धिरडं (बालकथा)

मिसळपावचे पाहुणे संपादक ऋषिकेश यांनी केलेल्या आवाहनाला प्रतिसाद म्हणून ही बालकथा लिहित आहे. ही बालकथा माझी आजी मला लहानपणी सांगत असे. कोण्या एका काळी एका गावात एक भटजीबुवा राहत होते. घरोघरी पूजा सांगून ते आपले आणि आपल्या कुटुंबाचे पोट भरत असत. एकदा त्यांना शेजारच्या गावात पूजा सांगण्यासाठी बोलावणे आले. शेजारचे गाव थोडे दूर होते. भटजीबुवा गरीब असल्याने चालत जाण्याशिवाय त्यांच्या कडे काही पर्यायच नव्हता. दुसर्‍या दिवशी सक्काळी लवकर उठून भटजीबुवा पूजा सांगायला गेले. पूजा होई पर्यंत दुपार झाली होती. भटजीबुवा घाईने घरी जायला निघाले. पण यजमानीणबाई त्यांना म्हणाल्या,'अहो भटजीबुवा थांबा. काहितरी खाऊन मगच घरी जायला निघा !' त्यावर हो-नको करित भटजीबुवा थांबले. मग यजमानीणबाईंनी चुलीवर तवा ठेवला आणि तवा गरम झाल्यावर त्यावर त्यांनी काहितरी घातले. त्याचा छानपैकी चुरर्र असा आवाज आला. भटजीबुवांना कळेना की या कोणता पदार्थ करत आहेत? ते कुतुहलाने वाट पाहत राहिले. मग यजमानीणबाईंनी त्यांना तो पदार्थ आणून दिला. तो पदार्थ भटजीबुवांना खूपच आवडला. त्यांनी यजमानीणबाईंना विचारले, ''या पदार्थाचे नाव काय आहे?'' त्यावर त्यांनी सांगितले,''या पदार्थाचे नाव आहे धिरडं !'' भटजीबुवांनी लगेच मनाशी ठरवले की आता घरी जाऊन बायकोला धिरडं करायला सांगायचे. त्यांनी धिरडं हे नाव अगदी पक्के पाठ केले. आणि ते आपल्या घरी येण्यासाठी निघाले. येताना वाटेत विसरु नये म्हणून ते मोठ्यानेच धिरडं धिरडं असं म्हणत चालत होते. त्यामुळे त्यांच इकडे तिकडे लक्षच नव्हते. त्या नादात ते एका दगडाला अडखळून पडले. त्यांच्या धोतराला, सदर्‍याला सगळी माती लागली. मग त्यांनी उठून माती झटकली, धोतर नीट केलं, पाणी प्यायलं आणि परत चालू लागले. आणि एकदम त्यांच्या लक्षात आले की त्या गडबडीत मात्र आपण पदार्थाचे नावच नेमके विसरलोय. आता आली का पंचाईत ! त्यांनी खूप आठवायचा प्रयत्न केला. ''काय बरं नाव होतं? बाकडं ? नाही नाही... सरडं.. अरे नाही नाही.. काय बरं नाव होतं? उम्ह्ह ! काही केल्या आठवेना !" असं करत करत ते घरी पोहोचले. बायकोने त्यांना गूळ पाणी आणून दिले आणि विचारले, "थकला असाल तुम्ही. आणि भूक पण लागली असेल, काय करु तुमच्या साठी खायला?" भटजीबुवा : "'ते' कर!" बायको : "हा कुठला नविनच पदार्थ?" भटजीबुवा : "ते गं ! ते तव्यावर करतात ना ते!" बायको : "हां म्हणजे पोळी का?" भटजीबुवा : "नाही गं ! ते नाही का.. चुरचुरीत... कुरकुरीत ...!" बायको : "अहो पण काहितरी नाव असेल ना !" भटजीबुवा : "मला काही नाव आठवत नाही..पण ते खूप छान लागतं.. एकदम .. चुरचुरीत... कुरकुरीत ...!" बायको : "मला नाही बाई माहिती..." भटजीबुवा रागावले आणि म्हणाले "येवढं कसं तुला येत नाही??" असं म्हणून रागाने ते बायकोला पाठीत रट्टे मारायला लागले. बायको ओय..ओय .. अशी ओरडू लागली..म्हणाली "अहो असे काय करता... मारुन मारुन अगदी माझ्या पाठीचे धिरडं करुन टाकलेत!" भटजीबुवा एकदम टुणकन उडी मारुन म्हणाले "हा.. तेच हवंय मला.. धिरडं". बायकोने कपाळाला हात लावला.. म्हणाली "हात् तिच्या..धिरडं होय !!" मग बायकोने त्यांना गरम गरम चुरचुरीत कुरकुरीत धिरडं करुन दिलं :) धिरड्यांची चित्रे मी स्वतः भटजीबुवांचे चित्र जालावरुन साभार. --शाल्मली