साडेतीन शहाणे

अहो नाना, चाणक्य सोडा हो मला तर तुम्ही लिहीलेला प्रतिसाद सुध्दा समजलेला नाही. म्हणजे यात पेशवाईतील तीसरा शहाणा कोण? याबद्दल काहीच मत नाही. माझ्या मते ते महादजी शिंदे तर चर्चा प्रवर्तक व द्वारकानाथजींच्या मते ते विठ्ठल सुंदर होत. याबाबत काही मत देण्याची तसदी केली असतीत तर बरं झालं असतं. बाकी पेशवाईबद्दल मी जे बोललो त्यात असं रागावण्यासारखं काय होतं बुवा? पहिल्या बाजीराव व चिमाजी आप्पांच्या पेशवाईची वाटचाल माधवरावांनंतर पुढे कशी झाली हे का मी सांगावं आणि तुम्ही ऐकावं असं काही गुपीत आहे का? असो तुमच्या प्रत्येक ओळीत काहीतरी पुर्वग्रह लक्षात येताहेत. खरं तर यामुळे केवळ मनोरंजनच होतं. कुठे पेशवाई , पुणे आणि कुठे दांडी. आमच्या बहूमोल स्वातंत्र्यात आणि स्वातंत्र्योत्तर वाटचालीत तुमच्या तत्वज्ञानाला उत्तर पेशवाईपेक्षा जास्त अधोगती दिसते असं मानायचं का? अहो नाना शोभेल असं शालजोडीतून मारतांना जरा एवढं तर लक्षात घ्याकी ज्यांच्या चिमटीला आणि भजनाला शिव्या घालताय त्याने एकेकाळी सर्वांना आपल्या पंच्याच्या खिशात घातलं होतं की. असो, गंमत पुरे, तुम्हाला पेशवाईतील साडेतीन शहाणे कोण ते ठाऊक असेल तर येथे द्या की. म्हणजे मला कळू तरी द्या की पेशव्यांच्या विरोधात लढणार्‍या विराची गणना पेशवाईतील साडेतीन शहाण्यांत कशी होते ती. अवांतरः हा प्रतिसाद चर्चेशी सुसंगत नाही. तसेच हे माझं मत सुध्दा नाही. चिमटे काढण्याच्या प्रयत्नावर मत तरी काय द्यावे? ही केवळ पिसं काढावी अशी प्रतिक्रिया आहे.

डांबीसकाका , विठ्ठल सुंदर हा शुर आणि मुत्सद्दी होताच आणि शत्रुच्या शौर्याचा गौरव करणे ही आपली परंपराच होती. त्यात काहीच अडचण नाही. मी महादजींचं नाव या संदर्भात वाचलेलं आठवतं. मी शोधाशोध करतो. आणि जमल्यास संदर्भ देतो. या साडेतीन शहाण्यांचा उल्लेख नेहमी पेशवाईतील साडेतीन शहाणे असा होतो म्हणून माझा गोंधळ असेल कदाचीत. मी शोध घेतो. नीलकांत