✍ मराठी साहित्य, संस्कृती आणि लेखनाचे व्यासपीठ
प्रवेश करा | सदस्य व्हा
मिसळपाव
मिसळपाव मराठी साहित्य

Main navigation

  • मुख्य पान
  • नवे लेखन
  • पाककृती
  • कविता
  • भटकंती

एका गोष्टीची गोष्ट...( नाट्यलेखनतंत्राबद्दल थोडंसं) ... भाग पहिला. प्रिमाईस

भ
भडकमकर मास्तर यांनी
Tue, 07/01/2008 - 02:43  ·  लेख
लेख
वर्गीकरण

प्रतिक्रिया द्या
7554 वाचन

💬 प्रतिसाद (13)

प्रतिक्रिया

च
चतुरंग Tue, 07/01/2008 - 02:58 नवीन

मास्तर,

चांगला चर्चाविषय. नाटकाच्या/चित्रपटाच्या लिखाणाची पार्श्वभूमी समजावून देणारा विषय. ('प्रिमाईस = प्रमेय' शब्द कसा वाटतो.) (प्लॉट = आराखडा?) चतुरंग
  • Log in or register to post comments
ध
धनंजय Tue, 07/01/2008 - 03:13 नवीन

+१ (पण "प्रमेय" शब्द तसा चालणार नाही)

चांगला चर्चाविषय. तंत्राबद्दल वाचून मला नाटक लिहायला शिकता येणार नाही, हे मान्य, पण नाटक बघताना अधिक आस्वाद घेता येईल. प्रेमिस/प्रिमाइस म्हणजे ज्यावर (नाट्य)वास्तू उभी करतो ते आधारस्थान, म्हणजे गृहीतक. प्रमेय म्हणजे जे प्रमाणांनी सिद्ध करायचे आहे ते. थोडक्यात "मत्सराने माणूस एकाकी पडतो" हे प्रिमाईस असले, तर नाटकाच्या शेवटी ते सिद्ध होत नाही - ते सुरुवातीलाच नाटककार + प्रेक्षकांना पूर्ण मान्य असते. हे मान्य असल्यामुळेच नाटकातल्या पात्रांच्या आयुष्यात जे काही नाट्यमय प्रसंग येतात ते प्रेक्षकांना पटतात.
  • Log in or register to post comments
↩ प्रतिसाद: चतुरंग
च
चतुरंग Tue, 07/01/2008 - 06:14 नवीन

सहमत | असहमत

प्रिमाइस = गृहितक हे मान्य. ते सुरुवातीलाच नाटककार + प्रेक्षकांना पूर्ण मान्य असते - हे मात्र पटत नाही. नाटककाराला मान्य असणारच कारण त्यावरच नाटक आधारित असते पण प्रेक्षकांना गृहितक शेवटी पटणे/न पटणे हे नाट्य कसे उलगडत जाते त्यावर ठरते. ह्या गृहितकाची बांधणी ज्या तत्त्वांवर आधारलेली आहे ती जेवढी दृढ आणि ते हाताळण्याचे कौशल्य जितके जास्त तेवढी ते प्रेक्षकांना पटण्याची शक्यता जास्त. चतुरंग
  • Log in or register to post comments
↩ प्रतिसाद: धनंजय
L
llपुण्याचे पेशवेll Tue, 07/01/2008 - 08:57 नवीन

+१.सहमत.

उत्तम उपक्रम.. कदाचित माझ्यासारख्या दगडाला या धाग्याचा नक्की उपयोग होईल.. नाटककाराला मान्य असणारच कारण त्यावरच नाटक आधारित असते पण प्रेक्षकांना गृहितक शेवटी पटणे/न पटणे हे नाट्य कसे उलगडत जाते त्यावर ठरते. ह्या गृहितकाची बांधणी ज्या तत्त्वांवर आधारलेली आहे ती जेवढी दृढ आणि ते हाताळण्याचे कौशल्य जितके जास्त तेवढी ते प्रेक्षकांना पटण्याची शक्यता जास्त. हे देखील पटले.. पुण्याचे पेशवे
  • Log in or register to post comments
↩ प्रतिसाद: चतुरंग
भ
भडकमकर मास्तर Tue, 07/01/2008 - 03:15 नवीन

(प्लॉट =

(प्लॉट = आराखडा) योग्य वाटतोय... पण प्रमेय काही कळत नाही , गणिती वाटतंय ... :) ______________________________ ही आमची अनुदिनी ... http://bhadkamkar.blogspot.com/
  • Log in or register to post comments
↩ प्रतिसाद: चतुरंग
न
नंदन Tue, 07/01/2008 - 03:14 नवीन

उत्तम

एका वेगळ्या विषयावर लेखमाला सुरू केल्याबद्दल आभार. सुरुवात छान झाली आहे, पुढील लेखांची उत्सुकतेने वाट पाह्तो आहे.

नंदन
मराठी साहित्यविषयक अनुदिनी

  • Log in or register to post comments
अ
अरुण मनोहर Tue, 07/01/2008 - 03:43 नवीन

अभ्यासपूर्ण!

मास्तर, खूपच आवाडला हा लेख. नवीन शिकायला मिळाले. प्रिमाईसला "पूर्वपक्ष" असा चपखल मराठी शब्द आहे.
  • Log in or register to post comments
प
पिवळा डांबिस Tue, 07/01/2008 - 04:55 नवीन

आऽऽऽऽयाऽऽऽय!!

(|: संपलं की मला उठवा बरंका, मास्तर!
  • Log in or register to post comments
च
चतुरंग Tue, 07/01/2008 - 07:51 नवीन

मास्तर, मी गृहपाठ केला! :)

प्रिमाईस -नाट्यलेखनतंत्राबद्दल लिखाण सुरु झाले की पिडाकाका झोपतात आणि संपले की पिडा काकांना उठवावे लागते! ;) चतुरंग
  • Log in or register to post comments
↩ प्रतिसाद: पिवळा डांबिस
म
मेघना भुस्कुटे Tue, 07/01/2008 - 08:10 नवीन

झकास!

मास्तर, झकास झालीय सुरुवात. जाम मजा येतेय. पण जमतील तितकी उदाहरणं द्या बरं का. आणि इथेपण घरचा अभ्यास दिलात तरी चालेल. :) तुम्हांला सापडलेले दुवे इथे द्यायला जमतील का? (अवांतर वाचन करून जास्तीचा अभ्यास केलेला बरा असतो! वर्गात हमखास भाव खाता येतो!) पुढच्या भागाची वाट पाहते.
  • Log in or register to post comments
म
मेघना भुस्कुटे Tue, 07/01/2008 - 09:02 नवीन

काही प्रतिशब्द देण्याचा प्रयत्न.

हे प्रतिशब्द चालतील का? terminology... (परिसंज्ञा) 1.premise - गृहितक 2.plot - कथानक 3.dramatic structure - नाट्य आराखडा 4.protagonist - मुख्य पात्र 5.conflict - संघर्ष 6.rhythm - ताल / लय (?) 7.genre - प्रकार (/जातकुळी?) 8.dialogue - संवाद 9.progression of play... नाटकाचा (कथानकाचा?) ओघ?
  • Log in or register to post comments
अ
अमोल केळकर Tue, 07/01/2008 - 09:09 नवीन

मस्त

मस्त माहिती आर्टस् मधे ही एक सायन्स दडले आहे ( ऍरिस्टॉटलचे ड्रामॆटिक स्ट्रक्चर ) हे लक्षात आले. धन्यवाद या अभ्यासपुर्ण माहितीबद्दल
  • Log in or register to post comments
म
मनिष Tue, 07/01/2008 - 11:30 नवीन

आवडले...

मास्तर...मालिका चालू ठेवा, मजा येतेय!
  • Log in or register to post comments

लेखन करा

लेखन करा

मिसळपाव वर स्वागत आहे.

प्रवेश करा

  • नवीन खाते बनवा
  • Reset your password
मिसळपाव.कॉम बद्दल
  • 1आम्ही कोण?
  • 2Disclaimer
  • 3Privacy Policy
नवीन सदस्यांकरीता
  • 1सदस्य व्हा
  • 2नेहमीचे प्रश्न व उत्तरे
लेखकांसाठी
  • 1लेखकांसाठी मार्गदर्शन उपलब्ध
  • 2लेखन मार्गदर्शन
संपर्क
  • 1सर्व मराठीप्रेमींचे मनापासून स्वागत!
  • 2अभिप्राय द्या
  • 3संपर्क साधा
© 2026 Misalpav.com  ·  Disclaimer  ·  Privacy Policy मराठी साहित्य व संस्कृतीसाठी  ·  प्रवेश  |  सदस्य व्हा