ई-उपवास

मिपावरील पहिल्या लेखनाचे अभिनंदन!
लिहीत रहा.

आता मिपा स्टाईल प्रतिसाद!

क्रमश: लिहिणे राहिले का?

काका आणी त्यांच्या कुटुंबाचा उपवास मी कसा सोडवु?

मोदीना लिहा

छान लिहिलंत! तुमचे अनुभव लिहीत रहा. इतक्या लोकांकडे लाईट नाही तेही बांद्यासारख्या हायवेवरच्या गावात हे फार विचित्र आहे. त्या सगळ्या लोकांनी एकत्र येऊन काही करता येईल ना.

छान लिहिलंय.

कोणी सांगीतले की एक दिवस टिव्ही बघू नकोस, मोबाईल वापरु नकोस तर आपण ते मुळीच ऐकणार नाही. त्यामुळे सक्तीने का होईना उपवास केलात त्याबद्द्ल अभिनंदन ! असा एखादा दिवसाचा ई उपवास मानसिक स्वास्थ्याच्या दृष्टीने आवश्यकच आहे.

आता मुळ मुद्द्याबद्द्ल. आपल्या नातेवाईकांबद्द्ल सहानुभुती आहेच. आमच्या आजी आजोबांनी देखील आत्तापर्यंत बिना वीजेचे आयुष्य व्यतीत केले. त्यामुळे बिना वीजेचे आयुष्य थोड्या वेळेकरीता का होईना पण बर्‍याच वेळा अनुभवले आहे. ठाण्यात देखील घरी बरीच वर्षे इन्वर्टर नव्हता. दोन वर्षांपुर्वी लावला मात्र आवर्जुन टिव्ही, फ्रीज, इंटरनेट राऊटर, गीजर ई. साधनांना बॅकअप दिलेला नाही. या वस्तूंशिवाय जगायची सवय असलीच पाहिजे असे माझे मत. (इतरांच्या मताचा आदर आहेच.)

वाडीवर वीज जोडणी नाहीये, ६०-७० वर्षे वीज नाहिये म्हणजे त्यांना वीजेशिवाय जगायची सवय आहे हे नक्की. पारंपारीक वीजेऐवजी सोलार चा पर्यायाचा विचार करण्याची तयारी आहे काय ? वीजेवर मासिक किती खर्च करायची त्यांची मानसिक तयारी आहे ? या मुद्द्यावर विचार करावा.

सध्या मी सोलार एनर्जी विषयावर लक्ष केंद्रित करत आहे. सोलार एनर्जीचा सुरुवातीचा सेटअप अजुनही महाग आहे मात्र काही गोष्टींवर सरकार सवलत देत आहे. साधारण ५-१० हजाराच्या बजेटमधे खेड्यातल्या छोट्या घराच्या प्राथमिक गरजा भागवता येतील काय या दृष्टीने अभ्यास चालू आहे.
उदा. ५ ते ७ वॅट चे १ ते २ दिवे, १ पंखा, एक मोबाईल चार्जिंग पोर्ट आणि एखादा रेडीयो ही खेड्यातल्या छोट्या घराची गरज असू शकेल असे वाटते.
हा सेटअप कमीत कमी ५ वर्षे विनातक्रार चालवता येईल काय या दृष्टीने विचार करत आहे. म्हणजे साधारण महिना १०० रु वीज बील भरणारी व्यक्ती ह्या सेवेचा लाभ घेऊ शकेल.

दैनंदिन मेंटेनन्स घरातल्याच किंवा लोकल माणसाला शिकवायचा असा एकंदरीत विचार आहे. अडचणींचा आणि त्यावरील उपायांचा विचार करत आहे.

हा विषय मी वेगळा धागा काढून लिहिणारच होतो. मात्र त्याअगोदरच हा धागा आला.
मिपाकरांनी आपले अभिप्राय कळविले तर अभ्यासास मदत होईल. कुणाकडे सोलार सिस्टीम वापराचा अनुभव असला तर उत्तमच.

साधारण दिपावलीच्या सुमारास राहत्या सोसायटीपासूनच प्रयोग सुरु करायचे ठरविले आहे. तुमच्या नातेवाईकांसारखी अशी एखादी जेन्युईन केस असेल तर केवळ प्रायोगिक तत्त्वावर ना नफा ना तोटा तत्त्वावर काम करायची देखील तयारी आहे.

साधारण २०१७ च्या सुरुवातीला पुर्णपणे यात उतरायचे ठरविले आहे. बघूया कसे जमते ते !

स्वातंत्र्याच्या ६९ वर्षांनंतरही अशी अवस्था पाहिली की काय म्हणावे हे कळत नाही :(

मिपालेखकांत सामिल झाल्याबद्दल अभिनंदन व स्वागत !

लेख आवडलाच, पण त्या बरोबरच स्नेहांकिता ताईंची तत्काळ मदतीची तयारीही लक्षणीय आहे, आणि त्या अनुषंगाने आलेला धर्मराज मुटके यांचा सौरशक्तीच्या वापराने वीजनिर्मितीचा उल्लेखही वाचनीय. त्यांच्या प्रयत्नांत पुढे काय होतं हे जाणून घ्यायला नक्कीच आवडेल.

कोकनात लाईटीक येऊचा नाय की येऊन देऊचा नाय...

पहिलाच प्रयत्न असला तरीही छान जमले आहे.
नवीन धागा कसा सुरु करावा याचे मार्गदर्शन कोणीतरी मला व्यनि पाठवून करील काय ?

मला महिना २५० ते ३०० च्या वर बील जात नाही. कारण गरजा कमी. शिवाय माझ्याकडे गेल्या १० वर्षाचे वापरलेल्या युनिटच्या नोंदी आहेत. एक एक्सेल शीटच बनवली आहे ज्यात रोजच्या रोज मिटरमधल्या युनिटची नोंद करुन ठेवतो. ज्याने महिना किती युनिट वापरले जातात ते समजते.) त्यामुळे भविष्यात अतिरिक्त बिल आले तरी या नोंदीनुसार ते वाजवी करुन घेवु शकतो, धर्मराजजी तुम्ही सौर उर्जा वापरलीत की एक वेगळा धागा काढा म्हणजे सगळ्यांना त्याचा उपयोग होईल.

लेख आवडला, विशेष करून यासाठी, की अन्य कुणी कदाचित लाईट नसल्याने स्वतःचे कसे हाल झाले ते रंगवून सांगितले असते आणि उगाच अजून लाईट नाही म्हणून खोटा उमाळा काढून सरकारला शिव्या घातल्या असत्या. तुमची खरी कळकळ लेखातून पोहोचली. तसेच तुमची खरोखर त्यांना वीज मिळावी यासाठीची धडपड करायची तयारीही पोहोचली.
स्नेहाताईचा प्रतिसाद पाहूनपण खूप अभिमान वाटला.
धर्मराजमुटके यांच्या उपक्रमाबद्दल औत्सुक्य आहे. हे यशस्वी झाले तर अनेकांचे कल्याण होईल. त्याबद्दल शुभेच्छा.

बांद्याफुडल्या हेवा़ळेसारख्या अगदी कोपर्‍यातल्या गावात लायटी आसत आणि आरोसबागेत नाय म्हणजे अतिच झाला! गप कित्या रवलेसत लोक? आता स्नेहाताईन सांगला तसा करुन बघा. उपयोग होईत कायतरी.

माझा HONGKONG मधील एक मित्र सांगतो कि मी दिवसातले १२-१४ तास लाप्तोप वर असतो त्यामुळे विकांताला डोळ्यावर ताण नको म्हणून मी कुठेतरी ट्रेकिंग अथवा निसर्गरम्य ठिकाणी जातो, घरचे, नातेवाईक यांचा फोन आला तरच उचलतो.
वीजेच म्हणाल तर आपल्या गावी लवकरात लवकर वीज यावी अशी प्रार्थना करतो, कोकणातील माझ्या आजोळीसुद्धा १५-२० वर्षांपूर्वी अशीच परिस्थिती होती पण आता विजेमुळे परिस्थिती खूप नाही पण बर्यापैकी सुधारली आहे. लोडशेडिंगची कटकट आहेच पण घरी गेल्यावर charger लावायला मिळतो, गेल्या दोन वर्षांपासून तर जरा नदीकाठी गेल्यावर मोबाईलला उत्तम रेंज मिळते. मोबाईलवर रेंज नसली तरी चालते उगा कटकट होते कधी कधी पण वीज आणि पाणी या दोन गरजा असणे मात्र आवश्यक आहे.
सरकारने काही दिवसांपूर्वी एक डॅशबोर्ड प्रसिद्ध केला होता त्यात भारतातील दुर्गम भागामध्ये वीज पोहोचवण्याचे काम कसे चालू आहे याची माहिती मिळते, यात मला वाटत फक्त विकानसशील राज्यांचा समावेश आहे , त्यात प्रगत महाराष्ट्राचे नाव दिसत नाही. यात मागे मी संपूर्ण भारताचा नकाशा बघितला होता कि त्यात त्यांनी कुठे कुठे वीज आली आहे, पोहोचणार आहे आणि पोहोचायची आहे हे झूम करून कळायचं तो आता मला सापडत नाहीये.

ते लालफीत वगैरे कायबी नसते.गावातल्या लोकांत एकी पाहिजे.आमदार नेक पाहिजे त्याने हात वर केला तर अर्ध्यातासात एसटी गावात येते आणि कितीही चिंधी रोड असेल आणि कितीही पाऊस पडला तरी फेय्रा बंद होत नाहीत.( पनवेल -धोधाणी बस ,रस्ता).चार महिन्यांत शिमिटचा भक्कम रस्ता आणि नळपाणी येते.( गव्हे रस्ता, दापोली .)सोलर दिवेसुद्धा लावून देतात.(राजमाची , ढाक गाव).उत्तम खेळणी ठेवलेली अंगणवाडी/बालवाडी देतात ( कोंडेश्वर,बदलापूर).उत्तम पॅालिटेक्निक - म्हसळा,आंबेत.

लेख आवडला.

पेडल मारून वीज बनवली तर ?

संदर्भ

https://nuruenergy.com/

https://www.alternative-energy-news.info/technology/human-powered/pedal…

लेखा बरोबर प्रतिसाद हि आवडले...

पहिलाच लेख असूनही सुंदर लिहीलाय.अभिनंदन
स्नेहांकिताताईला धन्यवाद तात्काळ प्रतिसादाबद्दल.
मिपाचा अभिमान वाटतो तो या साठीच.
कितीही दंगा करू दे पण एकमेकांच्या मदतीला तत्पर.

सुरेख लेख...!!
धन्यवाद!!

स्नेहांकिता तैंचा लगेच आलेला प्रतिसाद बघून थक्क व्हायला झालंय. यातून आता काहीतरी चांगलं निघू दे ही सदिच्छा!!

रघुनाथ दादा

लेखन बोर्डवर स्वागत आहे. बाकी इ उपवास कसा वाटला तेही सांगा.
तुमचा आणि यशोधरांचा संवाद वाचून त्या गावातलेच दोघं बोलत असावी असे वाटले.

श्री मांजरेकर यांना वीज कनेक्शन मिळेपर्यंत त्यांच्या प्रकरणाचा पाठपुरावा करण्यास मी बांधील आहे, इतकेच सांगते.
__/\__

स्नेहाताई ग्रेट आहेस तू!!

जिथल्या चर्चांमधून सभासद देश सुधारणारे भरीव, ठोस कार्य करतात त्या संस्थळावर मी मिपाकर असल्याचा अभिमान वाटतो! थेंबे थेंबे तळे साचे. Let us all keep up the good work! जियो मिपा!

स्नेहाताई तुम्हाला हार्ट फेल्ट सॅल्यूट! खफ वर स्रुजाताईंनी कॉमेंट वाचली तसा धागा उघडला अन ही बातमी मिळाली! मन प्रसन्न झाले, तसेही मी सरकारी लोकांना (वादविवादात) डिफेंड करणारा म्हणून (कु)प्रसिद्ध आहेच म्हणा ;), पण माझा तो आटापिटा बरोबर ठरवल्याबद्दल आपले विशेष वैयक्तिक आभार

आमच्या फोर्स मध्ये किंवा आर्मी मध्ये डिफेन्स मध्ये, तुम्हाला मिळणारे "क्लायंट" किंवा तुमचा "वर्कफोर्स" हा एक किमान लेव्हलचा असतो MPSC/UPSC करणाऱ्या लोकांचे तसे नसतात! डायव्हर्स चॅलेंजेस असतात, पूर्ण बुद्धीचा कस लावून परीक्षा पास व्हायची अन ती झाल्यावर ज्याला सेवा द्यायची आहे त्या ग्राहकवर्गातले विपुल डिफरन्सस सुद्धा मॅनेज करायचे हे खायचे काम नव्हे, माझे काही मित्र MPSC मधून तहसीलदार झाले आहेत त्यांचे काम बघितले का हात जोडले जातात आपोआप, गडी अगदी संयमितपणे एखाद्या ग्रामीण माणसाला नरेगा योजना समजावत असतो, कधी डोक्यात बर्फ ठेऊन एका पूर्ण गावाला हागणदारीमुक्तीचे फायदे सांगत असतो, तर कधी तितकाच शांतपणे एखाद्या डोक्याला शॉट आमदाराला सुद्धा कटवत असतो. प्रचंड जास्त डिमांडिंग काम आहे प्रशासनात करायचे ठरवल्यास एखाद्याने.

असो, स्नेहाताईंचे कौतुक करता करता विषय थोडा लांबला खरा, पण त्या निमित्ताने एक सकारात्मक सुखद चित्राचा आनंद घेता आला,

केरकारानु तुमचे सुद्धा कौतुक, संयतपणे प्रॉब्लेम मांडल्याबद्दल, मांजरेकरांचा आनंद खूप मोठी कमाई असेल तुमची :) . धन्यवाद

लेखन आवडले व स्नेहातैचा अभिमान वाटला.

मस्त!! स्नेहातै _/\_

छान लेखन.
स्नेहांकिता ताईंचे खरेच कौतुक आहे! :)

रघुनाथराव अतिशय उत्तम लिखाण आणि स्नेहांकिता ताईंचे आभार मानावे तेवढे थोडे.

यानिमित्ताने थोडी माहिती देतो आहे.

हरीष हांडे - आय आय टी खरगपूर, University of Massachusetts Lowell ची डॉक्टरेट - एनर्जी इंजिनिअरिंग मध्ये.
गेली अनेक वर्षं social entrepreneur म्हणून कार्यरत आहेत.
२०११ चा मॅगसेसे पुरस्कार.
असो तर इतका उच्च विद्याविभूषित मनुष्य काम करतो आहे कमी खर्चात आणि सोयीची सौर उर्जा सर्वांपर्यंत पोचवण्यासाठी. आणि हौस म्हणून नव्हे तर पूर्ण वेळ काम म्हणून - गेली वीस वर्षे !
https://www.youtube.com/watch?v=6xSx_ujm240

सेल्को ही त्यांची कंपनी यासाठी काम करते. बंगलोर मध्ये ही कंपनी आहे आणि मुख्य काम कर्नाटकात असले तरी त्यांनी महाराष्ट्र आणि गुजरात मध्येही काम केले आहे.
यापूर्वी काही कारणाने संपर्क केला तर उत्तर देतात असा अनुभव आहे.
https://www.selco-india.com/technology.html
https://www.selco-india.com/enquiries.html

इतरांना काही अधिक माहिती असेल तर इथे दिल्यास सर्वांनाचा उपयोग होईल.

चांगले झाले.
स्नेहांकिता ताईंचे आभार.

तुमचा रेल्वे प्रवास धाग्यावरचा खुमासदार प्रतिसाद वाचून हा धागा उघडला. मस्त स्टाईल आहे लिहीण्याची. असेच लिहीत राहा. आली का वीज मांजरेकरांकडे ?

सगळ्या ऊदात्त भावनांनी चिंब करणारा, आणि माणुसकीवरील विश्वास दृढ करणारा हा अनुभव आहे. स्नेहांकिता ताईंना सलाम.

स्नेहांकिता ताईंना सलाम आणि रघुनाथ.केरकर यांनाही. रघुनाथ.केरकर यांनी मिपावर आपला अनुभव, व्यथा मांडली आणि त्याचे निराकरण झाले. छान!

स्नेहांकिता आणि केरकर खूप चांगलं काम केलंत.

हॅट्स ऑफ स्नेहाताई! खूप छान वाटलं वाचून :)