ड्रींक्सचं प्रमाण किती असावं ?

दारुड्यांनी बेवड्यांबरोबर संस्क्रूतीला बूडवन्यासाथी काडलेला धागा - ले"संत" बाटकर

मी अशा गोष्टींपासून चार हात दूर आहे. उगं माझ्याकडे संशयाने पाहु नये. दिबि, मग तुम्हाला प्रमाण कशासाठी पाहिजे.

प्रत्येकाला याचे एक ठराविक उत्तर देता येणे कठीण आहे. वय/ लिंग/ मानसिकता/ जन्मजात असणारी अल्कोहोलच्या विघटनाची क्षमता आणि इतर आजार यांवर हे अवलंबून आहे. १. एक्स्ट्रीम एजेसमध्ये कमी पिणे - लहानपणी आणि अगदी म्हातारपणी कमीत कमी प्या. २. स्त्रियांनी पुरूषांपेक्षा कमी प्या- अल्कोहोलची युनिट सिस्टीम लक्षात घेतल्यास स्त्रियांना पुरुषांच्या मानाने बरेच कमी पिता येते कारण त्यांच्या शरीराची रचना त्या प्रकारची आहे. ३. मानसिकता- काही लोकांना दारू थोडीशी प्यायली तरी चढते. काहींना थोडीशी प्यायली तरी चढल्यासारखी 'वाटते'. काहींच्या मनात दारू पिल्याने अँटीसोशल विचार येतात. त्यांनी अर्थातच कमी प्यावी. ४. जन्मजात असणारी अल्कोहोल विघटनाची क्षमता- काही लोकांच्या पेशींत अल्कोहोलचे विघटन जलद होते तर काही लोकांत अगदी हळू. यात हळू विघटनवाले अल्कोहोलच्या दीर्घ परिणामांन अजास्त बळी पडतात. ५. इतर आजार- लिव्हर, नर्वस सिस्टीम, हृदयविकार , ब्लडप्रेशर आणि डायबेटीस यांचे आजार असणार्‍यांनी शक्यतो कमीच दारू प्यावी. काही प्रकारच्या हृदयाच्या आजारांत वाईन उपयुक्त दिसत असली तरी ती प्यावीच असे काही नाही किंवा न पिल्याने काही त्रास होतो असेही नाही. आता सर्वसाधारण आणि निरोगी माणसांसाठी गाईडलाईन्स- यात पुरुषांनी एका वेळेस ४ युनिट्स आणि स्त्रियांनी एका वेळेस दोन युनिटपेक्षा कमी अल्कोहोल प्यावे. एक स्टॅडर्ड युनिट म्हणजे साधारणतः १० ग्रॅ अल्कोहोल म्हणजे एक पिंट बीअर किंवा १०० मिली वाईन किंवा २५-३० मिली रम/ व्हिस्की अश्या दारवा! बरं त्याही आठवड्याला १४ युनिटपेक्षा कमी प्यावे अशीही एक रेकमेंडेशन आहे. एकाच वेळी हेवी बिंजींग करणे हे तेवढीच अमाऊंट थोडे थोडे पिण्यापेक्षा जास्त डॅमेज करते असाही अभ्यास आहे. माझ्याकडे येणार्‍या अर्थातच इतर आजारांनी त्रस्त असणार्‍या लोकांच्या मी 'लिव्हर फंक्शन टेस्टस करते. त्यात लिव्हरमधली काही एंझाईम्स विशेषतः गॅमा ग्लुटामील ट्रान्सफरेज लेवल बघून त्या रूग्णाला अल्कोहोलने होणारे लिवर डॅमेज होत आहे का हे सांगु शकता येते. ती लेव्हल जास्त असेल तर कट द अल्कोहोल टू हाफ किंवा कंप्लीटली स्टॉप असं सांगते. दीर्घकाळ आणि बेसुमार पिणार्‍यांच्या सिटी स्कॅनमध्ये वयानुसार मेंदुचा क्षय (अट्रोपी) न पिणार्‍यांपेक्षा जास्त प्रमाणात दिसतो. अल्कोहोलमुळे होणारा हृदयाच्या स्नायूंचा क्षय ( अल्कोहोलिक कार्डीओमायोपथी) अगदीच अनप्रेडीक्टेबल आहे. अल्कोहोल पिणे याबरोबरच इतर शरीराचे पोषण व्यवस्थित नसणे हे त्याचे मुख्य कारण आहे. आता ठरवा किती प्यायची ते!

या गहन विषयावर तितक्याच गंभीरतेने चर्चा चाललेली आहे. मस्त प्रतिसाद येत आहेत. मी ब्लॉगमधे फार पूर्वी काल्पनिक आणि सत्य असे मिश्रण असनारी गोष्ट लिहीली होती सुटण्याचे प्रयोग म्हणून. नोकरी लागेपर्यंत मदीरेच्या भव्य महालात आम्ही शिरलो नव्हतो. सुरवात केली ती डॉ. मल्ल्यांच्याच दुकानातून, मला आठवत रेग्युलर आणि प्रिमियम असे दोन भाग होते. ४५ रुपयाला बॉटल होती. किंगफिशर हा पक्षी असतो हे समजायला पोर शाळेत जावे लागले. मग ऑस्ट्रेलियन फॉस्टर्स पण आली. जपानी असाही आणि किरीन इकी बान. टोकीयोमधे बऱ्याच चौकात व्हेंडींग मशीन होत्या. बडवायझर वगेरे फार उशीरा आले आणि फार काळ टिकले नाही. टोकीयोत राइस वाइन होती साके. गरम पाण्यासोबत प्यावी लागायची. फारसी आवडली नाही. सोचू नावाची वाइन मात्र आवडली. ती तिथल्या चहासोबत प्यावी लागायची. त्याच्या बाजूला दालन होते ते आपला स्वतःचा ठसा उमटवनाऱ्या Signature चे. मग antiquity वगेरे. काही वर्षांनी बरीच किर्ती ऐकलेल्या Chivas regal, Johnnie walker या मंडळीची ओळख झाली. त्यांनी हताश केले नाही. एका दर्दी मित्राने सांगितले काहीही न घालता प्यायचे परत तळाचा व्यास लहान असलेल्या ग्लासातून प्यायची म्हणजे ग्लासात जास्त राहत नाही. गोल्डन ड्रॉप काय असतो तेंव्हा कळले. कुणीतरी Smirnoff वगेरेची ओळख करुन दिली. अगदी चार बॉटल वगेरे म्हणायच्या बरेच आधी. ही एक विचित्र असते. पिताना फारसे काही वाटत नाही पण अर्धा तासानंतर गंमत कळायला लागते. मागे एमिरिटस च्या फ्लाइटमधे grey goose पिण्यात आली आणि आम्ही तिच्या प्रेमात पडलो. पबमधे वगेरे टकीला आली. बियर पिल्याने उगाचच पोट भरल्यासारखे वाटते. वय वाढतय. गाडी चाालवायची आहे. असली काहीकाही कारणे सांगून आम्ही बहुतेक साऱ्यांना हळूहळू फाटा दिला. ही अशी स्थितंतरे होत असताना ती लाल रंगाची फ्रांसमधली ललना सतत आमच्यासोबत होती. तिची रुपही विविध. त्यामुळे ती सोबतच राहीली. काही मल्याळी मित्रांकडची होम मेड वाइन पण पिली मस्त. तीची ती पांढऱ्या रंगाची बहीण मात्र फारसी आवडली नाही. तीच गत शँपेनची. आज कधी वोडका, किंवा वाइन यापलीकडे गाडी गेलीच तर ती जास्तीत जास्त मार्गरीटाला जाउन थांबते. मूळ प्रश्न किती प्यावी, तर एकदा तरी इतकी नक्की प्यावी की होश न रहे. वर वैद्यकीय उत्तर आलेलेच आहे. मलाही एका डॉक्टरने सांगितले होते की रोज २०० मिली वाइन चालू शकते परंतु आज नाही म्हणून उद्या ४०० मिली अजिबात चालनार नाही. पिण्याची गरज काय हा प्रश्न न पिणाऱ्यालाच पडतो पिणाऱ्याला नाही. .

विस्की /स्कॉच प्रेमीनी काढलेला एखादा धागा आहे का ? नसल्यास मी काढावा का ? मला वेगवेगळ्या विस्की/स्कॉच बद्दल, ते पिण्याच्या उत्तम पध्दतींबद्दल उहापोह करायला आवडेल.(उदा अमूक ब्रँड मध्ये सोडा चांगला वाटत असेल तर तमूक मध्ये पाणी वगैरे) मी Mc Dowelll's No1 ने सुरुवात केली आणि बरीच वर्षे दुसरे काही फारसे आवडीने पिले नाही. पण अलिकडे Blender's Pride , VAT69 , Ballantine Finest ई ची आवडू लागल्या. Ballantine Finest अगदी अलिकडे सापडली. पुर्वी Sprite वगैरे टाकून Quarter घ्यायचो. आता मुख्यत्वे पाणी, सोडा व बर्फ. आता बहूधा ९०-१२० ml पर्यंतच पितो.

माझो रांग नंबर लागलो! पण सातीचा प्रतिसाद आवडला.

ह्यातला शेवटचा फोटो सर्व रसिकांसाठी.. (स्कॉचनी भरलेल्या क्रिस्टल ग्लासचा टॉप अँगल).. इएसाहेबांनी बरोबर ओळखलाय.. डॉक्टरसाहेबांनी शास्त्रशुद्ध ड्रिंक्स पिण्याबद्दल विचारलंय, ते फार माहीत नाही. पण कुठं आणि कुणासोबत पिताय, ह्यावर सगळं अवलंबून असते.. यारा-दोस्तांत, जे उलटी झाल्यावरपण सांभाळून घेतात, तिथं हात सैल सोडला तरी चालतो (अर्थात स्वतःच्या जबाबदारीवर). ऑफीशिअल पार्टीमध्ये नेहमीच माईल्ड, आणि माफक प्रमाणात घ्यावी. मला स्कॉच/ रेड रम/ बिअर/ व्हाईट वाईन आवडते. रेड वाईन मला कडवट वाटते. व्होडका आणि व्हाईट रम मला फारच 'सिंथेटीक' टेस्टच्या वाटतात. इथे थंडी जास्त असल्याने स्कॉच/ रेड रम जास्त.. शिलाँगमध्ये काही लोक 'होममेड वाईन्स' बनवतात, वेगवेगळ्या फळांच्या/चवीच्या, त्यापण मस्त असतात. मी जो नियम मुख्यतः पाळतो, तो म्हणजे मोकळ्यापोटी न पिण्याचा, आणि स्वस्तातली दारु न पिण्याचा. कित्येकदा चकनाच जास्त खाल्ला जातो.. त्यामुळे, स्प्राऊट्स/उकडलेले शेंगदाणे/चणे ह्यांची बारीक चिरलेला कांदा टाकून आणि लिंबू पिळून बनवलेला चकना/ किंवा उकडलेली अंडी बेष्ट.. मग, कधी जमवायची मैफील?

दारुबन्दीचा जहाल समर्थक या नात्याने मला असे लिहावेसे वाटते की १. प्रत्येक प्रकारच्या दारुला अतिशय घाणेरडा वास येतो. वाइनला सुद्धा. २. कुजलेल्या अन्नापासुन बनवलेले हे पेय कसे लोकप्रिय झाले कोण जाणे. ३. दारु पिणार्यां पैकी ९९% लोक दारूच्या आहारी जातात. ४. अतिशय थंडीत दारु पिल्यास माणूस जगू शकतो किंवा दारुने सर्दी बरी होते ही तद्दन मूर्ख मते दारुचा धंदा करणार्यांनी दार्रुच्या प्रचारासाठी बनवली आहेत. शक्यतो वाद विवादापासुन दूर रहाणारा मी शान्तिप्रिय.

दुरुस्ती: वर शेवट्चा वाक्यात दारु हा शब्द चुकुन दार्रु असा लिहिला आहे.

प्रमाणाबद्दल धागा होता. इथं तर मैफलच जमली ! :)

एखादी पी-ज्ञान लेखमाला करा, संपादक मंडळ... एक से एक लेख पडतील.

चला मग कधी बसायचे?

जर सिंगल माल्ट असेल गाडी चालवायची नसेल आणि जर माहोल असेल तर शांतपणे ऎकच १२० चा पेग बनवा ....होय १२० मी सिंगल माल्ट बद्दल बोलतोय सोडा नाही , पाणी नाही आणि बर्फ हि नाही आणि तो पुरवा !! बघा मज येईल सिंगल माल्ट मध्ये काहीही घालणे म्हणजे तिचा अपमान आहे !

'कितीही घेतली तरी आपण जागचं हालत' नाहि वगैरे प्रमाणबद्ध गोष्टी आपल्याला आवडतच नाहि. एकदम फुल्ल टाईट होत पर्यंत पिणं हे आमचं प्रमाण. साधारण २-३ बीअरने सुरुवात करावी. मग टकीलाचे ५-६ शॉट मारावे. त्यानंतर व्हिस्की/व्हॉडका सुरु करावी. सोडा, कोक, थंड पाणि... काय वाटेल ते घ्यावे. कोंबडीची टांग, अंडी, वेफर्स, काजु.... सगळं भरपूर असावं. अट एकच. आमचे टोळभैरव कंपू मैफीलीत असावे. शुक्रवार/शनिवार संध्याकाळी बैठक जमवावी. पहाटे ४/४:३० ला गुडनैट वगैरे न म्हणता आपसुक झोपी जावं. एकदम ८-१० तासानी सौ समोर रुमालाने हात बांधुन मिळेल ति शिक्षा भोगण्यास उभं राहावं.

पिल्यावर उघडलेली रहस्ये आणि त्याचे किस्से

ज्ञान सुरु

स्टीलच्या ग्लासात दारू पिणे म्हणजे धबधब्याखाली रेनकोट घालुन उभे राहणे होय!

ज्ञान समाप्त

एक प्रश्न दारु पिल्यानंतर ती चढली की आपण ताळ्यावर रहात नाही.. परिस्थितीचे भान रहात नाही.. एकंदरीत काय चाल्लय नक्की हे कळण्याच्या स्थितीत तुम्ही नसता.. ह्याची भीती वाटत नाही का?