Skip to main content

बस लागणे

लेखक तुषार काळभोर यांनी सोमवार, 09/07/2012 09:26 या दिवशी प्रकाशित केले.
तर.... मागील सोमवारी मी नवीन नोकरीच्या ठिकाणी रुजू झालो. याआधीच्या ठिकाणी मी दुचाकीवर जायचो. या नविन ठिकाणी मला कंपनीतर्फे बसची सोय करून देण्यात आली आहे. मला लहानपणापासून 'बस लागणे' हा त्रास/आजार आहे. आणि तो केवळ बसपुरता मर्यादित नाही. चारचाकी गाडी (मारुती-८०० पासून ते फोर्ड एण्डेव्हर पर्यंत), एसी चालू ठेवून वा बंद ठेवून, खिडकी उघडी वा बंद ठेवून, उपाशी पोटी वा भरल्यापोटी कोणत्याही परिस्थितीत मला त्रास होतो. बर्‍याचदा १-२ किमी अंतरातही त्रास होतो, तर क्वचित २०० किमी सुद्धा मला त्रासरहित प्रवास करता येतो. तर असा त्रास का होतो? त्यावर काय उपाय करता येतात? (बस लागण्यावरची गोळी/आवाळासुपारी/लेमनगोळी असे उपाय मला लागू पडलेले नाहीत.)
वाचने 32152
प्रतिक्रिया 96

प्रतिक्रिया

संजय क्षीरसागर सोमवार, 09/07/2012 21:07
एक, डोळे मिटून किंवा दोन, कान बंद करुन. डोळे फार वेळ बंद ठेवण्यापेक्षा कान प्लग करणं सोपयं. बॉडी बॅलन्सींगच्या आपल्या क्षमतेला सिक्स्थसेन्स म्हटलय ती यंत्रणा कानाच्या अस्थी साखळीशी रिलेटेड आहे त्यामुळे इयरप्लग्ज काम करतील. नुसतं समोर स्थिर बघून देखील बॅलन्स साधतो पण ते दीर्घकाळ शक्य होत नाही, जरा इकडची तिकडची चाहूल घेण्याचा प्रयत्न झाला की पुन्हा इंबॅलन्स होतो तस्मात इयरप्लग्ज बेस्ट, ट्राय!

गवि मंगळवार, 10/07/2012 11:17
विनम्र असहमती.. कानाची "ऐकण्याची" सिस्टीम आणि बॅलन्स सिस्टीम या आपापतः एकाच जागी असल्या तरी कानावर आवाज पडण्याचा आणि बॅलन्स सिस्टीमचा संबंध नाही. ईअरप्लग्जनी कान बंद होतील ते आवाजासाठी/हवेसाठी. कानाच्या मधल्या भागात असलेला तीन वक्राकृती हाडांचा संच त्यातल्या द्रवाच्या हालचाली आणि केसांसारखे बारीक सेन्सर्स यांच्या मदतीने शरीराची पोझिशन समजून त्याचे सिग्नल मेंदूकडे पाठवतो. बाह्यकर्ण बुचाने बंद करुन अर्थात आवाजाची किंवा हवेची कानात एंट्री थांबवून या अंतर्गत यंत्रणेला काही फरक पडणार नाही. डोळा मात्र थेट दृश्यसंकेत टिपून मेंदूला पाठवतो.. अशा वेळी डोळा बंद करण्याने तो सिग्नलच ब्लॉक होतो आणि गोंधळ टळतो.. तेव्हा कान ईअरप्लगने बंद करणं हे या प्रक्रियेसंदर्भात डोळे बंद करण्यासारखं (इक्विव्हॅलंट) नाहीये.. तुम्ही सांगितलेली हालचाल मात्र यासाठी जरुर उपयोगी पडत असेल कारण कानातील त्या हाडनलिकांमधल्या द्रवात तयार होणारे गाळसदृश कण सेन्सर्सना बिघडवतात आणि संदेशात गडबड होऊन चक्करल्यासारखं होतं. डोक्याच्या काही ठराविक हालचाली सुरक्षितपणे / सुपरव्हिजनखाली करुन हे गाळाप्रमाणे खाली सेटल झालेले कण वेगवेगळे (डिस्पर्स) करता येतात आणि त्यांचा एकत्रित तीव्र परिणाम कमी करता येतो असं वाचलं आहे. काहीजण तर अशा हालचालींनी हे कण / सूक्ष्म खडे त्या कॅनाल्सच्या बाहेर ढकलू शकत असल्याचाही दावा करतात..

संजय क्षीरसागर मंगळवार, 10/07/2012 11:41
अरे, असा संबंध आहे. ती सिस्टम ध्वनीनं उद्दिपित होते त्यामुळे जितका गोंगाट कमी तितकी सिस्टम रिसेट व्हायला मदत होते (कारण तेवढं इरिटेशन कमी). डोळे बंद होऊ शकतात पण कान सदैव ओपन असल्यामुळे कानावर आपल्या नकळत ध्वनींचे अविरत आघात होत असतात. कधीही इयरप्लग्ज वापरुन पाहा तुम्हाला शांत वाटेल, या शांततेतनं ते कोऑर्डिनेशन सुधारतं असा ज्यांना तो उपाय सुचवलाय त्यांचा अनुभव आहे. त्यांना प्रयोग तर करुन पाहू दे, नंतर त्यांचा अनुभव बघूया.

सुनील सोमवार, 09/07/2012 20:59
तर.... मागील सोमवारी मी नवीन संस्थळावर रुजू झालो. याआधीच्या ठिकाणी मी एका आयडीने जायचो. या नविन ठिकाणी मला नव्या आयडीची सोय करून देण्यात आली आहे. मला लहानपणापासून 'लेख लागणे' हा त्रास/आजार आहे. आणि तो केवळ लेखापुरता मर्यादित नाही. काथ्याकूट, कविता, पाकृ पर्यंत काहीही लागते, जिलब्या खाऊन वा न खाता, वैदिक उपचार करून वा न करता कोणत्याही परिस्थितीत मला त्रास होतो. बर्‍याचदा १-२ वाक्यातच त्रास होतो, तर क्वचित कित्येक क्रमशः सुद्धा मला त्रासरहित लेख वाचता येतो. तर असा त्रास का होतो? त्यावर काय उपाय करता येतात? (लेख लागण्यावरचे इनो घेणे इ. उपाय मला लागू पडलेले नाहीत.)

परिकथेतील राजकुमार मंगळवार, 10/07/2012 12:32
मा. सुनील शेठ, तुम्हाला हा त्रास प्रत्येक वेळी लॉग-इन केल्यावरती जाणवतो, का फक्त बुधवारी रात्री वैग्रे ?

तुषार काळभोर मंगळवार, 10/07/2012 20:22
आज जाताना अन येतानापण डोळे गच्च मिटून घेतले आणि कमी त्रास झाला. प्रवासादरम्यान थोडं पोटात ढवळत होतं, पण आज सहनशक्तीच्या मर्यादेत होतं. आता उद्या क्षीरसागरसाहेबांनी सांगितले तसे करतो (पण डोळे मिटून!). इयरप्लग्ज ऐवजी एयरफोन वर गाणी ऐकत बसतो. बघू दोन्हीचा काही एकत्रित फायदा होतो काय!! तर.... १ तासाच्या असह्य प्रवासातून बर्‍यापैकी सुटका करण्यासाठी मदत करणार्‍या सर्वांचे (विशेषतः गवि) आभार! जे सुदैवी या त्रासापासून अनभिज्ञ आहेत, त्यांचे अभिनंदन!!

अर्धवटराव मंगळवार, 10/07/2012 21:27
तुम्हाला हा त्रास फार पुर्वीपासुन होतोय, आणि वर सांगितलेले उपाय कुठलिही स्पेशल ट्रीटमेण्ट न देणारे सहज साधे असे आहेत. तुम्हाला पुर्वी हे कुणिच सुचवलं नाहि? बस लागण्याचा इतका त्रास होणारा व्यक्ती प्रवासात आपसुक डोळे बंद करुन गप पडुन राहिल, अगदी सहज प्रतिक्रिया आहे ति. आणि त्यामुळे त्याला बरं वाटलं तर आणखी नेटाने प्रयत्न करेल... तुमची लिंक कुठे तुटली असावी? अर्धवटराव

चौकटराजा बुधवार, 11/07/2012 06:52
पैलवान, तुम्ही हा काहींच्या मते टुकार धागा काढला व काहींच्या " ज्वलंत" प्रश्नाची दखलही तुमच्या धाग्याने घेतलीय. आता यातून अफगाण डायरी, अ‍ॅन फ्रॅंकची डायरी, या धर्तीवर आपण " पैलवानाच्या ओकारीची डायरी" असे पुस्तक काढा. प्रकाशनाचा व्यवसाय करणारा आय डी इथे असेल तर त्याला पकडा. दोघानाही अनुक्रमे लेखक व प्रकाशकाचे एखादे मेडल मिळून जाईलही ! कुणी सांगावे ?

रेवती बुधवार, 11/07/2012 01:11
मळमळायला लागलं की तोंडात बर्फाचा खडा ठेवावा असे म्हणतात पण रोज बर्फ कसे मिळणार म्हणून हा उपाय सुचवत नाहीये. ;) बाकी मिपाकरांच्या प्रतिक्रिया वाचून गेलात तरी मळमळ थांबेल.

मराठे बुधवार, 11/07/2012 02:03
बसमधे पेट्रोल किंवा डिझेलच्या वासाने काही जणांना मळमळतं! असं होत असेल तर नाक मुठीत धरून बसण्याशिवाय पर्याय नाही. म्हणजे वर म्हटल्यांप्रमाणे, डोळे, कान आणि आता नाकही बंद करून बस मधे बसावं ! पंचेंद्रियांपैकी तीन बाद झाली. आता राहिले स्पर्ष आणि स्वाद. बसमधे काही खाण्यासाठीतरी तुम्ही तोंड उघडण्याची काही शक्यता नाही. त्यातून लिमलेटच्या गोळ्यांची गुळणी तोंडात घेऊन बसलातच तर खाली उतरल्यानंतरच तोंड उघडा, नाही तर बसमधे पुन्हा रंगपंचमी व्हायची. राहता राहिला स्पर्ष! बरं, पैलवान तुम्ही , त्यामुळे तुमच्या अंगाला हात लावायची कोणाची टाप असणार! (तुम्ही कोणाला हात लावायला गेलात आणि त्यातून काही राडा झालाच तर मंडळ जबाबदार नाही) थोडक्यात बसमधे बसल्यानंतर कोणताही अवयव खिडकीतून बाहेर काढू नये म्हणतात ना! तसंच तुम्ही तुमच्या सगळ्या इंद्रियांवर नियंत्रण ठेवा !! म्हणजे थोडक्यात आदिभौतिक बशीतून प्रवास करता करता तुम्हाला डायरेक आध्यात्मिक पियच्डीचा अभ्यास करता येईल की हो! अधिक माहिती साठी मिपावर चिक्कार जितेंद्रिय आहेतच!

संजय क्षीरसागर बुधवार, 11/07/2012 11:16
आज पहिल्यांदा फिडबॅक पाहिला नाही तर संकेतस्थळावर सल्ला मागितला जातो पण उपयोग झाला किंवा नाही ते कळवलं जात नाही. तुमच्या अनुभवाचा अनेकांना फायदा होईल. तुमच्या प्रश्नावर मी देखील विचार करत होतो पण क्लू मिळत नव्हता, गविनं एकदम जिनीअस आणि अचूक कारणमिमांसा केली त्याचं कौतुक आहे. इयरफोन वापरणार असाल तर चाललेलं गाणं लक्षपूर्वक ऐका त्यानं एकाच वेळी डायवर्शनही होतं आणि तोल रहायला मदत होते. बॅलन्स रिस्टोअर होण्यासाठी घरात उलटं चालणं (बॅक वॉक) सकाळ- संध्याकाळ रोज दहा मिनीटं आणि वर सांगितलेलं रोटेशन करा तुमचा त्रास संपेल

कवितानागेश बुधवार, 11/07/2012 14:18
नाही. मी इतकी कनवाळू नाही. मी फक्त माझे मौलिक विचार फुकट वाटते. बाकी कुणासाठी काहीही करत नाही. त्यांचे ते बघतील अजून ४ पैलवान.

कवितानागेश बुधवार, 11/07/2012 15:23
अस्से क्काय? मला माहित नव्हते. आमच्याकडे नै ना पालखी. :( त्य पालखीला खाली २ चाके बसवून घेतली तरी बरे पडेल. ( ४ नकोत. लागतील) १ भोई सुट्टीवर गेला कि दुसरा हातगाडीत कन्व्हर्ट करेल पालखी. त्या थ्रीडी वाल्याला बोलवा रे कुणीतरी पालखी कम हातगाडीच्या डिझाईनसाठी.

कवटी बुधवार, 11/07/2012 14:28
आयला कधीही आले तरी कोणी ना कोणी ओकून हा धागा पयल्या नंबरात आणलेला असतोच.... सारखा हा धागा बघुन अम्हाला हापिसात बसल्या बसल्या डुचमळायला लागतय आणि अता खुर्ची लागेल का काय असे वाटतय.... संपादकांनी हा धागा लवकरात लवकर वाचनमात्र करावा.

प्यारे१ गुरुवार, 12/07/2012 11:46
अग...अप्प्प्प्प् ..दी ग्ळूकक्क्क... ख -ग्ळू.. रं -बो ललात... ब्ळॉक्क्क्क्क्क्क्क्क! वॉSSSSSSक. - अतृप्त आत्मा.> ;)

आर्य गुरुवार, 12/07/2012 16:08
माझ्या काही मित्रांना / मैत्रीणींना हा त्रास होता किंवा कहींना कमी जास्त प्रमाणात अजुनही आहे. रिक्षा / दुचाकी / विमान यांना लागत नाही पण सर्व प्रकारच्या (खासगी / सरकारी - अगदी शिवनेरी किंवा ऐरावत दर्जाच्या मल्टी-एक्सेल देखील) बस लागायच्या. विमान उतरताना / बंपी असेल तर ऐक दोनदा त्रास झालेला बघीतलाय, तिरुपतीचा घाट उतरताना हमखास......काय तेदृष्य बस थांबवून बाया ओकतायत नुस्त्या. माझ्या सहकार्‍याला प्रवासात वाचले की गरगरते. या वर उपाय म्हणजे प्रवासाची सवय .............. ३ वर्षापुर्वी बेंगलोरला असताना (आता मुंबईत) रोज / शनिवार-रविवारी जवळपास फिरायला न्यायचो, अर्थातच जबरदस्ती 'कर्नाटक एस्टीने'. वाटेत गप्पा गोष्टी करायच्या, गाणी एकाची पण उलटीचा विचार येऊ द्यायचा नाही, अवोमीन ची गोळी किंवा चुरमुरे खाणे उपयुक्त आहे. वाचन, चित्रपट पहाणे / गेम्स टाळा. ' प्रेशर ' (लधवी / संडासचे) असल्यास प्रवास करुन नका नाहितर तुमची पालखी वर जाणार हे नक्की. बस जरा बर्‍या दर्जाची पाहुन बसणे. हलका आहार " तेलकट नाही "तसेच प्रवासा पुर्वी आणि नंतर आइसक्रीम उपयुक्त आहे. थोडी गंमत - शेजारी बसलेल्या व्यक्तीच्या खुर्चीला / बाकाला / बस मधल्या सिटला पाय लाऊन हालवा .....मग बघा असे उलटी वाले लोक बाहेर जाऊन येतात ......नाहीतर तुम्हाला बाहेर काढतात कि नाही ते.

आशु जोग शुक्रवार, 12/04/2013 15:53
एस टी बसला नावे ठेवण्यामागे एक कावा आहे यामुळेच इतर खासगी बसवाल्यांचे फावते. गर्दीच्या काळात तर दीड दोन पट महाग करतात तिकिट. आम्हा विदर्भवाल्यांना xता वोल्वो, xराणा ट्रॅवल्स लुटतात. आणि गरीबरथमधे गरीबांची गर्दी. त्यातही जागा मिळत नाही

श्री गावसेना प्रमुख शनिवार, 13/04/2013 08:47
यस टी ला नवे ठेवण्यामागे आवळ्याचे पाकीटे विकनार्यांचा कावा आहे,यस टी ज्याला लागते तो हमखास आवळा घेतो.

कंजूस सोमवार, 15/04/2013 12:08
बस ,लेख ,आणि आयडिपण लागतात .मूळ मुद्यावर येतो . हैंड सैनिटाझर ,विमचे पाणी ,अथवा कोका कोला यामध्ये रुमाल भिजवून नाकाशी धरून पाहा . बसच्या सीट कवरर्समध्ये एक प्रकारची बुरशी असते तिचा संपर्क आपल्याच हाताने नाकातोंडाशी होतो आणखी बसचे विचित्र हलणे भर घालते .या बुरशीची काहींना फार अॅलर्जी असते . कोका कोलातील फास्फोरिक अॅसिड अथवा विम पाउडरमधले ट्रायसोडिअम फॉस्फेट काम करेल .