मुक्तक

मध्यंतरी विनायक प्रभूंच्या एका समुपदेशनाच्या लेखात प्रतिक्रिया देताना मी खलिल जिब्रानच्या एका इंग्लिश मुक्तकाचा उल्लेख केला होता. विप्रंनी त्याचा अनुवाद करुन देता का म्हणून विचारणा केली होती. बरेच दिवस त्याला हात घालीन म्हणत होतो आज थोडी सवड मिळाली आणि मी त्याच्या माझ्या परीने भावानुवाद केलाय तो मिपाकरांसाठी सादर आहे.
जिब्रानने व्यक्त केलेले विचार मला पटलेत आणि माझ्या मुलाशी वागताना ते मला पदोपदी जागेवर आणायचे काम चोख करत असतात! तुम्हाला काय अनुभव येतो ते तपासून पहा.

On Children
Kahlil Gibran

फ़ार फ़ार पूर्वी, अगदी सुरवातीला.
अमर्याद पसरलेले जंगल होते.
सीमा अशी काहीच संकल्पना नव्हती.
मात्र वाघ सिंहानी गजबजलेल्या भागात
इतर प्राणी जाणे टाळत असायचे.
सीमेची ही सुरवात असावी.

बुद्धीची देणगी लाभलेली एक प्राणीजात
जनावर जातीच्या सीमा सोडून
मानवी झुंडीच्या सीमा बनवून राहू लागली.
त्या सीमेला गुहा असे नाव पडले.

पुढे जसजशा झुंडी वाढू लागल्या
गुहेच्या अपुऱ्या सीमा
आता टोळ्यांच्या सीमा झाल्या.
त्या झाडापासून त्या ओढ्यापर्यंत
ह्या किनाऱ्यापासून त्या पर्वतापर्यंत
सीमा प्रस्थापित झाल्या.

अंगावर फाटक्‍या तुटक्‍या कपड्यांनिशी मुंबई स्वर्गाच्या दारात उभी होती. एस. एम. जोशी, आचार्य अत्रे, वसंत बापट प्रभृतींची भेट तिला घ्यायची होती. चित्रगुप्तानं बऱ्याच रखडंपट्टीनंतर मुंबईला आत प्रवेश दिला. एसेम, अत्रे, बापटांसह संयुक्त महाराष्ट्राच्या सर्व नेत्यांसमोर मुंबई जाऊन उभी ठाकली. सगळ्या नेत्यांना थोडंसं आश्‍चर्य वाटलं, पण त्यांना हे फार अनपेक्षित नव्हतं. कधी ना कधी मुंबई आपल्याकडेच गाऱ्हाणं घेऊन येणार, याची त्यांना खात्री होती.

https://www.bollywood.ac/wp-content/uploads/2007/10/43200651335pmhimesh…

लोकसभेत `नोट फॊर व्होट' प्रकरण झालं, तेव्हापासून `बाकडं' माझं डोकं पोखरतंय...
म्हणजे, प्रत्येक माणसाचा एकएक स्वभाव असतो. पण, तो त्याचा मूळचा स्वभाव नसतो. तो कुठे बसतो, त्यावर त्याचा स्वभाव अवलंबून असतो, असं त्या दिवशीपासून माझं ठाम मत झालंय.
कारण, त्या प्रकरणानंतरचा लालकृष्ण अडवाणींचा चेहेरा मला आजही जसाच्या तसा आठवतोय.
बाकड्याचा परिणाम. दुसरं काय?
लोकसभेत विरोधी बाकांवर बसलं, की आपोआपच व्यक्तिमत्वावर पराभूतपणाचा ओशाळा अंमल चढतो, अशी त्या दिवशीच्या त्यांच्या चेहेयावरून माझी खात्री झालीय.