भन्नाट भन्नाट २ भन्नाट ३ भन्नाट ४ भन्नाट ५ भन्नाट ६ "अरे ? मी कुठे म्हणतोय तुम्ही खोटे बोलताय म्हणून ? बरं मला सांगा मी. सुवास त्या खोलीला खिडक्या किती आहेत? खोलीच्या आत खोलीच्या समोर ? खोलीच्या बाजूला ?" "साहेब खोलीला एकच खिडकी आहे जी मागच्या अंगणात उघडते आणि स्टॉकची खोली असल्याने आजूबाजूला प्लायवूड लावून ती बंद केलीये साहेब." "इंटरेस्टिंग ! मला खरंच आश्चर्य वाटतंय मी. सुवास, की ह्या अशा गुहे सारख्या बंद खोलीत उभा राहून तुम्हाला हे तिघेही रेसरमधून इलियासवार आलेत हे कसे काय दिसले असावे?" ठाणकन अमरचा प्रश्न आदळला आणि सुवास आणि दीक्षितांचा एकदमच आ वासला गेला. ===================================================== कोर्टात असह्य शांतता पसरली होती, अमरच्या अचानक बाणासारख्या सुटलेल्या प्रश्नाने झेले तर पूर्णपणे भंजाळलाच होता. "झेले... मी काहीतरी विचारले तुम्हाला." "ऑ .. म्हणजे म्हणजे साहेब ते... ते..." "तुम्हाला आरोपी खरेच दिसले होते ? का दिसल्याचे तुम्हाला कोणी सांगायला सांगितले आहे ?" "ऑब्जेक्शन युवर ऑनर ! " दीक्षित धडपडत उभे राहिले. "सस्टेन्ड ! मिस्टर विश्वास .." "सॉरी सर. झेले तुम्ही अजूनही उत्तर दिलेले नाहीत." झेले एकदा अमरच्या तोंडाकडे आणि एकदा दीक्षितांच्या तोंडाकडे आलटून पालटून पाहत होता. "झेले तुम्ही नक्की ह्या तिघांना पाहिलेत ? का हा तुमचा अंदाज होता ? झेले कोणाला पाठीशी घालताय तुम्ही ?" अमरच्या प्रश्नांच्या सरबत्तीने झेले आता चांगलांच गांगरला होता. "साहेब म्हणजे मी गाडी थांबल्याचा आवाज ऐकला आणि नंतर ह्या तिघांना बोलताना ऐकले. आणि मी जेव्हा पुन्हा खोलीतून बाहेर आलो तेव्हा हे तिघेही मला हॉटेलमधून बाहेर पडताना दिसले. त्यांवरून मी योग्य तो अंदाज बांधला." "झेले, म्हणजे तुम्ही ह्यापैकी एकालाही प्रत्यक्ष बघितले नाहीत ? नीट विचार करून उत्तर द्या. अर्थात खोटी साक्ष दिल्याबद्दल तुरुंगात जायची तुमची इच्छा नसेल तर..." "साहेब मी फक्त ह्यांचे बोलणे आणि गफूर साहेबांचे विव्हळणे ऐकले साहेब. खरंच सांगतोय साहेब." "अर्रे ? पण मगाशी तर तुम्ही जिन्यावरून डोकावलेत तेव्हा तुम्हाला दारा बुलंद मारामारी करताना दिसले असे म्हणत होतात. झेले तुमची ती साक्ष खरी मानायची का ही ?" "साहेब म्हणजे मी डोकावलो होतो आणि मला तो माणूस दिसला पण होता साहेब.. आणि..." "गप्प बसा मिस्टर झेले ! तुम्ही अजून किती खोटे बोलणार आहात ? तुम्ही ना कोणाला पाहिलेत ना कोणाला बोलताना ऐकलेत. घटनेच्या दिवशी संध्याकाळी तुम्ही पायात काच लागली म्हणून बाहेर पडलात ते एकदम पोलीस आल्यावरच उपस्थित झालात. मधल्या वेळात तुम्ही कुठे होतात मिस्टर झेले ?" "खोटे आहे साहेब. मी ..मी इलियास मध्येच होतो." "झेले तुम्ही कोणालातरी पाठीशी घालत आहात आणि ते तुम्हाला फार जड जाणार आहे. युवर ऑनर गरज पडल्यास ह्या साक्षीदाराला पुन्हा तपासण्याची मला परवानगी मिळावी. हे जाऊ शकतात." अमरचे बोलणे संपले आणि जज केसरांनी घड्याळाकडे पाहिले. लंच अवर्सला कोर्ट थांबले आणि अमरने गोल्डीकडे धाव घेतली. "गोल्डी १ तासात मला ह्या सुवासची पूर्णं हिस्ट्री पाहिजे. जोडीला इलियासच्या बॅक एंट्रेन्सचा नकाशा आणि इलियासमधून लॉजच्या दिशेनं उघडणार्‍या सगळ्या दरवाज्यांची माहिती." "पण अमर एक तास म्हणजे..." "ते मला माहिती नाही ! १० च्या जागी ३० माणसे लाव.. बट इन्फॉर्मेशन पाहिजेच आणि एका तासात." टिक ... टिक.... कोर्टाचे दुपारचे सेशन सुरू झाले आणि काहीशा दुर्मुखल्या चेहर्‍याने बॅ. दीक्षित उभे राहिले. "युवर ऑनर माझा पुढचा साक्षीदार आहे इन्स्पेक्टर ब्रिजेश लाल." साक्षीदाराचे नाव एकताच कोर्टातला माणूस अन माणूस सावरून बसला. आता केसला खरा रंग भरायला लागला होता. ब्रिजेशची साक्ष महत्त्वाची. हा साक्षीदार जर दीक्षितांनी व्यवस्थित हाताळला तर केस काँक्रिट होणारच होणार. ब्रिजेशनी सरावल्यागत शपथ घेतली आणि तो प्रश्नांचे वाट पाहतं उभा राहिला. "इन्स्पेक्टर, ह्या सर्व गुन्ह्यांचा तपास तुम्हीच केलात. बरोबर ?" "येस सर. एका विशेष आदेशाद्वारे हे सर्व प्रकरण माझ्याच ताब्यात देण्यात आलेले आहे." "गुड ! तर इन्स्पेक्टर लाल, गुन्ह्यांची पार्श्वभूमी तर आम्ही जाणतोच, आता प्रत्यक्षात काय घडले त्याची हकिगत तुमच्याकडून ऐकायला कोर्टाला आवडेल." "घटनेच्या दिवशी रात्री ११ च्या सुमारास आम्हाला 'सलमा' लॉज मधून गुन्ह्याची माहिती देणारा फोन आला. त्यावेळी ड्यूटीवर असलेले इन्स्पेक्टर नाईक आणी साथीदार तातडीने तिथे धावले. मी जेव्हा तिकडे पोचलो तेव्हा आरोपी क्रमांक एक मंदार पटवर्धन आणि आरोपी क्रमांक दोन दारा बुलंद हे अगोदरच तिथे बघ्यांमध्ये उपस्थित होते. गुन्हा ज्या रूममध्ये घडला ती रूम मंदार पटवर्धनांच्या नावावर बुक केलेली होती. ह्या दोघांसमोरच रूम उघडण्यात आली, आतली परिस्थिती आणि पोलिसांची शिताफी पाहून आरोपी खरेतर मनातून घाबरले होते, मात्र त्यापैकी एक आरोपी दारा बुलंद आमचे कडे तोडून पळून जाण्यात यशस्वी झाला, मात्र मंदार पटवर्धनला ताबडतोब घटनास्थळावरच अटक करण्यात आली." "व्हेरी गुड वर्क इन्स्पेक्टर. रूममध्ये नक्की काय प्रकार घडला होता आणि तुम्ही कोणत्या पुराव्यांखाली आरोपी निश्चित केले ते आता कोर्टापुढे सांगा." "रूमचे दार लोटलेलेच होते, मात्र दाराखालून रक्ताचा ओघळ पॅसेजपर्यंत पोचला होता. तो पाहूनच वेटरने बोंब ठोकली होती. एक मोठी रूम आणि वॉशरुम अशी आतली रचना होती. मयत गफूर आणि रघुवीर ह्यांची प्रेते खोलीत पडली होती तर दोन्ही स्त्रियांची वॉशरुम मध्ये. चौघांनाही एकाच प्रकारच्या अर्थात नेदरलॅंड अँड सिल्व्हीयाच्या कोल्टनी गोळ्या घालण्यात आलेल्या होत्या. रघुवीरच्या छातीत दोन आणि गफूरच्या डोक्यात एक गोळी घालण्यात आली होती. दोन्ही स्त्रियांवर आधी बलात्कार करून मग त्यांचा खून करण्यात आला होता. दोघींच्या कपाळात बरोब्बर एकेक गोळी मारण्यात आली होती." ब्रिजेशचे वर्णन ऐकून कोर्टातला प्रत्येकजण मनात हळहळ व्यक्त करत होता. किती हे अमानुष क्रौर्य. "त्यानंतर तुम्ही काय केलेत मिस्टर लाल ?" "मंदारला आम्ही तातडीने घटनास्थळावरच अटक केली. गफूरची ओळख लगेचच पटली आणि तेव्हाच त्याच्या इलियास मध्ये घडलेली मारामारी आणि त्याला मिळालेली धमकी साक्षीदारांकडून समोर आली. इन्स्पेक्टर नाईकांवर पंचनाम्याचे काम सोपवून मी ताबडतोब दारा बुलंद आणि फिरोज इराणीच्या मागे धावलो. नशीब असे बलवत्तर की रघुवीरच्या घरी कोळीवाड्यात चौकशीला पाठवलेल्या टीमच्या ताब्यात विनासायास फिरोज इराणी सापडला. त्याच्या घेण्यात आलेल्या झडतीत त्याच्या गाडीत हत्येशी संबंधीत रिव्हॉल्वर देखील पोलिसांना मिळाले. पोलिसांनी त्याला जागेवरच अटक केली." "आणि तिसरा आरोपी कसा ताब्यात आला इन्स्पेक्टर?" "तासाभरातच दोन संशयितांना अटक झाल्याने आमचा उत्साह वाढला होताच. मधल्या काळात आम्हाला इलियास मध्ये आरोपींचे आणि गफूरचे झालेले सविस्तर बोलणेच रेकॉर्ड केलेले सापडले आणि सगळाच उलगडा झाला. पंचनामा करून इन्स्पेक्टर नाईक परत येताच आम्ही तीन तुकड्या करून दारा बुलंदच्या मागावर निघालो. आरोपी मात्र आम्हाला शिताफीने हुलकावणी देऊन पुन्हा लॉज मध्ये शिरला आणि तिथे त्याने ह्या केसमधील एक महत्त्वाचा साक्षीदार असलेल्या लॉजच्या मालकाचा गळा दाबून खून केला. आम्ही पोचेपर्यंत आरोपी तिथून फरार झाला होता. शेवटी अथक प्रयत्नांनंतर आरोपी आमच्या ताब्यात आला." "युवर ऑनर गुन्ह्यांची प्रत्यक्ष हकिगत आणि हेतू इन्स्पेक्टर ब्रिजेश लाल ह्यांच्या साक्षीतून उघड झाला आहेच. जसं जशी केस पुढे सरकेल तसतसे अजूनही पुरावे, कारणे आपल्या समोर येत राहतीलच. यू मे क्रॉस मी. विश्वास. " नाटकीपणाने झुकून दीक्षित म्हणाले आणि अमर हसत उभा राहिला. एकवार अमरची निळी जादुई नजर कोर्टावरून फिरली आणि आता ह्या जादुगाराची करामत बघायला केसरांसकट सर्वजण सावरून बसले. अमर क्रॉस करणार म्हणल्यावर ब्रिजेश देखील स्वतःला पुन्हा पुन्हा सावरत होता. "तर इन्स्पेक्टर ब्रिजेश लाल, आपण आत्ताच एकेका आरोपीला आपण शिताफीने कशी अटक केली ते कोर्टापुढे सांगितलेत. ऐकून खरेच खूप कौतुक वाटले मुंबई पोलीस डिपार्टमेंटचे. पण ह्या सगळ्यात तुम्ही आरोपी क्रमांक तीन दारा बुलंद ह्याला कसे पकडलेत त्याचे रोमहर्षक वर्णन सांगायचे का बरे टाळलेत ?" अमरची भेदक नजर ब्रिजेशच्या नजरेत मिसळली आणि ब्रिजेश सारखा इन्स्पेक्टर देखील क्षणभर थरारला. "सांगताय ना इन्स्पेक्टर आम्हाला ती हकिकत?" ब्रिजेश काही न सुचत असल्यासारखा एकदम सुन्न नजरेने अमरकडे पाहतं होता. अमर असा काही स्टॅंड घेईल ह्याची त्याला कल्पनाच नव्हती. शेवटी अमरलाच त्याची दया आली आणि तो पुन्हा जज केसरांकडे वळला. "इन्स्पेक्टर साहेब बहुदा स्वतःची स्तुती करायला लाजत असावेत. ठीक आहे ही हकिगत मीच कोर्टापुढे आणतो." अमर घाईघाईने आपल्या टेबलाकडे गेला आणि एक वर्तमानपत्र आणून त्याने जजसाहेबांना सादर केले. "युवर ऑनर बॉम्बे मिररच्या २३ तारखेच्या ह्या अंकात पान नंबर एक वरती अगदी मोठ्या अक्षरात मुंबई पोलिसांकडून देण्यात आलेले हे निवेदन बघा. उजव्या कोपर्‍यात दाराचे स्केच आणि खाली माहिती देण्यात आलेली होती. 'सदर फोटोतील इसम हा तीन खून आणि दोन बलात्कारांसारख्या गुन्ह्यातला प्रमुख आरोपी असून सध्या फरार आहे. समाजविघातक अशा ह्या व्यक्तीची वा त्याच्या ठिकाणाची माहिती देणार्‍यास योग्य ते इनाम देण्यात येईल व त्याचे नाव गुप्त ठेवण्यात येईल. "पाहिलेत युवर ऑनर ? केस सरू होऊन निकाल लागायच्या आधी, रादर हातात काही ठोस पुरावे येण्याच्या आधीच डिपार्टमेंट एका निरागस नागरिकाला खुनी, बलात्कारी आणि समाजविघातक ठरवून मोकळे देखील झाले. पोलिसांचे काम हे संशयितांना पकडणे आहे का न्यायदान करणे आहे ? हा अधिकार ह्यांना कोणी दिला? ह्या अशा बेकायदा कृत्याबद्दल आणि माझ्या अशिलाची जाहीर बदनामी केल्याबद्दल सदर जबाबदार अधिकारी आणि सरकारी वकील ह्यांना योग्य ती समज देण्यात यावी." जज केसरांनी एकदा नाखुशीने ब्रिजेशकडे पाहिले आणि धीरगंभीर स्वरूपात बोलायला सुरुवात केली. "सदर वर्तमानपत्रातील जाहीरात पाहता आणि त्यामागील डिपार्टमेंटचा हेतू लक्षात घेऊन देखील हे कृत्य अजिबात समर्थनीय नाही. ह्यापुढे पुन्हा असा प्रकार आढळल्यास संबंधितांवर कडक कारवाई करण्यात येईल अशी स्पष्ट जाणीव हे कोर्ट देत आहे. दीक्षितांकडे पाहून डोळे मिचकावत अमर पुन्हा ब्रिजेशकडे वळला. अपमानित ब्रिजेश कसातरी सावरून पुन्हा तयार झाला होता. "इन्स्पेक्टर ब्रिजेश... तुम्ही जाऊ शकता.' ऑ ? हे काय भलतेच ? अमरनी ब्रिजेशची उलटतपासणी घेतलीच नाही ? काय आहे तरी काय त्याच्या मनात ? ही केसच येवढी काँक्रिट आहे की अमरला आपला पराभव स्पष्ट दिसतोय ? का ह्या निळ्या कोल्ह्याला खरा गुन्हेगार ऑलरेडीच माहिती आहे ? ह्या शेवटच्या विचाराने मात्र बॅ. दीक्षितांच्या छातीत बारीकशी कळ उभी राहिली. स्वतःला कसेतरी सावरत ते उभे राहिले. "युवर ऑनर माझा पुढचा साक्षीदार आहे बॅलेस्टिक एक्स्पर्ट मि. वाळवेकर." अमर जणू काही ह्याच साक्षीची वाट पाहत असल्यासारखा पुढे झुकून बसला आणि ते पाहून दीक्षितांनी पुन्हा एकदा छातीत उठणार्‍या कळेला दाबण्याचा प्रयत्न केला. (क्रमशः)