लांब ,तजेलदार ,काळेभोर केस हे स्त्री सौंदर्याचे आणखी एक लक्षण आहे. लक्ष वेधणारे असे हे लक्षण. क्षणोक्षणी लक्ष देऊन जपावे लागते , जोपासावे लागते.केसांच्या मुळांनी शोषलेली पोषक द्रव्ये व डोक्याच्या कातडीचे आरोग्य यावर केसांचे सौंदर्य अवलंबून असते. केसाची मुळे शनी दर्शवतो ,तर दर्शनी केस शुक्राच्या अंमलाखाली येतात. मेष ही डोक्याची राशी (स्काल्प स्किन दर्शक) तर चंद्र व वृश्चिक रास हे पोषणदर्शक घटक आहेत. या घटकापैकी कोणता घटक बिघडला आहे हे शोधणे पत्रिकेत फारसे कठीण नसते व एकदा समस्येचे कारण समजले की प्रभावी उपाययोजना करता येते उदा: राहूमुळे केसात कोंडा होतो. व केस निस्तेज होऊ लागतात ,तर शनी-रवी यांच्या युतीमुळे केसांच्या मुळाशी उष्णता अधिक होऊन केस गळण्याची तक्रार उदभवते. हर्षलाचे शुक्राशी कुयोग केसांची टोके दुभंगीत करतात, तर नेपच्यूनच्या कुयोगांमुळे केसांमध्ये अधिक घाम साठून राहतो व डोक्याच्या कातडीचे आरोग्य व पर्यायने केसांचे सौंदर्य कालांतराने धोक्यात आणतो. केसांचा रंग हा गुरु ग्रहाच्या प्रभावाखाली येतो व म्हणूनच गुरुच्या अन्य गुणधर्मांचा (स्मरणशक्ती ,तर्कज्ञान )अतिरीक्त वापर प्रदीर्घ काळ चालू राहील्यास केस पांढरे पडू लागतात. गुरु ग्रह मुळातच दुर्बळ असणे हे ही केस लवकर पांढरे होण्याचे कारण ठरते. केसांचे सौंदर्य हे सुयोग्य आहार ,निद्रा व निगा यावर संपूर्ण अवलंबून आहे. शारीरीक तापमानाचे संतुलन .रक्ताभिसरण ,स्वच्छता व मानसिक स्वास्थ्य या सर्वांचा केसांच्या सौंदर्याशी घनिष्ठ संबंध आहे. व्यक्ती तितक्या प्रकृती या न्यायाने विशिष्ट व्यक्तीचा प्रकृतीधर्म ओळखून उपाय केल्यास विकृती दूर होते. केस दाट ,काळेभोर व तजेलदार रहावेत ,रसरशीत व जीवनशक्तीने परिपूर्ण व्हावेत यासाठी काही गोष्टींची विशेष काळजी घ्यावी लागते. केसांमध्ये कोंडा होणार नाही ,घाम साचून रहाणार नाही यासाठी स्वच्छतेचे उपाय करायला हवेत. डोक्याच्या भागात रक्ताभिसरण उत्तम तर्‍हेने होण्यासाठी मानेला व डोक्यावरील काही भागांना प्रेरक मसाज करावा. डोक्याच्या भागाचे तापमान नियंत्रीत ठेवणे ही आवश्यक आहे . पावलांना व पाठीच्या कण्याला मसाज करून हे तापमान नियंत्रीत करता येते. मासिक पाळीच्या आधी तापमान एक ते दोन अंशाने वाढते हे लक्षात घेऊन उपाय करावेत.दिनचर्या आखावी. प्रोटीन्स हा अन्न घटक केसांच्या आरोग्याला पोषक आहे ,परंतू पत्रिकेत रविच्या (प्रोटीन्सचा कारक )स्थान व राशीवरून कोणत्या स्वरुपात प्रोटीन्स घ्यावीत हे ठरवता येते. पुढील भागात सुडौल बांध्याचा वविचार करू.