आत्ता दुसर्या एका मिपा धाग्यावर प्रतिमा पुजना वरुन विषय निघाला म्हणुन हा धागा काढण्याची आठवण झाली. या धाग्याचा उद्देश प्रतिमा(मुर्ती) पुजन करावे अथवा नाही असा नाही, केवळ परंपरांची नोंद/ धांडोळा घेणे एवढाच मर्यादीत उद्देश असल्यामुळे तुमचा व्यक्तिगत विश्वास असला-नसला तरीही तुमच्या घरच्या परंपरागत घरगुती देवघरांची माहिती या धाग्यात हवी आहे. या धाग्याच्या निमीत्ताने भारतातील/अथवा महाराष्ट्रातील जुन्यात जुने घरगुती देवघर आणि/अथवा मुर्ति कुठे असतील ?
१) तुमच्या घरच्या देवघराचे स्वरुप कसे आहे ? म्हणजे स्वतंत्र खोली आहे. लाकडी, दगडी अथवा संगमरवरी देवघर आहे ? माहिती असल्यास देवघर किती जुने आहे.
२) तुमच्या घरच्या पुज्य प्रतिमा/मुर्ती कशा प्रकारच्या आसनावर बसवलेल्या आहेत ?
३) तुमच्या घरी कोण कोणत्या मुर्ती/प्रतिमा/टाक/तांदळा/शिवलिंग/रुद्राक्ष/शंख (आणखी काही असेलतर) देवघरात आहेत ? जिथे जिथे माहिती असेल त्या मुर्ती इत्यादी बाबत ती केव्हा पासून आहे.
सोबतच छायाचित्रे मुर्तींची नुसती छायाचित्रे -एक उद्देश अभ्यासकांना मुर्ती अभ्यास सोपा जावा चर्चा करता यावी- तसेच वस्त्र पुजा इत्यादी सहीत (परंपरेचे निटसे आकलन होण्याच्या दृष्टीने) प्रतिसादां सोबत छायाचित्रे जोडल्यास छानच, आणि त्याही पुढे जाउन आपण स्वतः काढलेली छायाचित्रे या दुव्यावरून विकिप्रकल्पांसाठी कॉपीराईट मुक्त स्वरुपात अपलोड करणे शक्य झाल्यास दुधास साखरेचा गोडवा लाभेल. (अर्थात विकिमिडीयावर चढवलेली कॉपीराइट मुक्त छायाचित्रे कुणालाही वापरण्यास आणि छायाचित्रात बदलही करण्यास मुक्त होतात याची नोंद घ्यावी)
४) तुमच्या घरी देवक आहेत का ? कोणते त्यांचे स्वरूप (इथे लक्षात घ्या देवक म्हणजे देव नव्हे देवक संकल्पनेची आ.ह.साळुंखेकृत व्याख्या "इश्वर नाहीत अशा पण इश्वर समकक्ष पूजनीय अथवा पवित्र परंतु प्रतीकांना देवक संबोधले जाते" अशी आहे. ) वर प्रमाणेच जमल्यास छायाचित्रे देवक केव्हापासून महत्व, विश्वास, परंपरा इत्यादी.
५) देवघर, देवक, टाक, तांदळा इत्यादींच्या उपासने साठी वापरली जाणारी इतर साधने जसे समया, निरांजने, घंट्या, आसने वर नमुद केल्या प्रमाणे जेथे शक्य आहे तेथे
* अनुषंगिका व्यतरीक्त अवांतरे टाळण्यासाठी आणि चर्चा सहभागासाठी आभार
वर्गीकरण
वाचन संख्या
30277
प्रतिक्रिया
24
मिसळपाव
प्रतिक्रिया
चांगला शोध आहे.वाडे पाडून
आमच्या घरात पूजेचे देव नाहीत.
आमच्या घरी पुजेत असलेला
जरा वेळ द्या
अवश्य, खूप छान होईल.
In reply to जरा वेळ द्या by पैसा
माहितगार असुन तुम्हालाच नेहमी
माहितगार असुन तुम्हालाच नेहमी
In reply to माहितगार असुन तुम्हालाच नेहमी by स्पा
मूर्तींची छायाचित्रे आणि
एका देवघरातील जुन्या
मधली मूर्ती बहुधा विष्णू. शंख
In reply to एका देवघरातील जुन्या by माहितगार
ही विष्णुची मुर्ति आहे
In reply to एका देवघरातील जुन्या by माहितगार
he Dev Balaji Ani tyachya
In reply to एका देवघरातील जुन्या by माहितगार
१) तुमच्या घरच्या देवघराचे
एक मोती 150 वर्षांपूर्वीचा
पुरोहितजी माहितीपुर्ण
In reply to एक मोती 150 वर्षांपूर्वीचा by विजय पुरोहित
.
आमच्याकडे घरातली बाळकृष्णाची
In reply to . by कवितानागेश
माहितगार आपला आता धाग्यावेताळ
:) साहेब धागालेख
In reply to माहितगार आपला आता धाग्यावेताळ by DEADPOOL
पण मार्च एंडचा प्रतिसाद आपलाच
रचनात्मक कामाला वायफळ
In reply to पण मार्च एंडचा प्रतिसाद आपलाच by DEADPOOL
Mahitgar.. Hya murti Tirupati
खूप खूप धन्यवाद, अर्थात यातील
In reply to Mahitgar.. Hya murti Tirupati by नम्रता जोशी
श्रीलक्ष्मी,पद्मावती व महालक्ष्मी ह्या पुर्ण वेगळ्या देवता आहेत
In reply to खूप खूप धन्यवाद, अर्थात यातील by माहितगार