"आणि मग एके दिवशी.." (नसीरुद्दिन शाहचे आत्मचरित्र)

वाचायला पाहिजे.
चांगला पुस्तकपरिचय...

फार च छान परिचय करुन दिलात. तुमचं स्वतःचं परिक्षण आणि निरीक्षण दोन्ही लाजवाब. नक्की वाचेन हे पुस्तक.

पुस्तकपरिचय आवडला. कदाचित हे पुस्तक वाचणार नाही कारण आत्मचरित्रे वाचल्यावर कोणीतरी नको इतके माहित होते व विचित्र वाटत राहते. काही गोष्टी, खासकरून ज्या न कळल्यामुळे आपल्या जीवनात फारसा फरक पडत नाही त्या आजकाल वाचायला जात नाही. काही नटनट्यांचे अंत विदारक पद्धतीने होतात. ते पाहून तर यांचे आयुष्य म्हणजे किती वाईट असे वाटते. तरी प्रामाणिकपणे आत्मचरित्र लिहिलेय हे चांगलेच आहे.

माझ्या आवडत्या कलाकारांपैकी एकाच्या आत्मचरित्राचा सखोल परिचय, पुस्तक घेऊन त्याच्या विषयी वाचायला आवडेल इतका चांगला परिचय आहे. नसीरुद्दीन शहाची ही मुलाखतही वाचनीय आहे.

उत्तम!

अत्मचरित्र म्हणजे तद्दन भंपकपणा हे एका सो कॉल्ड थोर थोर भारतीय नेत्याचे पुस्तक वाचुन झालेला समज असल्याने आत्मचरित्र ह्या प्रकारापासुन लांबच रहातो. चायला इथे मला दोन दिवसापुर्वी कसली भाजी खाल्ली ते आठवत नाही ह्या लोकांना बरं लहानपण आठवतं (रेफरन्स-पु.लं.).

बाकी ओळख छान करुन दिली अहात. किप इट अप.

ऑ! मागच्या वर्षी प्रसिद्ध झाल्याबरोबर हातात आले तेव्हा वाचले होते- आवडले नाही. एकतर, पुस्तकाचा बराचसा भाग लहानपण कसे गेले यावर आहे.(त्यात मला रस नाही.) एफटीआयआयच्या संपामुळे तो संदर्भ असलेला भाग आज कदाचित वाचनीय वाटू शकतो. कलाकार म्हणून ते भूमिकांचा कसा अभ्यास करायचे, त्यांचे वेगवेगळ्या भूमिकांचे सखोल विवेचन, त्याचे दिग्दर्शक (सई परांजपे हा एक अपवाद), सहकलाकार असे फारसे काही हाती लागत नाही.
साधेपणे, कुठलाही आव न आणता लिहिलेय, एवढे मान्य.

छान परिचय आहे.

पुस्तक वाचलेले नाही, पण परीक्षण आवडले. मृत्तिकाचरण (फीट ऑव्ह क्ले) आणि पिशाच्चलेखक (हा तसा आहे प्रचारात) आणि 'कमांड'ऐवजी 'मांड' वापरलेले आवडले. मांड' चपखल वाटले.
नसीरुद्दिन च्या अनेक मुलाखती पाहिल्या/ऐकल्या आहेत आणि त्यांतला त्याचा उद्धट परखडपणा आवडला होता.
छान लेख.

हा तसा सोयीस्कर प्रकार आहे. सर्वसाधारणपणे लोक आत्मचरित्र साठी-सत्तरीत लिहितात. (खेळाडू हा अपवाद.) लहानपणी तुम्हाला ज्यांनी पाहिलंय ते हयात असण्याची आणि असले तरी वाद घालण्याची शक्यता फारच कमी. नासिरुद्दीन शाहचं आत्मचरित्र वाचलं पण एक गोष्ट आवडली नाही ती म्हणजे व्यावसायिक चित्रपटांना शिव्या घालणे. टिपिकल film institute मनोवृत्तीे आहे ही. एवढं जर आहे तर दुसरं काहीतरी करा यार. तुमच्यावर कोणी सक्ती तर केली नव्हती ना. आणि अभिनेता म्हणून तो जबरदस्त आहे पण अमिताभकडे असलेली एक गोष्ट त्याच्यात नाही. अमिताभ अत्यंत मूर्ख आणि टुकार सीन्स आणि चित्रपटही झकास करतो. त्याच्या कामाबद्दल कधीच प्रश्न नसतो. नसिरुद्दीनचं तसं नाहीये. तो जर दिग्दर्शक आणि प्रसंग छान असेल तर अप्रतिम काम करतो पण तसं नसेल तर त्याचा गोंधळ उडतो - कथा, मंडी, पेस्तनजी, स्पर्श, सरफरोश, इक्बाल, अ वेडनस्डे यातला नसीर अप्रतिम होता कारण दिग्दर्शकही जबरदस्त होते किंवा निदान त्यांनी विषय चांगला फुलवला होता. पण तहलका, चमत्कार, चाहत, क्रिश आणि आताचा वेलकम बॅक यामधला नसीर हा वाया घालवलाय असं वाटतं. तसं अमिताभचं नाही. तो हृषिकेश मुखर्जी, यश चोप्रा, बाल्की, संजय लीला भन्साली, राजकुमार संतोषी, गोविंद निहलानी, रमेश सिप्पी यांच्याकडे आणि मनमोहन देसाई, प्रकाश मेहरा, टिनू आनंद यांच्याकडेही तेवढाच प्रभावी असतो.

नासिरचा आइनस्टाइन अफलातून होता.

आपण मिठाई खावी
कारखाना पाहण्याच्या फंदात पडू नये
इति -व्यंकटेश माडगूळकर

परिक्षण आवडले. नसीरुद्दिन शाह चा जाने भी दो यारो चित्रपट सगळ्यात जास्त आवडतो. एक अभिनेता म्हणुन मला ते आवडले, पण Wednesday सारखा चित्रपट करुन सुद्धा याकुब मेननला वाचवण्यासाठी पिटीशनवर सही करुन मोकळा झाला आणि हा माणुस माझ्या मनातुन कायमचा उतरला !
आपके घर मे कॉक्रोज आता है तो आप क्या करते है ? आप उसको पालते नही मारते है !

अशाच एका याकुब मेमन नावाच्या कॉक्रोजला वाचवायला हे नसीरुद्दिन शाह पुढे सरसावले ! शेम ऑन यू नसीरुद्दिन.

मदनबाण.....
आजची स्वाक्षरी :- || BLAZE OF GLORY ||

नसुरुद्दीन शहा, एक कलाकार म्हणून खुप आवडतो. पण ज्याच्या कृत्यामुळे २५७ निष्पाप लोकांचे बळी गेले, कित्येक कुटुंबे उध्वस्त झाली, कित्येक मुले अनाथ झाली, कित्येक निष्पाप बालकांचे भवितव्य काळवंडून गेले त्या याकूब मेमन ह्या दहशतवाद्याची फाशी वाचावी म्हणून शाहने केलेले अपिल मनाला टोचून गेले.

उत्कृष्ठ परिक्षण.

खूप छान पुस्तक ओळख. आवडली.

एक नंबर पुस्तक परीक्षण. नक्की वाचणार.

पुस्तक परिचय आवडला, नसिरुद्दिन शाह आवडतोच त्यामुळे पुस्तकही वाचणार..
स्वाती

पुस्तक परीक्षण सुंदर जमले आहे.

नसीरुद्दीन शाह चांगला अभिनेता खरा. खाजगी आयुष्यात आतंकवाद्यांची बाजू घेणारा माणूस अ वेन्ज्डे सारख्य चित्रपटात "आपके घर मे कॉक्रोज आता है तो आप क्या करते है ? आप उसको पालते नही मारते है !" हा संवाद किती प्रभावीपणे बोलतो आठवतय ना? अभिनय अभिनय म्हणतात तो हाच असावा

पुस्तक खरंच वाचनीय आणि निर्भीड/प्रांजळ आहे. अमिताभ कुठलाही प्रसंग निभावून नेतो हे खरे असले तरी त्याची ह्या मध्यमाची जाण नसिरुद्दीनच्या तुलनेत कमी आहे. जर 'जादूगर', 'लाल बादशाह', 'तुफान' सारखे चित्रपट अमिताभ उत्तरार्धात करत राहिला असता तर त्याला कित्येक वर्षांआधीच पॅकअप करावे लागले असते.

नसिरच्या अभिनयाबाबत वेगळे लिखायची गरज नाही. तो एक अतिशय बुध्दिमान आणि स्वतंत्र विचारांचा कलकार आहे. त्याची ह्या माध्यमाची समज, स्वत:च्या कामाकडे पाहण्याची दृष्टी अफलातून आहे - त्या संदर्भात हे पुस्तक मुळातुनच वाचावे आणि चिंतन करावे. मी माझ्या ब्लॉगवर ह्याबद्द्ल सविस्तर लिहिले होते. त्यातलेच थोडे इथे देतो (इंग्रजीत आहे म्हणून, नाहीतर पुर्ण लेखच आधीच इथे दिला असता) -

The most beautiful part and in my opinion the essence of this book is his own discovery, exploration and conviction about his love for acting and quite a few insightful reflections/questions on the process of acting. He is undoubtedly one of the most intelligent & thinking actors we have today and his choice of (most of his) films demonstrate his views on the kind of cinema he wanted to get associated with. Though he was full of inferiority complex, self-doubt as a kid and teenager, it is wonderful to see how he developed conviction to say that if my brothers can decide about their life and joining NDA, IIT at the age of 16-17, why can’t I? It is amazing to see that how his loneliness and being withdrawn helped him in developing as an actor and how he blossomed with confidence when he had teachers and friends to encourage him in his own pursuits. His inevitable combination of self-doubt and arrogance is also understandable as he narrates his growing up and strained relationship with his father. He loved acting and wanted to do that all his life, and was thrilled to know that at NSD he could not only pursue this but would also get Rs. 200 per month for doing that. Yet, as he got into NSD first, FTII later and then during his acting days, his dissatisfaction and ultimately questioning the methods of acting or the acting process itself make wonderful reading. He has brilliant insights and knowledge about his own acting, and even in some critically acclaimed films, he knows exactly what he has done wrong. Moreover, even while things were going smoothly and he was more or less happy with the kind of films he was doing, with a precision of a surgeon he incisively describes the cause of his dissatisfaction. You find such reflections spread throughout the book, and some of them go like this –

This for me was a very early lesson in how undesirable it is for this to happen, and exposed the first of the many limitations naturalistic acting, in which I had devoutly believed so far, suffers from. (During Manthan, noticeably his second film)

So in both Manthan and Junoon, despite Shyam’s injunction not to play the role ‘as you see it in your head but as it is written’, I did precisely what I should not have done, but didn’t manage to completely ruin either film with my misguided energy. That is why both these performances, despite generating more work for me and bringing me continued acclaim, are not among my personal favourites. (Again during Manthan)

Then in a passage on actor-training, I came upon a statement that created paradigm shift in my ideas on learning how to act.
……
I knew this training was what I needed if I wished to grow. There was no one around me who would even understand what I was talking about, let alone help with it. (While reading Jerzy Grotowski‘s book Towards a Poor Theatre while he was doing well with his films)

And he did not only reflect and contemplate about learning acting all the time, he in fact found a chance to meet Grotowski himself and travelled all the way to Poland to attend his workshop, which, as Naseer himself elaborates in some details, was quite enigmatic and most of it, did not make any sense whatsoever! He was completely disappointed and disillusioned by it and quit the workshop after 20 days!

पुस्तकावर लिहिण्याच्या उत्साहात पुस्तक परिचयाविषयी लिहायचे राहून गेले. खूप उत्तम झालाय परिचय - आणि त्यातही पांढरपेशी मुल्य न लावत वाचण्याबाबत १००% सहमत!

बरेच जणांना आवडलेला 'वेनस्डे' माझ्या मते ठीक आणि अतिरंजित होता, पण त्यातल्या जन-भावनेला हात घालणार्‍या संवादांमुळे तो खूप लोकांना आवडला असावा असे वाटते. माझ्या मते, त्याच वेळेस आलेला 'मुंबई मेरी जान' त्याच्या मानाने बराच उजवा होता!

पुस्तक परीक्षण असं असावं. (चित्रपट परिक्षण सुद्धा)
हल्ली पुस्तक/ चित्रपट सांगितला जातो.

बाकी नसिरुद्दीन शहा कलाकार म्हणून आवडत होता. हल्लीच्या याकुब च्या फाशीच्या निमित्तानं आणि त्यानंतर वेलकम बॅक च्या कामानं पार उतरलाय डोक्यातनं.

मुंबई मेरी जान छान आहे असं ऐकलंय. बघायचं राहून गेलंय.

सुंदर परीक्षण!छान ओळख करुन दिलीत.

माझा अत्यंत आवडता चित्रपट
जाने भी दो यारो
आणि गालिब टीव्ही सीरीयल
गालिब ची टीम ही ड्रीम टीम होती
अभिनय - नसिर
संगीत/ गीत/ - जगजित सिंग
लेखक- गुलजार
नसिर ने केलेली इस्मत चुगताई ची नाटकं पण ग्रेट आहेत,

परीक्षण आवडलं. माझ्या यादी मध्ये आहे हे पुस्तक. कधीतरी वाचेन नक्की.

फक्त एक बारकीशी शंका.

हे एक स्वच्छ अंतःकरणाने आणि ठाम भूमिकेतून लिहिलेले मनोगत आहे. प्रसंगी उद्धट, प्रसंगी भावुक पण क्वचितच आदरयुक्त.

इथे खचितच म्हणायचंय का?

आता हे वाचलच पाहीजे. छान परीक्षण आहे

पुस्तक मिळवून वाचेन.मग बोलेन!

छान परीक्षण...!!
पुस्तक वाचण्यास ऊत्सुक..

"पुढे अनेक वर्षांनंतर मी त्याच्याबरोबर एका गल्लाभरू पिक्चरमधे काम केलं"

म्हणजे कोणी कोणाबरोबर काम केलं? तुम्ही?

सुंदर ओळख करून दिली आहे.

पुस्तक विंग्रजीत हाय,तर कसं जमायचवाचायला।?
स्पर्श,वेन्सडे बेहतरीन
कॉक्रोच च्या लिंकन पुनप्रत्यायाचा आनंद दिला.अनेकवेला हा सीन पाहिला आहे तरीहि--------

उत्तम पुस्तक परिचय. समांतर सिनेमातून या लोकांना नाव मिळतं पण पैसे व्यावसायिक सिनेमातून मिळतात. हे सत्य त्यांनी स्वीकारले तर व्यावसायिक सिनेमांबद्दल अशी तुच्छतेची भावना राहू नये. पटत नसेल तर मध्यममार्गी चित्रपट करावेत. शेवट माणूस आहे. अमिताभसारखे त्याच्यासाठी सिनेमे लिहिले किंवा बनवले गेले असते तर त्याला कदाचित एवढा कडवटपणा आला नसता.

अत्मचरित्र म्हणजे तद्दन भंपकपणा

+१११११११११
नसरुद्दिन शहा . वेन्सडे मध्ये १ आणि प्रत्यक्षात बरोबर उलटा

हे पुस्तक मी मिळवले आणि वाचले. एक वाचनीय पुस्तक आहे ह्यात शंकाच नाही. साधारणपणे असे दिसते की सिनेतारे इंडस्ट्रीमधल्या अन्य लोकांबद्दल परखडपणे बोलणे टाळतात. सगळे कसे छान छान असा आव आणला जातो. तो खरा असणे शक्यच नाही. नासिरुद्दीन शाह असल्या भानगडीत पडत नाही. आपले आणि इतरांचे गुणदोष मुक्तपणे सांगतो. त्याच्या लेखनावर वुडहाऊसचा प्रभाव आहे की काय अशी कित्येकदा शंका आली. स्पर्शबद्दल इतके लिहिले पण कथा बद्दल काहीही लिहिलेले नाही. एक मराठी माणूस सादर करताना काय अनुभव आले ते सांगितले असते तर मजा आली असती.
त्याने लहानपणी घरातून पळून जाऊन मुंबईत आल्यावर अमन नामक एका पडिक सिनेमात एक्स्ट्रा म्हणून काम केले होते. (राजेंद्रकुमार, सायरा बानू. बलराज सहानी) . हा सिनेमा यूट्यूबवर बघू शकता. त्यातला शेवटचा प्रसंग जिथे त्या नायकाची अंत्ययात्रा दाखवली आहे तिथे नासिरुद्दीन शाह आहे पण मला सापडला नाही. तुम्हाला दिसला तर कळवा.

https://youtu.be/ncgPgF5roTM