कथा

याज्ञवल्क्य ऋषींच्या आश्रमात त्या दिवशी नेहमीपेक्षा वेगळीच शांतता होती. सकाळची कामे नेहमीप्रमाणे सुरू होती; शिष्य वेदपठण करत होते, अग्नीसमोर आहुती दिली जात होती, आश्रमातील गाईंची देखभाल सुरू होती. बाहेरचे जीवन आपल्या नेहमीच्या लयीत चालले होते; पण याज्ञवल्क्यांच्या मनात मात्र काहीतरी निर्णायक घडून गेले होते. अनेक वर्षे शास्त्राध्ययन, यज्ञ, चर्चा, राजसभांतील प्रश्नोत्तरे आणि ब्रह्मविद्येवरील चिंतन यांत व्यतीत केल्यानंतर आता त्यांना आपले जीवन एका नव्या दिशेने वळवायचे होते.

मिथिलेचा राजा जनक हा पराक्रमी राजा तर होताच; पण ज्ञानाची आणि तत्त्वचिंतनाची त्याला विशेष ओढ होती. आपल्या दरबारात ऋषी, विद्वान आणि ब्रह्मविद्येचे अभ्यासक यांना आमंत्रित करून त्यांच्याशी चर्चा करणे, त्यांचे विचार ऐकणे आणि त्यांच्यासमोर प्रश्न ठेवणे, हे त्याला अत्यंत प्रिय होते.

देव आणि असुर यांच्यातील युद्ध अनेक दिवस चालले होते. कधी देवांचे पारडे जड होत होते, तर कधी असुर पुन्हा प्रबळ होत होते. अखेर एका निर्णायक दिवशी देवांनी असुरांचा पराभव केला आणि रणभूमीवर विजयाचा जयघोष झाला. देवांच्या नगरीत आनंदाचे वातावरण निर्माण झाले, सर्वत्र उत्सव सुरू झाले आणि प्रत्येक देव आपल्या पराक्रमाची आठवण इतरांना करून देऊ लागला.

प्राचीन काळी एका समृद्ध राज्यावर जनश्रुती  नावाचा राजा राज्य करीत

श्रावस्तीतील एका धनिकाचा एकुलता एक तरुण मुलगा अकाली मरण पावला. पित्याला हा आघात सहन झाला नाही.

मिथिलेजवळच्या एका शांत आश्रमात ऋषी उद्दालकांचा आश्रम होता.

दर्या