जय जय रघुवीर समर्थ...!

फेब्रुवारीच्या सुरुवातीलाच तरुण तडफदार उमेदवार मा. श्री. स्पा राजे डोंबिवलीकर (ठाकुर्लीकर--- > चो... बस्स) यांचा मी हापिसात काम करीत असताना (ल्ह्यायचं आस्तंय ;) ) फोन आला. डोक्यात ऑफिस नि कानात स्पाचा आवाज! काही कळेना म्हणून थांब मीच तुला फोन करतो म्हणून फोन ठेवला. नंतर नेहमीप्रमाणे खरडाखरडीतच नक्की काय विषय होता असे विचारले असता स्पाने ऐतिहासिक शैलीत 'समर्थांनी बोलावलंय, शिवथरघळीत जायचंय' म्हणून खरडवलं. शोधाशोध करतो म्हणून सांगून कामाला लागलो. ११, १२ फेब्रुवारी शनिवार, रविवार ठरलं. स्पा, सूड नी किसन हे त्रिदेव नेहमीप्रमाणे पाठीवर बॅग्ज घेऊन डोळ्यासमोर होतेच. बरोबर 'लीमाऊ नी तिचा बोका' ;) देखील येणार म्हटल्यावर आम्ही देखील घरी मोर्चेबांधणी सुरु केली. सौच्या सगळ्या प्रश्नांना उत्तरे देऊन आम्ही यशस्वी झालो. खरडवही उचकपाचक नवसदस्य मोदक कोण कुणाला काय म्हणतंय बघताना त्याला माझी नी किसनाची खरड दिसली. भेटणार आहात तर कुठे, कसे इ.इ. चौकशी झाल्यावर तोदेखील बाईकच्या एका टायरवर यायला तयार झाला. सूड बाईकवर बसून येणार असं ठरल्यावर दुसरा टायर 'बसला'. मी आणि सौ. शुक्रवारी जायचं निश्चित झालं. 'मिन व्हाईल' मन१ ने 'रिंग' करुन त्याच्या 'क्वेरीज लिस्ट औट' करुन मला बुचकळ्यात टाकले. तो आणि त्याची 'गँग' रोहिडा की रायगड या 'डायलेमा' मध्ये होते. मला फोन केल्याने त्यांच्या क्वेरीज सॉर्ट करण्याचा त्यांचा एफर्ट फेल गेला. अर्थात यापैकी एक आणि शिवथरघळ फिक्स असं त्यांचं प्लॅन्ड होतं. शिवथर घळीतला काकडा एकदम 'प्लिजन्ट' असतो आणि नेचर पण ऑसम असतं हे त्यांना 'वेलनोन' होतं. त्यांचं वेहिकलनं येणं फिक्स होतं आणि ते शनिवारी स्टेसाठीच तिकडे येणार होते. वेल. लेट इट बी.... सगळं नियोजीत ठरल्याप्रमाणं होतं काय कधी? घळीत फोन केल्यावर नेमकं 'आर्ट ऑफ लिव्हींग'चं शिबीर सुरु आहे असं समजलं. आठ जणांचं नियोजन होणं अवघड आहे , दोघांची सोय होऊ शकेल असं समजलं. सूडला फोन केला, तो म्हणे बघू होईल ते होईल. निघायचं ठरलं. ठरल्याप्रमाणं शुक्रवारी दुपारी आईबाबांचा हात धरुन आम्ही दोघे निघालो. आईबाबांना बहिणीकडे जायचं होतंच. सातारा रस्त्याला लागून महाड फाट्यावर उतरायचं ठरलं. उतरलो. पुण्याहून येणार्‍या गाड्या कापूरहोळवरुन 'लेफ्ट' मारतात हे ज्ञान लगेच झालं नी आता बसा म्हणतो तोवरच शिरवळ भोर मिनीबस मिळाली. भोरला १ तासा ने एस्टी आहे असे समजल्याने जरा 'जाऊन' यावे म्हणेप र्यंत खेड एस टी समोर. 'तसाच' गाडीत. महामंडळ नेहमीप्रमाणं 'झिंदाबाद' . सौ. कंडक्टरच्या मागच्या तर मी मागच्या टायरच्या मागच्या सीटवर. भोर सोडलं की रस्ता अजिब्बात 'सरळ चालीचा नाही. त्यात चालक संतोष मानेचा जवळचा नातेवाईक असावा. याउप्पर माझ्याशेजारी 'मिक्स्ड थम्स अप' पिऊन कपड्यासकट चाळीस किलो असे एक काका सीट च्या या बाजूकडून त्या बाजूकडे डॅन्स करीत होते. जवळून जाणारी नदी आम्हाला साथ देत होती. सं. मा. ना.चालकानं घाटात तीन एस टीना ओव्हरटेक करुन, वरंधा घाटातल्या भुताटकी च्या तावडीत सापडायचं नाही असा निश्चय केलेला होता. रॅक मधून पाण्यानं भरलेली एक बाटली उडून एका माणसाला आंघोळ घातली गेली एवढंच. बायकोनं काय खाल्लंय हे सगळ्यांना समजेपर्यंत माजेरी आलं. आम्ही उतरलो तेव्हा 'शिवथर घळई'ची कमान आमचं स्वागत करत होती... पोचायला जव'ल'पास 'सा' वाजलेन!... आता कसली 'विक्रम' (डुगडुग) मिलनार? असं म्हणत असतानाच कुंभे शिवथर गावातल्या एक पिकअप ने आम्ही दोघं मागच्या हौद्यात उभं राहून निघालो. घळईतल्या फोनवर पोचतोय असं सांगितलं होतंच. कुंभे, कसबे आणि आंबे शिवथर अशी मस्त छोट्या वाड्यांची नावं. पिकअपनं आम्हाला अगदी शिवथर घळईच्या पायथ्याला सोडून पैसे न घेताच ड्रायव्हर निघून गेला. शिवथर घळ ! स्थानिकांच्या भाषेत घळई! श्रीसमर्थ रामदास स्वामींनी लिहीलेल्या ग्रंथराज दासबोधाचं जन्मस्थान! अतिशय सुंदर निसर्गसौंदर्य त्याचबरोबर, अतिशय निर्बीड अरण्यात, किर्र अंधार, प्रचंड जलप्रपात , हिंस्त्र श्वापदं अशा सगळ्या वातावरणात अद्वैताचं तत्वज्ञान सांगणारा ग्रंथ समर्थांनी इथं लिहीला. शिवाजीमहाराजांनंरच्या पेशवाई आणि नंतरच्या इंग्रज राजवटीत इतर ऐतिहासिक ठिकाणांप्रमाणंच ही घळई विस्मरणात गेलेली. समर्थ हृदय श्री. श्रीकृष्ण शंकर देव या समर्थ भक्तानं प्रचंड मेहनत घेऊन हे स्थान शोधून काढलं आणि नंतर प.पू. श्रीधरस्वामींच्या अध्यक्षतेखाली समर्थ सेवा मंडळ, सज्जनगड यांच्या पुढाकार/सौजन्याने तिथली डागडुजी करुन, भक्तनिवास बांधून इतर भक्तांची अतिशय छान सोय करुन घेतली गेली आहे. पहिल्या पायरीला नमस्का र करीत 'जय जय रघुवीर समर्थ' असा मनाशीच जप करीत पायर्‍या चढायला सुरुवात केली. वर पोचलो तोवर सायंउपासना सुरु झालेली. हातपाय धुवून घळईत समर्थांचं दर्शन घेतलं रांगोळी आणि उपासनेला येऊन बसलो. उपासना झाली, प्रसाद घेतला आणि घळईतल्या सेवेकरी आप्पा कुलकर्णी आणि मासिक व्यवस्थापक करंदीकर काका काकू दांपत्याबरोबर बोलत बसलो. दुसर्‍या दिवशी पहाटे लवकर उठून प्रातःउपासनेला गेलो. उपासना झाली, प्रातर्विधी आटोपले आणि घळईत दर्शन/ जपासाठी गेलो. माझ्यामागे घळई. आप्पांची पूजा सुरु होती. घळईतून दिसणारे सह्याद्रीचे कडे. घळईच्या प्रसिद्ध धबधब्याचं ठिकाण ... पावसाळ्यात प्रचंड जलप्रपात असतो. समर्थ रामदास स्वामींचं यावर प्रसिद्ध कवन आहे. ...धबाबा तोय आदळे घळईत श्री व सौ प्यारेंनी काढलेली रांगोळी. ;) करंदीकर काकूंची रांगोळी. खालची रांगोळी सौ.- सौ. प्यारे दर्शन झाल्यावर आम्ही गावात फोन करण्यासाठी गेलो. जाताना सूड नी मोदक खाली भेटले. त्यांना पुढं जाऊन थांबायला सांगून आम्ही जाऊन आलो. तोवर एसटीनं स्पा आणि किसन आले. आम्ही चौघांनीच चहा घेतला नी पुढं जाऊन बघितलं तर सूड नी मोदक आज्ञाधारक मुलांसारखं पायर्‍यात बसलेले. बहुधा सूडच्या 'थ्री फोर्थ' मुळे आप्पा कुलकर्णी चिडलेले दिसले. प्रसादाला देखील कॉमन लोकांबरोबरच खिचडी नी नारळीभात असं खाल्लं. अर्थात पुढं स्पा आणि सगळ्यांच्या 'शिन्शिअर' वागण्यानं आप्पांचा नूर पुन्हा बदलला नि नॉर्मल आला. तरुण मुलांचं वागणं आणि एकंदर वावर तिथं त्रासदायक होत असावा त्यामुळं साहजिकच आप्पा चिडले होते असं जाणवलं. दुपारच्या थोड्याशा प्रसादामुळं ४-४.३० च्या आसपास भूक लागली. आवरुन खाली भजी खायला बसलो. भजी होईतोव र मस्त गप्पा रंगल्या. तेवढ्यात मन१ आणि सर्जा राजा गँग (सौजन्य : मन१) रायगड सर करुन आली. जेऊनच आल्याने मन१ ने मोदकच्या मिरची च्या आग्रहाचा अव्हेर करुन शास्त्रापुरता भजीचा तुकडा मोडला. दुर्दैवानं जागेची व्यवस्था न हो ऊ श कल्यानं त्या तिघांना दर्शन घेऊन परतावं लागलं. पुन्हा सायंउपासना, प्रसाद (यावेळी स्पेशल) असं झाल्यावर सकाळी रायगडच्या तयारीने मावळे गपा आवरत्या घेऊन झोपले. सकाळी लवकर आटपून देखील एसटी गेलेली. आप्पा कुलकर्णी आणि करंदीकर काका काकूंचा परत या असा निरोप घेऊन पायीच शिवथर घळीतून कुंभे शिवथरला आलो. होतकरु मेकॅनिक मोदक एसटीच्या दरवाजाचे हॅण्डल बसवताना! महाडला जाताना नदी. महाडात काही अपरिहार्य कारणानं ;) आणि वेळेअभावी रायगड न करताच परतीची वाट धरुन सगळे चारच्या सुमारास घरी परतले.... किसनदेवा, माफी देवा! (फोटो नीट करा रे कुणीतरी! :()