शब्दखेळ : विरंगुळा

मित्रहो, आतापर्यंतच्या खेळांमध्ये गाणी ओळखणे हा सर्वात लोकप्रिय प्रकार ठरला आहे. म्हणून पुन्हा एकदा तुमच्यासाठी घेऊन येतोय मराठी गाणी ओळखण्याचा हा खेळ. या प्रत्येक गाण्याच्या ध्रुवपदातील काही मोजक्या शब्दांचे समानार्थी किंवा भावार्थी शब्द दिले आहेत. तसेच ध्रुवपदातील एकूण शब्दांची संख्या देखील कंसात दिली आहे. आता या माहितीवरून तुम्हाला त्या गाण्याचे पूर्ण ध्रुवपद ओळखायचे आहे. उत्तराची शब्दसंख्या सूत्राशी तंतोतंत जुळली पाहिजे. मला खात्री आहे की आपल्यातील दर्दी लोक हा खेळ पटदिशी सोडवतील ! …………………… १. निघताना, समजले, पिडले (१२) २. जमिनीत, फिरते, मेघ (११) ३. सांगायचे, नाही, मापणार (११) ४. लाडका, मुक्त (१०) ५. विशेष, सगळा, चांदणी (१५) ६. हातावर, अंतरी, स्वीकारते (११) ७. दिवा, शरीर, मिळाला (१२) ..................................................................

एकदम षटकार, तोही मैदानाबाहेर !!! आता आपण निवृत्त व्हावे ....

एवढेच राहिलेत : ४. लाडका, मुक्त (१०) ५. विशेष, सगळा, चांदणी (१५)

आता तुम्ही थोडी विश्रांती घ्या ! :))))

फक्त ४ राहिले.

सत्यजित यांनी पहिल्याच षटकात तुफान फटकेबाजी केल्याबद्दल त्यांचे अभिनंदन आहेच. पण त्यामुळे इतरांसाठी फक्त दोनच गाणी शिल्लक राहिली. त्यातले आता एकच बाकी आहे म्हणून अजून थोडी भर घालून ठेवतो : ८. ममता, मीन (१४) ९. आकलन, देऊळ (१२) १०. जंगल, जीव (१३) ११. प्रेमाचे, प्रचंड (८)

बहुतेक सत्यजितना परत बोलवावे लागणार का ! :))

८ बरोबर !

बरोबर ! छान . ४, १० राहिले.

४. नाद, लाडका, स्वतंत्र (१०) : नाट्यगीत १०. जंगल, सगळे, जीव (१३) ; एक जोशपूर्ण सामाजिक गीत.

फक्त १० राहिले..... कोण मारणार विजयी चौकार ...!

वरील सर्व सहभागींचे अभिनंदन व आभार ! छान झाला हा डाव. सुरवातीस एका फटक्यात ५ गाणी ओळखल्याबद्दल सत्यजित यांचे विशेष कौतुक !

धन्यवाद ! नवा खेळ खाली काही निरर्थक वाक्ये दिली आहेत. एका वाक्याच्या प्रत्येक शब्दातील कुठलेही फक्त एक अक्षर तुम्ही बाजूला काढायचे. अशी त्या वाक्यातली निवडलेली अक्षरे क्रमाने ठेवली, की भारतातील एका गावाचे नाव तयार होते. ते नाव तुम्ही सांगायचे आहे. प्रत्येक शब्दातील एकच अक्षर घ्यायचे आहे आणि ते जसेच्या तसे वापरूनच गावाचे नाव तयार होते. एक उदाहरण देतो. हे वाक्य बघा : वासोट्याचा गलबला जपून सरकायचे. याचे उत्तर आहे : सोलापूर .................................... पहिल्या दोन कोड्यांत शब्दांच्या क्रमाने गेल्यावर तुम्हाला उत्तर मिळेल. पण पुढच्या चारांत (३-७) तसे नाही. तिथे शब्दक्रम विस्कटून दिला आहे. ती पातळी जरा अवघड जाईल. ............................... १. फक्कड सोलकढी गटवा दणदणीत. २. दगाफटका कारस्थान प्रभंजन प्रभागातले. ............................................................................. शब्दक्रम विस्कटून : ३.भवताल सामाजिक तातडीने कळले समयसूचक. ४.सौरचूल सदनात सुमंगल फिरवायची. ५.समजतात उठाठेवी गावाकडच्या कारभार्‍याला. ६.. नकोसे सहवास करायचाय सदेह प्रदूषण ७. कोणाच्याही अटकेपूर्वी बोलणार नगरातून आबासाहेब. ............................................... (गावांचे उच्चार ‘विकी’नुसार स्थानिक भाषेप्रमाणे).

जोरदार सलामी ! सर्व बरोबर. विश्रांती... धन्यवाद ! ५ ६ ७ राहिले.

वरील सर्व बरोबर. मस्त ! या खेपेस ज्ञा पै सामनावीर ! मंदसौर या उत्तराबद्दल विशेष कौतुक. .............................................................................. शाळेत माझ्या वर्गात मंदसौरवाले नावाचा मुलगा होता. आतापर्यंत त्या आडनावाचा मी ऐकलेला एकमेव माणूस ! पण तेव्हापासूनच मला त्या गावाच्या नावाचे कुतूहल वाटत आले आहे.

संगीताच्या बाबतीत आपण बरेच लोक ‘कानसेन’ नक्कीच आहोत. आपले जितके मराठी गाण्यांवर प्रेम आहे, तितकेच हिंदी गाण्यांवर देखील. किंबहुना आपला एक कान मराठी तर दुसरा हिंदी गाणी ऐकण्यासाठी आसुसलेला असतो ! ... तर घेऊन आलोय पुन्हा एकवार गाण्यांचा खेळ पण.... अब की बार हिंदी गानोंके साथ ….. ………………………………………………………. इथे तुम्हाला हिंदी चित्रपटातील गाणे ओळखायचे आहे. त्यासाठी प्रत्येक गाण्याची शोधसूत्रे अशी दिली आहेत: १. गाण्याच्या ध्रुवपदातील दोन शब्दांचे समानार्थी किंवा भावार्थी मराठी शब्द, आणि २. त्या गाण्यासंबंधी काही वैशिष्ट्यपूर्ण माहिती. गाणे ओळखल्यावर ध्रुवपद पूर्ण लिहावे. ……………………………………………… १. गाणे, जगणारे हे गाणे असलेला चित्रपट मूळ तेलुगुचा ‘रिमेक’ आहे. .................................................... २. संध्याकाळ, आठवण याचे गीतकार कवी आणि पटकथाकारही होते. सुरवातीस त्यांनी कारकुनाची नोकरी केली. ................................................. ३. सोबत, गाणे याच्या गायकांनी देशभक्तीपर हिंदी आणि अन्य मराठी गाणीही गायली. ................................................................ ४. हाच, क्षण याचे जे गीतकार, त्यांची आयुष्यात दोन कलाकारांशी असफल प्रेमप्रकरणे झाली. .......................................... ५. आनंद, दुःख या गाण्याची चाल याच्या संगीतकारांनी आपल्याच एका बंगाली गाण्यावरून घेतलीय. .................................................... ६. नोकर, चांगुलपणा याचे संगीतकार एकेकाळी नट आणि गायक देखील होते. ................................................................ ७. आयुष्य, ऊन. याचे गीतकार पटकथाकार देखील. त्यांना विज्ञान क्षेत्रातला एक परदेशी पुरस्कार पण आहे. ……………………………………………………………………………………………..

मस्तच.... २, ३,४ अगदी बरोबर. ७ पर्यायी उत्तर म्हणून बरोबर. माझे वेगळे होते. कोणी ते ओळखतय का बघू . ............................................. आता तुम्ही इथून विश्रांती घ्यावी ! :))

१. एक बंजारा गाए, >>> बरोबर, छान !

५. प्यार दिवाना होता है >> हेही बरोबर. .................................. ६ राहिले आणि ७ चे सुधारित सूत्र देतो : जमल्यास माझे गाणे ओळखा. ७. आयुष्य, ऊन, क्षण .

हर घडी बदल रही है रूप जिंदगी छाव है कहीं कहीं है धूप जिंदगी >>> होय, हेच ! ... ६ चा विजयी षटकार कोण मारणार !

वा पलाश, बरोबर !

आपणा सर्वांच्या सहभागाने खेळ छान झाला. म मा, पलाश आणि प्राजक्ता, छान. हे कोडे रचतानाचे काही अनुभव: सुरुवातीस दोन शब्द आणि शब्दसंख्या देणार होतो. पण मराठी गाण्यांच्या तुलनेत इथे ध्रुवपद हा गोंधळाचा भाग आहे. काही दोन ओळींची तर काही चार ओळींची. पुन्हा कित्येकदा चारोळी झाल्यावर पहिली ओळ पाचवी म्हणून तीच येते. तसेच, काही शब्द जे आपण मराठीत जोडून लिहितो ते हिंदीत तोडून लिहिलेले आढळतात. त्यामुळे शब्दसंख्या हा वादग्रस्त मुद्दा होऊ शकतो. म्हणून अन्य वैशिष्ट्यांचा पर्याय निवडला. गाणे ओळखण्याच्या दृष्टिकोणातून शब्दसंख्या ठीक, की अन्य वैशिष्ट्य देणे ठीक, याबद्दल तुमचे अनुभव जाणण्यास उत्सुक. एकंदरीत संगीत रजनी छान झाली. सर्वांना धन्यवाद !

आवडाबाई धन्यवाद. मुद्दा एकदम पटला. आता मी सर्व वैशिष्ट्यांची उत्तरे एकत्र लिहितो : ………………………………………………………. १. हे गाणे असलेला चित्रपट मूळ तेलुगुचा ‘रिमेक’ आहे. २. याचे गीतकार कवी आणि पटकथाकारही होते. सुरवातीस त्यांनी कारकुनाची नोकरी केली. राजिंदर कृष्ण. ३. याच्या गायकांनी देशभक्तीपर हिंदी आणि अन्य मराठी गाणीही गायली. महेंद्र कपूर ४. याचे जे गीतकार, त्यांची आयुष्यात दोन कलाकारांशी असफल प्रेमप्रकरणे झाली. साहीर लुधियानवी ५. या गाण्याची चाल याच्या संगीतकारांनी आपल्याच एका बंगाली गाण्यावरून घेतलीय. आर डी बर्मन ६. याचे संगीतकार एकेकाळी नट आणि गायक देखील होते. वसंत देसाई ७. याचे गीतकार पटकथाकार देखील. त्यांना विज्ञान क्षेत्रातला एक परदेशी पुरस्कार पण आहे. जावेद अख्तर (रिचर्ड डॉकिन्स पु). ……………………………………………………………………………………………..

वर असे वाचावे: १. हे गाणे असलेला चित्रपट मूळ तेलुगुचा ‘रिमेक’ आहे. जीने की राह

पलाश, बंगाली गाणे ऐकले. छान आहे. (एकदा 'पलाश' या मधुर नावाबद्दल काही विशेष अर्थ असल्यास जरूर सांगणे !) गणेशा, धन्यवाद. या सुसंवादातच खरी मजा येते. आता थोडेसे अधिक : १.जेव्हा कोडेनिर्माता शब्दसंख्या देतो (आणि ती जर वादातीत असेल तर) तेव्हा निर्मात्याच्या मनातले गाणे हेच ओळखण्याचे एकमेव गाणे ठरते. हे थोडेसे दोन व्यक्तींचे डीएनए जुळण्याची शक्यता अति अत्यल्प असते, यासारखा प्रकार आहे. २. याउलट आजच्या खेळावरून एक दिसून येईल. जेव्हा वैशिष्ट्ये या निकषावर गाणे ओळखले जाते, तेव्हा एकासारखी दोन-तीन गाणी निघू शकतात. मग त्यांना पर्यायी उत्तर म्हणून बरोबर द्यावेच लागते !

पळसाचं "पलाश" हे संस्कृृृत नाव

/>>>> अरे वा, छान माहिती शुभेच्छा !

रामचंद्र पांडुरंग भट>>> तात्या टोपे

६ बाबाजी राजे भोसले

वर इतिहास छान झाला. आता यावेळेस घेऊया थोडे नागरिकशास्त्र. खाली ५ निरर्थक वाक्ये दिली आहेत. त्यातील शब्दांचा क्रमही विस्कटलेला आहे. प्रत्येक वाक्यात नागरिकशास्त्राचा एक शब्द दडलेला आहे. योग्य ती अक्षरे उचलल्यावर तो तयार होईल. अशा प्रत्येक शब्दाची अक्षरसंख्या संबंधित वाक्याच्या शब्दसंख्येइतकी आहे. असे एकूण पाच शब्द (अनुक्रम १ ते ५) तयार करा. ते तयार झाल्यावर खालील गोष्टी जुळल्या पाहिजेत: * शब्द १ आणि २ एका कृतीने जोडले आहेत. * शब्द ३ ते ५ ची उत्तरे एकत्र लिहिल्यास एकजण तयार होतो. ……………………………………………………………………………….. १. सचेतन सगळेजण सारीपाटावर अनाकलनीय सौभाग्यकांक्षिणी २. आमच्याकडे घनदाट शेतजमिनीमध्ये शेंगदाणे. ३. मनसोक्त सुभानरावांच्या कसल्यातरी सुधारणा अविस्मरणीय. ४. सुकाणूला चकविण्यासाठी धडकला अनिकेतराव बावरलेला. ५. खरीदायची विकायसाठी अज्ञानीला विधिलिखित. ...........................

२, ४ बरोबर , छान

५.अधिकारी >>> बरोबर..

मतसुविधा?? >> चूक

बरोबर !

स्वागत ! तुम्हीच नवा खेळ घेऊन या की !

एका विमानास मुंबई ते नागपूर हे अंतर कापायला सव्वा तास लागतो मात्र परत येताना तेच विमान फक्त ७५ मिनिटात येते. असा फरक कशा मुळे होत असेल? >>>> हे भारीच की ! ६० +१५ = ७५ !!! दोन्ही बी एकच की !

७ = २० ८ = ६३