अमराठी भाषिकांनाहि प्रेरणा देणारे शिवराय !!! 1

सुभाष आपला व्यासंग दांडगा दिसतोय! खूपच नवी माहीती मिळते आहे. येऊ द्या अजून.

अतिशय छान. सुंदर विषयावरील अतिशय सुंदर संग्रह! पुढील लेखनास शुभेच्छा!! आम्ही येथे पडीक असतो!

शोध घेत रहा ... उत्तमतेचा, नाविन्याचा आणि सत्याचा!

सुभाषराव, ऊर अभिमानाने भरून आला! असा महामानव पुन्हा होणे नाही.. महाराजांना मानाचा मुजरा! तात्या.

अतिसुंदर. फारच नविन माहीती वाचायला मीळाली. पुढील लिखाणास शुभेच्छा. ............अभिजीत मोटे.

वाट पहातोय ! अप्रतिम, महाराजांसारखा राजा मिळावा अशी आमची लायकिच नाही. शुभेच्छा ! आपणांस आहे मरण! म्ह् णोन राखावें बरवेपण!!

उत्तम.. फारच छान.. अजून पुढे वाचायला उत्सुक आहे. थोडे विस्तृत लिहिलेत तर अजून काही तपशील समजतील. -- लिखाळ.

छान उद्बोधक माहिती सुभाषराव.. शिवाजी महाराजां बद्दल बरीच नवीन माहिती मिळाली. आज वर जे काही महारजां विषयी वाचल ते मराठी आंणि ईंग्रअजीतुनच. ईतर प्रादेशीक भाषांतुन पण महाराजां बद्दल इतक लिहीलय हे माहित नव्हत. पुढच्या भागांची वाट पहतोय...

सुभाषकाका! मिपावरच्या आपल्या लिखाणाचा श्रीगणेशा शिवरायांना स्मरुन आणि त्यांच्या विषयीच्या आगळ्यावेगळ्या विषयावर लेख लिहुन केल्याबद्दल आपले अभिनंदन! आजपर्यंत फक्त मायमराठीतुनच आणि प्रसंगी आंग्लभाषेतुन महाराजांबद्दल वाचत आणि माहिती करुन घेत आलो पण तुम्ही इथे हजेरी लावली आहेत म्हणजे बर्‍याच माहीत नसलेल्या गोष्टि देखिल कळणार आहेत याबद्दल शंकाच नाही. महाराष्ट्राव्यतिरिक्त इतर प्रदेशातील कवी ,साहित्यिक व लेखकांकडुन महाराजांबद्दल इतक्या विस्तृतपणे लिहिले गेले असेल हे कधी लक्षात आलेच नाही. तुमच्या ज्ञानाचा व माहितीचा खजीना मिपावर लवकरात लवकर उपलब्ध करुन द्या! महाराजांबद्दलचा अभिमान आज १००० पटीने दुणावला त्याचे श्रेय आपल्या या लेखालाच. महाराजांचे अलौकीकत्व इतर भाषिकांनी मान्य केले पण आपण एत्तदेशीय मात्र कपाळकरंटेच, कारण उगीच आस्तित्वात नसलेल्या नसत्या वादांना आपल्यातलेच काही सुर्याजी पिसाळ तोंड फोडुन शिवरायांचा अपमान करीत फिरत आहेत. "अनामिका"

बाबासहेब पुरन्दरेनी एकदा सन्गितले होते की बान्गला देश मुक्तिलढ्यातील काही योद्ध्यान्नीही शिवरायान्पासून प्रेरणा घेतली होती.

सुंदर लेख आणि चर्चा. आळश्यांचा राजा

मा. सुभाषराव, अत्यंत स्तुत्य लेखनमाला! शिवराय हे केवळ मराठी माणसाचे आणि महाराष्ट्राचे आराध्य दैवत नव्हते तर ते स्वातंत्र्यसंग्रामात सर्वस्वाची आहुती द्यायला सिद्ध् झालेल्या क्रांतिकारकांचेही आराध्य व स्फूर्तिदाते होते. हुतात्मा भगतसिंग हे काँग्रेसच्या बेळगाव अधिवेशनाला (१९२४?) 'अकाली' या पत्राचे प्रतिनिधी म्हणुन जेव्हा दक्षिणेत आले तेव्हा ते आवर्जुन महाराष्ट्रात आले व रायगडावर जाऊन त्यांनी तेथली माती मस्तकी लावुन स्वातंत्र्याच्या प्रतिज्ञेचा पुनरुच्चार केला होता. स्वातंत्र्यप्राप्तीसाठी आता देश सोडुन बाहेर पडणे आवश्यक आहे या निष्कर्शाप्रत येताच नेताजी सुभाष यांनी आपल्या तुरुंगवासात बाहेर निसटण्यापूर्वी जदुनाथ सरकार लिखित शिवचरित्रातील 'आग्र्याहुन सुटका' पर्वाची पारायणे केली होती. मा. बाबासाहेब पुरंदरे यांच्या सहवासात जेव्हा पन्हाळा-विशाळा-प्रतापगड असे भटकायची संधी आली तेव्हा 'प्रतापगडचे युद्ध' जगातील नऊ देशांच्या लष्करी प्रशिक्षण अकादमींमध्ये अभ्यासक्रमात समाविष्ट असल्याची थक्क करणारी माहिती मिळाली होती. कमीत कमी वेळात कमीत कमी माणसांनिशी कमीतकमी युद्धसामग्रीत बलाढ्य शत्रूचा साफ फडशा पाडणारे हे गनिमी काव्याचे युद्ध म्हणजे नियोजन, निर्धार, अभ्यास, निष्ठा व शौर्य यांचे मूर्तिमंत उदाहरण आहे. उत्तम माहितीबद्दल धन्यवाद.

सुभाषजी, अतिशय सुंदर आणि उत्साहवर्धक लिहीलय तुम्ही. उर भरुन आला. अभिनंदन आणि धन्यवाद. कविराज भुषण यांनी शिवबांवर लिहीलेल्या श्री सिवराज भुषण या काव्यातल्या काही ओळी इथे देत आहे. पंडित रत्नाकर त्रिपाठी असे मुळ नाव असलेल्या या उत्तर भारतीय कविने सुरुवातीचा काही काळ औरंगजेबाकडेही चाकरी केली होती. पण तिथे केवळ बादशहाचे गुणगान करणारी काव्येच लिहीण्याची मुभा असल्याने या स्वाभिमानी कविने राजाश्रय नाकारला व पुढे तो शिवरायांची किर्ती ऐकुन तत्कालिन हिंदवी स्वराज्यात आला. केवळ व्यक्तीचे गुणगान करणार नाही म्हणुन औरंगजेबाचा आश्रय सोडलेला हा विलक्षण कवि शिवाजी महाराजांच्या दैवी व्यक्तिमत्वाने एवढा प्रभावीत झाला की त्याने राजांवर एक सोडुन दोन महाकाव्ये लिहीली. "श्री सिवराज भुषण" आणि "शिव भवानी" ...................................................................................................... जै जयंति, जै आदि सकति, जै कालि कपर्दिनी जै मधुकैटभ छलनी, देवि जै महिष बिमर्दिनी !! इंद्र जिमि जंभपर, वाढव सुअंभपर, रावन सदंभपर ...............................रघुकुल राज है ! पौन बारिबाह पर, संभु रतिनाह पर, ज्यो सहस्त्रबाह पर ...............................राम द्विजराज है ! दावा दृमदंड पर, चीता मृगझुंडपर, भुषण बितुंडपर ..............................जैसे मृगराज है ! तेज तम अंस पर, कान्ह जिमि कंस पर, त्यो मलिच्छ बंस पर .............................. सेर सिवराज है .............................. सर्जा सिवराज है ! दशरथ जु के राम, मै वसुदेव के गोपाल ! सोंई प्रगटे साहि के, श्री सिवराज भुपाल !! सिव हि औरंग जीत सके, और न राजा राव ! हत्थिं मत्थ पर सिंह बिनु, और न घालै घाव !! औरन को जो जनम है, सो याको यक रोज ! औरनको जो राज है सो, सिर सरजाको मौज !! जीवन में नर लोग बडों, कवि भुषन भाषत पैज अडो है ! है नर लोगनमें राज बडों,सब राजनमे सिवराज बडों है !! को दाता ? को रन चढो ? को जग पालनहार...! कवि भुषन उत्तर दिखो, सिव नृप हरि अवतार..!! तेरे तेज है सरजा दिनकरसो, दिनकर है तेरे तेज के निकटसो ! तेरो जस है सरजा हिमकरसो, हिमकर है तेरो जस के अकरसो !! कुंद कहाँ, पयवृंद कहाँ, अरु चंद कहाँ ............................सरजा जस आगे ! बाज कहाँ, मृगराज कहाँ, गजराज कहाँ ........................ तेरे साहसके आगे !! कवि सिवराज भुषण सस्नेह विशाल ************************************************************* इतक्या वर्षानंतर तिला पाहिली तेव्हा कशी भासली सांगु.... कल्पनेतला "ताजमहाल" हिणकस ठरला !!! :-) :-)