मैत्रिणींच्या tips हव्या आहेत.

महत्वाच्या टिप्स आहे. : * जर त्या आई वेणी ठेवत असेल तर तिने बॉबकट ठेवावा. खुप वेळ वाचेल. * बेबीला पाणी उकळून गार करून पाजावे. (आत्ता लगेच नाही. तो खातापिता झाला की.) त्यांना आई झाल्याबद्दल शुभेच्छा!

मी भारतातच स्थित आहे पण मला माहित असलेल्या काही टिप्स खाली देत आहेत - जास्तीत जास्त पालेभाज्या किन्वा पचायला हलके असेच अन्न खावे . भाज्या पातळ रस्स्याच्या असाव्यात मैद्याचे तसेच तळलेले पदार्थ खाउ नयेत ,बाळाला कुठल्याही घुटी किंवा मधाचे वैगरे चाटण देऊ नये त्याने इन्फेक्शन होऊ शकते . बाजारात मिळणारे बाल आहाराचे तयार डबे वापरु नयेत बाळाच्या डोळ्यात काजळ व काना-नाकात तेल घालु नये . जन्मापासुन सहा महिन्यापर्यंत बाळाला आईच्या दूधाव्यतिरिक्त काहीही देउ नये अगदी पाणीसुद्धा तसेच स्तनपान करतांना बाळाशी गप्पा माराव्यात त्याचे गूणगान करावे त्यामुळे त्याला बौद्धीक व मानसिक चालना मिळेल. काही औषध ही दूधावाटे बाळाच्या पोटात जाण्याची शक्यता असते तेव्हा आईने कुठलेही औषध डॉक्टरांच्या सल्ल्याशिवाय घेउ नये अगदी पॅरासिटेमॉलही .

व्हॉट टू एक्स्पेक्ट - द फर्स्ट ईअर नावाचे अप्रतिम पुस्तक आहे. त्यात जे हवे ते आणि जे कधी स्वप्नातही आले नसेल असे सर्व उत्कृष्ट माहितीरुपात मिळेल. जरुर विकत घ्यावे. कोणालाच काही विचारायची गरज उरणार नाही. (अर्थातच सल्ला विचारणे / देणे हा जिव्हाळा म्हणून उरेलच, पण त्याची खरोखरची गरज उरणार नाही..) याच पुस्तकाचा आधीचा भाग : व्हॉट टू एक्स्पेक्ट - व्हेन यू आर एक्स्पेक्टिंग.. आणि नंतरचा व्हॉट टू एक्स्पेक्ट - द टॉडलर ईअर्स.. हेही अत्यावश्यक संग्रही बाळगण्यासारखे आहेत. नुसत्या टिप्सचे कलेक्शन असं रुप नसून उपलब्ध असलेल्यांपैकी सर्वात काँप्रिहेन्सिव्ह मॅन्युअलच आहे म्हणा ना अगदी .. :) इमर्जन्सीत काय करावे / आजार, नेमके डॉक्टरकडे कधी न्यावे, व्हेन टू वरी / पोषण / वाढीचे लँडमार्क्स / कोणत्या कालखंडात बाळाचे काय काय चेक करावे. या महिन्यात त्याने काय काय केलं पाहिजे ..त्याचं रडणं, झोप, इथपासून अचानक काही होऊ लागलं तर त्याची कारणं काय असतील, त्यावर उपाय काय हे सगळं सगळं. कोणत्याही प्रसंगी हे पुस्तक म्हणजे जणू जितेजागते धीराचे माणूस ठरेल. मला आणि माझ्या पत्नीला त्याचा अविस्मरणीय अनुभव आहे.

गवि विंग्रजी न येणाऱ्या मातांनी काय करावे? ;)

तीन चार वर्षे SFO नामक ठिकाणी राहणार्‍या मैत्रिणीला इंग्रजी येत नसेल तर बालसंगोपनापेक्षाही प्राथमिक अशा अनेक दैनंदिन समस्या येऊ शकतील. अहो गवि, यांच्या बद्दल नाही.. इतर भारतीय माता, ज्यांना इंग्रजी विशेष येत नसेल, अश्यांसाठी म्हणत होतो मी ;) समझींग्ड क्या स्पावड्या ? समझींग्ड इंग्रजीची समस्या आल्यास श्री. स्पा यांस मराठी तजुर्म्याची विनंती करा हा हा हा हा हा :D

वरती कच्ची कैरी, निवेदिता ताईंनी दिलेल्या सुचनांशी सहमत आहे.

1. मेथीची भाजी - आमच्या इथे तरी ही ब-याचदा ठराविक दुकानात, ठराविक दिवशी मिळते. तसेच तुमच्या मैत्रिणीकडे असेल तर दुकानदाराकडे चौकशी करुन ठेवावी. या पालेभाजीप्रमाणे कच्च्या मेथीचा रोजच्या जेवणात वापर असावा, जसा भाजी आमटीमध्ये रोज थोडे थोडे दाणे घालावे. त्यातल्या त्यात मुगाची आमटी पचायला जास्त हलकी असते.
2. तसेच इथे काही दुकानात खायचा डिंक मि़ळतो, मी इंग्रजी-गुजराथीत काय म्हणतात हे विचारुन सांगते. जरी भारतातल्या सारखे डिंकाचे लाडु तयार करता येत नसले किंवा रेडिमेड मिळत नसले तरी जे काही पदार्थ मि़ळतात (डिंक, गुळ, बदाम, बेदाणे, वेलची पुड - यात मेथीची पावडर घालु शकतो.) ते नुसते कोरडे मिसळुन खाल्ले तरी बरेच पौष्टीक आहे - असे माझ्या सासुबाईंनी सांगितले होते - अर्थात योग्य प्रमाणात खावे.
3. दलियाची खीर, उपमा बराच पौष्टीक असतो, शेवयाची खीर पचायला हलकी असावी. मला वाटते शेपुची लसुन घातलेली भाजी - भाकरी चांगली. भाकरीचे पीठ इथे ब-याचदा जुने मिळते व भाक-या नीट पडत नाहीत, तुटतात तर त्यात अर्धी-एक वाटी भात मिक्सरमधुन काढल्यास उत्तम भाक-या होतात.
4. वेळ वाचवण्याच्या टिप्स सुरवातीला जरा कठीणच वाटतात, कारण सगळे घर बाळाभोवतीच फिरत असते, त्यात त्याची झोप कमी असल्याने आणि तीनएक तासात भूक लागल्याने, १-२ कामे उरकेपर्यंतच पुढच्या भरवण्याची, डायपर बदलायची वेळ येते. तरीही हळुहळु सगळ्यांचे रुटीन बसेल व सवय होईल असा विश्वास मैत्रिणिला द्यावा. माझ्या ओळखीतल्या काही मैत्रिणींचे भारतातुन कोणी येणे शक्य नव्हते, तेव्हा नवरा-बायकोलाच सगळे निभावुन न्यायला लागले. त्यातुनही समजा रोजची पोळीची कणिक आठवड्यातुन दोनदाच मळली आणि फ्रिजमध्ये ठेवली तर आयत्या वेळेस पटकन पोळ्या करता येतात, व रोजचा मळण्याचा वेळ वाचतो. घरातल्या बाकी लोकांसाठी दिवसातुन एकदाच भाजी-आमटी केली तर दोन्ही वेळेस वेगळे करायचा, भांडी धुवायचा वेळ वाचु शकतो. बाळंतिणीला शकत्यो शिळे आपण देत नाही हे माहीती असलेच.

अजुन काही ठरविक माहीती हवी असेल तर खरड किंवा संदेश पाठवा. आता माझ्याही दोन शंका. बाळंतिणीला कडधान्ये देणे चांगले का? माझ्या जवळच्या नातेवाईकांमध्ये ते रोज फक्त दुध-पो़ळी/भाकरी, दुध-भात, असेच तिला द्यायचे. याउलट माझ्या सा.सु. रोज एकतरी पालेभाजी, उसळ, कोशिंबीर जेवणात येइल असे बघायच्या. मला वाटते तसा सर्वांगीन आहार कधीही चांगला, पण खात्री नाही. तसेच कांदा पूर्ण व्यर्ज करावा का?

सल्ला देणे अवघड आहे, पण प्रयत्न करते. १. मैत्रिणीला पोषक असा काय आहार तिने घ्यावा. या गोष्टी कुठे मिळतील. माझ्या मते पोषक आहार वेगळा काहीच नाही, जे आपण नेहमी पोषक समजतो तेच खायचे. फक्त पिष्टमय (बटाटे इ) पदार्थ कमी खावेत असे म्हणतात. इथे सगळ्या भाज्यांचे काप मिळतात, गाजर, ब्रॉकोली, किंवा सेलरी या सर्व भाज्या चिरलेल्याही मिळतात तेव्हा जास्त कष्ट करायला नकोत. (बाळाकडे लक्ष द्यायचे म्हणून वेळ जितका वाचवता येईल तेवढा वाचवावा). सूप घ्यावे, ते सोपे असते. पालक आणि मेथी या भाज्या इथे मिळतात. पालकाची पातळ भाजी, मेथीची वरण घालून दाट किंवा पातळ भाजी करायला सोपी असते. इथे मेथीची भाजी सहज करता येते, शेपूची भाजी करता येते. शेपू नेहमीच्या दुकानातही मिळतो. मेथी इंडियन स्टोरमध्ये, हे तुमच्या मैत्रिणीला माहिती असेलच. कधीतरी न्याहारीला मला हमस-पिटा आवडत असे. एकतर करायचे कष्ट नाहीत. बाकी मी सगळे पदार्थ खात होते. २) रोजच्या कामातील वेळ वाचवण्याच्या काही टीप्स. (कारण तिच्या आईवर घरकाम आणि तिची काळजी घेणे याचा बराच लोड येत असेल.) मुख्य म्हणजे कटकट करून घ्यायची नाही. लोक काय म्हणतात त्याकडे लक्ष द्यायचे नाही. तुम्हाला वाटले की बाळाला आणि आईला तेलाचे मालिश करायचे तर करा, पण लोक (अगदी जवळचे नातेवाईकही) म्हणाले म्हणून होत नसताना करू नका. आई अमेरिकेत पहिल्यानेच येत असली तर लाँड्री लावणे, स्वयंपाकघर, मायक्रोवेव्ह या सगळ्याची सवय असतेच असे नाही. त्यात गरज नसेल त्या कामांची भर नको. बाकी कपडे नवर्‍यालाही लाँड्री करून आणता येतील. एका दिवशी लिस्ट करून सगळी बाहेरची कामे करावीत. बाळे रात्री उठतात, सर्वांनी उठून काही फायदा नसतो. बाळाच्या आईला त्रास होतोच, पण सर्वांना एकाच वेळी तो होऊ नये. त्याऐवजी सकाळची कामे आजीने, दुपारची आईने आणि संध्याकाळची नवर्‍याने जमेल तेवढी वाटून घ्यावीत. ३) तुमच्या अनुभवावरून काही टीप्स/सल्ले. प्रायॉरिटी ठरवाव्या. काय महत्त्वाचे आहे? बाळाची आई नोकरी करते का? का घरात असते? नसल्यास किंवा असल्यासही बाळाला माणसात असण्याची सवय लावावी, नंतर सोपे जाते. मुलांकडे लक्ष द्यावे, स्वतःची काळजी घ्यावी, कामाचे तास ठरवून घ्यावे (ही मला सोय नव्हती, पण हे अनुभवातून) आणि मस्त बाळाचे लहानपण एंजॉय करावे. परत हे दिवस येत नाहीत. तेव्हा काळज्या असल्या तरी त्या बाजूला ठेवा आणि मस्त सुखात रहा.