याद हमारी मिटा न देना...!

अगदी सुरेल श्रद्धांजली स्नेहा.
मलाही त्या गोड गोड अन किनर्‍या तानांपेक्षा (ज्या वर्षागणीत जास्त जास्त वाढत जाउन शेवटी "दीद्द्दी तेरा " च्या वेळी अक्षरशः असह्य झाल्या) शमशाद बेगम, गीता दत्त, सुरय्या यांची गाणी आवडायची.
आजवर कधीही "गीत गाया पत्थरोंने" त्यातल्या टायटल साँग मध्ये हल्क्या आवाजात ज्या ताना आहेत त्या ऐकुन फार कौतुक वाटायच "लताच" पण परवाच कळल त्या किशोरी आमोणकरांनी गायलेल्या आहेत.
शमशाद बेगमना श्रद्धांजली.

आवडला..

सुरेल लेख :-)

जुन्या आठवणी जागवत लिहिलेला लेख आवडला. शमशादजींचे चाहते हळ्हळले असतील. त्यांना श्रद्धांजली.

सुरेल श्रद्धांजली.

शमशादजींच्या सुरावटी अजुनही कानात घुमत आहेत.. लेख मस्त जमाला आहे.

छान लेख..!

शमशाद बेगम यांना श्रद्धांजली

( तुमचा लेख आवडला )

शमशादना सहकलाकार बाई या नावाने ओळखत.संगीत काय कोणत्याही कलेत काहीतरी दैवी वैशिष्ट्य असले की शैली तयार होते व शैली वाला गाजायला लागतो. पण शैली चा एक दुर्गुण असा आहे की ती कलाकाराची कारकीर्द मर्यादित करते. रंगसम्राट रघुवीर मुळगावकार,. दीनानाथ दलाल असे काही अपवाद आहेत की जे शैलीदार असूनही दीर्घ़काळ गाजत राहिले. गीतादत्त, अमीरबाई, काननबाला, शमशाद यांचे अतिविशिष्ट आवाज त्यांच्या प्रगतीला व दुर्गतिला कारणीभूत ठरले.अनिल विश्वास यानी म्हटले की लताबाई आल्या नि संगीतकारांवरची सर्व बंधने निसटून पडली.पण शमशाद बाईंचे मन इतके मोठे की त्यानी हे सगळे फार लवकर जाणले. त्या व्यसनाच्या आहारी गेल्या नाहीत. मजेत जीवन जगत राहिल्या. त्यानी लग्न देखील एका down to earth माणसाबरोबर केले. जो मिल गया उसीमे मुकद्दर समझ लिया हे गीत त्या अक्षरशः जगल्या. माणूस व कलाकार म्हणून अल्लाच्या उतराई राहिल्या. बाईजी, स्वर्ग लोक जर खरंच असेल तर नौशाद अली, नय्यर, आण्ण्णा चितळकर तुमचं स्वागत करतील. गायला लावतील. आपल्या गीतानी आमचे जीवन "ठसकेवाज" झाले त्यातला मलूलपणा गळून गेला. आदाब कूबूल कीजिये !

११ वी त पहील्यांदा हे गाणे ऐकले अन वेडी झाले होते.
अजूनही हे गाणे ऐकताना ११ वी चे दिवस आठवतात.

अतिशय सुंदर आणि समर्पक श्रद्धांजली.
'मेरी नींदोमे तुम' हे गाणे किशोर, शमशाद आणि ओपी या तिघांच्याही उत्कृष्टतम गाण्यांपैकी.

अपर्णाताईंनी .... "त्या गोड गोड अन किनर्‍या तानांपेक्षा (ज्या वर्षागणीत जास्त जास्त वाढत जाउन शेवटी "दीद्द्दी तेरा " च्या वेळी अक्षरशः असह्य झाल्या) शमशाद बेगम, गीता दत्त, सुरय्या यांची गाणी आवडायची".... हे अगदी मनातलेच सांगितले. (यात आणखी मुबारक बेगमची भर टाकायला हवी, आणि 'तुम अपना रंजोगम' वाल्या जगजीत कौर यांची.)

मला आठवते कि कित्येक वर्षापर्यंत रेडीओ सिलोनवर दर रविवारी रात्री नऊ वाजून चाळीस मिनिटे ते रात्रीचे अकरा वाजेपर्यंत "हमेशा जवां गीत" हा सुरेल कार्यक्रम मी ऐकत असे. या कार्यक्रमाआधी मी वही पेन घेऊन तयार बसत असे. या वहीत मी बरेच दिवसांपर्यंत (लग्न होईपर्यंत) तारीखवार हे कार्यक्रम लिहून ठेवले आहेत. गीतकाराचे नांव, गायकाचे नाव, सिनेमाचे नांव, व गाण्याचा मुखडा अशी यादीच बनवत असे. नंतर आम्हा मित्रांमध्ये कार्यक्रमासंबंधी चर्चा होत असे. मला चाली इतक्या पाठ झाल्या होत्या कि आम्हा मित्रांमध्ये गाण्यावरून चर्चा होत असे तेव्हा मला खात्री करून घेण्यासाठी फोन करीत असत. हि अशी चाल आहे हे गाणे कुठच्या चित्रपटात आहे. खूप मज येइ. जुनी गाणी ऐकण्यासाठी मी कुठे कुठे धाव घेत असे. त्या काळात फक्त थोड्या ठिकाणी गाणी क्यासेटमध्ये रेकोर्ड करून मिळत. आम्ही खोपोलीहून चेम्बुरला रेकोर्ड करण्यासाठी येत असु. त्या काळात पन्नास रुपयात TDK ची क्यासेट व रेकोर्ड करायला तीस रुपये पडत. पण हौसेपुढे मोल नाहि. सगळ्या क्यासेट नंतर खराब होईन गेल्या. रेडीओ जर्मनी, रेडीओ ऑस्ट्रेलिया, ऑल इंडिया रेडीओची पुश्तु सर्विस मुंबई अ व विविध भारती याच्यामध्ये लागायची त्यावर सुंदर हिंदी गाणी ऐकू यायचि. पुश्तुमध्ये ते काय बोलायचे कधीच कळायचे नाही तसेच जर्मन भाषे मध्ये पण जुनी गाणी हिंदी खूप छान लागायचि. काय सुंदर काळ होता तो. अजून मी ती वही जपून ठेवली आहे. तशीच सकाळी साडेसात ते आठ वाजेपर्यंत सुंदर जुनी हिंदी गाणी लागायचि.

आता रेडीओ सिलोन लागतो कि नाही काही माहित नाही. मधून मधून फक्त बातम्या ऎकू येतात, मी प्रयत्न केला पण मला काही ते पुन्हा ऐकू आले नाहि. दलबीरसिंग परमार, विजय शेखर, रिपुसुदनकुमर इलाहाबादि अशी निवेदकांची नावे अजून लक्षात आहेत. विशिष्ट गाण्यात खास काय आहे ते निवेदक आवर्जून सांगे. श्री चार्शेवीस तसाच श्रीमती चार्शेवीस सिनेमा होता. त्यातही सुंदर गाणी होति. गाण्याची यादी हवी असल्यास मला mahesh.namjoshi@gmail.com वर मेल करा. मी आनंदाने देइन.

लेख आवडला. पण मला तरी कधी, त्यांचा आवाज पुरुषी वाटला नाही.

शमशाद बेगम यांची गाणी मला लहानपणापासूनच आवडतात. त्यांची 'बाबुल' मधली गाणी ताल धरायला लावतात.
'मिलते ही आँखे दिल हुआ
नदीकिनारे
दुनिया बदल गयी
किसीके दिलमें रहना था

ही आणि अशी अनेक अवीट गोडीची गाणी अजरामर आहेत. त्यांचे वैशिष्ठ्य म्हणजे त्या काधीही बेसूर होत नसत.

लेख आवडला.

त्या गाण्यांच्या आठवणी जागा झाल्या ह्या लेखाने..!

ह्या गाण्यातील ओळीच्या शेवटच्या अक्षरावरील तान म्हणजे शमशाद बेगम यांची खरोखरच कमाल होती ...

शमशादजींना सुरेल श्रद्धांजलि.

(आपातैची टिप्पणी विशेष 'इथे' भावली नाही. असो.)

वा!

सुरेख लिहिलं आहे.

सुरील्या "बाईंना" सुरीली श्रद्धांजली!

शमशाद बेगमच्या गाण्यांचा हा एक संग्रह सापडला.
https://www.dhingana.com/tribute-to-shamshad-begum-playlist-songs-23bdc…
आणि हा एक उत्कृष्ट लेख
https://maharashtratimes.indiatimes.com/articleshow/19716567.cms

हिंदी संगीताच्या सुवर्णयुगाच्या एका सुरेल पर्वाचा अस्त झाला. माझी त्यांना श्रद्धांजली.

वर म्हटल्याप्रमाणेच अतिश्य ठसकेबाज आवाज...त्यांच गाण एकताना प्रत्येक शब्द खणखणीत एकु येत असे.