समीक्षा

नमस्ते, मराठी चित्रपटसृष्टीतील एक मोठं नाव म्हणजे महेश कोठारे.अभिनेता+निर्माता+दिग्दर्शक अशा तिन्ही आघाड्यांवर कार्यरत राहून स्वतःच मोठं अस्तित्व निर्माण केलय. त्यांचे ते पाचअक्षरी धमाल चित्रपट अजूनही पहावेसे वाटतात. पण हल्ली त्यांना नेमकं काय झालय तेच कळेना! झी मराठीवर जय मल्हार ही त्यांचीच देण.त्यामध्ये कथानकाची पार वाट लावून टाकली आहे,आणि नारदाचं आख्यान महिना झालं तरी संपेना.इतकच नव्हे तर त्यांना अजून एक अचाट कल्पना सुचली,कलर्स मराठीवर "गणपती बाप्पा मोरया" म्हणून गणपतीची सिरियल चालू केली आहे,त्यामध्येसुद्धा कथानकाची पार वाट लावून टाकली आहे.हेवेदावे काय?टोमणे काय?वाद काय?

दि न्यूयॉर्कर साप्ताहीकाचा पत्रकार माल्कम ग्लाडवेल, याने २००० मधे एक पुस्तक लिहीले होते - "The Tipping Point - How Little Things Can Make a Big Difference". कुठलिही गोष्ट अचानक मोठी होण्याआधी कशा घटना घडत असतात त्या एकमेकांना कशा लागलेल्या असतात, याचा अन्वयार्थ लावताना या पुस्तकात अनेक गोष्टींचा उहापोह केलेला आहे. असा टिपिंग पॉईंट हा रोगराई, युद्धे, गुन्हेवारी वाढ इथपासून ते राजकीय बदल या सर्वत्रच दिसू शकतो. उदा. "ऑस्ट्रीयाच्या राजपुत्राचा खून हे पहील्या महायुद्धाचे तात्कालीक कारण" समजले जाते.

राम राम मंडळी, धाग्याच्या शिर्षकाबद्दल थोडं सांगतो, 'द सिक्रेट' हे नुकतच वाचनात आलेलं Rhonda Byrne या लेखकाचं पुस्तक. बरं आता इथे मिपावर असणार्यांपैकी काही जणांनी ते पुस्तक वाचलय,नाही वाचलय ते मला माहित नाही. तर सुरूवात लेखक कशी करतात पहा- "A year ago,my life had collapsed around me.I'd worked myself into exhaustion,.......

थोड्या दिवसांपूर्वी आमच्या ऑफिसमधली ज्येष्ठ (आणि श्रेष्ठ!) पार्शिण बरेच दिवस गायब होती. पारशी लोक हे तसे खुशालचेंडू आणि स्वच्छंदी असल्यामुळे ऑफिसातल्या कोणालाच तसं तिचं नसणं खटकलं नाही. मात्र बरेच दिवस होऊनही ती ऑफिसला न आल्यामुळे तिच्याविषयी थोडी चर्चा हळूहळू सुरु झाली. अखेर एक दिवस बाईसाहेब उगवल्या ती एक चित्तथरारक कहाणी घेऊनच ! तो अख्खा दिवस ती प्रत्येकाला वेगवेगळे गाठून तीच गोष्ट सांगत होती. खास लोकाग्रहास्तव तिने पुन्हा एकदा आम्हा सगळ्यांसाठी ती हकीकत साभिनय करून दाखवली ती अशी : ह्या बाईची एक मुलगी मुंबईत बांद्रा इथे राहते.

घायल. १९९० मधे आलेला राजकुमार संतोषी यांचा पिक्चर. बॉक्स ऑफिसवर सेकंड हायएस्ट ग्रॉसर. नायक - सनी देवल घायल वन्स अगेन. २०१६ मधे आलेला सनी देवल याचा पिक्चर. सनी देवल लिखित आणि सनी देवल दिग्दर्शित. सनी देवल. मूळ नाव अजय सिंग देवल. १९ ऑक्टोबर १९५७ चा जन्म; म्ह्णजेच आजमितीस वय ५८ वर्ष. १९८३ पासून हिंदी चित्रपटक्षेत्रात सक्रीय. प्रामुख्याने साहसपट, अ‍ॅक्शनपट यात काम. नावाजलेले चित्रपट - बेताब, त्रिदेव, अर्जुन, घायल, डर, दामिनी, जीत, घातक, बॉर्डर, मा तुझे सलाम, ज़िद्दी, गदर इत्यादी. हा माझा आवडता हीरो. आमचा; खरं तर. आमचा म्हणजे मी आणि माझा एक शाळेतला मित्र. आम्ही सनी देवल चे पंखे.

काही वेळा काही लोक अशी माहिती, मुद्दे आणि तर्क आणि अजब निष्कर्ष घेऊन येतात की त्या त्या क्षेत्रातील जाणकार मंडळीसुद्धा दोन क्षण स्तंभीत होऊन जावीत, मग संदर्भ मागीतले जातात संदर्भ दिले गेलेच तर कुठलेसे संदर्भ अचानक समोर ठेवले जाताना दिसतात पण त्यांची विश्वासार्हता आणि तर्कसुसंगतता प्रथम दर्शनी साशंकीत असण्याची शक्यता असू शकते. विज्ञान, समाजशास्त्रे आणि अर्थशास्त्र या क्षेत्रातील माहिती आणि सांख्यिकी बाबत हे बरेच होताना दिसते.

आधीचा भाग जेव्हा तपास करणार्या अधिकार्यांना फ्लॉइड वेल्सची जबानी समजली तेव्हा त्यांनी डिक हिकॉकच्या कुटुंबाचा पत्ता शोधला. खुनाबद्दल काही न बोलता डिकने खोटे चेक लिहिले आहेत आणि प्यारोलचे नियम तोडले आहेत म्हणुन चौकशी करत आहोत असे सांगितले. १४ व १५ नोव्हेंबरला तो काय करत होता हे विचारले. डिकने असे सांगितले होते की तो पेरीसोबत पेरीच्या बहिणीकडे गेला होता. पेरीच्या बापाने काही पैसे पेरीला देण्याकरता बहिणीकडे दिले होते ते आणायला. हे अर्थातच खोटे होते. पण पोलिसांना खात्री पटली की आपल्याला हवे असलेले गुन्हेगार हेच.

पहिला भाग फ्लॉइड वेल्स हा क्लटरच्या शेतात काम करायचा. निदान वर्षे दोन वर्षे तो तिथे कामाला होता. त्याची क्लटरबद्दल काही तक्रार नव्हती. उलट तो नोकरांना चांगले वागवतो. गरज असली तर पगार व्हायच्या आधी तो पैसे उसनेही देतो. ख्रिसमसला भरपूर बोनस देतो अशा चांगल्या गोष्टीच त्याला आठवत होत्या. पण यथावकाश त्याने ती नोकरी सोडली. नंतर तो कुठल्याशा चोरीच्या गुन्ह्यात पकडला गेला. लान्सिंग नावाच्या गावात तो तुरुंगात शिक्षा भोगत असताना त्याला रिचर्ड (डिक) हिकॉक नावाचा जोडीदार त्याच्या कोठडीत भेटला. तुरुंगात गप्पा मारणे हा एक मोठा उद्योग असतो.

शोषण नाही कोठें ? (उर्फ समतेच्या चिंधड्या उडवीन राई राई एवढ्या !)

अजून एक प्रश्न म्हणजे शोषण नाही कुठे? आपण आपल्या घरी मरमर काम करणाऱ्या स्त्रियांना किती पगार देतो? रजा देतो? आपण स्वतः जेवढं काम करतो तेवढा पगार आपल्याला हक्क म्हणून हवा असतो पण या अशा स्त्रियांना आपण तसा पगार देतो का? ते सोडा. घरात काम करणाऱ्या आणि खस्ता काढणाऱ्या गृहिणीला काय मिळतं? शोषण तिथेही आहेच. लैंगिक संदर्भ आले की शोषण होतं असं थोडंच आहे? आणि जर हे एवढं सगळं शोषण आपण चालवून घेतो, तर मग पोर्नोग्राफिक फिल्म्समधलं सो काॅल्ड शोषणही आपल्याला चाललं पाहिजे.

गुरु (मराठी) मराठीतले करिष्माई दिग्दर्शक संजय जाधव त्यांच्या ‘दुनियादारी’ आणि ‘तू ही रे’या मागील वर्षीच्या सिनेमांच्या यशानंतर आता ‘गुरू’ हा नवा सिनेमा घेऊन आलेले आहेत. मराठी सिनेमाचा एकूणच प्रेक्षकवर्ग बघता हा सगळा इत्यंभूत विचारशील प्रेक्षकवर्ग असतो त्यामुळे दक्षिण भारतीय पद्धतीच्या कथा पडद्यावर मांडल्यावर प्रेक्षक कितपत प्रतिसाद देतील हे बघण्यासारखे राहील. दुनियादारी अन तू हि रे बॉक्स ऑफिसवर जबरदस्त कमाई करून गेले. कदाचित त्यामुळे या चित्रपटाची पब्लिसिटी इतर मराठी सिनेमांपेक्षा भरपूर होत असल्याचे जाणवले.