तंत्र

आजकाल फास्टनॉलेज चा जमाना तेजीत आहे. कुठलीही माहीती हवी असली तर गुगलवर लगेच त्यासंदर्भातील शब्द टाकून पाहीले जाते. कधीकधी ऐतिहासीक/सामाजीक/राष्ट्रीय माहीती शोधायला या शोधामधे बहुतांशी येणार्‍या विकीपिडीयाचा उपयोग होतो. तरी देखील कधीकधी याहून अधिक माहीती हवी असते. अशी वेळ जशी काही कामानिमित्त संशोधन करताना येते तशीच ती मिपा अथवा इतरत्र काही चर्चा करताना योग्य संदर्भ करताना पण येते. अशा वेळेस नेहमीच्या गुगलच्या उपयोगापेक्षा अधिक काहीतरी हवे असते. जिथे ठाम संदर्भ मिळू शकतील. त्याला परत उत्तर तेच आहे - गुगल! फक्त नुसते गुगल नसून ते गुगलबुक्स म्हणून आहे.

मुंबइच्या नेहरू सायन्स सेंटर मध्ये पहिल्या दालनात शिरताच 'एनर्जी बॉल' नावाचे यंत्र दिसते. यात एक टेनिस चेंडू एव्हढा, पण वजनदार गोळा उंचावरुन उतारवर सोडला जातो. मग हा गोळा घरंगळत, वेगवेगळी वळणे घेत, वाटेतील वस्तुंना धक्के देत जमीनीवर येतो. गोळ्याचा हा आकर्षक प्रवास भौतिकशास्त्रातले काही नियम तुम्हाला शिकवतो. टाँम अँन्ड जेरी च्या एका भागात, टाँम जेरी ला मारण्यासाठी काही साध्यासोप्या वस्तू वापरून एक किचकट , लांबलचक यंत्रणा बनवतो.

गमभन मध्ये वापरता असलेल्या भारतीय भाषांमध्ये चॅटींगची सोय एजीओजी.कॉम या संकेतस्थळावर सुरू केली आहे. इथेही गमभन वापरले आहे. ह्याबद्दल अधिक माहिती - http://www.ejioji.com/about/ सदस्यत्व घेण्याकरता - http://www.ejioji.com/register.php प्रवेश - http://www.ejioji.com/ नविन पासवर्ड अथवा पासवर्ड बदलण्याकरता - http://www.ejioji.com/regpass.php संकेतस्थळ नुकतेच सुरू होत आहे.

[मी हा लेख श्री. अभय जोशी ह्यांच्यासाठी त्यांच्या परवानगीने देत आहे.] लेखक: अभय बिंदुमाधव जोशी तारीख: १ मे २००९ प्रस्तावना शालेय विद्यार्थ्यांची संगणकाशी एका अभिनव प्रकारे ओळख कशी करून देता येईल याचे वर्णन या लेखामध्ये केले आहे. पुण्यातील एका नावाजलेल्या आणि पुरोगामी विचारसरणीच्या शाळेतील ७ वी व ९ वीच्या विद्यार्थ्यांनी या नवीन कल्पनेचे स्वागत कसे केले व या प्रयोगाचे रूपांतर एका आनंददायक उपक्रमात कसे केले हेही आपण या लेखात पाहू. संगणक आणि मुले - आजचे चित्र बहुतेक मुलांना उपजतच संगणकाचे अतिशय आकर्षण असते.

अकरावी प्रवेश सुरळीत व कमी कटकटीचा होण्यासाठी अनेक घटक, शासन, महाविद्यालये आपपल्या परीने प्रयत्न करीत असतातच. परंतू मला काही सुचना द्यायच्या आहेत व काही साधे प्रश्न विचारायचे आहेत. प्रश्नांच्या उत्तरासाठी जाणकार मिपाकर ह्यांच्या मदतीची अपेक्षा आहे व सुचनांची पडताळणी व्हावी आणि आपणही सुचना ह्या धाग्यात द्याव्यात. जर त्या सुचना यदाकदाचित योग्य व्यक्तिंनी पाहिल्या तर त्याचा फायदा सगळ्यांना होईल अशी माफक अपेक्षा मला आहे. ***[संगणकाव्दारे वर्गीकरण करुन प्रवेश देण्याची बातमी वाचली आहे. ते जर होऊ शकले नाही तर काही सुचना व प्रश्न लागू पडतील]*** प्रश्न: १.

सुधारणा १: धनंजयने दिलेल्या प्रतिसादानंतर लेख विस्तारीत केला आहे. धनंजयच्या प्रतिसादाने खूप विचार करायला भाग पाडले. त्यामुळे वाचकांनी धनंजयचा पहिला प्रतिसाद जो "एक चांगला विषय पण लेख नीट समजला नाही. येथे वाद म्हणजे "आर्ग्युमेंट" म्हणायचे आहे की "लॉजिक" म्हणायचे आहे?

माझे स्नेही श्री. रवि पांडे ह्यांनी नुकतीच एक नवी मराठी अक्षरमुद्रा विकसित केली आहे. ह्या अक्षरमुद्रेला त्यांनी सुंदरसे नाव दिले आहे- अक्षरयोगिनी. त्यांचा विरोप पत्ता- 'panravi@yahoo.com' ही अक्षरमुद्रा तुम्हाला खालील दुव्यावरुन उतरवून घेता येईल. http://aksharyogini.sudhanwa.com/aksharyogini.html

क्वर्टी किबोर्ड ची आज अचानक आमच्यात चर्चा झाली ती एकाने नोकियाचा नवा मोबाईल आणल्यामुळे. ह्या चर्चेतून खूपच रंजक माहिती मिळाली. क्वर्टी किबोर्डला क्वर्टी किबोर्ड हे नाव पडायला त्या किबोर्डावरील Q च्या रांगेतील पहिली सहा अक्षरे कारण आहेत. पण मुळात ही अक्षरे अशा पद्धतीने मांडायला एक कारण असे होते की, आपल्याला ज्या अक्षरांचा सतत वापर इंग्लिश लिहितांना करावा लागतो, त्यांचा टाइपबार पुर्वीच्या टाईपरायटरच्या वर एकमेकांना अडचण ठरु नये अथवा आदळू नये.

एक शंका..... आज पेपर वाचताना बातमी वाचली कि "कसाब ने कोर्टात साक्ष फिरवली" मला असे विचारायचे आहे कि. कसाब हा साधरण गुन्हेगार नाहि तर तो अतिरेकि आहे व त्याच्या साक्षिला महत्व आहे.आज तंत्रज्ञान इतके पुढे गेले आहे तर त्याचा सरकार का उपयोग करत नाहि..पोलिस त्याच्या कबुलि जबाबाच व्हिडिओ चित्रिकरण का करु शकत नाहित व साक्ष म्हणुन ते चित्रिकरण का दाखवु शकत नाहित??..या बाबत कायदा काय सांगतो?

[खालील लेख भाषांतरीत आहे.] सॉक्रेटीस हा एक थोर शिक्षक गणला जातो. त्याची शिक्षणपद्धत ही हटके होती व तो प्रश्न विचारत-विचारत शिकवे व लोकांकडून उत्तरे मिळवे. "ex duco" चा अर्थ "lead out" होतो जो "education" ह्या शब्दाचा गाभा आहे. उत्तरे "मिळवणे" हे "lead out" किंवा त्यातूनच मार्ग दाखवणे अशा अर्थाने पाहिले तर अशा शिक्षणपद्धतीचे महत्व पटते. आज त्याच्या प्रश्नावलीबाबत आपल्याला जी माहिती आहे ती त्याच्या शिष्योत्तमामुळे. प्लॅटो व ऍरीस्टॉटल हे त्याचे शिष्य होते.