मराठी साहित्य, संस्कृती आणि लेखनाचे व्यासपीठ

पुस्तक परिचयः संगणकावर मराठीत कसे लिहाल? लेखक प्रसाद ताम्हनकर

मस्त कलंदर · · जनातलं, मनातलं
लेखनप्रकार
एकूण पृष्ठसंख्या: ६४ किंमतः ६० रू. फक्त. नवता प्रकाशन मिपावर येण्यापूर्वी मराठीत काही लिहायचं तर मला फक्त iLeap हे एकच सॉफ्टवेअर माहित होतं. पण त्यात सगळी अक्षरं ऑनस्क्रीन कीबोर्डावर लिहायची असल्यानं टंकाळा यायचा. मराठी आंतरजालाशी ओळख झाली तरी मी वाचनमात्रच होते. एकदा कधीतरी एक चार ओळींचा प्रतिसाद लिहिला, त्यानेही चांगली पंधरा-वीस मिनिटे खाल्ली. मद्रासच्या सफरीचा पहिला भाग लिहिताना जी दमछाक झाली ती तर अजूनही लक्षात आहे. अशा वेळेस दणादण लेख, प्रतिसाद आणि मेगाबायटी खरडी टाकणार्‍यांसमोर कित्येकदा लोटंगण घालायची इच्छा व्हायची. (तेव्हा व्हायची, आता नाहीय. नाहीतर ढीगभर पायांचे फोटो यायचे व्यनि-खरडींमधून.) आजकाल मला इतक्या सहजपणे मराठी लिहिताना पाहून इतरांच्या चेहर्‍यावरचा आदरभाव दिसतो. त्यांनाही मी "हे खूप सोपं आहे, तुम्हालाही सहज जमेल" असं सांगते. उदाहरण दाखवलं, की त्यांनाही पटतं, पण स्वत:ला जमेल की नाही याचा अंदाज येत नाही. अशांसाठी सन्माननीय* श्री. प्रसाद ताम्हनकर यांचे 'संगणकावर मराठीत कसे लिहाल?' हे सहज-सोपं-छोटेखानी पुस्तक उपयोगी पडेल. आपण सगळेच मराठीत लिहितो. त्यामुळे पुस्तकात नक्की काय वेगळे असेल ही उत्सुकता सर्वांनाच आहे म्हणून हा लेखनप्रपंच. पुस्तकाची अनुक्रमणिका १. संगणकावर मराठी भाषा कशी वापरावी? २. टंकलेखन तक्ता ३. गमभन ४. गमभन टूलकिट ५. 'गमभन'चे फायरफॉक्स एक्सटेंशन ६. बरहा ७. गूगल transliterate ८. गूगल transliterate online ९. quillpad १०. समारोप अनुक्रमणिकेवरून पुस्तकात काय असेल अशी साधारण कल्पना येते. सर्वात आधी युनिकोड ची तोंडओळख आणि त्यामुळे मराठी लेखन कसे सोपं झालेय याची थोडक्यात माहिती दिली आहे. त्यानंतर पायरीपायरीने सुस्पष्ट स्क्रीनशॉट्स तसेच कमीत कमी आणि समर्पक वाक्यांत गमभन ऑफलाईन कसे इन्स्टॉल करावे, तसेच ते ऑनलाईन कसे वापरावे हे सोदाहरण दाखवलेय. तीच गोष्ट फायरफॉक्स एक्स्टेंशन आणि बरहा, गूगल transliterate आणि क्विलपॅडची. उदाहरणादाखल काही वाक्येही इंग्रजी टाईपात आणि ती मराठीत कशी दिसतील हेही दाखवून दिले आहे. इन्स्क्रिप्ट बहुधा मुद्दामच वगळलं असावं कारण त्याचा कळफलक खास लक्षात ठेवावा लागतो. हा सगळा माहितीचा खजिना अवघ्या सत्तावन्न पानांच्या पुस्तकात अगदी व्यवस्थित बसवला आहे. थोडक्यात सांगायचं तर अतिमाहितीचा मारा नाही, आणि आवश्यक असं काही वगळलं नाही** असा या पुस्तकाचा सारांश म्हणता येईल. *- प्रकशन सोहळ्यात कुणाच्या नावापुढे सन्माननीय हा शब्द लावला नाही तर बहुधा त्या निवेदिकेला मंचावरून हाकलून देण्यात येईल अशी धमकी मिळाली होती. त्यामुळे हा शब्द अजून छळतोय **- बरहामध्ये काही शब्द टंकताना साधारण युनिकोड्/गमभनपेक्षा वेगळे लिहावे लागतात. उदा: क्ष, र्‍य, ज्ञ, अ‍ॅ,ऑ इ.इ. याच ही माहिती देण्यास सन्माननीय लेखक विसरलेले दिसतात. (हा उगाच आमचा छिद्रान्वेषीपणा)

वाचने 8242 वाचनखूण प्रतिक्रिया 31

In reply to by गणपा

छोटा डॉन 12/12/2011 - 13:52
हेच म्हणतो. यथावकाश खुद्द पर्‍याच हे पुस्तक ऑनलाईन अव्हेलेबल असल्याचा फोन करेल ह्याची खात्री आहे ;) जोक्स अपार्ट, पुस्तकाची थोडक्यात ओळख आवडली. नव्यानेच मराठी भाषा संगणकावर लिहायला शिकुन आंतरजालावर दाखल होऊ इच्छिणार्‍यांना ही एक मोलाची मदत ठरेल असा विश्वास आहे. - छोटा डॉन

पाषाणभेद 12/12/2011 - 13:54
Oh nice thread man! I can read Marathi but I also love to write in Marathi Language. (Actually, my fiance is from Marathi culture and I want to impress her. :-) ) What is the cost of this book and from where I will get it? Can I order Online? Thanks in advance.

पैसा 12/12/2011 - 14:03
माननीय परा यांच्या पुस्त्काचा माननीया मक यानी करून दिलेला परिचय आवडला. मी मराठीत कसं लिहिते याबद्दल बर्‍याच नातेवाईकाना, मित्रमंडळींना कुतुहल वाटतं. विंडोज एक्सपीमधे युनिकोड कसं अ‍ॅक्टिव्हेट करावं हे त्याना अनेकदा सांगून लक्षात येत नाही. मला सांगता नसावं बहुतेक. अशांना आता हे पुस्तक भेट म्हणून देण्यात येईल. पुस्तक कुठे कुठे उपलब्ध आहे हे माननीय लेखकांनी सांगाव. फ्लिपकार्टवर असेल तर फारच छान! मकीने "बाल की खाल" काढली आहे तर पुढच्या आवृत्तीत माननीय परा यांनी ते सुधारून घ्यावं. (मेल्या पर्‍या तुला ३ वेळा आणि मकीला १ वेळा माननीय म्हटलं आहे हे लक्षात असू दे!)

श्री परीकथेतील राजकुमारांच्या 'संगणकावर मराठीत कसे लिहावे?' ह्या पुस्तकाची थोडक्यात पण बहुमोल माहिती शेवटी मिपावर आली. कांहीसा पुस्तक परीचय झाला आहे. आता प्रत्यक्ष वाचनाची ओढ आहे. धन्यवाद मस्त कलंदर.

मनोगत चे शुद्धलेखन चिकित्सा टुल चा उल्लेख करावयास हवा होता... खुप उपयोगी टुल आहे... असो..दुसरी अव्रुत्ति निघाली कि त्यात उल्लेख करावा ... परा नी आता ..तिरके ..मराठी कसे लिहावे यावर पण एक पुस्तक काढावे..

चित्रा 13/12/2011 - 08:37
परिकथेतल्या राजकुमारांना हे पुस्तक लिहायला वेळ कधी मिळाला कुणास ठाऊक?! छान पुस्तक परिचय. नक्की घेऊ आणि गरजूंना देऊ.

पुस्तकाची ओळख अधिक तपशिलवारपणे यायला हवी होती असे वाटले. कदाचित सदरील पुस्तक विकत घेऊन वाचावे असा हेतु परिक्षण करणा-या लेखिकेचा दिसतो (अंदाज हं ) . खरं तर अशी पुस्तके कोणी तरी 'सर्वार्थाने' पुढाकार घेऊन खेड्यापाड्यातील शाळेत जिथे नेट-बिट आहे. आणि संगणकावर लिहिण्याची ज्यांची इच्छा आहे, अशा विद्यार्थ्यांना सदरील पुस्तक मोफत दिले पाहिजे असे माझे वैयक्तिक मत आहे. शिक्षकांना तरी एक भेट प्रत दिली पाहिजे. ;) मनातल्या मनात : सालं आपल्याला कसं या सोप्या विषयावर पुस्तक लिहायचं सुचलं नाही. -दिलीप बिरुटे

In reply to by प्रा.डॉ.दिलीप बिरुटे

>>>>सालं आपल्याला कसं या सोप्या विषयावर पुस्तक लिहायचं सुचलं नाही. तुम्ही, 'संगणकावर मराठीत कसे लिहू नये' ह्या विषयावर पुस्तक लिहावे असे सुचवितो. अशा पुस्तकाचीही कित्येक लेखकांना गरज आहे.

In reply to by प्रभाकर पेठकर

'संगणकावर मराठी कसे लिहू नये' ह्या विषयावर पुस्तक लिहावे असे सुचवितो. अशा पुस्तकाचीही कित्येक लेखकांना गरज आहे. आपण मला वरील पुस्तकासंबंधी काही प्रकरणे कशी असावीत त्याची काही माहिती दिली तर थोडं थोडं करुन वरील विषयावर (संयुक्त विद्यमाने) पुस्तक लिहिता येईल. :) -दिलीप बिरुटे

In reply to by प्रा.डॉ.दिलीप बिरुटे

थोडा तपास केल्यास 'काही प्रकरणे' मिपावरच सापडतील. बाकी वेगळ्याने काही तपास करण्याची आपणांस गरज नाही. आपल्या नजरेत मिपावर असे 'साहित्य'(?) अनेकदा आले असेलच.

किचेन 14/12/2011 - 14:27
अरे वाह. ६० रुपयात ६४ पण म्हण्जे साराभाई आधल्या मोनिशाच्या भाषेत पैसा वसूल! पुस्तकात काय काय आहे हे अस सांगितल्यावर कोण मिपाकर पुस्तक घेईल? कारण सगळे ह्या अनुभवातून गेलेत आणि सन्माननीय पराकाकांनीच त्यांना मराठीत कसे टाकावे यावर मार्गदर्शन केले आहे. पण तरी एका ज्येष्ठ मिपाकाराने हे पुस्तक काढले आहे.तेव्हा विकत घेतलेच पाहिजे.(मी नाही सगळ्यांनी) सन्माननीय पराकाका कुठे मिळेल हे पुस्तक? आता लग्नात हेच देणार आहेर म्हणून! (पेला रद्द!) ;)

In reply to by किचेन

अन्या दातार 14/12/2011 - 14:29
आता लग्नात हेच देणार आहेर म्हणून! (पेला रद्द!)
कुणाच्या लग्नात? पराच्या? आणि याचा वधुवरांना नक्की फायदा काय? ;)

नविन टेक्नॉलॉजी नुसार परा ला लग्नात(पहील्या पुस्तकानिमित्त) आतुन तांब्याचे कोटींग असलेला चांदीचा पेला आहेर म्हणुन दिला गेल्या जाईल.

देविदस्खोत 17/12/2011 - 18:34
"" संगणकावर मराठी कसे लिहावे "" पुस्तक परिचय चांगला करुन दिलात, हे पुस्तक मला विकत घ्यावयाचे आहे. त्यासंबधी काही मार्गदर्शन कराल का ??

In reply to by देविदस्खोत

पाषाणभेद 19/12/2011 - 14:03
"आपणही" "हा" "धागा" "वाचला" व "तो" "आपणाला" "महत्वाचा" "वाटला". "आपते""ते" "पुस्तक" "घेतले" "की नाही" "ते कळवावे". घे न कोट .केवळ सहीसाठी हघेहेवेसांलान