निमित्य घटोत्कचाचे...

एक आगळ्यावेगळ्या विषयावरील लेख. रोचक. Doing what you like is freedom. Liking what you do is happiness.

एकलव्या, साला तुझ्या व्यासंगाला आपला सलाम रे.. जियो...! एक आगळ्यावेगळ्या विषयावरील लेख. रोचक. सुनीलरावांशी सहमत.. पुन्हा एकवार सवडीने हा लेख वाचणार आहे. लोकसभेच्या निवडणूकीच्या धामधुमीतही Book World मधून १२ - १५ वेगवेगळ्या विषयांवरील पुस्तके घेऊन बाहेर पडणार्‍या ह्या विरळा माणसाविषयी जमलेच तर पुन्हा कधीतरी. मिपाकरांना त्या लेखाची निश्चितच प्रतिक्षा असेल... तात्या.

सुंदर लेख. अजुन असेच लेख येवु द्या. -- अवलिया अवलियाची अनुदिनी

लेख एकदम मस्त आहे! तात्या म्हणाले त्याप्रमाणे व्यासंगाला सलाम! विरुद्ध पक्षातील घटकाबद्दल असूनही चांगला आणि माहीतीपूर्ण (एकलव्य - घटोत्कोच) फक्त एकच प्रश्न - यात वाद नक्की कुठे आणि कसा घालायचा?

लेखही जरा घटोत्कच आकाराचा व संकल्पनेचा आहे, पचायला वेळ लागेल. लेख आवडला. सुटी आहे तोवर अजुन लेख येउ द्या एकलव्य :-)

तुमचा लेख खरच छान आहे, खुप आवडला. एक शंका :- १) पुराणात अनेक व्यक्ती ह्या आपला आकार हवा तसा हवा तेंव्हा बदलत असत (घटोत्कच / हनुमान इ.) हे कसे शक्य होत असेल ? आजच्या जगात आपण काही त्वचेचा रंग बदलणारे प्राणी बघु शकतो. |!¤*'~` प्रसाद `~'*¤!| "समर्थाचिया सेवका वक्र पाहे । असा सर्व भूमंडळी कोण आहे ।।" आमचे राज्य

उत्तम ! अनपेक्षितपणे समोर आलेला मस्त लेख. हा विषय खरोखरंच रोचक आहे. आणि मांडाणी फारच छान. आकारमान आणि हालचालीची क्षमता यातला संबंध मला अजूनही तितकासा स्पष्ट झाला नाही. लेख पुन्हा वाचेन. जितके समजले त्यावरून, अगदी एका मिलिमिटरपेक्षा आकाराने लहान मुंग्यांपासून चांगला दीड इंच मोठ्या लाल डोंगळ्यांपर्यंतचे मुंगीवर्गातले प्राणी आपण आसपास पाहतो. त्यांच्या आकारमानातला बदल त्यांच्या हालचालींवर वाईट परिणाम करताना दिसत नाही. महाकाय सापा बद्दलचे मत विचार करण्यासारखे आहे. पण निसर्गात एक फुटाचा साप अणि पंधरा फुटाच्या ऍनाकोंड्यात जाडी आणि लांबीचे गुणोत्तर काय हे पाहायला पाहिजे. वरवर पाहता त्यांच्या लांबीपेक्षा जाडी जास्त वाढलेली दिसते असे मला वाटते. म्हणजे आकाराने मोठे भक्ष खायची क्षमता वाढलेली दिसते. पण यावर विचार केला पाहिजे.

We are prisoners of the perceptions of our size

फार छान .. स्टिफज जे गाउल्डचे वंडरफुल लाईफ हे पुस्तक वाचायला आणले होते पण वाचून झालेच नाही.

मानवाच्या इतिहासात चाकाचा शोध, शेतीची सुरुवात, शून्याचा शोध, पाठीचा ताठ कणा

पाठीला पोक काढून संगणकासमोर दिवसभर बसणारा माणूस ही वेगळी प्रजाती असावी ;) लेख मस्तच.. यावर चर्चा वाचायला मजा येईल. -- लिखाळ. माझ्या अनुदिनीला येथे भेट द्या. 'काहीतरी कुठेतरी चुकते आहे.' असली वाक्ये आपल्या 'सूक्ष्म' विचारशक्तीची बतावणी करायला उपयोगी पडतात.

प्राण्यांच्या महाकाय शरीराबद्दल विचार करताना, अजूनही आफ्रिकन जंगलात अनाकोंडा असल्याचे कुठेतरी वाचले आहे. वरवर पाहता त्यांच्या लांबीपेक्षा जाडी जास्त वाढलेली दिसते असे मला वाटते. म्हणजे आकाराने मोठे भक्ष खायची क्षमता वाढलेली दिसते. अजगर एका लहान मुलला गिळंकृत करू शकतो असा त्याचा आकार असतो पण त्याची लांबीही इतर पूर्ण वाढलेल्या सापांपेक्षा जास्ती लांब असल्याचे कुठे वाचलेले अथवा (सर्पोद्यानात) पाहिलेले आठवत नाही. त्यामुळे खरंच ते गुणोत्तर नक्की काय असते हा विचार करावा लागेल. - (सर्वव्यापी)प्राजु http://praaju.blogspot.com/

लेख छान आहे. मात्र निमित्य म्हणजे काय? मला निमित्त माहीत आहे. निमित्त पासून निमित्य हे रुप तयार होते का? आपला (शंकित) आजानुकर्ण

स्टिफन जे गूल्ड यांचे लेखन मोठे चविष्ट आणि पौष्टिक असते. त्यातून स्फूर्ती जरी घेतली असेल, तरी एकलव्य यांच्या लेखणीला माझा मराठी मुजरा.

(१) या लेखाचे नाव तसे पाहायला झाले तर सुमारे दीड वर्षांपूर्वी मनात बसले होते असे म्हणायला हरकत नाही.... http://mr.upakram.org/node/474#comment-6664 (२) प्रियालीताईंनी टेबल्समध्ये लिखाण कसे करावे यांसाठी केलेल्या मदतीचा या लेखांस बराच हातभार लागला. धन्यवाद - एकलव्य

वेगळ्याच विष्वाची सफर घडवुन आनलीस. मस्त रे भौ आपण एखादा विचार ;एखादी गोष्ट करतो किंवा करायचे टाळतो ते आनन्द मिळवणे किंवा वेदना टाळणे या दोन्ही साठीच

नमस्कार, लेख खूप आवडला, एकदम मस्त. हे राज्यं व्हावे ये तो श्रींची इच्छा.

आकारमान आणि हालचाली ह्यातला संबंध स्पष्ट करणारी बरीच रंजक माहिती मिळाली. 'ह्यूमन कायनेटिक्स' अशी एक अभ्यासशाखा मानवी हालचालींशी संबंधित आहे. वेगवेगळ्या शरीररचनांचा हालचालींवर आणि त्यामुळे खेळांवर होणारा विशिष्ठ परिणाम त्यात अभ्यासला जातो. आणि विविक्षित खेळात कुठला खेळाडू प्राविण्य मिळवू शकेल ह्यासाठी त्याचा वापर करतात. चतुरंग

लेख पूर्ण वाचून काढला. अतिशय उत्तम मांडणी. प्रचंड उंचीचे राक्षस जगातील सर्व इतिहास आणि पुराणांतून दिसतात आणि बरेचदा अशी एखादी प्रजाती अस्तित्वात होती का यावर चर्चा पाहिलेल्या आणि ऐकलेल्या आहेत. प्रचंड उंचीचे सांगाडे आणि विश्वासार्ह पुरावेही सापडलेले आहेत परंतु प्रचंड उंची म्हणजे किती तर ती ही नक्कीच नाही - (क्रेनचा आकार आणि सांगाड्याचा आकार - सोडवा गणित) परंतु, सुमारे साडेसात फूट ते साडेनऊ फूट उंचीच्या माणसांचे विश्वासार्ह मानता यावेत असे सांगाडे मिळालेले आहेत. इतकेच कशाला तर अशी माणसे अस्तित्त्वातही आहेत परंतु त्यांच्या उंचीला मर्यादा आहेत. याओ मिंग या अमेरिकन बास्केटबॉलपटूचा हा एक फोटोच बघा :) डेविड आणि गोलिएथ या प्रसिद्ध कथेतील गोलिएथ हा राक्षसही असाच प्रचंड उंचीचा असतो. परंतु, गोफणीचे दगड त्याचा तोल ढळून त्याला लोटांगण घालण्यास भाग पाडतात. प्रचंड उंचीमुळे शारिरीक क्रियांवर मर्यादा आल्याचाच हा पुरावा मानला जावा का काय. :) या गोलिएथची उंचीही बिब्लिकल अकाउंट्सनुसार सुमारे साडे नऊ फूट असावी असे मानले जाते. हॉलीवूड चित्रपटांत जो महाकाय आकार दाखवला जातो आणि घटोत्कचाच्या नावाखाली जो सांगाडा मध्ये खोदला होता आणि त्या प्रकारच्या सर्व मिथकांचा पर्दाफाश करणारा हा लेख फारच आवडला.