सध्या रशियाच्या युक्रेन, युरोप आणि अमेरिकेबरोबरच्या संबंधांमध्ये बराच तणाव निर्माण झालेला आहे. गेल्या काही महिन्यांपासून रशियाने आपले सुमारे 1 लाख 10 हजार सैनिक युक्रेनच्या सीमेवर तैनात केलेले आहेत. त्यामुळे युक्रेनवर रशिया आक्रमण करण्याच्या तयारीत आहे, अशी भिती पाश्चात्य देशांकडून व्यक्त होत आहे. मॉस्कोकडून ती शक्यता फेटाळून लावली जात आहे. हा तणाव निवळावा यासाठी यात सहभागी असलेली प्रत्येक बाजू आग्रही आहे. मात्र त्याचवेळी यातील मुख्य घटक असलेले अमेरिका आणि रशिया आपापल्या भूमिकांवर ठाम आहेत. पण एकीकडे राजनयिक पातळीवरून हा तणाव कमी करण्यासाठी प्रयत्न होत असतानाच दोन्ही बाजूंमध्ये आपापली शक्ती दाखवून देण्याचेही प्रयत्न सुरू आहेत.
युक्रेनच्या पूर्वेकडील डोनबास, दोनेस्क आणि क्रिमीया द्वीपकल्पामधील (Crimean Peninsula) आपल्या समर्थक फुटिरतावाद्यांना रशियाने पाठिंबा दिल्यापासून युक्रेनमधील स्थिती अस्थिर बनली आहे. कीवच्या वाढत्या रशियाविरोधी भूमिकांच्या पार्श्वभूमीवर 2014 मध्ये युक्रेनच्या रशियनबहुल आणि व्यूहात्मकदृष्ट्या महत्वाच्या क्रिमीया द्वीपकल्पावर रशियाने ताबा मिळवला. तेव्हापासून अमेरिका आणि युरोपीय संघाने रशियावर वेगवेगळे निर्बंध घातले आहेत. पण त्याचवेळी अमेरिकेकडून नाटोच्या (NATO) विस्ताराचे प्रयत्नही अविरतपणे सुरू आहेत, ज्यावर रशियाचा मुख्य आक्षेप आहे.
युक्रेन नाटोमध्ये सामील झाल्यामुळे रशियाच्या सुरक्षेवर दूरगामी परिणाम होण्याची शक्यता आहे. म्हणूनच युक्रेनला नाटोचे सदस्यत्व दिले जाऊ नये, ही मागणी मॉस्कोने आग्रहाने लावून धरलेली आहे. त्यावर विचार करण्याऐवजी अमेरिकेडून रशियाला आक्रमक ठरवून आपले धोरण पुढे रेटण्याचा प्रयत्न केला जात आहे. युक्रेनवरून निर्माण झालेल्या या तणावाचा आपल्या आणि एकूणच युरोपच्या सुरक्षेवर परिणाम होत असल्यामुळे हा प्रश्न शांततामय मार्गाने सोडवण्यासाठी फ्रान्स, जर्मनीने पुढाकार घेतला आहे. युरोपीय देशांना रशियाशी संबंध सुरळीत सुरू ठेवणे आर्थिक, व्यापारी दृष्टीने आवश्यक वाटत आहे. पण दुसरीकडे अमेरिकेच्या स्वत:च्या भू-राजकीय गरजांमुळे युरोपीय देशांना स्वतंत्रपणे भूमिका घेणे अवघड होत आहे. या परिस्थितीतच गेल्या काही महिन्यांपासून युरोपात इंधनाची मागणी मोठ्या प्रमाणात वाढलेली आहे. इंधनाच्या टंचाईमुळे त्याचे दर युरोपात भडकलेले आहेत. त्यामुळे रशियाकडून गॅसपुरवठा होण्याशिवाय युरोपसमोर अन्य पर्याय नाही.
नॉर्ड स्ट्रीम-2 चा मुद्दा
युरोप मोठ्या प्रमाणात रशियातून निर्यात होणाऱ्या इंधनावर अवलंबून आहे. युरोपला हा पुरवठा सध्या युक्रेनमार्गेच नॉर्ड स्ट्रीम-1 वायूवाहिनीद्वारे होत आहे. या वायूवाहिनीमुळे युक्रेनला दरवर्षी सुमारे 1.2 अब्ज अमेरिकन डॉलरचा महसूल मिळत आहे. काही वर्षांपूर्वी कीवकडून या वाहिनीचे वापर शुल्क वाढवून मिळवण्यासाठी अडवणूक होत होती. त्याचा परिणाम युरोपच्या गॅसपुरवठ्यावर झाला होता. त्यामुळे जर्मनीने वाढती मागणी आणि सुरक्षा या कारणांनी बाल्टिक समुद्रातून नॉर्ड स्ट्रीम-2 (Nord Stream-2) वायूवाहिनी टाकण्यासाठी 2018 मध्ये मान्यता दिली.
नॉर्मंडी आराखडा
जर्मनी, फ्रांस, रशिया आणि युक्रेन यांचाय प्रतिनिधींनी फ्रांसमधील नॉर्मंडी येथे चर्चा केली होती. 6 जुलै 2014 रोजी नॉर्मंडी येथे आयोजित करण्यात आलेल्या विजय दिवसाच्या 70 व्या वर्धापन दिनाच्या निमित्ताने या देशांचे नेते पहिल्यांदा भेटले होते आणि त्यामध्ये युक्रेनच्या दोनबास प्रांतातील संघर्ष मिटवण्यावर चर्चा झाली होती. या 4 देशांदरम्यानचा हा एक अनौपचारिक मंच आहे. याच मंचाच्या माध्यमातून युक्रेनचा प्रश्न चर्चेच्या आणि शांततापूर्ण मार्गी लावण्याचे प्रयत्न सध्या सुरू आहेत.
लिंक
https://avateebhavatee.blogspot.com/2022/02/blog-post_12.html
वाचने
118110
प्रतिक्रिया
434
मिसळपाव
प्रतिक्रिया
नक्की वाचा
+१
In reply to नक्की वाचा by कपिलमुनी
हेही पाहूंयात
In reply to नक्की वाचा by कपिलमुनी
काळ्या समुद्रानजीकच युक्रेनचं
* रशियन सैन्य जगांतील सर्वांत
वाचत आहे.
In reply to * रशियन सैन्य जगांतील सर्वांत by साहना
सहम्function at() { [native code] }अ
In reply to * रशियन सैन्य जगांतील सर्वांत by साहना
वळवळ
In reply to सहम्function at() { [native code] }अ by निनाद
माजी रशियन जनरल स्टाफ Mikhail
भारत तटस्थ का? - जर्मन दुरदर्शन
युक्रेनमधला मोठा अणुऊर्जा प्रकल्प रशियाच्या ताब्यात
Hyundai I10 Nios व Maruti
अरेरे, जागा चुकली.
In reply to Hyundai I10 Nios व Maruti by श्रीगुरुजी
काही समस्या नाही. ह्याचा
In reply to अरेरे, जागा चुकली. by श्रीगुरुजी
ह्युंदाय शक्यत्तो घेऊ नकात.
In reply to Hyundai I10 Nios व Maruti by श्रीगुरुजी
नाही उलट उलटे. रशियांत माल,
In reply to ह्युंदाय शक्यत्तो घेऊ नकात. by चौथा कोनाडा
जीवित आणि वित्त हानी
डिलन बर्न्स आणि स्टिव्ह बॉनेल
थोडेसे बघितले?
In reply to डिलन बर्न्स आणि स्टिव्ह बॉनेल by कॉमी
.
In reply to थोडेसे बघितले? by Trump
नाटोला दोष द्यायला सुरु केले आहे
श्री राऊत यांचे काही वक्तव्य
आले शेवटी...
In reply to श्री राऊत यांचे काही वक्तव्य by Trump
हातघाईची लढाई
gulagu हे एक जुने रशियन
बहुतेक भाकड. त्यांनाही बरीच
In reply to gulagu हे एक जुने रशियन by साहना
खिक्क!
In reply to बहुतेक भाकड. त्यांनाही बरीच by Trump
ऍड हॉम
In reply to खिक्क! by कॉमी
तो प्रतिसाद सुद्धा ऍड हॉम
In reply to ऍड हॉम by Trump
कंटाळा आला आता.
In reply to तो प्रतिसाद सुद्धा ऍड हॉम by कॉमी
आपल्या पूर्वग्रहाला पचत नाही
In reply to कंटाळा आला आता. by Trump
.
In reply to आपल्या पूर्वग्रहाला पचत नाही by साहना
.
In reply to . by कॉमी
श्री पुतीन का चुकीचे आहेत?
In reply to . by कॉमी
माझ्यामते घुसखोरी अनजस्टीफाईड
In reply to श्री पुतीन का चुकीचे आहेत? by Trump
समुदाय अ आणि ब
In reply to माझ्यामते घुसखोरी अनजस्टीफाईड by कॉमी
दोन्ही अनैतिकच. व्हॉट अबौट्री
In reply to समुदाय अ आणि ब by Trump
बरोबर उत्तर.
In reply to दोन्ही अनैतिकच. व्हॉट अबौट्री by कॉमी
असल्या दांभिकपणाची किळस वाटते
In reply to बरोबर उत्तर. by Trump
अयुरोपियन लोक मरतात तेव्हा
In reply to बरोबर उत्तर. by Trump
किती उपयोग झाला त्याचा?
In reply to अयुरोपियन लोक मरतात तेव्हा by कॉमी
अंडरस्टाण्डिंग पॉवर या
In reply to किती उपयोग झाला त्याचा? by Trump
प्रश्न*
In reply to अंडरस्टाण्डिंग पॉवर या by कॉमी
व्यवहारात दुर्बलाच्या नैतिकतेला काही किंमत नसते.
In reply to अंडरस्टाण्डिंग पॉवर या by कॉमी
फार अज्ञान प्रगट करताय. पोलीस
In reply to व्यवहारात दुर्बलाच्या नैतिकतेला काही किंमत नसते. by Trump
तुम्ही वैयक्तिक टिकाटिपण्णी करताय.
In reply to फार अज्ञान प्रगट करताय. पोलीस by कॉमी
ह्यात वयक्तिक काय आहे ?
In reply to तुम्ही वैयक्तिक टिकाटिपण्णी करताय. by Trump
हे म्हणजे आधी " रामायण खरे
In reply to ह्यात वयक्तिक काय आहे ? by कॉमी
वैयक्तिक टिकाटिप्पणी खरडवहीत लिहा.
In reply to ह्यात वयक्तिक काय आहे ? by कॉमी
इथे स्वसंरक्षणाचा प्रश्न आलाच
In reply to वैयक्तिक टिकाटिप्पणी खरडवहीत लिहा. by Trump
जाउ द्या आता
In reply to इथे स्वसंरक्षणाचा प्रश्न आलाच by कॉमी
खिक्क. उवहासाकडे वळला इथेच
In reply to जाउ द्या आता by Trump
उवहास?
In reply to खिक्क. उवहासाकडे वळला इथेच by कॉमी
नोम चोम्सकी
In reply to किती उपयोग झाला त्याचा? by Trump
त्यांच्याकडे ४००० विमाने आहेत
In reply to आपल्या पूर्वग्रहाला पचत नाही by साहना
घरचा आहेर
युक्रेन चे राष्ट्रत्व धोक्यात!!
युद्धाचे कशी होवु ध्या
काहीच दिवसापूर्वी ukrain ला
In reply to युद्धाचे कशी होवु ध्या by sunil kachure
वाचणीय
४०० झाले
कोठे गेली आता तत्वे ?
श्री गुप्ता - #CutTheClutter
परत
In reply to श्री गुप्ता - #CutTheClutter by Trump
हल्ली त्यांच्या विश्लेषणाची
In reply to परत by निनाद
हल्ली त्यांच्या विश्लेषणाची
In reply to हल्ली त्यांच्या विश्लेषणाची by Trump
दिवस १२ :
भारतीय युवक युक्रेनियन स्वयंमसेवक सैन्यात
रशिया नी
हे जरा जास्तच होतेय.
In reply to रशिया नी by sunil kachure