सायको-रहस्यपटांचा मुकुटमणी

आल्फ्रेड हिचकॉकचा बहुचर्चित सायको पूर्वीपण खूप वेळा बघितला होता, नुकतीच त्याची डीव्हीडी पण हाती लागल्याने परत एकदा पाहण्याचा आनंद घेता आला. प्रियकर सॅम लुईसशी(जॉन गेविन) लग्न करण्यासाठी पैशाची आत्यंतिक जरूरी असलेली मरियन क्रेन (जेनेट लाय) तिच्या ऑफिसमधून चाळीस हजार डॉलर्सचा अपहार करून स्वतःच्या कारने पसार होते, वाटेत एका पोलीस डिटेक्टीव्ह द्वारे पाठलाग होत असल्याचे लक्षात आल्यावर जुनी कार विकून ती दुसरी कार विकत घेते. अंधार्‍या रात्री तूफान पावसात कार चालवण्याऐवजी ती एका आडबाजूला असलेल्या बेट्स मॉटेलमध्ये उतरायचे ठरवते. बेट्स मॉटेलचा मालक नॉर्मन बेट्स (अँथनी पर्किन्स) आणि त्याची म्हातारी आई मॉटेलशेजारच्या घरात राहात असतात. गिर्‍हाईक आल्याचे बघून आनंदित नॉर्मन मरियनचे स्वागत करतो व स्वागतकक्षाजवळीलच रूम तिला राहण्यासाठी देतो आणि तिच्या जेवण आणण्यासाठी घरात जातो. नॉर्मन आणि त्याच्या आईचे बोलणे मरियनच्या कानावर पडते व त्याची आई ही एक विकृत स्त्री असल्याचे तिला समजते. इकडे मरियनचा फरार होण्याचा विचार बदलतो, नोटा मोजून ती आंघोळीसाठी जाते,आंघोळ करता करता एका म्हातारी पडद्याआडून अचानक अवतीर्ण होवून चाकूच्या सपासप वारांनी तिचा निर्घृणपणे खून करते. हा सीन आजवरच्या सर्व रहस्यपटांमधला एक सर्वोत्कृष्ट सीन ठरावा. कुठेही अश्लिल,ओंगळ, बीभत्स न होता अंगावर शहारे आणणारा, सत्याहत्तर कॅमेर्‍यांनी चित्रीत केलेला हा तीन मिनिटांचा सीन म्हणजे हिचकॉकचा मास्टरपीसच. इकडे नॉर्मनला कळते की आपल्याच आईने हा खून केलाय. कार, कपडे आदी सर्व पुरावे तो नष्ट करून टाकतो. मरियनचा पत्ता कुठेही न लागल्याने चिंताक्रांत झालेली मरियनची बहिण लीला(वेरा माईल्स) सॅम आणि खाजगी डिटेक्टीव्ह मिल्टन अर्बोगास्ट(मार्टिन बाल्सम) या दोघांच्या मदतीने या प्रकरणाचा छडा लावण्याचे ठरवते. अर्बोगास्ट बेट्स मॉटेलपर्यंत पोहोचतो. तिथे नॉर्मनकडून त्याला समजते की मरियन मॉटेल सोडून गेलीय व याउप्पर नॉर्मन कुठलेही सहकार्य करण्याचे नाकारतो. नॉर्मनचा आईबद्दल संशय बळावलेला अर्बोगास्ट नॉर्मनच्या घरात शिरलेला असतानाच ती वृद्ध महिला परत त्याच्यावर चाकूहल्ला करून त्याचा जीव घेते, अर्बोगास्टचाही पत्ता लागत नसल्याचे पाहून सॅम आणि लिला स्थानिक पोलिसांशी संपर्क साधतात, तिथे त्यांना कळते की नॉर्मनची आईचा दहा वर्षांपूर्वीच मृत्यु झालेला आहे. हे पाहून सॅम आणि लिला दोघेही बेट्स मॉटेलमध्ये जायचा निर्णय घेतात. पुढे काय होते? ती वृद्ध महिला कोण असते? नॉर्मनच्या गूढ वागण्यामागचे रहस्य काय?सॅम आणि लिलाचे पुढे काय होते? अजून कुणाचा खून पडलेला असतो? हे सर्व जाणून घेण्यासाठी चित्रपट अवश्य पाहिलाच पाहिजे. हिचकॉकचे दिग्दर्शन असलेल्या ह्या कृष्णधवल चित्रपटाचे बर्नार्ड हरमन यांनी तयार केलेले पार्श्वसंगीत तर अत्यंत प्रभावी. सायकोची कॉपी पुढे कित्येक चित्रपटांत असंख्यवेळा होत गेली व अजूनही होतच आहे. पण या सम हाच. तारे. ५/५