मिसळपाव
ज्ञानाची व्याख्या [उपधागा]
हा उपधागा श्री. विकास ह्याच्या ह्या प्रतिक्रियेनुसार निर्माण केला आहे.
प्रश्नः ज्ञान म्हणजे काय, ज्ञानाची व्याख्या कशी करता येईल?
पहीला पाउस
एक होता राजपुत्र.
त्याला पहील्या पावसाचे खुपच आकर्षण होते.
चाळीतल्या गजाच्या खिडकीवर उभा राहुन तो पहील्या पावसाची वाट बघायचा.
राजपुत्राचे शेजारी पंजाबी घर होते.
फाळ्णीत कराचीमधुन पळुन आलेले.
त्या घरात एक परी होती.
राजपुत्राची जिवलग मैत्रीण.
परीच्या आईच्या हातात एक जाड सोन्याचे कडे होते. राजपुत्राला ते फार आवडायचे.
परीच्या आईलासुद्धा राजपुत्रावर खुप लोभ होता. ११ इंच उंचीच्या चांदीच्या पेल्यात जाड जाड लस्सी मिळायची राजपुत्राला.
'जमाइ राजा' म्हणायची परीची आई.
आभाळ भरुन आले होते. ढ्ग एकमेकांशी मस्ती करत होते. भर दुपारचा अंधार. उल्हासीत करणारा गारवा.
कारण
आयुष्याचा अर्थ नेमका
काय असावा? केवळ दडपण?
की नियतीच्या उंबरठ्यावर
छिन्न जिवाचे आत्मसमर्पण?
मी वाकावे, मीच झुकावे,
मलाच मी घालावे कुंपण
अन् माझे सर्वस्व लुटावे,
जपण्यासाठी तुझे थोरपण
किती जपू मी? किति सांभाळू?
तुझ्या मनाचे दुभंगलेपण
मनात काही, जनात काही,
कृत्रिम अन् फसवे मोठेपण
तपे लोटली तरी न कळले
माझ्या अगतिकतेचे कारण
तुझा आंधळा अहंकार की
माझे अतिरेकी हळवेपण?
Taxonomy upgrade extras
ज्ञानाचे स्वरुप , पातळी व त्यानुसार सुचवलेले पाठ्यपुस्तकातील बदल
ज्ञानाचे स्वरुप , पातळी व त्यानुसार सुचवलेले पाठ्यपुस्तकातील बदल
लेखक: अजय भागवत. १२ जुन २००९ , पुणे ajaybhagwat@marathishabda.com
हया लेखाचे उद्दीष्ट्य एक विचार मांडणे आहे . त्या विचारामागील भुमिका स्पष्ट व्हावी ह्या हेतूने सर्वप्रथम :
१ . ज्ञान कशास म्हणता येईल ते विचार व्यक्त केले आहेत
२ . ज्ञानाचे स्वरुप मांडले आहे , त्यातील कक्षा स्पष्ट केल्या आहेत
३ . ज्ञान आत्मसात करण्याच्या विवीध पातळ्यांचा विचार मांडला आहे ( ब्लूम्स टॅक्सॉनमीच्या आधारे )
PHUN _ खेळ, शिक्षण ,करमणुक एकसाथ
मुंबइच्या नेहरू सायन्स सेंटर मध्ये पहिल्या दालनात शिरताच 'एनर्जी बॉल' नावाचे यंत्र दिसते. यात एक टेनिस चेंडू एव्हढा, पण वजनदार गोळा उंचावरुन उतारवर सोडला जातो. मग हा गोळा घरंगळत, वेगवेगळी वळणे घेत, वाटेतील वस्तुंना धक्के देत जमीनीवर येतो. गोळ्याचा हा आकर्षक प्रवास भौतिकशास्त्रातले काही नियम तुम्हाला शिकवतो.
टाँम अँन्ड जेरी च्या एका भागात, टाँम जेरी ला मारण्यासाठी काही साध्यासोप्या वस्तू वापरून एक किचकट , लांबलचक यंत्रणा बनवतो.
फसवणूक
आभाळ अगदी कोरं करकरीत
तू पाठवलेले ढग रिते होवून
उलटून गेले असतील
बरेच दिवस.
पुढयातल्या कागदासारखं
मनावरही उमटत नाहीत
तुझ्या पावसाची अक्षरं.
दाही दिशांना नजरेचे
घोडे फेकून पहावं
३६० अंशांत
एखादाही चुकार ढग
नाहीच.
निळा कॅनव्हासही
ओकाबोका.
विहिरीत उतरावं
खोल खोल
तर सगळे सांदी कोपरे
व्हॅक्युम सकरने
शोषलेले.
आता खणायचीही भीती वाटते
न जाणो तिथलंही पाणी
अंतर्धान पावलेलं असेल?
बारोमास दुष्काळ की काय ?
असं स्वत:ला विचारतानाच
ओल्या मातीचा गंध मनात
आणि मी
सचैल स्नात...
स्वत:लाच किती फसवावं माणसानं?
Taxonomy upgrade extras
गुन्हेगारी टोळ्यांचे अस्तित्व व आजच्या आधुनिक टोळ्या (संक्षीप्त स्वरुपात) -
कायधाचे उल्लधंन केल्यास तेथे गुन्हा घडतो ही झाली गुन्ह्याची सर्वसाधारण व्याख्या. चार ,पाच जण किंवा त्याहून अधिक यांनी एकत्र पणे येऊन केलेला गुन्हा म्हणजे संघटीत गुन्हा. पण हाच सघटित गुन्हा अनेक जण येऊन म्होरक्यामार्फत करतात तेव्हा टोळी निर्माण होते. या टोळीतून फुटुन अनेक टोळ्या निर्माण होतात आणि त्यांच्यात अस्तित्वासाठी,हुकूमतीसाठी लढाई,खुनखराबा निर्माण होतो .अशीच लढाई मुंबईत सुरु होती. टोळ्या त्यांचे टोळीयुध्द यांचा भडका उडाला होता सामान्यजनांनाही त्याची झळ बसत होती. त्या गुन्हेगारी प्रवृतीच्या टोळ्यांचा थोडक्यात घेतलेला हा आढावा.