Skip to main content

माहिती हवी -- बारावीनंतरच्या शैक्षणिक संधी

लेखक सस्नेह
Published on गुरुवार, 10/12/2015
आत्ताच खात्रीलायक सूत्रांकडून कानी आलेल्या बातमीनुसार, काही शहरांतील अभियांत्रिकी महाविद्यालयांनी आपल्या जाहिरातीसाठी ज्युनिअर कॉलेजच्या प्राध्यापकांची मदत मागितली आहे. ...कारण अभियांत्रिकीच्या शेकडो सीट्स गतवर्षी रिकाम्या राहिल्या आहेत. ...त्याचे कारण गतवर्षीच्या गतवर्षी उत्तीर्ण झालेले हजारो अभियंते अद्यापि बेकार आहेत. ही बातमी ऐकून मला धडकी भरली आहे. ...कारण माझा लेक यावर्षी बारावी, JEE, CET इ. स्टेजेसमधून जात आहे. आणि ही बातमी ऐकल्यावर मला त्याच्यासाठी इतर अपारंपारिक शैक्षणिक संधी शोधणे आवश्यक वाटत आहे. मिपाकरांना विनंती, कृपया बारावी(सायन्स) नंतर (अभियांत्रिकी वगळता) उपलब्ध असलेल्या वेगवेगळ्या करिअर, व्यावसायिक शिक्षण शाखांविषयी कुणाला माहिती असल्यास द्यावी. (मुलाचा बारावीला A ग्रुप आहे.) तसेच मागे एकदा यासारख्या विषयावर धागा निघाल्याचे आठवते. कुणाकडे त्याची लिंक असल्यास द्यावी.
वर्गीकरण
शैक्षणिक
वाचन संख्या 38117
प्रतिक्रिया 124

प्रतिक्रिया

साधा मुलगा गुरुवार, 10/12/2015
काही शहरांतील अभियांत्रिकी महाविद्यालयांनी आपल्या जाहिरातीसाठी ज्युनिअर कॉलेजच्या प्राध्यापकांची मदत मागितली आहे.>>>>>>>> म्हणजे कोणती शहरे? मुंबई,पुणे सारख्या शहरातील कॉलेजेस मध्ये तरी जागा रिकाम्या आहेत अशी स्थिती मी फार कमी वेळा पहिली आहे. कारण अभियांत्रिकीच्या शेकडो सीट्स गतवर्षी रिकाम्या राहिल्या आहेत.>>>>>>>>> दरवर्षी रिकाम्या राहतात नवीन काही नाही. बर्याच राजकारण्यांनी/ शिक्षण सम्राटांनी अशी कॉलेजेस काढलेली असतात ज्यांना कोणी विद्यार्थी मिळत नाही. यामुळे संपूर्ण अभियांत्रिकी शिक्षणाची गरज कमी झाली आहे असे नाही. त्यामुळे उगाच एखाद्या बातमीचा बाऊ करू नका, मुलाला किती मार्क मिळतात ते आधी पहा. बाकी मिपावर भरपूर इन्जिनिअर्स आहेत, ते तुम्हाला भरपूर मदत करतील. शुभेच्छा! टीप : माझी माहिती/ अथवा अनुभव हा किमान ७-८ वर्ष जुना आहे, तरी परिस्थितीत फारसा फरक पडला असेल असे वाटत नाही. तरी चार लोकांशी बोलून updated राहा.

गॅरी ट्रुमन गुरुवार, 10/12/2015
मुंबई पुणे नाहीत त्यात. सोलापूर, सातारा, कोल्हापूर, औरंगाबाद इ. असावीत.
मुंबई पण आहे असे दिसते--- http://indianexpress.com/article/cities/mumbai/as-admissions-begin-vacancy-fears-mount-in-engineering-courses/

प्रसाद१९७१ गुरुवार, 10/12/2015
@ स्नेहांकीता - घाबरुन जाऊ नका. चांगल्या कॉलेज मधे जागा मिळवण्यासाठी प्रचंड स्पर्धा आहे आणि पेमेंट सीट साठी डोनेशन पण भरपुर आहे. ह्या सीटा ज्या रिकाम्या रहात आहेत ती कॉलेज खरे तर बंद करण्याच्याच लायकीची आहेत. तसेच चांगल्या, अभ्यासु, कष्टाळु इंजिनियरांना नोकर्‍या पण मिळत आहेत. खरा प्रश्न चांगले इंजिनियर मिळत नाहीत कंपन्यांना हा आहे.

टवाळ कार्टा गुरुवार, 10/12/2015
आवड नसेल तर मुलाला इंजीनीअरिंगला ढकलणे त्याला आणि तुम्हाला....दोघांनाही मनस्ताप ठरू शकतो इंजीनीअरिंग पूर्ण करण्यासाठी...चिकाटी / कोडगेपणा / लॉजिकल डोके हव्वेच्च

सस्नेह गुरुवार, 10/12/2015
इंजीनीअरिंग पूर्ण करण्यासाठी...चिकाटी / कोडगेपणा / लॉजिकल डोके हव्वेच्च
स्वानुभवाने सहमत !

वॉल्टर व्हाईट गुरुवार, 10/12/2015
स्वानुभवाने सहमत !
तरीही इलेक्ट्रोनिक्स, मेडिकल इलेक्ट्रोनिक्स या शाखांमध्ये रस आहे का हे पडताळून घ्या. मागची २०-२५ वर्षे जशी आयटीची होती तशी पुढची इंटरनेट ऑफ थिंग्ज ची आहेत असे सध्या मानले जाते.

गॅरी ट्रुमन गुरुवार, 10/12/2015
इंजीनीअरिंग पूर्ण करण्यासाठी...चिकाटी / कोडगेपणा / लॉजिकल डोके हव्वेच्च
नक्की कुठल्या काळाविषयी हे लिहित आहात? आमच्या छत्रपतींच्या विद्यापीठात एखाद्या विषयातील सर्वात महत्वाची संकल्पना ऑप्शनला टाकूनही पेपर सुटत असे. मग कसले लॉजिकल डोके हवे? चिकाटी भरपूर लागे पण ती अभ्यास करायला नव्हे तर सिनिअरची जर्नल स्पेलिंग मिस्टेकसकट कॉपी करायला :(

प्रसाद१९७१ गुरुवार, 10/12/2015
मला विचाराल तर, जॉब मिळण्यासाठी मेकॅनिकल बेस्ट १. इंजिनीयरींग कंपनी मधे मिळु शकतात. २. सॉफ्ट्वेयर कंपन्या पण घेतात खूप मेकॅनिकल इंजिनियर. इंजिनीयरीं करताना कोडींग, लँग्वेज वगैरे शिकुन घ्यावे. पण आवड महत्वाची.

pacificready गुरुवार, 10/12/2015
जॉब मिळण्याच्या दृष्टीने? आर यु सीरियस? असा प्रश्न आपण विचाराल असं वाटलं नव्हतं ओ कधी. जॉब मिळणं वगैरे कुठल्याही भारी शिक्षणानं शक्य झालं तरी तो टिकवणं किंवा त्यात आनंदानं आयुष्य व्यतीत करणं हे कधी शक्य व्हावं हे आपल्याला ठाऊक असेल. वेगवेगळी अनेक उत्तरं मिळतीलच.

गॅरी ट्रुमन गुरुवार, 10/12/2015
जॉब मिळण्याच्या दृष्टीने कोणती अभियांत्रिकी शाखा घेतलेली चांगली हे सांगू शकाल का
याच विचाराच्या दुष्टचक्रातून भारतीय विद्यार्थी आणि पालक बाहेर येतील तो दिवस भारताच्या इतिहासात प्लॅटिनमच्या अक्षरांनी लिहून ठेवण्याजोगा होईल :)

विनटूविन गुरुवार, 10/12/2015
पीसीएम ला साठ टक्क्यांवर पडल्यास आयएमयू-सीईटी देऊन मरिन इंजिनिअरिंग एक चांगला पर्याय आहे. शिवाय शिपबिल्डिंग अँड रिपेअर मध्ये पाण्यात न पाठवता देखील जॉब मिळू शकतो.

सभ्य माणुस सोमवार, 14/12/2015
शिपिंग चे सध्या खुप वाइट दिवस चालले आहेत. मरिन इंजिनियर बणण्यासाठी कमीतकमी १८-२० लाख मोजावे लागताहेत सध्या. आणि परत कम्पिटंसी एक्झाम साठी १-१.५ लाख. फ्लडिंग जास्त असल्याने परत वेटिंग शिपवर चढण्यासाठी, स्पोंसरशिप असणार्या कोलेज मधील विद्यार्थ्यांचे हे हाल आहेत, स्पोंसर न करणार्या कोलेज चे विचारुच नका. बाकी आपली मर्जी. मी लॅटेस्ट माहिती दिलीय. पुढे जाउन फ्लडिंग कमी झाले तर फरक पडू शकतो.

सुबोध खरे गुरुवार, 10/12/2015
अभियांत्रिकी वगळता) उपलब्ध असलेल्या वेगवेगळ्या करिअर, व्यावसायिक शिक्षण शाखांविषयी कुणाला माहिती असल्यास द्यावी. मुलाला अभियांत्रिकी सोडून दुसरे काही करायची तयारी आहे का ते पहा . तसे असेल तर ठीक अन्यथा मुलांच्या डोक्यावर बसून काहीतरी करायला लावायचे आणि त्यात मूल आनंदी होणार नसेल तर सगळे मुसळ केरात. (मुलाला अभियांत्रिकी"च" करायची असेल तर प्रश्न मिटला) आमच्या मामेभावाच्या मुलीने ४ वर्षे अभियांत्रिकी केली आणि बँक ऑफ बरोडा मध्ये नोकरी करते. इंजिनियर का झालीस तर आई वडिलानी घातले म्हणून. मला मुळीच आवड नव्हती आणि नाही. मग आयुष्याची ४ सोनेरी वर्षे फुकट घालवून काय मिळवले? या प्रश्नाचे ना आमच्या भावाकडे उत्तर आहे ना पुतणीकडे.

सस्नेह गुरुवार, 10/12/2015
अभियांत्रिकी करायची इच्छा आहे, अट्टाहास नाही. इतर काही रेअर कोर्सेसही करायची तयारी आहे. म्युझिकमधे त्याला गती आहे. पण मुलगा फारसा मेहनती चिकाटीवाला वगैरे नाही. जाता जाता अभ्यास करून ७०-७५ टक्केवाला आहे.

प्रसाद१९७१ शुक्रवार, 11/12/2015
आमच्या मामेभावाच्या मुलीने ४ वर्षे अभियांत्रिकी केली आणि बँक ऑफ बरोडा मध्ये नोकरी करते. इंजिनियर का झालीस तर आई वडिलानी घातले म्हणून. मला मुळीच आवड नव्हती आणि नाही. मग आयुष्याची ४ सोनेरी वर्षे फुकट घालवून काय मिळवले? या प्रश्नाचे ना आमच्या भावाकडे उत्तर आहे ना पुतणीकडे.
डॉक्टर साहेब - माझा ह्या कडे बघायचा हा दृष्टीकोन. १. इंजिनीरींग करुन पण बँकेत नोकरी मिळाली आणि करता आली. त्या ऐवजी कॉमर्स करुन इंजिनीयरींग मधे नोकरी मिळाली असती का? आवड असो वा नसो, जर नोकरीच करायची आहे, तर ज्या शिक्षणामुळे जास्तीत जास्त दरवाजे उघडतात ते घ्यावे. इंजिनीयरींग केले तर बँकां मधे, इंजिनीयरींग मधे, सेल्स मार्केटींग मधे आणि शिकवायला / क्लास काढायला संधी मिळते . खरा उत्साही कोणी असेल तर सी.ए सुद्धा करता येते. थोडक्यात इंजिनीयरींग केले तर सर्व दारे उघडी रहातात. तसेही बारावीत कीती कळत असते आपली आवड? २.म्तुमच्या भाचीला आता वाटतय की इंजीनीयरींग उगाच केले, पण ५-१० वर्षानी जाणवेल की त्याचा अप्रत्यक्ष पणे बँकेच्या नोकरीत फायदा झाला.

सुबोध खरे शुक्रवार, 11/12/2015
प्रसाद साहेब ज्या मुलीला शास्त्र या विषयातच रस नाही तिला ५-१० च काय आयुष्यभरही असेच वाटेल कि उगाच इंजिनियरिंग केले. जाता जाता -- ज्याला जीवशास्त्रात रस नाही ( असे भरपूर इंजिनियर सापडतील) त्यांना डोक्यावर बसून जर डॉक्टर व्हायला भाग पडले तर? त्याला पुढे असे वाटेल का कि एम बी बी एस च्या ज्ञानाचा फायदा झाला म्हणून? ठाण्याला राहणाऱ्या माझ्या एका वर्गमित्राने आईबापांच्या दबावाखाली इंजिनियरिंग सोडून एम बी बी एस केले पण एम बी बी एस नंतर भूल्शास्त्राच्या पहिल्या वर्षात स्वतःला बेशुद्ध करणारे औषध शिरेतून घेऊन आत्महत्या केली. हि अत्यंत हृदयद्रावक कहाणी परत केंव्हा तरी.

प्रसाद१९७१ शुक्रवार, 11/12/2015
डॉक्टर साहेब - तुम्हाला माझ्या बाकीच्या प्रतिसादावरुन ( ह्या धाग्यावरच्या नाही, एकुणातच ) माझे मत लक्षात आलेच असेलच की डॉक्टरकी अजिबात सोप्पी नाही आणि त्याच्या नादी लुंग्या सुंग्यांनी लागुच नये. त्याला आवड पण पाहीजे , हुशारी तर पाहीजेच पाहीजे आणि अजुन पण काही. माझी तुलना शास्त्र, इंजिनियरींग, कॉमर्स वगैरे ह्यांच्यातच. डॉक्टरकी ला नुस्ती हुशारी आणि जीवशास्त्राची आवड नाही पुरेशी. माझ्या सारखी माणसे जी दुसर्‍यांच्या शरीराला ( त्यासुद्धा रोगजर्जर ) हात पण नाही लाऊ शकणार ती दुसर्‍यांच्या जखमा वगैरेंना काय बरे करणार? त्यात डॉक्टर चा पेशा म्हणजे कायम रडकथा ऐकायच्या. कोणी आजारी, कोणी मरतय. कोणाकडे पैसे नाहीत तरी उपचार केले पाहीजेत. कठीण आहे.

दिपक.कुवेत सोमवार, 14/12/2015
हे अभियांत्रिकी वाले बँकेत काय पोस्ट वर नोकरी करतात? आय मीन तीथे त्यांच्या शीक्षणाचा कसा उपयोग होतो? मागे एक जण ओळखीत हॉटेल मॅनेजमेंट करुन बँकेत जॉब करत होता.

प्रसाद१९७१ बुधवार, 16/12/2015
हे अभियांत्रिकी वाले बँकेत काय पोस्ट वर नोकरी करतात? आय मीन तीथे त्यांच्या शीक्षणाचा कसा उपयोग होतो?
खूप उपयोग होतो दिपक. अभियांत्रिकी चे शिक्षण माणसाला कुठल्याही नोकरी साठी तयार करते. १. अभियांत्रिकी वाल्यांना ७-८ तास कॉलेज असते, कॉमर्स वाल्यांना ३-४ तास कॉलेज. अभियांत्रिकी वाल्यांना नोकरीच्या ८ तासांची सवय लागते. २. अभियांत्रिकी सबमिशन च्या नावाखाली शेकडो पानांचे रट्टे मारणे, मागच्या वर्षीच्या जर्नल ची कॉपी करणे. हे तर नोकरीत फारच उपयोगी येते. ३. सबमिशन ग्रुप मधे वाटुन घेणे, कोणा कडुन सब्मिशन साठी काय मदत होऊ शकेल ह्याचे भान ठेवून त्याच्यशी मैत्री ठेवणे. ४. मॅथ्स वगैरे ची किचकट गणीते , त्यांचे अ‍ॅप्लिकेशन नक्की काय आहे आणि ते कसे होते हे माहीती नसताना सोडवणे. ५. वायवा आणि सबमिशन च्या मार्कांसाठी प्रोफेसरांच्या गुडबुक मधे कसे रहावे. हे कळते. ह्याची तर नोकरीत फार गरज असते. हे कॉमर्स मधे अभावानीच शिकायला मिळते त्यामुळे अभियांत्रिकी पास झालेला माणुस कुठल्याही नोकरी साठी सर्वात जास्त पात्र असतो,

खेडूत गुरुवार, 10/12/2015
तुमच्या पोस्टचा पूर्वार्ध जी स्थिती दाखवतो ती अपरिहार्य होती आणि दिसते त्याहूनही भयंकर आहे . यंदा साठ हजार जागा मोकळ्या राहिल्या. यावर मी इथे नुकतेच लिहीले होते. तेव्हा यावर चर्चाही झाली होती. आता तुमच्या मुलासंबंधी: मोठी काळजी करण्याची गरज नाही . अभियांत्रिकीला जाणे जोखमीचे नाही . तो/ ती अभियांत्रिकी कुठल्या कॉलेजात करतो त्यावर अवलंबून आहे . परिश्रमाची तयारी असेल तर अभियांत्रिकीत आजही चांगले करियर करता येते. बहुश्रुत आणि कष्टाळू मुलामुलींना जॉब मिळतोच. आधी छोटा मग हळूहळू मोठा. मग बेकारीचा विचारही येऊ देऊ नये. त्याला आवड असेल त्याच शाखेत करू द्या. परंपरागत डिझाईन क्षेत्रात मर्यादित संधी असल्या तरी अन्य अभियांत्रिकी सेवा क्षेत्रात प्रत्येक शाखेला भरपूर संधी आहेत. आणि वाढताहेत. काही क्षेत्रे दुर्लक्षित आहेत जसे एनर्जी संबंधी काहीही किंवा मेडिया कम्युनिकेशन मध्ये तंत्रज्ञ किंवा सिव्हिल मध्ये व्ह्यल्युअर वगैरे …. तसेच काही वर्षे अनुभव घेऊन स्वतःचा व्यवसाय करणे चांगले. स्वत:चे काही प्रॉडक्ट करणे चांगले. किंवा मग इतर व्यवसाय- जसे अभियांत्रिकी क्षेत्रात विक्री आणि पश्चात सेवा देणे. सध्या तुमच्या आसपास असे व्यावसायिक तुम्ही पहातच असाल. अभियांत्रिकी करायचेच नसेल तर यूपीएस्सी वगैरे करून सरकारी नोकरीत जाता येते, किंवा एमेस्सी करून दहा एक वर्षांत जंगी क्लासेस होऊ शकतात! माझ्या एका वर्गमित्राच्या मुलाने ठरवून आयसर ला प्रवेश घेतला. (त्याला आय आय टी मिळत असून ) बाकी अन्य प्रतिसादांच्या प्रतीक्षेत !

सस्नेह गुरुवार, 10/12/2015
अत्यंत उपयुक्त माहितीसाठी धन्यवाद खेडूत भाऊ. हो, मागे तुमचाच धागा वाचला होता. लिंकसाठी आभार्स ! माझेही स्वतंत्र व्यवसायाला प्राधान्य आहे. सिव्हिलशिवाय इतर कोणत्या अभियांत्रिकी शाखा व्यवसायासाठी उपयुक्त आहेत ?

pacificready गुरुवार, 10/12/2015
सिव्हिल ला मुख्य कार्यालयात असलात तर एक जागा अन्यथा विंचवाचं बिरहाड पाठीवर. बाकी सिव्हिल ही सगळ्यात अनसिव्हिलाइज्ड ब्रांच. दस्तूरखुद्द उदाहरण आहेतच. (कोण रे तो लगेच मान डोलावतोय?)

मराठी कथालेखक गुरुवार, 10/12/2015
मुलाची आवड खूप महत्वाची. अमूक एका क्षेत्रात जॉब चटकन मिळतो म्हणून ते क्षेत्र निवडणे (म्हणजे खरे तर त्याला ते निवडायला लावणे ) योग्य नाही. जर तो त्या क्षेत्रात स्वत:च्या पुर्ण कुवतीनुसार मेहनत करु शकला नाही तर फार काही यश मिळणार नाहि. त्याउलट जर क्षेत्र त्याच्या आवडीचे असेल तर त्याची कल्पनाशक्ती बहरेल, तो अधिक मेहनत घेईल आणि खूप मोठा होईल पूढे जावून मी असे म्हणतो की तो फक्त जॉब करेल असा विचार का करता ? कदाचित तो स्वतःचा व्यवसाय करु शकतो आणि खूप पुढे जावू शकतो. फक्त त्याला तुम्ही पाठिंबा द्या, वेळ द्या. एक प्रयोग अजून बारावीचे वर्ष चालू आहे, फेब्रुवारी मध्ये संपेल ना ? त्यानंतर त्याच्याकडे वेळ असेल (JEE चा अभ्यास वगळता) या काळात त्याला दहा-वीस हजार (किंवा तुम्हाला योग्य वाटेल तितके) रुपये द्या आणि सांगा "एक-दोन महिने हवा तो व्यवसाय कर, कमावशील ते पैसे तुझे, गमावलेस तरी आम्हाला हरकत नाही. आम्ही गरज पडल्यास जमेल ते मार्गदर्शन करु बाकी मेहनत तूच करायचीस" याने त्याला पुस्तकाबाहेरचे जग कळेल, माणसे कळतील. तुम्ही फक्त तो काही गंभीर चूक (म्हणजे ज्याने त्याचे कोणतेही वैयक्तिक नुकसान होईल अशी ) करणार नाही याकडे फक्त लक्ष द्या.

मराठी कथालेखक बुधवार, 16/12/2015
काही तज्ञांचे असे म्हणणे आहे की आपले यश हे ८५% सॉफ्ट स्किल्सवर (संवादकौशल्य, नेतृत्वगुण , धडाडी , जोखीम पेलण्याचे कसब ई ) तर १५% हे विषयघन ज्ञानावर अवलंबून असते. यातील टक्केवारीचा आकडा जरी बाजूला ठेवला तरी तेव्हा सॉफ्ट स्किल्सचे महत्व समजून घेणे महत्वाचे आहे. झालेच तर उत्तम आकलनक्षमता असलेली व्यक्ती विविध कौशल्य वा ज्ञान गरजेप्रमाणे सहज आत्मसात करतो. त्यामुळे स्वतःचा व्यवसाय करताना "मला इंजिनियरींगमध्ये अकाउंटिग नव्हते त्यामुळे मला नफा तोटा, बॅलन्स शीट कळत नाही" असे ईंजिनियर म्हणत नाहीत आणि कॉमर्स ग्रज्यएट असून इंजिनिअरिंग वर्कशॉप यशस्वीपणे चालवणारे सापडतीलच. तात्पर्य : औपचारिक शिक्षण ही केवळ सुरुवात आहे पुढील प्रवास फक्त त्याआधारेच पार पडेल असे नाही.

बोका-ए-आझम गुरुवार, 10/12/2015
१२ वी सायन्स नंतर जर इंजिनियरिंगला जायचं नसेल आणि रस असेल तर मास मिडिया हे चांगलं क्षेत्र आहे. १२वी नंतर ३ वर्षे. शेवटच्या वर्षी Advertising आणि Journalism अशी दोन Specializations आहेत. पुढे MBA in Marketing किंवा या विषयांमधलं पदव्युत्तर शिक्षणही घेता येऊ शकतं. चांगली Colleges - केसी, जयहिंद, सेंट झेवियर्स, रुईया, नॅशनल, सोमैया. १२ वी पहिल्या प्रयत्नात आणि ४५% गुण ही किमान पात्रता आहे. या काॅलेजेसपैकी फक्त झेवियर्सला प्रवेशपरीक्षा आहे. बाकी सगळीकडे निव्वळ १२वी.

सस्नेह गुरुवार, 10/12/2015
छानच ! मी तुमचा श्रीगणेश लेखमालेतील लेख वाचला आहे. हे क्षेत्र रेअर आहेच. यासाठी स्पेशल स्किल्सची गरज आहे का ? आणि महत्वाचे म्हणजे व्यवसायसंधी कोणत्या ठिकाणी मिळेल ?

बोका-ए-आझम गुरुवार, 10/12/2015
कारण talent आणि यश यांचा संबंध असतोच असं नाही. तसं तो Engineering करूनही या क्षेत्रात जाऊ शकतो. १२ वी सायन्स ही Cinematography आणि Sound Recording साठी प्राथमिक अट आहे.

बोका-ए-आझम गुरुवार, 10/12/2015
या क्षेत्राचा एक विशेष म्हणजे तुम्ही आधी काहीही केलेलं असेल तरी त्यात जाऊ शकता. तांत्रिक कौशल्याची गरज असतेच. मिपाकर प्रदीप तुम्हाला त्याबद्दल चांगली माहिती देऊ शकतील. Films, Advertising, Content Development, Public Relations, Digital Marketin,, Social Media Consulting ही क्षेत्रं सध्या जोरात आहेत आणि हळूहळू तिथे असलेला प्रशिक्षित मनुष्यबळाविरुद्धचा नकारात्मक विचारही कमी होऊ लागलेला आहे. तुमच्या मुलाला संगीताची आवड असेल तर Engineering नंतर तो Sound Recording, Editing या क्षेत्रांत जाऊ शकतो.

अमित मुंबईचा शुक्रवार, 11/12/2015
DAM - डिजिट्ल असेट मॅनेज्मेंट, येत्या काळात video कॉंटेंट प्रचंड प्रमाणात वाढणार आहे, तेव्हा हे कॉंटेंट प्रोसेसिंग आणि आर्काइविंग करण फार आवश्यक आहे. या क्षेत्रात पुढे फार संधी येतील. मी सध्या शिकतोय. भारतात आहेत की नाही काही कल्पना नाही. आंतरजळवर आहेत काही चेक करा.

प्रसाद१९७१ शुक्रवार, 11/12/2015
बोकाजी - हे क्षेत्र चांगलेच आहे. पण अश्या क्षेत्रात जाण्या साठी त्या क्षेत्राची आवड पाहिजे तरच यशस्वी होता येइल. इंजीनीयरींग चे तसे नसते. आवड नसली तरी नोकरी मिळते आणि नुस्ती मिळत नाही तर ती व्यवस्थित करता येत. Advertising आणि Journalism मधे जर आवड नसली तर झेपेल का?

गॅरी ट्रुमन शुक्रवार, 11/12/2015
Advertising आणि Journalism मधे जर आवड नसली तर झेपेल का?
अशा क्षेत्रांमध्ये काम करायचे तर आवड तर हवीच आणि तेवढाच महत्वाचा म्हणजे त्या क्षेत्रातला कल हवा. Advertising ही एक कलाच झाली. कलेची आवड कितीही असली पण त्या क्षेत्रातला कल नसेल तर कसे काय झेपणार?

बोका-ए-आझम शुक्रवार, 11/12/2015
पण जाहिरातक्षेत्रातही काही specializations आहेत आणि त्यातल्या काही क्षेत्रात कलेपेक्षा शास्त्रीय आणि विश्लेषणात्मक दृष्टिकोन (जो engineering मुळे विकसित होऊ शकतो) महत्वाचा आहे. उदाहरणार्थ Media Planning - या क्षेत्रात Statistics, Mathematics या विषयांमधल्या तज्ञ लोकांना संधी आहे. सध्या नव्याने उदयाला येत असलेल्या Analytics आणि Big Data या क्षेत्रातल्या कंपन्या तर इंजिनियर्सना, विशेषतः काँप्युटर इंजिनियर्सना उचलताहेत. म्यू सिग्मा, फ्रॅक्टल या कंपन्या तर आता निदान मुंबईतल्या इंजिनियरिंग विद्यार्थ्यांना टीसीएस आणि इन्फोसिसच्या खालोखाल कँपसमध्ये उचलताहेत. MICA ने या वर्षी त्यांच्या Market Research या specialization मध्ये Analytics हा विषय समाविष्ट केलाय.

बोका-ए-आझम गुरुवार, 10/12/2015
१२ वी सायन्स नंतर जर इंजिनियरिंगला जायचं नसेल आणि रस असेल तर मास मिडिया हे चांगलं क्षेत्र आहे. १२वी नंतर ३ वर्षे. शेवटच्या वर्षी Advertising आणि Journalism अशी दोन Specializations आहेत. पुढे MBA in Marketing किंवा या विषयांमधलं पदव्युत्तर शिक्षणही घेता येऊ शकतं. चांगली Colleges - केसी, जयहिंद, सेंट झेवियर्स, रुईया, नॅशनल, सोमैया. १२ वी पहिल्या प्रयत्नात आणि ४५% गुण ही किमान पात्रता आहे. या काॅलेजेसपैकी फक्त झेवियर्सला प्रवेशपरीक्षा आहे. बाकी सगळीकडे निव्वळ १२वी.

सतिश गावडे गुरुवार, 10/12/2015
मुलाला अभियांत्रिकीची आवड असेल आणि पुढे जाऊन नोकरीच करायची असेल तर बारावी विज्ञान नंतर अभियांत्रि़कीची पदवी हाच उत्तम पर्याय आहे. शिवाय अभियांत्रिकी शिक्षणानंतर व्यवसाय सुरु करण्याचा तसेच पदव्युत्तर शिक्षणाचाही पर्याय असतोच. अभियांत्रिकीच्या रिकाम्या राहणार्‍या जागांचा मुळीच विचार करू नका. या त्याच जागा आहेत ज्या मुळात मंजूरच व्हायला नको होत्या. चांगल्या अभियांत्रिकी महाविद्यालयांमध्ये प्रवेशासाठी एकेका गुणाची स्पर्धा असते.

सस्नेह शुक्रवार, 11/12/2015
त्याला फिजिक्सची आवड आहे. नोकरीपेक्षा व्यवसायाला प्राधान्य. अभियांत्रिकीनंतर व्यवसाय करणाऱ्या एखाद्या यशस्वी उद्योजकाकडे अनुभवासाठी काम करावे असे माझे मत आहे. तशी माहिती असल्यास कृपया व्यनी करावा. :)

शब्दबम्बाळ शुक्रवार, 11/12/2015
तो अभियांत्रिकीला प्रवेश घेईल कि नाही हे अजून निश्चित नसताना आपण त्यापुढे काय हा विचार आत्ता पासूनच करत आहात! एक पालक म्हणून मुलाच भविष्य सुरक्षित वगैरे ठेवण्याचा विचार करणे ठीक आहे पण त्याच्या आयुष्याचा सगळा रोड map आपणच ठरविण्यात काय अर्थ आहे! बारावी म्हणजे फार कळण्यासारख वय नसत (असे मला तरी वाटत) त्यामुळे मी पुढे नोकरी करेन, व्यवसाय करेन हे आत्ता त्याने/तुम्ही ठरवले तरी पुढे ४ वर्षांनी त्याचे व्यक्तिमत्व विकसित होताना कदाचित तो संशोशानाकडे देखील आकर्षित होऊ शकतो किंवा कदाचित एखाद्या नवीन क्षेत्रातली अजून एक पदवी मिळवण्यासाठी अभ्यास करू शकतो! त्यामुळे सध्या थोडी अनिश्चितता असू देत त्याच्या आयुष्यात म्हणजे सगळे दरवाजे त्याला खुले राहतील. हळूहळू त्याला स्वतःलाच जाणवेल कि काय करू शकतो ते...

सस्नेह शुक्रवार, 11/12/2015
बारावी म्हणजे फार समजण्याइतके वय नसते >>>> सहमत ! जर अभियांत्रिकी केली तर चा विचार मी नकळत करत होते. फार पुढचा खरोखर ! लक्षात आणून दिल्याबद्दल धन्यवाद :)

इडली डोसा शुक्रवार, 11/12/2015
१२ वी नंतर परदेशात उच्चशिक्षणासाठी पाठवण्याचा विचार केला आहे का? भारतात ४ वर्ष अभियांत्रिकी करुन प्रत्यक्षात कॉलेजमध्ये प्रॅक्टिकल नॉलेज/ हॅन्ड्स ऑन एक्पिरिअन्स फार कमी मिळतो. पण परदेशात बॅचलर्स केले तर जास्त अ‍ॅप्लिकेशन ओरिएंटेड शिक्षण मिळु शकेल असे वाटते. ज्याचा पुढे नोकरी किंवा स्वत:चा व्यवसाय करण्यात फायदा होईल. किंवा भारतातच बॅचलर्स करतानाच पुढे उच्च शिक्षणाच्या संधी काय आहेत आणि त्याला कशात जास्त गोडी वाटतिये ते बघुन पुढचे निर्णय घेता येतील. श्यक्यतो त्याचा त्यालाच निर्णय घेऊ द्या. त्यालाच वेगवेगळ्या लोकांशी बोलायला सांगा आणि मग त्याने जी काही शोधा शोध केली असेल त्यावर त्याच्याशी चर्चा करा. सगळ्या पर्यायांचा विचार करुन एक प्यु मेट्रिक्स पण करता येईल. ज्यामुळे निर्णय घेणे सोपे जाईल.

सस्नेह शुक्रवार, 11/12/2015
परदेशात बॅचलर्स करण्यासाठी आवश्यक त्या परिक्षांची तयारी व तितका टॅलंट माझ्या मुलामधे नाही. अर्थात पोस्टच्या वेळी कदाचित परिस्थिती वेगळी असेल. वेगवेगळ्या लोकांशी बोलण्याची कल्पना चांगली आहे. तथापि तितकी मॅच्युरिटी या वयात असणे आणि अशा व्यक्तींनी सहकार्य करणे, हे जरा अवघड आहे. तरीही प्रयत्न करेन. धन्यवाद.

इडली डोसा शनीवार, 12/12/2015
परदेशात, अ‍ॅक्रिडेटेड युनिव्हर्सिटीमध्ये, बॅचलर्स करायचा खर्च जास्त आहे. पण स्कॉलरशिप्स आणि फायनान्शियल एड प्रोग्रॅम पण उपलब्ध आहेत. एज्युकेशन लोनचा ऑप्शनही आहेच. शिवाय जॉब मिळाल्यावर खर्चावर योग्य नियंत्रण ठेवल्यास एज्युकेशन लोन लवकर फेडण्यास मदत होऊ शकते. तुम्ही पण परदेशात असता ना? याबाबत तुमचे विचार/ निरीक्षण काय आहेत?

समीरसूर शुक्रवार, 11/12/2015
स्नेहांकिताजी, थोडे स्वानुभवावर आधारित शब्द: १. आवड नसेल तर अभियांत्रिकाला मुळीच पाठवू नका. नोकरीच्या संधी असल्या तरी स्ट्रगल खूप आहे. आयटीमध्ये १०-११ वर्षांच्या अनुभवानंतर भय वाटावं अशी परिस्थिती आहे. अगदीच कुशाग्र बुद्धिमत्ता, सतत शिकत राहण्याची हौस, परिश्रम घेण्याची तयारी, सतत न थकता धावत राहण्याची ऊर्जा असेल तरच अभियांत्रिकीचा मार्ग त्याला निवडू द्या असे कळकळीने सांगतो. अभियांत्रिकीमध्ये कुठल्या एखाद्या विशिष्ट क्षेत्रात रस असेल तर मग अजिबात चिंता करू नका. त्याची चिकाटी आणि आवड त्याला जबरदस्त उंचीवर नेतील यात शंका बाळगू नका. २. अभियंत्यांची संख्या अमाप झाल्याने स्पर्धा प्रचंड आहे. हुशार असूनदेखील संधी मिळतीलच याची शाश्वती नाही. आयटीमधून एका ठराविक कालावधीनंतर बाहेर पडणे दुरापास्त होते. नोकरीमध्ये कंटाळा येण्याचे प्रमाण अभियांत्रिकीमध्ये जास्त आहे असे माझे मत आहे. ३. कुठल्या क्षेत्रात रस आहे हे तपासून बघा. सध्या खूप नवनवीन क्षेत्रे उपलब्ध आहेत. वर सांगितल्याप्रमाणे मास मेडिया, फिल्म, ध्वनी अभियांत्रिकी ही चांगली क्षेत्रे आहेत. पत्रकारिता एक चांगले करीअर होऊ शकते. सी ए हा देखील उत्तम पर्याय होऊ शकतो. अर्थात त्यासाठी आकड्यांशी मैत्री हवी. एकदा वयाच्या २२-२३ व्या वर्षी सी ए झाल्यानंतर अमाप म्हणजे अमाप संधी आहेत. नोकरीच्या आणि व्यवसायाच्यादेखील. तुम्ही नोटा मोजता मोजता थकून जाल आणि शेवटी त्या मोजायला तुम्हाला मला बोलवायला लागेल. माझ्या समोर किमान तीन उदाहरणे अशी आहेत म्हणून खात्रीपूर्वक सांगू शकतो. :-) ४. त्याचा कल एकदा तपासून बघा. तो कसा आहे? नोकरीची ऊब त्याला हवीहवीशी वाटेल की खडतर प्रवास त्याच्या व्यक्तिमत्त्वाची एक ओळख आहे? ९ ते ५ काम करून बाकी वेळ छंद जोपासणे, मित्रांसोबत, कुटुंबासोबत वेळ घालवणे त्याला आवडते की हिमतीने नवनवीन गोष्टी तो करण्याचा ध्यास बाळगतो हे बघणे महत्वाचे आहे. म्हणजे एक ध्येय ठरवून त्यामागे धावणारा आणि ते मिळवण्यासाठी वाट्टेल ते सायास करणारा जर त्याचा स्वभाव असेल तर मग आवडीचे शिक्षण घेऊन तो यशस्वी होणारच यात शंकाच नको. पण जर त्याचा स्वभाव तसा नसेल (म्हणजे थोडक्यात माझ्यासारखा असेल), तर मग चांगला जॉब मिळवण्याच्या दृष्टीने सेफ शिक्षण घेणे केव्हाही श्रेयस्कर! ५. प्राध्यापक होणे हा पण चांगला पर्याय आहे. भरपूर पगार आणि निवांत वेळ. मग राहिलेल्या वेळात संशोधन करा, छंद व्यावसायिक स्तरावर जोपासा, लिखाण करा, किंवा मस्त जगभर भ्रमंती करा. नेट-सेटचे जाळे भेदावे लागेल हे मात्र खरे. ६. अजून काही क्षेत्रे - अक्चुअरे (इन्शुरन्स पोलीसीज डिझाईन करणे), युजर एक्स्पेरिअन्स (अमाप संधी), प्रोडक्ट डिझाईन, हॉस्पिटल एड्मिनिस्ट्रेशन, डिजिटल मार्केटिंग, गेमिंग, फिल्म एडिटिंग, टीव्ही एडिटिंग, होटेल मेनेजमेंट... तुमच्या मुलास अनेकोत्तम शुभेच्छा! आम्हा सर्वांना खात्री आहे त्याचे भविष्य उज्वल असेल! :-)

सस्नेह शुक्रवार, 11/12/2015
अतिशय प्रॅक्टिकल प्रतिसादासाठी धन्यवाद, समीरसूरजी. १. प्रथम तर मुलाला फिजिक्स व स्पेस रिसर्चमधे इंटरेस्ट आहे. त्याविषयी एखादी अभियांत्रिकी शाखा माझ्या माहितीत तरी नाही. तुम्ही सांगू शकाल का ? २. स्पर्धा प्रचंड आहे हे दिसते आहेच. मुलगा स्पर्धेबाबत जरा वीकच आहे. ३. आयटीमधे फारसा रस नाही. ४. कल व प्रकृती पाहता आवडीच्या क्षेत्रात नोकरी मिळाली तर रमेल असे वाटते. ५. प्राध्यापक व्हायला नाही म्हणतो. (कदाचित सध्याच्या त्याच्या प्राध्यापकांना पाहून =) ) ६. अक्चुअरे (इन्शुरन्स पोलीसीज डिझाईन करणे), युजर एक्स्पेरिअन्स (अमाप संधी), प्रोडक्ट डिझाईन, हॉस्पिटल एड्मिनिस्ट्रेशन, डिजिटल मार्केटिंग, गेमिंग, फिल्म एडिटिंग, टीव्ही एडिटिंग, होटेल मेनेजमेंट...ही क्षेत्रे नवीन आहेत. यांचे शिक्षण कुठे उपलब्ध आहे ?

बोका-ए-आझम शुक्रवार, 11/12/2015
गणित चांगलं हवं. इंजिनियरिंग करूनही जाता येतं. In fact, तसं गेलं तर बरंच. Actuarial Society of India ही actuaries च्या परीक्षा घेणारी संस्था आहे. ही आणि हीच संस्था actuaries ना सनद देते. NMIMS मध्ये पूर्वी MBA in Actuarial Science नावाचा एक कोर्स होता आणि लोकांचा तो Actuaries ना समकक्ष आहे असा गैरसमज होता. FILM AND VIDEO EDITING साठी FTII आहे पण कुणाला सुचवायची भीती वाटते. तिथल्या कोर्सेसना इंडस्ट्रीत मान्यता असूनही.त्यापेक्षा दुसरा मार्ग म्हणजे एखाद्या संकलकाच्या हाताखाली सहाय्यक म्हणून काम करणे आणि मग अनुभव आल्यावर मग स्वतंत्र काम करणे. शिकायलाही मिळतं आणि जनसंपर्क जो मिडियात अत्यंत आवश्यक आहे, तोही वाढतो.

बोका-ए-आझम शुक्रवार, 11/12/2015
हे प्रामुख्याने विमाक्षेत्रात काम करतात. Life आणि Non-life असे दोन specializations आहेत. विमाक्षेत्राचे नियंत्रक IRDA च्या नियमांनुसार कोणतीही policy आणि तिचा premium हे actuary ने ठरवणं अत्यंत आवश्यक आहे. त्यांचं मुख्य काम म्हणजे विमा कंपनीसाठी risk assessment करणे आणि त्याप्रमाणे आणि सरकारी नियमांमध्ये बसतील अशा गुंतवणुकीच्या संधी शोधणे. उदाहरणार्थ Life मध्ये आजारपण, व्यावसायिक धोके, वजन/उंचीनुसार होऊ शकणारे आजार आणि त्यांच्यावरून आयुष्याला असू शकणारा धोका - अशा अनेक गोष्टींचा विचार होतो. कोणतीही विमा कंपनी जेव्हा एखाद्याचा विमा उतरवते तेव्हा ती जोखीम पत्करत असते. त्या जोखमीचं आर्थिक मूल्य ठरवणं हे actuaries चं मुख्य काम असतं. इथे बघा - http://googleweblight.com/?lite_url=http://www.actuariesindia.org/&ei=vOx10Erm&lc=en-IN&s=1&m=671&ts=1449828321&sig=ALL1Aj7g4cssLcZzZPgJLVt6ARJzurWiog

समीरसूर शुक्रवार, 11/12/2015
एक्चुअरिजची छान माहिती बोका यांच्या प्रतिसादात मिळाली आहेच. ही सनद मिळवणे तसे बर्यापैकी कठीण असते. युजर एक्स्पेरिअन्स - खूप संस्था युजर एक्स्पेरिअन्सचे अभ्यासक्रम घेतात. सिम्बायोसिस, एमआयटी, वगैरे आहेत पुण्यात. अहमदाबादची नेशनल इन्स्टिट्युट ऑफ डिजाईन जबरदस्त आहे. तिथल्या मुलांना ७ ते ४० लाखांपर्यंतची पेकेजेस मिळतात. प्रोडक्ट डिजाईन चे कोर्सेस नेशनल इन्स्टिट्युट ऑफ डिजाईन मध्ये आहेत. तेथे विविध प्रकारचे कोर्सेस आहेत (डिजाईनचे). हॉस्पिटल मेनेजमंट चे कोर्सेस मला वाटतं सिंबायोसिस मध्ये आहेत. बड्या हॉस्पिटल्समध्ये कुशल आणि स्मार्ट लोकांची संपूर्ण डोलारा सांभाळण्यासाठी गरज असतेच. गेमिंग साठी मला डीएसकेंचं इन्स्टिट्युट माहिती आहे. जालावर अधिक माहिती मिळेल. डिजिटल मार्केटिंग चे अनेक कोर्सेस उपलब्ध आहेत. यात कौशल्य, निरीक्षण अधिक महत्वाचे. मुद्रा इन्स्टिट्युट (अहमदाबाद) मध्ये हे कोर्सेस उपलब्ध आहे. मुद्रा हे जबरदस्त इन्स्टिट्युट आहे. प्रवेश सोपा नाही. येथेच आणखी बरेच कोर्सेस आहेत, ते देखील बघता येतील. फिल्म एडिटिंग साठी पुण्यात डेक्कन एज्युकेशन सोसायटीचे इन्स्टिट्युट आहे. एफटी आय आय आहे. इथे प्रवेश सोपा नाही. पण एफटी चा दरारा जबरदस्त आहे. टीव्ही चे कोर्सेस देखील तेथे उपलब्ध आहेत.

सस्नेह शुक्रवार, 11/12/2015
अगदी उपयुक्त आणि स्पेसिफिक माहितीसाठी धन्यवाद. वरील संस्थांच्या साईट्स शोधते.

बोका-ए-आझम शुक्रवार, 11/12/2015
चा दरारा आहेच हो पण ड्रग्ज हा तिथला फार मोठा प्रश्न आहे. त्यामुळे कोणाला सांगायला धास्ती वाटते. Product Design साठी NID, Ahmedabad ही एकदम मस्त संस्था आहे.

पिशी अबोली शनीवार, 12/12/2015
अ‍ॅक्चुअरी- माझी एक मैत्रीण आणि एक मावसभाऊ या दोघांनी या परीक्षा दिलेल्या आहेत. दोघांनीही स्टॅटिस्टिक्स मधे शिक्षण घेतलेलं आहे. दोघंही आता उत्तम जॉब्स करत आहेत. पण मला माहिती काहीच नाही याबद्दल.

मुक्त विहारि शुक्रवार, 11/12/2015
आणि उत्तम प्रतिसाद, विशेषतः समीरसूर, टका, बोका, इडली डोसा, सगा, मराठी कथालेखक....इत्यादी....

नाखु शुक्रवार, 11/12/2015
धागा आणि स्नेहांकितातै चे अभिनंदन एक चांगल्या विषयाला वाचा फोडल्याबद्दल.. धाग प्रतीसाद पाहून मला "काखेत कळसा आणि गावाला वळसा" याचा प्रत्यय आला. अनुभवसिद्ध मिपाकर असताना लेकाच्या शिक्षणाचे बाबत इकडे तिकडे न धावता इथे आणि इथेच (निवड कल आणि त्यानुसार संधी) मदत होइल हे पाहून धीर वाटला.. नववीतल्या किशोराचा पालक नाखु

सिरुसेरि शुक्रवार, 11/12/2015
-- स्पर्धा प्रचंड आहे हे दिसते आहेच. मुलगा स्पर्धेबाबत जरा वीकच आहे.---------- --परदेशात बॅचलर्स करण्यासाठी आवश्यक त्या परिक्षांची तयारी व तितका टॅलंट माझ्या मुलामधे नाही.---- --पण मुलगा फारसा मेहनती चिकाटीवाला वगैरे नाही. जाता जाता अभ्यास करून ७०-७५ टक्केवाला आहे.---- तुम्ही तुमच्या मुलाबद्दल जरा जास्तच नकारात्मक विचार करत आहात असे वाटते आहे.

सस्नेह शुक्रवार, 11/12/2015
नाही हो, मी वास्तवदृष्टी आहे. मुलाचे गुण अवगुण चांगले ओळखते. हुशार आहे खराच, पण मेहनती नाही, हेही खरं.

कविता१९७८ शुक्रवार, 11/12/2015
आमच्याकडची परीस्थीती सांगते, आजकाल मुलांना दहावीला ८०-९०% आरामात मिळतात अभ्यास न करणार्‍यांनाही मग ते सायन्स घेतात त्यात ४०-५०% पर्यंतच येतात मग रीझर्वेशनच्या आणि मॅनेजमेंट कोटात पैशाच्या जोरावर ते इंजिनियरींग , एम.बी.बी.एस. , फार्मा अशा शाखेत जातात. लांबच्या कॉलेजेस मधे म्हणजे अकोला, कोल्हापुर वगैरे आणि मग यथावकाश ४ चे ६ वर्षात डीग्र्या घेउन बाहेर पडतात. मग वशीला असेल त्याला चांगली नोकरी मिळते. आमच्या बिल्डींगमधला एक मुलगा हा अ‍ॅवरेज होता , दहावीत प्रिलियमला २ विषयात नापास असुन दहावीत ७६% मिळाले, सायन्स घेतलं १२ वी ला त्याची बहीण कॉलेज मधे शिक्षिका तिने सुपरवायजर्स ची ओळख करुन माझ्या भाउ या वर्गात असेल असे सांगितले, त्या वर्गातल्या सर्व मुलांना कॉपि करायला मिळाली (हे ते लोक स्वतः सांगतात). १२ ला ६२% मिळाले मग गुजराथेत कुठेतरी १८ लाख भरुन बी.डी.एस. ला अ‍ॅडमिशन घेतलय, त्या मुलाचे वडील म्हणतात याने अभ्यास केला नाही केला तरीही डीग्री मिळणार असं कॉलेज शोधलय. आणि मग त्याला लग्नात चांगला हुंडा आणि गाडी मिळेल. सांगण्याचं तात्पर्य हेच की या सगळ्या प्रकारामधे खरी हुशार मुले तशीच राहतात आणि पैशाच्या जोरावर अशी मुले पुढे जातायत. आणि अश्या प्रकाराने इंजिनियर्स च्या संख्येत वाढ होत चालली आहे. बरेचसे घरी बसलेत यालाही हे कारण असावं अस माझं मत. नोकरी शोधताना चांगल्या कंपन्या तुम्ही कुठुन इंजिनियरींग केलय ते पाहतात. ज्याला ड्रॉप लागलेला असतो त्याला नोकरी शोधताना थोडं जड जातं , शक्यतो चांगल्या नावाजलेल्या कंपन्या कॉलेज कॅम्पस इंटरव्यु द्वारेच मुलांची निवड करतात.

पीके शुक्रवार, 11/12/2015
स्नेहांकिता ताई, आधी त्याचा ओढा कुठल्या बाजुला आहे ते पहा. माझ्या बहिणीला दहावीला ६५% टक्के मार्क पडले. सर्वांचे मत पडले कि सायन्स तुला झेपणार नाही. पण तिने हट्टाने सायन्सच घेतले. ( गो. जो. रत्नागीरी) १२ वीला ५५% टक्के मार्क पडले. सीइटी वगैरे ला तर विचारयलाच नको. परत तिने हट्टाने BSC ला आडमिशन घेतली. BSC Chemistry with Distinction मध्ये पास झाली. त्यापुर्वीच कॅम्पस इंटर्व्यू मधून फिनोलेक्स रत्नागीरी मध्ये सिलेक्ट झाली. आज तिसर्‍या वर्षी 40k/pm घेते गावातल्या गावात राहुन.

संजय पाटिल शुक्रवार, 11/12/2015
सहमत! फक्त अभियांत्रिकी किंवा वैद्ध्यकिय एवढिच क्षेत्रे आहेत असे नाही.

अभ्या.. शुक्रवार, 11/12/2015
माझ्या बहिणीचे उदाहरण मला पण अभिमानाने देऊ वाटते. माझी बहिण (सक्खी नाही) सोलापुरातच नॉर्मल १२ वी सायन्स करुन बीएचएस्सी पुण्याचा एस एन डी टी मध्ये केली. विषय एफ एस क्यु सी. म्हण्जे फूड सायन्स अ‍ॅन्ड क्वालिटी कंट्रोल. तिची आई अन्न औशध प्रशासन खात्यात. त्यानंतर एमेस्सी एसपीला. शासनाच्या एका प्रयोग शाळेत लगेच निवड झाली. नंतर ते सोडून तळवलकर मध्ये डायटिस्ट, कोकाकोला अशा पायर्‍या चढत एका मोठ्या कंपनीत विराजमान आहे. सतत चे परदेश दौरे करत असताना सुध्दा तिच्या नवरोबाची अन छोट्या मुलाची खूप साथ मिळते तिला. वेग़ळ्या पधदतीचे शिक्षण घेऊन पण आपला त्यातील रस वाढवून, संधींचा योग्य उपयोग करुन खूप छान करीअर करता येते हे शुअर.

सस्नेह शुक्रवार, 11/12/2015
खरंच कौतुकास्पद ! फूड सायन्स अँड क्वालिटी कंट्रोल बद्दल नवीनच समजले. पुणे सोडून इतरत्र कुठे आहे का हा कोर्स ?

अभ्या.. शुक्रवार, 11/12/2015
जिथे होम सायन्स शिकवले जाते तिथे असते. सोलापुरात सिध्देश्वर गर्ल्स कॉलेजला आहे. बहुतेक मुलीच असतात ह्याला. मात्र एसएनडीटीची मजा और असते असे तिचे म्हणने पडले. आताची बीएचएससी ची कथा मला माहीत नाही. चेक करावे.

खेडूत शुक्रवार, 11/12/2015
थेट तसा नाही, पण एन. सी. एलला असेल तर चेक करून सांगतो. सी एस आय आर पण चेकवा. यू डी सी टी ज्याला हल्ली आय सी टी म्हणतात असं दिस्तंय. तिथे बी. टेकचे अनेक पर्याय आहेत त्यात अन्न तन्त्रज्ञान शाखा आहे. आपले मुकेस् भाय अंबानीपण तिथलेच आहेत म्हणे. हल्ली मेरिट बरंच जास्त चाललंय. जळगांवला एक शाखा निघाली होती. अजून आहे का पहावे लागेल.

बोका-ए-आझम शनीवार, 12/12/2015
Food Technology specialization हे जबरदस्तच आहे. मुकेसभाय मला वाटतं पाॅलिमर किंवा पेट्रोकेमिकल्स शाखेतले होते. Food Technology साठी B.Sc. in Biotechnology हाही एक चांगला पर्याय आहे.

sudhir बुधवार, 09/03/2016
मि पण १२ वि पास(२०१४) विद्यार्थी आहे मला गतवर्षि व या वर्षी पण शाषकिय आयुर्वेदिक वैद्यकीय कॉलेज ला प्रवेश मिळत होता पण वडिलधरयाची इच्छा आहे की मि mbbs ला जावे पण खुप कष्ट करुण पण माझे mbbs ५ मार्कानि गेले. मला १४३/२०० मार्क होते cet मधे. आपन एक सुद्न्य पालक आहात. मूलांकडुन जास्त अपेक्षा ठेवत नाही.

अजया शुक्रवार, 11/12/2015
चांगल्या इंजिनिअरिंग काॅलेजांबद्दल बोललं जातंय.सध्या कोणती काॅलेज चांगली समजली जातात ?(आय आय टी सोडून)

मारवा शुक्रवार, 11/12/2015
एक काम करा प्लीज तुम्ही जरा बाजुला व्हा तुमच्या मुलाशी बोलु द्या ना जरा सर्वांना तुम्ही टंका वाटल्यास करीयर त्याला करायच आहे त्याच्या जीवनाचा महत्वाचा प्रश्न आहे आणि तो आता आवश्यक तितका प्रौढ आहे. तुमची आईची माया मान्य आहे पण थोड त्याला संवाद साधु द्या तो काय विचार करतो, त्याला स्वतःला काय वाटतं थोड येउ द्या दोन चार काकांशी ओळख झाली या निमीत्ताने बोलला थोडं तर चांगलच आहे ना ? त्याला माहीतीय ना आई इथे मिसळपाव वर असते ते ? मग त्याची थोडी ओळख होऊ द्या तुम्ही थोडं अंतरावरुन मार्गदर्शन करा त्याला पुढे करा तुम्ही थोडं बाजुला व्हा बरं लेट हिम फेस हीज लाइफ प्लीज थोड जास्त बोललो असेल तर सॉरी.

सुबोध खरे शुक्रवार, 11/12/2015
+१०० बारावीच्या मुलाला काय कळतंय? हा प्रश्न चुकीचा आहे. दहावीत मला डॉक्टर व्हायचे होते हे नक्की होते. माझ्या भावाला इंजिनियर व्हायचे नक्की होते. माझ्या मुलाला सिव्हील इन्जीनियारीन्ग्च करायचे आहे( सिव्हील्च्या दुसर्या वर्षाला आहे). मुलांची आकलनशक्ती आपण समजतो त्यापेक्षा किती तरी जास्त आहे, असते. म्हणून मारवा साहेबांच्या म्हणण्याला बाडीस

सस्नेह शुक्रवार, 11/12/2015
मारवाजी, तो माझ्या समोर बसला आहे, हे सगळं वाचतो आहे आणि सांगतो आहे की मला वेल पेईंग आणि फुल-डे बिझी नसणारा, फॅमिली फ्रेंडस एंजाॅयमेंट करता येण्यासारखा जाॅब हवा असे सगळ्या काका अन मावशांना सांग ! अॅस्ट्राॅनाॅमी, स्पेस रिसर्च यात काम करायला आवडेल असे म्हणतो. आता बोला !

आदूबाळ शुक्रवार, 11/12/2015
मला वेल पेईंग आणि फुल-डे बिझी नसणारा, फॅमिली फ्रेंडस एंजाॅयमेंट करता येण्यासारखा जाॅब हवा
हैला! माझंही डिट्टो हेच स्वप्न आहे!

संदीप डांगे मंगळवार, 15/12/2015
आजकालच्या सगळ्या यंग जनरेशनचं हेच स्वप्नं आहे. तेही फ्रॉम द फस्ट डे अ‍ॅट द फस्ट जॉब!

स्रुजा शनीवार, 12/12/2015
स्नेहा ताई मग एरोनॉटिक्स मध्ये का जात नाही? एरोनॉटिकल ईंजिनीअरिंग हा एक चांगला पर्याय आहे. फिजिक्स मध्ये गती पण आहे म्हणतेस तर. विशाखापट्टणम , बँगलोर मध्ये या ईंजिनीअरिंग चा पर्याय आहे. दिल्ली, चंदीगढ मध्ये पण आहे.

समीरसूर सोमवार, 14/12/2015
माझ्या माहितीप्रमाणे एस्त्रोनोमी किंवा स्पेस रिसर्च किंवा अस्ट्रोफिजिक्स या क्षेत्रांमध्ये अभ्यास, संशोधन, मूलभूत तत्वे समजून घेऊन किचकट गणिते सोडविणे वगैरे मोठ्या प्रमाणावर असणार. किंबहुना ही क्षेत्रे अशी आहेत जिथे निरंतर अभ्यास आणि कष्ट असतील. कामाच्या ठराविक वेळा नसतील. आणि अगदी आतून येणारी उर्मी जिथे असते तिथे कामाच्या वेळा सहसा बघितल्या जात नाहीत. शिवाय या क्षेत्रात प्रवेश मिळवणे आणि यशस्वी होणे तसे सोपे नाही. त्यामुळे आवड असली तरी करीअर म्हणून या क्षेत्रात काम करणे कितपत फिजीबल असेल हे तपासून बघणे गरजेचे आहे असे मला वाटते. त्याला जयंत नारळीकर यांचे 'माझे चार नगरातील वास्तव्य' हे पुस्तक अवश्य वाचायला द्या. त्यातून त्याला या क्षेत्रातील कामाची तोंडओळख नक्कीच होईल.

समीरसूर सोमवार, 14/12/2015
मोकळा वेळ, कामाचे कमी तास, चांगला पगार - यासाठी प्राध्यापक, शासकीय अधिकारी (एमपीएससी साठी सुरुवातीला कष्ट असतील), बेंकेत प्रोबेशनरी ऑफिसर (बदलीची तयारी असायला पाहिजे), माझ्या आधीच्या प्रतिसादात सुचवल्याप्रमाणे युजर एक्सापीरीयांस डिझायनर (जबाबदारी वाढली की काम वाढते, कलेची आवड महत्वाची, नवनवीन ट्रेंड्सचा अभ्यास महत्वाचा, संवाद्कौशल्ये, गरजा समजून घेऊन डिझाईन करणे, एनेलिसिस करता येणे महत्वाचे), आयटी क़्वालिटी ओडिटर, ट्रेनिंग स्पेशालीस्ट (सोफ़्ट स्किल्स, क्रोस कल्चर वगैरे), ट्रन्सलेटर (चीनी, फ्रेंच, जपानी), मार्केटिंग कम्युनिकेशन्स (डिजिटल मार्केटिंग, लिखाण उत्तम हवे, अचूक भाषाज्ञान महत्वाचे, माफक टेक्निकल ज्ञान आवश्यक) इत्यादी क्षेत्रे आकर्षक आहेत. अर्थातच या सगळ्या क्षेत्रांमध्ये अत्युच्च पातळीवरचे यश मिळवणे शक्य आहे. त्यासाठी कष्ट आणि इनोवेशन हवे, नवनवीन शिकण्याची तयारी हवी. चिकाटी ऑफ कोर्स हवीच हवी. शिवाय यापैकी बर्याच क्षेत्रांमध्ये स्वतंत्र व्यवसायाच्या संधी भरपूर आहेत. अमाप कष्ट ही पहिली अट!

समीरसूर सोमवार, 14/12/2015
वर दिलेल्या पर्यायांपैकी बर्याच क्षेत्रांसाठी अभियांत्रिकॆचॆ पदवी चालू/उपयुक्त ठरू शकेल. उदा. शासकीय अधिकारी, प्राध्यापक, प्रोबेशनरी ऑफिसर, आयटी क्वालिटी ओडिटर, मार्केटिंग कम्युनिकेशन्स वगैरे. चांगला अभ्यास करून अभियांत्रिकी चांगल्या कोलेजातुन केल्यास ही क्षेत्रे अधिक सोपी जातील. बाकी युजर एक्स्पीरियंस डिझाईन, प्रोडक्ट डिझाईन साठी पदवी पातळीचे शिक्षण घेऊन सुरुवात करणे श्रेयस्कर. तेच भाषाधिष्ठित अभ्यासक्रमांसाठॆ पण लागू पडते. मी आधीच्या प्रतिसादात सुचवल्याप्रमाणे डिझाईन साठी एन आय डी (अहमदाबाद) उत्तम!

सस्नेह सोमवार, 14/12/2015
विस्तृत माहितीसाठी धन्यवाद, समीरसूरजी. याचा नक्कीच उपयोग होईल.

समीरसूर सोमवार, 14/12/2015
अभियांत्रिकीविषयी माझं मत - गणित आणि टेक्निकल विषयांची खूप आवड + पात्रता परीक्षेत चांगले गुण + उत्तम दर्जाचे महाविद्यालय + आपल्या शाखेचे मूलभूत ज्ञान आणि त्याचा भक्कम पाया + विषय समजून घेऊन केलेला उत्तम अभ्यास + चांगले गुण + उत्तम संवादकौशल्य = उत्तम करीअर! अभियांत्रिकीची नावड + गणिताची धडकी + डोकं फोडलं तरी बेसिक तत्वे डोक्यात शिरणार नाहीत याची हमी + जे मिळेल ते महाविद्यालय + जी मिळेल ती शाखा + वर्गात टाकलेल्या पाट्या + दरवर्षीच्या एटीकेट्या + कसेबसे (भुकेच्या वेळी वडापाव घाई-घाईने खावा तसे) चार वर्षात उरकलेले अभियांत्रिकीचे शिक्षण = भरपूर वणवण, सगळीकडून नकारघंटा, निराशा, स्ट्रगल, स्थिर होण्यास विलंब, नोकरीत लवकर येणारा कंटाळा, गमावलेला आत्मविश्वास, इत्यादी इत्यादी (जोपर्यंत अभियांत्रिकीशी संबंधित नोकरीचा त्याग करत नाही तोपर्यंत). मग आधीच आवडीचे क्षेत्र घेऊन वर्षे, कष्ट, मनाचा त्रास वाचवणे अधिक योग्य नाही का?

स्रुजा शनीवार, 12/12/2015
ही यादी आहे भारतातल्या स्कुल्स ची: https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_aerospace_engineering_schools#India
वेल पेईंग आणि फुल-डे बिझी नसणारा, फॅमिली फ्रेंडस एंजाॅयमेंट करता येण्यासारखा जाॅब हवा
सुरुवातीच्या काळात हे थोडं अवघड असतं. एकदा एक एक टप्पा पार करत गेलं की आपोआप स्थैर्य येतं आणि या गोष्टी शक्य होतात. बरोबरच्या लोकांचं पण थोडं असंच होतं. स्थैर्य येईपर्यंत स्ट्रगल असतो, तो पर्यंत थोडं बिझी राहावं लागतं, मेहनत करावी लागते पण नंतर पुन्हा तुमच्या छंदाशी, मित्रांशी कनेकट होता येतं. पुर्वी हे स्थैर्य ४०शीत यायचं आता ३०शी त येतं. कारण सपोर्ट सिस्टीम पण तेवढी तगडी झाली आहे. मात्र तो पर्यंत हे डोक्यातुन काढुन टाकणे योग्य. खास करुन या टप्प्यावर तर हा विचार करुच नये. तो स्थैर्य आल्यानंतरच्याच गोष्टी करत असणार आहे, मान्य आहे पण तिथपर्यंतचा रस्ता "अपहील बॅटल" असु शकतं हे मात्र आवर्जुन सांगण्याजोगी गोष्ट आहे असं मला वाटतं. त्याला खुप सार्‍या शुभेच्छा !!

इडली डोसा शनीवार, 12/12/2015
वेल पेईंग आणि फुल-डे बिझी नसणारा, फॅमिली फ्रेंडस एंजाॅयमेंट करता येण्यासारखा जाॅब हवा
असा जॉब कोणत्याही क्षेत्रात सुरुवातीलाच मिळणे अवघड आहे. आधी तुम्हाला भरपुर मेहनत करुन एक स्पेसिफिक स्किल मधे पारंगत व्हायला लागेल. मग ते स्किल वापरुन हवा तसा जॉब मिळवता येईल किंवा स्वतःचे स्वतः फ्रिलान्स किंवा कॉन्ट्रॅक्ट बेसिसवर काम मिळवुन उरलेला वेळ काव्य, शास्त्र, विनोदासाठी वापरता येईल. पण त्याला अजुन खूप म्हणजे खूपच वेळ आहे.

ट्रेड मार्क शनीवार, 12/12/2015
१२वी नंतर भौतिकशास्त्रात B. Sc. करून मग अॅस्ट्राॅनाॅमी मध्ये सैद्धांतिक खगोलशास्त्र (Theoretical Astronomy) हे specialization घेवून मास्टर्स करता येईल. दुसरा पर्याय म्हणजे Instrumental/ Experimental Astronomy - या साठी मात्र अभियांत्रिकी (इलेक्ट्रिकल वा इलेक्ट्रोनिक्स) करायला लागेल आणि JEST (Joint Entrance Screening Test) देऊन मग अॅस्ट्राॅनाॅमीमध्ये P.Hd. पर्यंत शिकता येतं. अॅस्ट्राॅनाॅमी मधील काही शाखा Astrochemistry : A branch of astronomy and chemistry dealing with the chemical composition and evolution of the universe and its parts Astrogeology : The science dealing with the structure and composition of planets and other bodies in the solar system. Astrometeorology : The study of the theoretical effects of astronomical bodies and forces on the earth’s atmosphere. Astrometry : The branch of astronomy that deals with the measurement of the positions and motions of the celestial bodies. Astrobiology : The study of life beyond the earth’s atmosphere as on the planets. Astrophysics : The branch of astronomy that deals with the physical properties of celestial bodies and with the interaction between matter and radiation in the interior of celestial bodies and in interstellar space. यात शिक्षण देणाऱ्या महाराष्ट्र व जवळील भागातल्या काही संस्था - TIFR Mumbai, IUCAA Pune, Swami Ramanand Teerth University Nanded, Physical Research Laboratory Ahmedabad. तसेच काही ऑनलाईन कोर्सेस पण आहेत जे सध्या बेसिक पक्कं होण्यासाठी आणि आवड अजून विकसित करण्यासाठी मदत करतील - या लिंक मध्ये पण थोडी माहिती आहे तुम्ही राहता तिथे starwatchers चा ग्रुप आहे का बघा, त्यात त्याला सभासद करून द्या. अजून घेतला नसल्यास आणि शक्य असल्यास एखादा बर्यापैकी टेलीस्कोप घ्या. मी काही दिवसांपूर्वी हा घेतला - Orion StarMax 90mm TableTop Maksutov-Cassegrain Telescope या लिंक मध्ये हा नुसता टेलिस्कोप आहे पण याबरोबर जास्तीच्या काही accessories घेतल्या तर खूपच छान अवकाश निरीक्षण करता येतं. मी संपूर्ण Kit $४०० (approx. रुपये २६०००) ला घेतलं. यात संगणकीकृत पण मिळतात. ज्यात जवळपास ३०००० objects चा डेटा फीड केलेला असतो. नुसता चालू करायचा आणि काय बघायचंय ते द्यायचं की आपोआप टेलिस्कोप तिकडे सेट होतो. पण ते महाग असतात आणि त्याला batteries खूप लागतात. माझ्या अंदाजाने ८ AA batteries वर साधारतः ३ तास चालतो. नाहीतर मग adapter मिळतो पण तारे बघायला आपण शहराबाहेर जातो तिथे वीज असेलच याची खात्री नसते. माझ्या मुलीला पण अॅस्ट्राॅनाॅमीमध्ये करीअर करायचंय म्हणून थोडी माहिती मी पण गोळा करतोय. अजून तुम्हाला काही प्रश्न असल्यास विचारा, मला माहित असल्यास सांगीन नाहीतर काहीतरी खटपट करून माहिती मिळवता येईल.

अभिषेक पटवर्धन शनीवार, 12/12/2015
माझ्या माहितीतल्या एकाने Indian Institute of Space Science and Technology,Thiruvananthpuram इथुन Bachelor of Technology (B.Tech.), Avionics केलय (२०१२ पास आउट). त्यानंतर ईस्रो मधे Summer Internship, मग Tata Institute of Fundamental Research ट्रेनिंग आणि मग २ वर्ष ईस्रो मधेच नोकरी केली. सद्ध्या San Jose State University मधुन मास्टर्स करतोय. अजुन माहिती पहिजे असेल तर मी त्याला ईमेल करुन तुमच्यशी कनेक्ट करु शकीन.

सस्नेह शनीवार, 12/12/2015
ट्रेड मार्क आणि अभिषेक पटवर्धन तुमच्याकडून अतिशय मौलिक आणि स्पेसिफिक माहिती दुव्यांसहित मिळाली आहे. खूप धन्यवाद. तुम्ही सुचवल्याप्रमाणे मुलाशी बोलून आणखी तपशील विचारेन .

अद्द्या शनीवार, 12/12/2015
काकू . तुमचे प्रतिसाद पाहता त्याला फिजिक्स मध्ये इंटरेस्ट असेल असं वाटतं . ७०-७५ हे वाईट अजिबात नाहीत. आणि तो "जाता जाता " तेवढे मिळवत असेल . आणि अजून खच्चून मेहनत करायची तयारी असेल तर aeronautics इंजिनियरिंग करता येईल का विचारून पहा . त्यासाठी काय परीक्षा लागतात त्याचा मला अंदाज नाही . नेत वर माहिती मिळेलच किंवा इथले लोक हि सांगतील . पण नेहमी पेक्षा वेगळा फील्ड आहे . आणि सध्या अश्या लोकांची गरज आहे. कम्प्युटर मध्ये आवड असेल तर नेहमीचा cs आहेच . पण तिथून पुढे नेट्वर्किंग , वर्च्युअल मशिन्स , नेटवर्क सेक्युरिटी इत्यादी विषय घेऊन तो बराच काही शिकू शकतो . आणि सेक्युरिटी एक्स्पर्ट कायम लागतात .

कानडा शनीवार, 12/12/2015
भारत सरकार (MHRD) ने National Institutional Ranking Framework (www.nirfindia.org) सुरू केले आहे. यात एप्रिल-२०१६ मधे भारतातील कॉलेजेस चे पहिले रँकिंग प्रसिध्द होणार आहे. यात खुप मोठा भर faculty वर आहे. त्यातुन चांगली कॉलेजेस कळतील (असा आमचा तरी आशावाद आहे). --- कानडा

कानडा शनीवार, 12/12/2015
ईंजिनिअरींग ब्रँच निवडतांना शक्यतो मुलभूत ब्रँच निवडा : मेकॅनिकल, ईलेक्ट्रीकल आणि सिव्हील. आणि ईंजिनिअरींग करायला घाबरू नका. ईंजिनिअर पदवीधारकांची संख्या प्रचंड असली तरी ईंजिनिअर्स खूप कमी आहेत. --- कानडा

सुबोध खरे शनीवार, 12/12/2015
+100

कल्पक सोमवार, 14/12/2015
आवड असेल तर User Experience Design या क्षेत्राचा नक्की विचार करावा. यात जगभर खूप चांगला स्कोप आहे. तंत्रज्ञान आणि डिजाईन अशी दुहेरी आवड असेल तर हे क्षेत्र छान आहे. या विषयावर मी लिहिलेला लेख इथे वाचता येईल: http://misalpav.com/node/27069 मूळ लेख (लोकसत्ता- करिअर वृत्तांत पुरवणी, १० फेब्रुवारी २०१४). (http://www.loksatta.com/career-vrutant-news/usage-of-technology-367435/?...) हा लेख वाचून महाराष्ट्रातल्या बऱ्याच विद्यार्थी/पालकांचे इमेल्स आले होते. अधिक माहिती हवी असेल तर मला निसंकोचपणे निरोप पाठवा.

सस्नेह सोमवार, 14/12/2015
आपले दोन्ही लेख वाचले. त्याबाबत काही माहिती द्याल का ? १. या क्षेत्रात करिअर करण्यासाठी बारावीनंतर कोणती शिक्षणशाखा निवडावी लागेल ? व बॅचलर्स, मास्टर्स यापैकी कोणते क्वालिफ़िकेशन आवश्यक आहे ? २. नोकरीची संधी कोणत्या प्रकारच्या कंपन्यांमधे आहे ? उदा. जाहिरात, आयटी इ. ३. अभियांत्रिकीशी या क्षेत्राचा संबंध आहे का व कसा ? ४. आपण याच क्षेत्रात काम करता का ? असल्यास तुमचा अनुभव ऐकायला आवडेल.

कल्पक सोमवार, 14/12/2015
१. या क्षेत्रात करिअर करण्यासाठी बारावीनंतर कोणती शिक्षणशाखा निवडावी लागेल ? व बॅचलर्स, मास्टर्स यापैकी कोणते क्वालिफ़िकेशन आवश्यक आहे ? बारावी नंतर डिजाईन/फाईन आर्ट मधील डिग्री असेल तर उत्तम. अनेक लोक इंजिनिअरिंग करून सुद्धा मास्टर्सला डिजाईन घेतात (पण त्यातले बहुतांशी लोक बळजबरी इंजिनिअरिंग केल्यावर मनाचा कल ओळखून असं करतात) आणि या क्षेत्रात येतात. आयआयटी मधील इंडस्ट्रीअल डिजाईन सेंटर इथे बॅचलर्स, मास्टर्स असे कोर्स आहेत. त्याची माहिती इथे पाहता येईल (http://www.idc.iitb.ac.in/academics/Bdes-program.html) मास्टर्सला Interaction Design हे specialization घेऊन User Experience Design शिकता येतं त्याची माहिती इथे पाहता येईल (http://www.idc.iitb.ac.in/academics/interaction-design.html). मास्टर्स केले तर उत्तमच आहे. मला स्वतःला मास्टर्स साठी आयआयटीत प्रवेश मिळू शकला नाही पण त्यामुळे काही अडलं नाही. NID ही सुद्धा चांगली संस्था आहे (http://www.nid.edu/education/master-design/interaction-design/p-overview) २. नोकरीची संधी कोणत्या प्रकारच्या कंपन्यांमधे आहे ? उदा. जाहिरात, आयटी इ. नोकरीच्या संधी आयटी कंपन्या (शिवाय प्रत्येक प्रकारच्या संस्थांमध्ये आयटी विभाग असतो), सोफ्टवेअर उत्पादन कंपन्या, बहुराष्ट्रीय बँका, कोणत्याही प्रकारच्या उत्पादन कंपन्या, बहुराष्ट्रीय इन्सुरन्स कंपन्या, मोबईल फोन तयार करणाऱ्या कंपन्या अशा बऱ्याच क्षेत्रात आहेत. अमेरिकेत User Experience Design हे १० सगळ्यात जास्त मागणी असणाऱ्या कौशल्यांपैकी एक आहे. इथे टूथब्रश तयार करणाऱ्या कंपनी पासून नासा पर्यंत सगळीकडे User Experience Design करणारे लोक लागतात. भारतात इस्रो मध्ये सुद्धा असे लोक लागतात. थोडक्यात ज्याठिकाणी तंत्रज्ञान लागते तिथे असे लोक लागतात. एका निष्कर्षानुसार आयटी किवा सोफ्टवेअर कंपनी मध्ये developer लोकांच्या १०% तरी User Experience Design चे लोक असावेत ज्यामुळे उत्पादन user friendly होईल. मी एका बहुराष्ट्रीय आयटी कंपनीत अमेरिकेत काम करतो. आमच्या कंपनीत अंदाजे ३ लाख लोक जगातल्या ४० देशात असणाऱ्या १२०० ग्राहक कंपन्यांसाठी काम करतात आणि आमच्या कंपनीत User Experience Design चे काम करणारे जेमतेम १००० लोक आहेत. यावरून तुम्हाला कौशल्याच्या मागणीची कल्पना येईल. आम्हाला अनेकदा असे लोक लागतात पण पटकन मिळत नाहीत. ३. अभियांत्रिकीशी या क्षेत्राचा संबंध आहे का व कसा ? थोडासा दुरून संबंध आहे. User Experience Designer ने तयार केलेले डिजाईन implement करणारे लोक बरेचदा अभियांत्रिकीशी संबंधित असतात. त्यामुळे अभियांत्रिकी केलेला User Experience Designer असेल तर त्याला दोन्ही बाजूचं ज्ञान असतं. पण डिजाईन शिक्षण सगळ्यात उपयोगी आहे. ४. आपण याच क्षेत्रात काम करता का ? असल्यास तुमचा अनुभव ऐकायला आवडेल. हो, मी गेली १० वर्ष याच क्षेत्रात काम करतोय. माझे वडील डॉक्टर असून सुद्धा त्यांनी आवडीप्रमाणे शिक्षण घेण्याचं स्वातंत्र्य दिलं. लहानपणापासून चित्रकलेची आवड होती. त्यामुळे फाईन आर्ट मधील applied art (कमर्शीअल आर्ट) मध्ये डिग्री मिळवली. त्यानंतर जाहिरात संस्थेमध्ये काही वर्षं काम करून आयटी क्षेत्रात आलो. आयआयटी मध्ये मास्टर्स साठी प्रवेश मिळू शकला नाही पण आयआयटी मधील इंडस्ट्रीअल डिजाईन सेंटर मध्ये दोन वर्ष research associate म्हणून User Experience Design शी संबंधित संशोधन प्रकल्पावर काम करण्याची संधी मिळाली. त्या दरम्यान User Experience Design चा छोटा कोर्स सुद्धा तिथून करता आला. या विषयावर ५ शोधनिबंध लिहून ते आंतरराष्ट्रीय परिषदांमध्ये प्रकाशित करता आले. नंतर आयटी कंपनीत नोकरी करताना चार वर्षांपूर्वी अमेरिकेत यायची संधी मिळाली. Stanford University चा सुद्धा एक छोटा दूरस्थ कोर्स करता आला. आता अमेरिकेतल्या Fortune 500 कंपन्यांसाठी User Experience Design चे काम करतोय. अनेक तरुणांना या क्षेत्रात येण्यासाठी प्रोत्साहन आणि मार्गदर्शन सुद्धा करतो. या क्षेत्रात सर्जनशील कामाचं समाधान सुद्धा मिळतं आणि पैसे सुद्धा चांगले मिळतात. शिवाय हे क्षेत्र खूप Niche असल्यामुळे येणारी २० वर्ष यात कुशल लोकांना जगभर खूप मागणी असणार आहे.

नीलमोहर सोमवार, 14/12/2015
क्रिएटिव्ह फील्डची आवड असेल तर डिझाईन क्षेत्रात अनेक संधी आहेत. यात अनेक पदवी, पदविका, पदव्युत्तर अभ्यासक्रम येतात, सहसा १२वी नंतर कोणत्याही कोर्सला प्रवेश घेता येतो, हवे ते स्पेशलायझेशन निवडता येते. उदा: ग्राफिक डिझाईन, अ‍ॅनिमेशन डिझाईन, प्रॉडक्ट डिझाईन, फिल्म & व्हिडीओ डिझाईन, टेक्स्टाईल डिझाईन, युझर एक्सपीरीयंस ui/ ux design इ. ui/ ux design सध्या खूप डिमांडमध्ये आहे, त्यात करियरला पूर्ण स्कोप आहे, पगारही जोरदार असतात. आवड असेल तर आर्किटेक्चरल ३डी व्हिज्युलायझेशन/ ३डी मॉडेलिंग हेही एक भरपूर संधी असलेले फील्ड आहे. वरीलपैकी कोणताही कोर्स केल्यावर सर्व्हिस/ व्यवसाय्/ फ्रिलांस काम इ.अनेक पर्याय उपलब्ध असतात. १. http://www.nid.edu/education/bachelor-design २. http://www.mitid.edu.in/ ३. http://sid.edu.in/ ४. http://www.shiksha.com/getListingDetail/119842/course/course-Diploma-In-Advanced-Computer-Arts-Daca-Pune-India, C-DAC-National Multimedia Resource Centre (NMRC): DACA - Diploma-In-Advanced-Computer-Arts वरील साईट्स चेक कराल, mit, symbiosis, C-DAC या पुण्यातील संस्थांमध्ये अनेक कोर्सेस उपलब्ध आहेत, याशिवायही इतर बर्‍याच छोट्या मोठ्या संस्थांमधून हे कोर्सेस शिकवले जातात. स्नेहा ताई, मुलाने अ‍ॅप्टिट्यूड टेस्ट (कल चाचणी) दिलीय का कधी, त्यातूनही कोणत्या फील्डची आवड, कल, क्षमता आहे ते कळू शकतं.

आदूबाळ सोमवार, 14/12/2015
अ‍ॅप्टिट्यूड टेस्टबद्दल कोणाचे काय काय अनुभव आहेत? खरोखर कल वगैरे सुस्पष्टपणे कळतो का? त्याला कितपत महत्त्व द्यावं? जे त्या मुलामुलीला / आईबापांना सोळा वर्षात दिसतं / कळतं त्यावरून घेतलेला निर्णय दोन तासांच्या टेस्टच्या निकालांवरून बदलणं योग्य आहे का?

नीलमोहर सोमवार, 14/12/2015
अनुभव नाही त्यामुळे जास्त माहिती नाही. अशा अनेक फ्री टेस्ट ऑनलाईन उपलब्ध असतात, एखादी करून बघावी म्हणजे साधारण कल कुठे आहे त्याचा अंदाज येऊ शकेल. अशा टेस्ट्ने नुकसान काही होणार नाही, त्याचा supplementary म्हणून वापर करावा. टेस्टच्या निकालांवरून आपला निर्णय बदलणं अर्थातच बरोबर नाही, मात्र त्याचा योग्य निर्णय घेण्यात उपयोग होऊ शकेल असं वाटतं.

अभ्या.. मंगळवार, 15/12/2015
कल्पक राव तुमचे प्रतिसाद व माहीती आवडली. तुमचा तंत्रज्ञानाची उपयोगशील रचना हा लेख सुंदर होता. ह्या फिल्डची लोकांना खरेच माहीती नाही. आपण लिहित राहिलात तर आवडेल वाचायला.

नीलमोहर बुधवार, 16/12/2015
तुम्ही सुद्धा User Experience Design मध्ये काम करता का? - आपण हे मला विचारलेत असं समजून उत्तर देत आहे. मी UI Design मध्ये नाही, ग्राफिक आर्टिस्ट म्हणून खाजगी कंपनीत काम करत आहे. मलाही Ux/UI Design बाबत अजून जाणून घ्यायची इच्छा आहे तरी आपण नक्की याविषयी अजून लिहावे.

खटपट्या सोमवार, 14/12/2015
सर्व प्रतिसाद वाचले खूप मार्गदर्शक आहेत. जर दहावी नंतर सहजासहजी डीप्लोमाला अ‍ॅडमिशन मिळत असेल तर ते घ्यावे की बारावी सायन्सला जावे?

बबन ताम्बे सोमवार, 14/12/2015
डिप्लोमानंतर इंजीनीयरींग डीग्री (थेट दुस-या वर्षाला प्रवेश) बद्द्ल dte च्या साईटवर पुर्ण माहीती मिळेल. http://dse15.dtemaharashtra.org/dse15/index.php/hp_controller/eligibility काही लक्षात घेण्यासारखे मुद्दे. १. डिप्लोमा केल्यानंतर इंजीनीयरींग डीग्री करायची असेल तर डिप्लोमाच्या शेवटच्या वर्षाला निदान ८५ टक्के मार्क्स पाडावेत म्हणजे चांगल्या इंजीनीयरींग कॉलेजमधे प्रवेश मिळेल.चांगल्या इंजीनीयरींग कॉलेज मधे शिक्षण घेणे उत्तम. (चांगले = जिथे शिकवणारा स्टाफ चांगला आहे, फॅसिलिटीज चागल्या आहेत, कँपस सिलेक्शनला चांगल्या कंपन्या येतात या अर्थाने) २. डिप्लोमा केल्यानंतर डायरेक्ट इंजीनीयरींगच्या दुस-या वर्षाला प्रवेश मिळतो. दुस-या वर्षी इंजीनीयरींगच्या जागा कमी असतात. चांगल्या कॉलेजमधे प्रवेश मिळण्यासाठी दुस-या वर्षी पण खूप हाय मेरीट असते. तरी पण आता इंजीनीयरींग कॉलेज भरपूर असल्यामुळे कुठे ना कुठे प्रवेश मिळतो. पण चांगले कॉलेज असणे उत्तम. ३. बारावीच्या तुलनेत डिप्लोमाचे मॅथेमॅटीक्स बेसिक लेव्हलचे आहे. इंजीनीयरींगच्या दुस-या वर्षी इंजी. मॅथेमॅटीक्स अवघड जाऊ शकते. विद्यार्थ्याला खूप मेहनत करावी लागेल किंवा खासगी क्लास लावावा लागेल. ३. ज्यांना लगेच नोकरीची आवश्यकता आहे त्यांनी डिप्लोमाला जाणे श्रेयस्कर. चांगल्या कॉलेजमधे शिकलेल्या आणि शैक्षणिक प्रगती उत्तम असणा-या विद्यार्थ्याला नोकरी मिळू शकते. त्यानंतर नोकरी करून बरीच मुले AMIE किंवा पार्ट टाईम डीग्री करतात. ४. बारावी सायन्सनंतर इंजीनीयरींग तसेच इतर करीयरचे भरपूर ऑप्शन आहेत. डिप्लोमा केल्यानंतर डीग्रीसाठी तीच साईड घ्यावी लागते. मेकॅनिकल डिप्लोमा वाल्याला आय्.टी. ला जाता येणार नाही किंवा आय्.टी. वाल्याला दुसरीकदे शिफ्ट मारता येत नाही. ५. पहिल्या वर्षीच्या इंजीनीयरींगच्या जागा हल्ली भरपूर आहेत. पण चांगल्या इंजीनीयरींग कॉलेजमधे प्रवेश मिळण्यासाठी बारावीला (सीइटी+बारावी) चांगले मार्कस आवश्यक आहेत. जाणकार अजून भर टाकतीलच. महत्त्वाचे : विद्यार्थी कष्टाळू असेल तर बारावीनंतर इंजीनीयरींग केले काय किंवा डिप्लोमानंतर केले काय, त्याच्यासाठी काही फरक पडत नाही.

खटपट्या सोमवार, 14/12/2015
माहीतीबद्दल धन्यवाद बरीचशी माहीती आधी माहीत होती. व्यनी केलाय...

कानडा मंगळवार, 15/12/2015
डिप्लोमा केल्यानंतर डीग्रीसाठी तीच साईड घ्यावी लागते. मेकॅनिकल डिप्लोमा वाल्याला आय्.टी. ला जाता येणार नाही किंवा आय्.टी. वाल्याला दुसरीकदे शिफ्ट मारता येत नाही.
हे आता लागु नाही. डिप्लोमा ला कुठलीही ब्रँच असेल तरी डिग्रीला कुठल्याही ब्रँच ला अ‍ॅड्मिशन घेता येते. --- कानडा

बबन ताम्बे मंगळवार, 15/12/2015
डिप्लोमा ला कुठलीही ब्रँच असेल तरी डिग्रीला कुठल्याही ब्रँच ला अ‍ॅड्मिशन घेता येते हे माहीत नव्हते.

दिपक.कुवेत सोमवार, 14/12/2015
आणि अतीशय उपयुक्त माहिती. नेहमीच्या ईंजीनियर आणि मेडिकल वाटा सोडूनहि करीयरचे एवढे मार्ग उपलब्ध असतात हे नव्याने कळले. थॅक्स टू मिपा आणि मिपाकर्स.....जीयो.

दिपक.कुवेत सोमवार, 14/12/2015
मला हॉटेल मॅनेजमेंट करायचं फार मनात होतं पण काही कारणाने राहून गेलं...

कल्पक बुधवार, 16/12/2015
"वेल पेईंग आणि फुल-डे बिझी नसणारा, फॅमिली फ्रेंडस एंजाॅयमेंट करता येण्यासारखा जाॅब हवा" User Experience Design क्षेत्रात सुरुवातीला कष्ट करावे लागतात पण एका टप्प्यानंतर बरीच स्थिरता मिळते आणि कुटुंब-छंद यांच्यासाठी वेळ देता येतो (विशेषतः अमेरिकेत तर नक्की). आयटी क्षेत्रातल्या डेवलपर किवा टेस्टर पेक्षा नक्कीच कमी कष्ट करावे लागतात. User Experience Designer चं काम खूप niche असल्यामुळे आणि हे काम करणारे खूपच कमी लोक असल्यामुळे हे काम करणाऱ्या माणसाला बरंच महत्व आणि स्वातंत्र्य असतं. मी कोलोराडो मधून कॅलिफोर्नियाला नोकरी बदलून गेलो तर माझ्या ग्राहक कंपनीला कोलोराडो मध्ये replacement मिळाला नाही आणि न्यूजर्सीतून User Experience Designer आणावा लागला. आम्हाला अमेरिकेतल्या विविध ग्राहक कंपन्यांसाठी अनेकदा User Experience Designer लागतात पण अनेक आठवडे शोधून मिळत नाहीत.