मायक्रोवेव्ह ओव्हन्सचा उपयोग-मदत ?

मी भरपूर वापरते मायक्रोवेव्ह. कारण मला गॅससमोर उभे राहायचा भयंकर कंटाळा येतो. :) पण सध्या इंटर्नेट कनेक्शन गंडलय. :( ते सुधारलं की सांगते.

मा.ओ. हे किचन मधले सहयोगीक उपकरण आहे. हे ध्यानात घेतले की त्याच्या मर्यादा पाळून बरेच उपयोग करता येतात. शेंगदाणे , रवा इ. भाजणे अप्रतीम होतात. उपमा, सांजा , भाज्या , इ. ना फोडणी घालून आणि गाजर /दुधी हलवा वगैरे दुध्,साखर इ. घालुन फक्त शिजवण्याचे काम फार कमी वेळात व कमी त्रासात होते. माझा आवडता पदार्थ सूप. भाज्या आवडतील तशा उकडून पाणी, मीठ, मीरे/सूप क्यूब टाकून ७-८ मी. गरमा गरम सूप तयार ! हे सर्व सोलो मा.ओ. वापरून करता येतात. ग्रील, किंवा कन्वेक्शन फारसे वापरात येत नाही. काही गोष्टींची काळजी घ्यायला लागते. कुठलाही पदार्थ "फिट & फरगेट" पध्धतीने होत नाही. एक , दोन मिनीटांनी सारखे ढवळावे लागते. अगदी पाणी / कॉफीत सुद्धा एक-दोन वेळा चमचा हलवावा लागतो. बटाटे , कांदे, वांगे इ. शीजवायचे/भाजायचे असल्यास , ४-५ ठिकाणी टोचुन आतली वाफ बाहेर पडेल असे करावे लागते म्हणजे स्फोट वगैरे होत नाही. अंडे म्हणुनच उकडता येत नाही. मा.ओ. मधे शक्य तोवर काचेचीच भांडी वापरवी. मा.वे. सेफ प्लास्टीक हे बहुत करून जाहिराती पर्यंतच मर्यादित असते. माझ्या लहानपणी आमच्या गावी, घरी ग्यास घेतला . काकांनी पहिल्याच दिवशी ह्यावरच्या स्वयंपाकाला काही चुलीवरच्या स्वयंपाकाची सर नाही म्हणून तो फक्त चहा - कॉफी पुरताच मर्यादित ठेवला. आमची आजी बिचारी लाकडा -़कोळ्शाचा धुर सहन करत राहीली.

अजुन ओव्हन घ्यायचा मुहुर्त लागला नाहिये. आय मीन नुसता मायक्रोवेव्ह आहे पण त्याचा उपयोग असाच चहा, पाणी, पापड भाजणे, हलक्या वस्तुंचा प्लॅटफॉर्म ह्या गोष्टिंसाठि होतोय. ईकडे गॅस (शेगडि) आणि ओव्हन असं दुहेरी कॉम्बिनेशन मिळतं ज्यात केक वगैरे करु शकतो. मुळात जरा जास्त वेळ लागला तरि चालेल पण मला स्वःताला गॅसवर शीजवलेलं अन्नच आवडतं.

मायक्रोवेव्ह ओवन ही अत्यंत उपयोगी गोष्ट आहे असा माझा अनुभव आहे. माझ्या आवडत्या पाककृती १. चहाः मायक्रोवेवचा वापर करुन अत्यंत उत्कृष्ट चहा होतो. प्रत्येक वेळी कन्सिस्टंटली चांगला चहा मला तरी गॅसवर करता येत नाही. शिवाय गॅसवर केलेल्या चहामध्ये अनेकदा चहाचा खरा स्वाद जाणवत नाही. मायक्रोवेवमध्ये २ मिनिटे पाणी उकळावे, शक्यतो पाणी चांगले उकळू द्यावे. नंतर कप बाहेर काढून त्यात चहाच्या पुडीची पिशवी किंवा चहा पूड (ही ठेवण्यासाठी एक दांडीचा साचाही मिळतो) टाकावी. साधारण २ ते २.५ मिनिटे ब्रू होऊ द्यायवा. नंतर चहापूड काढून टाकावी. चहाचे तापमान साधारणपणे ९० से. पर्यंत उतरते. आता यात चवीप्रमाणे रुम टेंपरेचरला आलेले दूध टाकावे. चहाचे तापमान ७० ते ७५ पर्यंत उतरते. आणखी पाच से तापमान उतरले की चहाची परफेक्ट चव लागते. ही रेसिपी सापडल्यापासून चहाचे गाळणे, काळे झालेले भांडे, एकट्यासाठी चहा करायचा असला तरी १० मिनिटे बेसिनसमोर घालवणे या गोष्टी माझ्या आयुष्यातून कमी झाल्या आहेत. याचे सर्व श्रेय माझ्या ९०० वॅटच्या मायक्रोवेवला आहे. चवीत बदल म्हणून मी कधीकधी सोयामिल्क वापरतो त्यानेही एक छान नट्टी चव येते. २. बटाट्याची किंवा रताळ्याची कोशिंबीरः अनेकदा भाजी वगैरे केल्यानंतर ती कमी पडते आहे किंवा पटकन संपेल असे लक्षात येते. किंवा काहीतरी तोंडी लावणे असावे असे वाटते. बटाट्याची किंवा रताळ्याची कोशिंबीर हे माझे ऑल टाईम फेवरिट तोंडीलावणे आहे. मात्र जेव्हा ही कोशिंबीर करावीशी वाटते तेव्हा कुकर ऑलरेडी लावून झालेला असतो. मग मायक्रोवेवमध्ये पाच मिनिटात पटकन बटाटा किंवा रताळे उकडून घेतले की छानपैकी कोशिंबीर करता येते. ३. ढोकळाः चितळेंचे ढोकळा मिक्स पाण्यात मिसळून मायक्रोवेवमध्ये चार मिनिटात मस्त जाळीदार आणि चविष्ट ढोकळा तयार होतो. बाकी शिळे अन्न गरम करणे वगैरे उपयोग आहेतच. मला स्वतःला त्यात गरम केलेली पोळी आवडत नाही. फार ओलसर व चिकट वाटते. कधीकधी मी त्यात अंड्याचे हाफ फ्राय वगैरेही करतो. पण त्याचा फारच घमघमाट घरात सुटतो. :( थोडक्यात 'जेवढे खातो तेवढेच धुतो' असे संक्षी ष्टाईल म्हणायचे असले आणि खाण्यासाठी जास्त व भांडी धुण्यासाठी कमी वेळ खर्च करायचा अल्यास मायक्रोवेव ओवन उत्तम.

गुलामखान्यातून घरी यायला मला बर्‍याचदा भरपूर उशीर व्हायचा. सर्वत्र निजानीज. गारगोट्या अन्न मेजावर झाकून ठेवलेले. मगः

• काचेच्या ताटात सगळे जेवण वाढून घ्यावे
• आख्खं ताटच्या ताट मा वे ओ मध्ये सरकवावे
• मोडबीडची चिंता न करता ५० सेकंद लावावे
• 'टिंग' असा घंटानाद होताच बाहेर काढून त्वरित पोटात लोटावे
• तृप्तीची ढेकर येते का, याची दोन मिन्टे वाट पहावी
• बर्मुडा घालून निवांत झोपून जावे

प्रथम स्टेटस सिम्बॉल म्हणून आलेला मायक्रोवेव खर तर गुणी आहे. पण सर्वसाधारणपणे त्याचा उपयोग अन्न गरम करण्यासाठीच केला जातो. मायक्रोवेव आपल्याकडे पाश्चात्य देशातून आला. पाश्चात्य आणि भारतीय पाककृतींमध्ये काही मूलभूत फरक आहेत त्यामुळे आपल्या तर्‍हेचा स्वयंपाक मायक्रोवेवमध्ये बनविताना काही मर्यादा येणे अपरिहार्य आहे. कारण आपल्याकडे फ्रोझन फूड वापरले जात नाही. उलट तळणे, परतणे अधिक. पण मायक्रोवेवमधे ही कामे करता येत नाहीत. केवळ मायक्रोवेव वापरुन संपूर्ण स्वयंपाक करणे शक्य नाही मात्र त्यातील गुणांचा योग्य वापर करुन काही आपले व काही परप्रांतीय/परदेशीय पदार्थ त्यात करता येतात. म्हणूनच मायक्रोवेव आणला म्हणजे आता गॅसला सुट्टी अस म्हणता येणार नाही. ही वरील वाक्ये "उषा पुरोहित" यांच्या "मायक्रोवेव खासियत" या पुस्तकातील आहेत. मायक्रोवेवमधे रवा, शेंगदाणे, लाडू साठी बेसन, चिवड्यासाठी पोहे या गोष्टी विनासायास भाजता येतात. सुरळीच्या वड्या मायक्रोवेवमधे सुरेख होतात. पण साधा भात, वरण (डाळ) या गोष्टी मात्र कुकरमधेच पटकन होतात. त्यामुळे या गोष्टींसाठी मात्र मायक्रोवेव वापरु नये. समजण्यासाठी एक कृती देत आहे. सुरळीच्या वड्या: साहित्यः १/२ कप बेसन १ चमचा मैदा साखर व लिंबू रस प्रत्येकी १/२ चमचा पाऊण कप दही पाऊण कप पाणी हिरवी मिरची पेस्ट थोडीशी मीठ चवीनुसार फोडणीसाठी - तेल, मोहोरी, हींग, हळद खोबरं, कोथींबीर - सजावटी साठी कृती: गॅसवर नेहेमीसारखी फोडणी करुन घ्यावी. काचेच्या बाऊल मधे दही व पाणी एकत्र घुसळुन घ्या. यात मिरची पेस्ट, साखर, लिम्बाचा रस, मीठ घालून ढवळा. यात बेसन आणि मैदा घालून मिक्स करा. बाऊल "हाय" मोड वर ४ मिनिटे ठेवा. बाहेर काढून मिक्स करा. पुन्हा "हाय" मोड वर ४ मिनिटे ठेवा. बाहेर काढून मिक्स करा. जर मिश्रणाला चकाकी आलेली असेल तर पीठ तयार आहे असे समजावे. आता पीठ चांगले घोटून घ्यावे व पटकन ताटाच्या मागच्या बाजूला किंवा ओट्यावर पसरावे. पसरताना पीठ पातळ पसरावे. ही क्रिया पटकन करावी लागते कारण शिजवलेलं पीठ पटकन घट्ट होत जातं. २ मिनिटांनी साधारण १.५ - २ इंचाच्या पट्ट्या कापाव्या व त्यांचा रोल करावा. या रोलवर फोडणी घालावी व खोबरं, कोथींबीर घालावी.

का हो ह्या मध्ये जिल्ब्या पाडून मीपा-वर डकावता येतात का ?

त्यात काय काय बनवता येते ते खालील प्रमाणे देत आहे. १)चिकन तंदुरः एका दिवशी मस्त पणे आपल्याकडील गाडीतुन बाहेर फिरायला पडावे.जास्तीत जास्त करुन रहदारी किंवा खवैयागल्लीतुन फिरावे. फिरण्याची वेळ ज्यादा करुन संध्याकाळची ७ ते ८ वाजताची असावी.फिरताना एकाद्या मस्त हॉटेल किंवा ठेल्यावर जिथे प्रसिध्द तंदुर मिळते अश्या ठिकाणी जावावे. मस्तपैकी तंदुर विकत घ्यावे. सोबत तंदुर कांदामिक्स पण घ्यावे.इकडुन तिकडुन फिरुन झालेवर घरी यावे. घरी आलेनंतर चिकन तंदुर नीटपणे बाहेर काढुन प्लेट मध्ये घ्या.आता आपला ओव्हन गरम करण्याच्या मोडवर सेट करा. तंदुर त्यात ठेवुन मस्तपैकी गरम करा. आता गरम केलेले तंदुरचे वेगवेगळे पीस करुन घ्या.प्लेट मध्ये ते पीस व तंदुरवाल्याकडुन आणलेला कांदामिक्स व्यवस्थित भरुन सर्व्ह करा. टिपः तंदुर विकत घेताना शक्यतो ज्यादाच घ्या. कारण घरी ओव्हनवर गरम करुन खाताना भान हरपुन जाते. बाकीच्या पाकृ पुन्हा कधीतरी टाकेन. परत एकदा बिरुटेसर ओव्हन घेतल्याबद्दल अभिनंदन.

मायक्रोवेव बंद असताना पण वापरता येतो. मटकी/ मूग साताठ तास भिजवून चाळणीत निथळत ठेवावेत. एका तासाने कपड्यात घट्ट बांधून थोड्या उबदार झालेल्या मायक्रोवेव ओवन मध्ये ठेवावेत. स्विच बंद असल्याची खात्री करावी. दुसऱ्या दिवशी झकास मोड येतात.

मावेओ अन माओ वाचून हा माओवाद तर नव्हे ना अशी शंका येऊ लागली आहे ;) :D

मायक्रोवेव्ह मधे पोहे फार मस्त होतात. पोहे धुवुन चाळाणीत निथळत ठेवावे. मावे मधे एका काचेच्या बाउल मधे तेल मोहरी, जीरे कडीपत्ता, मिरच्या इ घालुन साधारण दिड ते दोन मिनीट ठेवावे मोहरी तडतडली की त्यात हळद घालुन हलवुन पुन्हा एक ते दिड मिनीट ठेवावे. फोडणी जळत नाहीना या कडे लक्ष ठेवावे. तो पर्यंत पोह्यातले पाणी पुर्णपणे निथळलेले असेल. त्यावर चवी प्रमाणे मिठ आणि थोडी साखर घालावी व पोहे मा.से.मधे असलेल्या फोडणीत टाकावे.निट ढवळुन फोडणी सगळी कडे निट पसरली आहेना याची खात्री करावी व परत साधारण दोन ते तिन मिनिट मा.वे. मधे ठेवावे. बाहेर काढुन हलवुन परत दोन ते तिन मिनीट. मग त्यावर चिरलेली कोथिंबीर, खोवलेले खोबर घालुन चांगले हलवुन परत दोन मिनिटे. झाले पोहे तयार. बाउल वर एक झाकण ठेउन चार ते पाच मिनीटे वाफ पोह्यात मुरुन द्यावी. मग मस्त पैकी डिश मधे घेउन लिंबु पिळुन हदडावेत. ज्यांना पोह्यात दाणे आवडत असतील त्यांनी फोडणीतच दाणे घालावे. यातला कोणताही पदार्थ सोयी नुसार / आवडीनुसार कमी जास्त करावा. पोहे करताना कन्व्हेक्षन किंवा ग्रील वापरु नये. मा.वे. मधे शिरा, सांजा व साबुदाणा खिचडी सुध्दा फार छान होते. वैधानिक इशारा :- पोहे खरोखर अप्रतिम होत असल्या मुळे लग्न झालेल्या पुरुषंनी हा प्रयोग घरी एकटे असतानाच करावा. अन्यतः होणार्‍या परीणामांना आम्ही जबाबदार असणार नाहि. (पोहेकर)

अन उपयुक्त ! मावेओ मध्ये रवा, शेंगदाणे, कोरडे मसाले जसे धणे, जिरे इ. फारच छान भाजले जातात. पोहे, साबुदाण्याची खिचडी गॅसपेक्षा चांगले होतात. दूध, पाणी इ. गरम करण्यासाठी उपयुक्त. (उकळण्यासाठी नव्हे.) वांगी फार छान आतपर्यंत शिजतात. नंतर पुन्हा गॅसवर भाजल्यास भरीत 'स्मोक टच' बनते. बाकी, मावेओ अन गॅसची तुलना होऊ शकत नाही असे मत आहे.

मला मात्र वांगी मावेत भाजता आली नाहीत. घरभर विचित्र वास सुटला होता. तेव्हापासून कानाला खडा. ग्रील मोडवरच भाजायची असतात नं?

मिपाकर मित्र हो, आपल्या प्रतिसादानं मा.वे.ओ.तील पाककृती करण्याचा आत्मविश्वास वाढला आहे. आज गिनिपिंगसाठी काबूलीचनाचा वापर करण्यात आला. काबूली चना पातळबेसनपीठ मीठ,मिरचीच्या साह्याने मस्त स्नॅक्सचा फ्राय अ‍ॅटम जमला. (म्हणजे भाजला) काबूलीचनाची भाजी मस्त जमली आहे. एकूणच काय कॉम्फीडन्स वाढला आहे. ज्ञानोबाचे पैजार यांनी समजावून सांगितलेले कांद्या पोह्यांचा प्रयोग करण्यात येईल. बाकी, पाककृत्या अजून येऊ द्या. (फोटो लवकरच डकवतो)

छान मस्त आलेत फोटो. मस्त जमतय कि ओ सर तुम्हला :)

मावे मधे sandwitches पण करतात काही लोक. कुठल्या मोडवर ब्रेड भाजावा? वातड नाही का होत?

अरे व्वा..! मिपाच्या बल्लवाचार्यांच्या टोळक्यात स्वागत आहे.

आता आठवल. काँबीनेशन नावाचा मोड आहे आहे का हो तुमच्या मावेला सर? तर कोंबडी मसाल्यात (तंद्उर) टाका. काँबीनेशन मोड मध्ये बारिक तारांच ग्रील चालत. तर त्या ग्रील्वर कोंबडीचे तुकडे एका डीशमध्ये ठेवा, अन कोंबडीच्या वजनाचा आकडा फिड करा. हुवी गया तंदुर !

वरील सगळे प्रतिसाद वाचले नाहीत, बरेच आहेत. मी मावेमध्ये जे पदार्थ करते त्यांची कृती एकतर जालावरून किंवा मावे कुकिंग टाईप भेट आलेल्या पुस्तकातून घेतली आहे याची कृपया नोंद घ्यावी. ;)माझ्या माहेरी सगळी सेतीम्ग्ज वापरली जातात. मला तेवढा उत्साह नाही. पण पोहे, उपमा, शिरा, भाज्या शिजवणे, दाणे भाजणे, खारे शेम्गादाने तयार करणे, दूध, पाणी गरम करणे, पापड भाजणे, गडबडीच्यावेळी बटाटा उकडणे. कधीतरी पावभाजी करणे. मोदकाची उकड, सारण करणे असे करते. आता दरवेळी करतेच असे नाही पण बरेचदा करते. आपण जसजसे वापर करत जातो तश्या नवीन युक्ती सुचत जातात. माझा हा दुसरा मावे आहे. पहिला काही कारण नसताना (स्फोट वगैरे) बंद पडला. पदार्थ गरम करताना म्हणून जे झाकण मिळते ते माझ्याशिवाय वापरायचा उत्साह कोणाला नसतो. मग पदार्थाचे शिंतोडे उडतात. बटाटे उकडताना त्याला सुरीने, फोर्कने टोचून घेते. अजूनही आठवायला बसले तर बरेच पदार्थ करते असे वाटते. याशिवाय मावेचा एक फायदा दिसून आलाय. घरातील सदस्यांखेरीज जे पाहुणे असतात त्यांना प्रत्येकाला आपापल्या पसम्तीने दूध पाणी गरम करून मिळते, बरेचजण त्यांचे तेच हे काम करून टाकतात.