गेला. सुरुवातीला अनेक प्रयोग करून मग १९३० साली रोतोरुआ जवळच्या व्हाकारेवारेवा प्रदेशात १८८,००० हेक्टर क्षेत्रफळावर जंगलाची लागवड केली गेली... हा या प्रकारचा जगातला सर्वात मोठा प्रकल्प आहे. सध्या तेथे Monterey Pine (Pinus radiata) या मूळ कॅलिफोर्नियांतील झाडांची लागवड करतात. न्यूझीलंडच्या हवामानात आणि ज्वालामुखीने बनलेल्या गंधकयुक्त आम्ल जमिनीत ही झाडे कॅलिफोर्नियांतील झाडांपेक्षा जास्त वेगाने वाढत २७ वर्षांत कापणीस योग्य होतात असे आढळून आले आहे. क्रमाक्रमाने तोडलेल्या जागी परत लागवड करण्याचे नियोजन करून आता हा व्यवसाय स्थिर अवस्थेस पोचला आहे. या प्रयोगापासून भारतासारख्या देशाने खूप काही शिकण्यासारखे आहे.

६७३ किमी चे अंतर एक तास चाळीस मिनिटात तोडून आमचे विमान दक्षिण बेटावरील ख्राईस्टचर्चला उतरायची तयारी करू लागले...

.

एकेकाळी न्यूझीलंडचे भूषण असलेल्या आणि दक्षिण बेटावरील सर्वाधिक लोकसंख्येच्या या शहराला ०४ सप्टेंबर २०१० ते ०३ सप्टेंबर २०१२ या कालावधीत ४,४२३ भूकंपाच्या मोठ्या आणि छोट्या झटक्यांनी झंझोडून त्यातील १०,००० पेक्षा जास्त घरे जमीनदोस्त केली किंवा राहायला धोकादायक बनवली. यामुळे अनेक लोकांनी येथून कायमचे स्थलांतर करून इतर ठिकाणी राहणे पसंत केले. अर्थातच पर्यटनाचे एक मुख्य केंद्र असलेले हे शहर आता बहुतेक सहलींमधून वगळले गेले आहे. ग्लोबसच्या या सहलीत पूर्वी ख्राईस्टचर्चमध्ये एक रात्र वास्तव्य असायचे. पण धोका टाळण्यासाठी आणि अनेक चांगली हॉटेल्स बंद झाल्यामुळे सध्या ख्राईस्टचर्च विमानतळावरून सरळ बसने औराकी / माऊंट कुक राष्ट्रीय उद्यानाची वाट पकडायची होती.

हा बसप्रवास नयनरम्य परिसरातून होता. या भागाचे अजून एक वैशिष्ट्य असे की इथल्या नद्या उथळ आणि रुंद पात्राच्या आहेत. उन्हाळ्यात वितळणार्‍या हिमनद्यांच्या पाण्याने त्या दुथडी भरून वाहतात. पण इतर काळात त्यांचे उपप्रवाह उथळ तळातल्या वाळूत वेण्या घालताना केलेल्या केसांच्या लड्यांसारखे दिसतात. म्हणून या प्रवाहाच्या प्रकाराला ब्रेडिंग असे म्हणतात...

रस्त्याच्या दोन्ही बाजूला शेकडो एकरांच्या हिरव्यागार गवताळ शेतांत मेंढ्या आणि गुरे चरताना दिसत होती...

.

वरच्या पहिल्या चित्रात दिसणारे उंच झाडांचे कुंपण ही या भागाची खासियत आहे. अशी ही उंच आणि मजबूत कुंपणे मेंढ्या आणि गुरांचे दक्षिणेकडून अंटार्क्टिकावरून येणार्‍या बोचर्‍या अतिशीत वार्‍यापासून संरक्षण करण्यासाठी आवश्यक आहेत.

मधूनच टुमदार घरांच्या छोट्या छोट्या वस्त्या लागत होत्या...

.

.

नयनरम्य निसर्गसौंदर्य पाहत बसप्रवासाचा वेळ कसा गेला ते कळले नाही...

.

.

औराकी / माऊंट कुक राष्ट्रीय उद्यानात पोहोचेपर्यंत संध्याकाळ झाली. त्या संध्याछायेतही कुक पर्वत आपल्या हिमाच्छादित शिखरांचे दिमाखात प्रदर्शन करत होता... या पर्वतराजीला दक्षिण आल्प्स असेही ओळखतात.

राष्ट्रीय उद्यानाच्या जसजसे जवळ जाऊ लागलो तसे नदीत प्रतिबिंबित होणारी हिमाच्छादित पर्वतराजी त्या अंधुक प्रकाशात अधिकाधिक आकर्षक दिसू लागली...

आजची आमची वस्ती औराकी / माऊंट कुक राष्ट्रीय उद्यानातील हॉटेलमध्ये होती.

(क्रमशः )

===================================================================

किवी आणि कांगारूंच्या देशांत : ०१... ०२... ०३... ०४... ०५... ०६... ०७... ०८... ०९... १०... ११... १२... १३... १४... १५... १६... १७... १८ (समाप्त)...

====================================================================