Skip to main content

कावळा बायकांनाच का शिवतो?

लेखक शशिकांत ओक यांनी शनिवार, 14/06/2014 22:49 या दिवशी प्रकाशित केले.
कावळा बायकांनाच का शिवतो?
पूर्वी कित्येकदा घरोघरी वडील स्वयंपाकी बनून कामाला लागलेले दिसत. 'आमच्या आईला कावळा शिवलाय' अशी ओळ कानावर येणे अंगवळणी पडलेले असे. कावळे बायकांनाच कसे काय शिवतात बुवा? असे मनोमन वाटून बालपणात ही विचारणा तशीच राहून गेली. मोठे झाल्यावर ते आपोआप समजून आले! मात्र ते कळायला मला माझा मठ्ठपणा कारणीभूत झाला. त्याचे झाले असे की सैन्य दलातील कँन्टीन स्टोअर्स मधे टूथपेस्ट पासून फ्रिज, टीव्ही, कार पर्यंत सर्व वस्तू विकत घ्यायला झुंबड असते. नोकरीला लागल्या नंतर सुरुवातीच्या काळात मी कधीतरी शेव्हींग किट, तेल, साबण आणायला जात असे.एकदा गेलो असता एका सुंदर पॅकेट वर नजर पडली. 'ये क्या है? 'नैपकिन सरजी' काऊंटरवरील एयरमनने माहिती पुरवली. 'जरा एक निकालना' माझी फ़रमाईश. 'सिंगल पीस नही पूरा पैकेट लेना पडेगा ' चेहऱ्यावर वैताग दाखवत तो म्हणाला. अशा काउंटर ड्यूटीमुळे परेशान एयरमन मनात म्हणत असावा की माझे काम विमान दुरूस्त करायचे सोडून मी इथे कँटीनमधे आलेल्यांच्या फालतू विचारणात का वेळ घालवतोय?' 'ठीक एक पॅक देना 'मी ऑर्डर दिली. त्याच्या शेजारच्या काउंटरवरील एक सीनियर सरदारजी 'चीफी उर्फ फ्लाइट सार्जेंट' म्हणाला,' सर, मॅडम नहीं आई? 'मॅडम क्या खाक आएगी! अभीतक मेरे घर बारात नही आयी है' मी सरदारजीला दमात घेत म्हटले. "सर, ये लेडीज़ नैपकिन है। आपके-हमारे काम नहीं आयेंगे। दबक्या आवाजात सरदारजींनी पुरूषी सीनियारटी दाखवत दटावले. कधी कधी पँटचे झीप नीट बंद नाही असे दाखवून दिल्याबद्दल ओशाळलेला चेहरा होतो तसा करत मी परतलो. कावळा शिवल्यावर पुढे पुढे या पैकेट्सचे ढीग घरी येऊ लागले तशी हळू हळू उत्सुकता मावळली.
लेखनविषय:
लेखनप्रकार

वाचने 39494
प्रतिक्रिया 155

प्रतिक्रिया

सरदारजीनं `मैं भी सिंगल हूं और ये ही अंडरवियर यूज करता हूं. वॉशिंग का खर्चा बचता है. बिवी आनेके बाद रेग्युलर अंडरवियर खरीदूंगा' नाही म्हटलं नशिब!

In reply to by संजय क्षीरसागर

निव्वळ मुक्तपीठीय पोस्ट ! मागल्या काळात बायकांना 'बाजुला बसणे' ... मग तो ठरलेला एक कोपरा .. शॉर्ट टाईम अस्पृशता ... असलं काय काय सहन करावं लागलय , अन त्यांनी कसं सहन केलय देव जाणे . आजच्या काळात कल्पनाही करवत नाही ... बाकी फॉरेन मधे "कावळा शिवला" की बायकांना अशाच काही प्रथा पाळाव्या लागायच्या का असे एक कुतुहल आहे

पूर्वी नाटकांच्या दौर्‍यात बाजारहाटाची कामे मॅनेजर करीत असे. तेंव्हा एके सकाळी मॅनेजर बाजारहाटाला निघाला असता नाटकाच्या नायिकेने त्याला एक पाकीट नॅपकीन आणायला सांगितले. शेजारी उभ्या असलेल्या नायकाला हे जरा कमीपणाचे वाटले. मी नायक आहे, माझ्या जीवावर आज नाटक गल्ला कमविते आहे आणि नॅपकीन नायिकेला? हे त्याला रुचले नाही त्यामुळे त्याने मॅनेजरला सांगितले, 'एक पाकीट माझ्यासाठीही घेऊन या.' सॅनिटरी नॅपकीनचा वापर नव्याने सुरु झाला होता. त्यामुळे सर्वांना त्या बद्दल कल्पना नव्हती. त्या वस्तुच्या अज्ञानातूनच नायकाने तशी मागणी केली होती. मॅनेजरने त्याला कोपर्‍यात घेऊन समजावून सांगितले तेंव्हा तो ओशाळला. नायिका मात्र जाम हसत सुटली.

माझी पत्नी माझ्या सासर्‍यांची एक एक हकिकत सांगत असते.. ते लहान असताना इतर सर्वांप्रमाणेच त्यांच्या आईने त्याना "मला शिवू नको, मला कावळा शिवलाय" असे " त्या" दिवसात बजावले होते. काही दिवसानी ते रस्त्याने जात असताना एका कावळ्याच्या पंखाचा पुसटता स्पर्थ त्यांच्या डोक्याला झाला. घरी गेल्यावर काही निमिताने त्यांच्या आईचा स्पर्श त्याना झाल्यावर " आई,,, अगं बाजूला हो पाहू .....मला कावळा शिवला आहे !" असे ते जोरात ओरडले. आईची मात्र हसून पुरेवाट झाली असावी.

सर, ये लेडीज़ नैपकिन है। आपके-हमारे काम नहीं आयेंगे।
हे सांगितल्यावर तुम्हाला काय ते कळले होते का? की "असेल बुवा काहीतरी" म्हणून परतलात? ही गोष्ट साधारणतः१९७२ -७५ च्या सुमाराची असावी. त्याकाळी अशी काही वस्तु असते, हे मलाही ठाऊक नव्हते, त्यामुळे तुमच्या जागी जर मी असतो, तर "कोई बात नही, हात-मूंह तो पोछना है, उसमे लेडिज क्या और जेंट्स क्या, दे दो एक पैकेट" असे म्हणालो असतो.... :)

ह्यात मौजमजा वा विरंगुळा काय आहे?
हो ना ! किती मेलं ते कावळ्यांच्या अंगचटीला जायचं ? अरे काही आहे की नाही?

नियमानुसार शिवायला हवा. पण शिवत नाही. कावळा कावळ्याला शिवायला कचरत असावा.

"दिसामाजी काहीतरी लिहित जावे" पठडीतील लेखन. मिपाच्या भाषेत बोलायचे तर जिलबी आहे ही. ती ही बेचव. स्त्रीयांची मासिकपाळी, त्या दिवसांदरम्यान शरीरात होणारे संप्रेरकांचे असंतुलन आणि त्या अनुषंगान होणारा त्रास, मासिक पाळीचा प्रजननाशी असलेला संबंध असं काही उद्बोधक वाचायला मिळेल असं समजून धागा उघडला होता. :(

In reply to by धन्या

उद्बोधक
असावा असे इतरांच्या प्रतिक्रियांतून जाणवते. ती बेचव जिलबी आहे अशी मतांची मळमळ माझ्या अन्य लिखाणातील मतांमुळे अनेकदा असल्याचे जाणवते. असो. हे असे चालायचेच.

In reply to by शशिकांत ओक

ती बेचव जिलबी आहे अशी मतांची मळमळ माझ्या अन्य लिखाणातील मतांमुळे अनेकदा असल्याचे जाणवते. असो. हे असे चालायचेच.
तसे तर तसे. :) मात्र तुमचं हे लेखन तुम्हास विनोदी अंगाने उद्बोधक वाटते हे आम्हास विनोदी वाटते. ;)

In reply to by दिपक.कुवेत

लहान मुले वगैरे लोकांना ताकास तूर लागू नये म्हणून ह्या निसर्गधर्माकरता एक साधासोपा वाटणारा परवलीचा शब्द (कोडवर्ड) बनवला आहे. पण त्याचा अर्थशः संदर्भ घेतल्यामुळे होणारी फसगत, गंमत हा ह्या विषयाचा मुख्य मुद्दा असावा असे वाटते. मलाही असा अनुभव आला आहे. कावळा शिवणे ह्याचा खर्‍याखुर्‍या कावळ्याशी संबंध आहे असे मलाही लहानपणी वाटायचे आणि तसा लावला तर सगळे हसतात म्हणून मला खूप रागही यायचा. हे लोक माझ्यापासून काहीतरी लपवत आहेत असे सारखे वाटायचे आणि ते खरेही होते. पण पावित्र्याच्या परंपरागत कल्पनांमुळे नैसर्गिक पण ओंगळ वाटणार्‍या घटनांना निरुपद्रवी नाव द्यायची पद्धत काही वेळा भलताच अनर्थ करतात हे इथेही दिसून येते.

In reply to by हुप्प्या

"गोट्या" ची सिरीयल यायची TV वर. त्यात एकदा दाखवले होते. वैनीला कावळा शिवलेला असताना गोट्याचे दादा तिला मदत करतात कसलीतरी(वैनी म्हणजे त्यांची बायको)- तिला शिवतात, मग त्यांची मावशी भडकते आणि गोट्या, सुमा, दादा या सगळ्यांना आंघोळ करायला लावते- स्वतःच आंघोळ घालते. काही म्हणता काही कळलं नाही ते बघताना. कावळा हा नक्की गोमाशीपेक्षाही दूषित प्राणी असावा इतकंच तेव्हा लक्षात आलं होतं.

ओकावंसं वाटणारा धागा टाकला काकांनी

कलेला, साहित्याला कोणत्याही विषयाचे वावडे नसते, नसावे. स्वतःचा बावळटपणा वा अज्ञान आणि त्यातून उद्भवणारे गंमतीदार प्रसंग, हा विषय चिं.वि. जोशी, पुल, सर्वांनीच हाताळला आहे. ओकांनी त्यात आणखी एक भर टाकलेली आहे. त्यात मळमळण्यासारखे काही वाटले नाही.

In reply to by प्रचेतस

साहित्य म्हणायचे का हा खरा प्रश्न आहे
साह + इति = साहित्य, म्हणजे 'जे (वाचकांना, श्रोत्यांना) सहन करावे लागते ते साहित्य' असे खुद्द मम्मटानेच सांगितले असले, तर मग आपण काय बोलणार ? (आता मम्मटाने मुळात तसे सांगितले आहे का, यावर संशोधन चालू आहे).

In reply to by विश्वनाथ मेहेंदळे

काय लिहीले आहे यापेक्षा कुणी लिहीले आहे हे कित्येकदा पाहीले जाते.
'चाळ - एक चिंतन' मध्ये पुलंनी लिहिलेलं आहे 'चाळीला कचऱ्याचं वावडं नव्हतं. पण कुठच्या प्रकारचा कचरा कुठच्या घरांतून यावा याबाबत मात्र चाळीची ठाम मतं होती.' इथे अर्थातच लेखनाला कचरा म्हणण्याचा उद्देश नाही हे मला दुर्दैवाने लिहावं लागतं आहे. असो. वरचा लेख हा छोटेखानी चुटकुला, गमतीदार किस्सा म्हणून वाचनीय आहे. मात्र शशिकांत ओक या आयडीकडून तो आल्यामुळे काही प्रतिकूल प्रतिक्रिया आलेल्या असाव्यात.

मित्रांनो, जसे कावळ्यांना काही पिंड वर्ज करावेसे वाटतात. तसे काहींना या धाग्याच्या पिंडाला न शिवताच दुरून अवलोकन करावेसे वाटले तर काही वावगे वाटणार नाही...

नीना कुलकर्णी सीमा देशमुख ह्यांची बाजूला बसलेली बाई ह्या लघु कथेत हाच विषय मांडला आहे , वहीनि व लहान दीर क्लीप एक तास सात मिनिट ह्यापासून पहावी.

In reply to by निनाद मुक्काम …

निनाद लिंक बद्दल थ्यांक्स रे ! मस्त चित्रपट दिसतो, मी थेट शेवटचा भाग पाहिला. विषय आवडला. स्वतंत्र धागा काढ़ावा असा लघुकथेचा विषय. Thanks again ! दिलीप बिरुटे

In reply to by निनाद मुक्काम …

यात एकंदर तीन लघुपट आहेत. गंध, औषध शोधणारा माणूस आणि बाजूला बसलेली बाई. तिन्ही लघुपट उत्तम आहेत

आता स्त्रीयांना "कावळा शिवला" तरी त्यांना "बाहेर" बसावे लागत नाही. किंबहूना तसे काही कळतही नाही. माझ्या लहानपणी आईला कावळा शिवला की बाहेर बसावे लागायचे. मग घरची सारी कामे आम्हा भावंडांना उरकावी लागायची. जेवण बाबा बनवायचे, मात्र नदीवरुन दोन किमी पायपीट करुन हंडे आणि कळश्या भरुन पाणी आणण्याचे काम मात्र आम्हाला करावे लागायचे. बाबांना ऑफीसला जायचे असल्यामुळे त्यांच्याकडे पाणी आणण्याईतपत वेळ नसायचा. आईचा बाहेर बसायचा कोपरा ठरलेला असायचा. त्या न कळत्या वयात आईने तिचा कोपरा सोडला की मी तिच्यावर घरात का आली म्हणून खेकसायचो. अक्कल नव्हती तेव्हा, दुसरं काय. हा कावळा शिवण्याचा नेमका काय प्रकार आहे हे अगदी बारावीला जीवशास्त्रात प्रजनन संस्थेचा अभ्यास करेपर्यंत कळला नव्हता. आता स्त्रीया "बाहेर बसत" नाहीत त्यामुळे आईला (किंवा घरातील ईतर स्त्रीयांना) कावळा शिवला आहे हेच लहान मुलांना कळत नाही. चांगलं आहे ते. आज शहारातील तथाकथित आक्रमक स्त्रीमुक्तीवादी पाहिले की वाईट वाटतं. स्त्रीयांची दु:खं काय असतात हे पाहण्यासाठी त्यांनी खेडयांमध्ये जावे. आजही आया बहिणींना बर्‍याच ठीकाणी उघडयावर शौचाला बसावे लागते. मुलगा व्हावा म्हणून एका पाठोपाठ चार पाच मुली होईपर्यंत तिला बाळंतपणाला सामोरं जावं लागतं. या चार पाच खेपेत मुलगा झाला तर ठीक नाहीतर नाईलाज म्हणून तिच्या रुपातला मुलांचा कारखाना थांबवला जातो. आजही रोजंदारीच्या कामावर स्त्री पुरुष समान मेहनताना नाही. असो. मासिक पाळी या विषयावर जनजागृती व्हावी म्हणून मेन्स्ट्रुपीडीया नावाचा अतिशय सुंदर उपक्रम काही तरुण मंडळींनी सुरु केला आहे. सध्यातरी हा उपक्रम इंग्रजीत आहे.

ह्या धाग्याला, विषयाला मौजमजेचा धागा बनवलेला पाहूनच खरे सांगायचे तर वाईट वाटले. ओककाकांनी काढलेला धागा म्हणून प्रतिकूल प्रतिक्रिया असाही एक मतप्रवाह वाचला. तर ओककाका, तुम्हीच काय कोणीही धागा काढला असता तरी मला असेच वाटले असते हे नमूद करते. एका सार्वजनिक फोरमवर पाळायला हवा तितका साधा बेसिक शिष्टाचार हा धागा काढताना, त्याचा विषय निवडून ह्या ह्या करताना पाळला गेला नाही, ह्याबद्दल खरेच वाईट वाटते. मला तरी हे सारे वाचताना - काही कॉमेटस वाचताना संकोचल्यासारखे झाले, त्याबद्दल वाचू नका, धागा उघडू नका, मागासलेली, बुसरट विचारांची अशी लेबले लागतील हेही ठाऊक आहे, काही जणांना अजूनही कॉमेट्स टाकायला उत येईल हेही ठाऊक आहे, तरीही ह्या धाग्याबद्दल मी नाराजी आणि निषेध व्यक्त करत आहे. असो.

In reply to by यशोधरा

मासिक पाळीसारख्या विषयावर इतके उथळ लिहून वरुन त्याची "विनोदी अंगाने उद्बोधक" लेखन अशी भलामण करुन, विरोधी प्रतिक्रियांना "पूर्वग्रहदुषित मते" म्हणणे असंवेदनशील असल्यासारखे आहे.

In reply to by धन्या

>>मासिक पाळीसारख्या विषयावर इतके उथळ लिहून वरुन त्याची "विनोदी अंगाने उद्बोधक" लेखन अशी भलामण करुन, विरोधी प्रतिक्रियांना "पूर्वग्रहदुषित मते" म्हणणे असंवेदनशील असल्यासारखे आहे. असेच म्हणतो.

In reply to by यशोधरा

अहो तै, चेष्टा मासिक पाळीची केलेली नाहीये. चेष्टा केलेली आहे ती पुरुषांच्या यडपटपणाची! बायकांच्या बाबतीत पुरुषांना काही ओ की ठो कळत नाही हा जुन्या काळपासून विनोदाचा विषय आहे. सॅनिटरी नॅपकिन्स हे केवळ निमित्त आहे. आपल्याला मागवायचं त्याऐवजी भलतंच काहीतरी एंबारॅसिंग मागवलं म्हणून ओशाळवाणं होणं हे या लेखात अधोरेखित केलेलं आहे. दुसऱ्या बाजूनेही विनोद होतात, आणि ते मिपावर सांगितलेदेखील गेलेले आहेत. उदाहरणार्थ एका मुलीने अर्थ न कळता 'माझ्या ** कपाळात गेल्या' असं म्हणणं हे विनोदी आहे. आता ** हा पुरुषाचा नाजूक अवयव असतो वगैरे भलतीसलती ऑब्जेक्शनं घेऊन या विनोदातली मजा घालवायची का? एवढ्या साध्या, पुरुषांच्या चक्रमपणावरच्या विनोदावरून काय भावना दुखावून घेता?

In reply to by राजेश घासकडवी

दादा, तुमच्याइतकं नसलं तरी थोडं - फार नाही - मला कळतं असं मला वाटतं. मासिक पाळीची चेष्टा केलेली नाहीये हे समजलं आहे, तशी केली असती तर मी इतक्या सौम्य शब्दांत प्रतिसाद लिहिले असते असं वाटत का? जरी मासिक पाळीची चेष्टा केलेली नसली तरी तुमच्यासारख्या मान्यवरानी आणि इतरांनीही आपल्या मुली, बाळी, सुना, आया, पतनी ह्यांच्यासमोर कोणी तिर्‍हाईत वा अगदी ओळखीचेही ह्या आणि अशा प्रकरच्या "मज्जेशीर" गोष्टी दिवाणखान्यात चघळताहेत असं इमॅजिन करुन पहा. अर्थात सगळे मिळून अशा मौखिक साहित्याचा आस्वाद घेणार्‍यांपैकी असाल तर मान्य आहे माझा अडाणीपणा. अवांतर - कोणीही हा तुम्ही लिहिलेला प्रतिसद लिहिला असता तरी हेच उत्तर दिलं असतं बरं का, नाहीतर म्हणाल, मलाच असा प्रतिसाद का दिलात.

In reply to by यशोधरा

मला मुली-बाळी-सुना वगैरे नाहीत अजून तरी. :) पण हा किस्सा आया-पत्नी-मैत्रिणींसमोर सांगण्यात काय एवढं वैट्ट आहे? मित्रमैत्रिणींमध्ये सहज मोकळेपणाने गप्पा होऊ शकतात. अनेकांमध्ये होतात. आम्हा मित्रमंडळीत, बायकांसमोर, मैत्रिणींसमोर, आयांसमोर वात्रट बोलणी झालेली आहेत. (वानगीदाखल काही किस्से सांगण्याचा मोह होत होता, पण म्हटलं राहूद्यात) 'इश्श, मिक्स्ड कंपनीमध्ये नॉनव्हेज जोक सांगायचे नै बै' वाला जमाना फार पूर्वी गेला हो. अवांतर - एके काळी मिपावर वातावरण टोकाचं पुरुषी होतं. आता लंबक दुसऱ्या टोकाला पोचला आहे असं वाटतं. सुवर्णमध्य साधला गेलेला आवडेल.

In reply to by राजेश घासकडवी

मला मुली-बाळी-सुना वगैरे नाहीत अजून तरी. >> काही हरकत नाही. घरामध्ये कोणी स्त्रिया असतील तर त्यांना वाचून दाखवा. :) वात्रट जोक्स वगैरेचं वावडं मलाही नाही घासकडवी, पण त्यातही सार्वजनिक फोरमवर एक लिमिट पाळावी, एक बेसिक सभ्यता पाळावी असं माझं मत आहे, सगळ्यांचं असावं असा आग्रह नाही. जसा तुम्हां लोकांना ह्या किश्श्याला ह्या ह्या करण्याचा हक्क आहे, तसा मला माझा मत मांडण्याचा आहेच की :) त्यावर टीका करु नका असही मी म्हणत नाहीये. ऑलरेडी टिंगलीची सुरुवात झालीच आहे की. नाही का? असो.

In reply to by यशोधरा

घरामध्ये कोणी स्त्रिया असतील तर त्यांना वाचून दाखवा.
अहो त्याची काही गरज नाही. यापेक्षा वात्रट ज्योक्स समक्ष झालेले आहेत, दिवाणखान्यात. त्याला तुम्ही चघळणं म्हणा, मी मोकळेपणा म्हणतो. आणि स्त्रिया म्हणजे कोणीतरी नाजूक-साजूक, त्यांना असलं काहीतरी ऐकवलं तर त्यांच्या कोमल मनावर आघात होतात वगैरे जनरलायझेशन मला मान्य नाही. गौरी देशपांडेंच्या 'आहे हे असं आहे' या कथासंग्रहात निवेदिका एका गड्याचं वर्णन करते 'तो भलताच सभ्य वगैरे. म्हणजे मिक्स्ड कंपनीत नॉनव्हेज ज्योक सांगायला बुजणारा...' शब्द वेगळे असतील कदाचित पण साधारण वर्णन असंच आहे. आणि ही कथा लिहिली होती ७० च्या दशकात. त्यानंतरच्या चाळीस वर्षांत स्त्रियांचे दृष्टिकोन अजून विस्तारलेले आहेत. सार्वजनिक फोरमवर मर्यादा पाळणं वगैरे ठीकच, पण अतिरेकी मर्यादा जाचक होतात. समाजात अंग झाकावं हे म्हणणं ठीक, पण बुरखा घ्यायची अपेक्षा बंधनकारक होते.

In reply to by राजेश घासकडवी

आणि ही कथा लिहिली होती ७० च्या दशकात. त्यानंतरच्या चाळीस वर्षांत स्त्रियांचे दृष्टिकोन अजून विस्तारलेले आहेत.
नक्की का? नै म्हणजे काही प्रतिसाद वाचून वाटत नै म्हणून आपलं विचारलं हो.

In reply to by टवाळ कार्टा

अर्थातच. बिफोर लाँग, त्याच्या प्रवक्त्यांकडूनच ऐकायला मिळेल महात्म्य, तेव्हा ब्रेस युवरसेल्फ! :D

In reply to by राजेश घासकडवी

अतिरेक, बुरखा फार मोठे शब्द झाले. तसं काही इथे मी म्हटलंय असं मला वाटत नाही. तुम्हांला तुमचं म्हणणं लावूनच धरायचं असेल तर जरुर धरा, ह्या धाग्याबद्दल माझं जे मत आहे ते मात्र कायम आहे.

In reply to by यशोधरा

पन्नाससाठवर्षांपूर्वी पुरुष लोक बैठकीच्या खोलीत असतील तर बायका त्या खोलीत येत नसत. किंवा नवर्‍याच नाव देखील घेत नसत. आजकाल स्त्री-पुरुष एकत्र बसतात, बोलतात. बायको नवर्‍याला नावानी हाक मारते वगैरे वगैरे. हे जसं काळानुरुप बदलल आहे तसचं स्त्रीया ग्रूपमध्ये असताना बोलण्याचे विषय किंवा अमुक गोष्ट बायका असताना बोलायची नाही हे नियम सैल करावेत असं म्हणायच आहे घासकडवींना

In reply to by अनुप ढेरे

कही हरकत नाही, हलके घ्या :) काळाबरोबर बदलायच्या माझ्या व्याख्या थोड्या वेगळ्या आहेत, लिहिते थोड्या वेळाने.

In reply to by टवाळ कार्टा

टवाळभाऊ, तुम्हांला प्रॉमिस केल्याप्रमाणे लिहिते. काळाबरोबर बदलणे म्हणजे सतत इव्हाल्व व्हायचा प्रयत्न करणे. कणखर बनणे. शारीरीक दृष्ट्याही आणि मुख्य म्हणजे मानसिक दृष्ट्याही. जगासोबत चालताना दमछाक न होण्यासाठी ते आवश्यक आहे, तसंच जगासोबत, क्वचित प्रसंगी प्रवाहाविरुद्ध उभं राहण्यासाठीही ते आवश्यक. खुद को कर बुलंद इतना.. ह्या वाक्यावर माझा नितांत विश्वास आहे. उदाहरणार्थ, बदलता काळ आम्हांला शिकण्याच्या, व्यवसायात पुढे जाण्याच्या संधी देत असेल त्या त्या स्वीकारायला हव्यात, त्यासाठी कष्ट करुन आम्हांला स्वतःला सिद्ध करायला हवे, तसे सिद्ध करताना क्वचित प्रसंगी काहींजणाकडून वाट्याला येणारे अभिरुचीहीन, खालच्या दर्जाचे बोलणे, वागणे परतवून लावायची धमकही अंगी बाणवायला हवी. त्यासाठी आत्मविश्वास बाणवायला हवा, स्वतःवरचा विश्वास ढळू देता उपयोगाचा नाही. मग काही अवघड नाही, नसते. हे सारे असे उघड्या डोळ्यांनी पाहताना आणि डोळसपणे जगताना त्यातून हेही शिकायचे की हे असे दुसर्‍यांना तुच्छ समजून जगणार्‍या लोकांसारखे आपण कधीच वागायचे नाही. त्यातून अहंकाराशिवाय हाती काहीच लागत नाही आणि तो एक पोकळ बुडबुडा आहे हे बाकी कोणाला माहित नसले तरी स्वतःच्या मनाला चांगले ठाऊक असते, आणि मग त्यातूनच सतत इतरांची टिंगल ट्वाळी करायची गरज पैदा होते. इतकं वीक बनायचं नाही. आपला आनंद इतरांत वाटायचा, एखादं काही चूक असेल तर केवळ हुल्लडबाजीला घाबरुन चूकीला चूक म्हणायला घाबरायचं नाही. आपल्या मर्यादा ज्या आपण आखल्या असतील त्यांवर इतरांना पाय टाकायला, त्या पायदळी तुडवायला द्यायचं नाही, आणि कोणी तुडवू पाहत असेल तर ते घाबरुन बघत बसायचं नाही, सहन करायचं नाही. एकला चालो रे.. असं असलं तरी विरोध करायचा. इतरांच स्वातंत्र्य मान्य करायचं आणि आपलंही त्याच प्राणपणाने जपायचं. सगळ्यात महत्वाचं, चार लोक एकत्र येऊदादादागिरी करत चुकीचंच बरोबर म्हणत असले तर केवभागर्दीचा भाग बनून सुरक्षित रहायला मिळतं म्हणून ते मान्य करायचं नाही वा त्यात आपलाही सूर मिसळायचा नाही. चार लोक उद्या जमून खून करतील. माझ्या घरुन मला काळासोबत असंच जायला शिकवलं आहे. कळप बनून जायला नव्हे. :) असो. बाकी चालूदेत. आणि अनूप, माझ्या अतिशय जवळच्या मित्र परिवारात/ कुटुंबात आम्हीही सगळ्या विषयांवर बोलतो, त्याचं मला वावडं नाहीये, पण जवळच्या मित्रपरिवारात हे महत्वाचं. असो.

In reply to by यशोधरा

हे असे दुसर्‍यांना तुच्छ समजून जगणार्‍या लोकांसारखे आपण कधीच वागायचे नाही. त्यातून अहंकाराशिवाय हाती काहीच लागत नाही आणि तो एक पोकळ बुडबुडा आहे हे बाकी कोणाला माहित नसले तरी स्वतःच्या मनाला चांगले ठाऊक असते, आणि मग त्यातूनच सतत इतरांची टिंगल ट्वाळी करायची गरज पैदा होते.
आपला अहंकार हा पोकळ बुडबुडा आहे याची काहींना जाणिवच नसते. त्यांच्या दृष्टीने अहंकारी मनाला जे सत्य वाटते तेच वास्तव असते. अशांना कुणी वास्तवाची जाणिव करुन देण्याचा प्रयत्न केला तर तो पालथ्या घडयावर पाणी ओतण्यासारखे असते. जरा बारकाईने निरिक्षण केले तर आपल्या आजूबाजूलाही असे लोक दिसतात. प्रतिसाद आवडला. पटला.

In reply to by धन्या

आपला अहंकार हा पोकळ बुडबुडा आहे याची काहींना जाणिवच नसते.
आपला अहंकार बुडबुडा आहे की टणटणीत खच्च भरलेला स्टील स्टॉन्ग गोळा आहे हे कसे ओळखावे ? ह्याची काही टेस्ट आहे का ?

In reply to by प्रसाद गोडबोले

असते ना. आपल्याला आपल्याबद्दल जे वाटतं तेच लोक आपल्या अनुपस्थितीतही बोलले तर स्टील गोळा. नाहीतर...

In reply to by यशोधरा

एखाद्या गोष्टीबद्दल विनोद करणं वा मोकळेपणानं चर्चा करण यातून त्या गोष्टीबद्दलचा टॅबू कमी होतो. विशेषतः जेव्हा अशी गोष्ट नैसर्गिक असते तेव्हा. सो मला आक्षेपार्ह नाही वाटलं. जेव्ह्ढ्या जास्तं गोष्टी, संवाद असो की अजून काही, लिंगनिरपेक्ष करता येतील तेव्ह्ढं चांगलं असं मला वाटत. तुमची व्याख्याही पटली थोडी.

In reply to by विश्वनाथ मेहेंदळे

अरेच्या, एकाला विचारले तर दुसरा उत्तर देतोय, हा काय मजेशीर प्रकार? :) मी अनूपना विचारले, त्यापुढे तो विषय संपलाही होता. त्यात तुमचा उल्लेखही नाहीये. थोडा वेळ थांबलात तर टवाळभाऊंना प्रॉमिस केलेली पोस्टा टाकत्ये, म्हणजे त्या पोस्टीची चिरफाड + टिंगल करता येईल. हे जुन्याच पोस्टींवर कशाला खोदकाम करायचे ते? :)

In reply to by यशोधरा

प्रॉमिस केलेली पोस्टा टाकत्ये, म्हणजे त्या पोस्टीची चिरफाड + टिंगल करता येईल
इथे घाउक कौतिक करुन मिळेल अशीसुध्धा पाटी लावावी काय??? :)

In reply to by यशोधरा

अरेच्या !! ज्याला प्रश्ण विचारलाय त्यानेच उत्तर द्यावे असा धोरणीय बदल झाला काय ?? जल्ला मना कोन काय सांगत नाय हल्ली.