केंब्रीज अ‍ॅनालिटीका नावाची राजकीय 'माहिती विश्लेषण कंपनी' आंतरराष्ट्रीय बातम्यातून विवादात आली आहे. फेसबुकवर आणि इतर व्यक्तिगत माहिती उपलब्ध असलेली अणि मिळवून अशा माहितीचे राजकीय आणि मानसशास्त्रीय विश्लेषण आधूनिक संगणक प्रणाली वापरून करणे आणि राजकीय पक्षांना त्यांच्या प्रचाराची योजना आखण्यासाठी करणे अशा काही स्वरुपाचे काम ही कंपनी करत असावी. चुभूदेघे. वाद मला वाटते विवीध कारणांनी लोकांनी कुठे कुठे टाकलेली व्यक्तीगत माहिती फेसबुक आणि आंतरजालावर व्यक्त केलेली मते लाईक्स इत्यादींची माहिती मिळवताना व्यक्तीगत गोपनीयता संकेतांचा भंग झाला आहे का ? होतोय का ? आणि जनमनसावर प्रभाव टाकण्यासाठी अशा अत्याधूनिक तंत्राच्या वापराची नैतीक बाजू हे प्रश्न या विषयावर वातावरण गरम होण्याची कारणे असावीत. प्रत्येक देशात माहिती गोपनीयता संबंधाने कायदे वेगवेगळे आहेत, जगाच्या अनेक भागात गोपनीयता विषयक कायदेच नाहीत ऑस्ट्रेलियात माहितीची गोपनीयता जपावी लागते पण राजकीय पक्षांना गोपनीय माहिती वापरण्याची अधिकृत अनुमती उपलब्ध असते युरोप आणि आमेरीकेत वेगवेगळे नियम आहेत. भारतात माहिती तंत्रज्ञान कायदा आहे पण त्याला खासगीपणाच्या घटनात्मकतेची जोड नव्हती ती सर्वोच्च न्यायालयाच्या अलिकडील निर्णयामुळे खासगीपणाचा आधिकार पब्लिक प्लेस मध्येही उपलब्ध होण्याबद्दल भारतीय न्यायालय सकारात्मक विचार करण्याची शक्यता दिसते म्हणजे फेसबुक अथवा मिपासारख्या ठिकाणी सुद्धा तुमचा खासगीपणा जपला जाणे अभिप्रेत आहे का ? तर होय कदाचित पण नेमका तो किती जपता येईल या बाबत भारतीय कायदे आणि न्यायदानातून प्रगती होण्यास अजून काही वर्षे नक्कीच जातील. असो मी हे ढोबळ माहितीसाठी मिपावर चर्चा सुरु व्हावी म्हणून लिहीले पूर्ण आहे असे म्हणता येत नाही . चर्चेसाठी तुम्हीही काही प्रश्न उपस्थित करा केवळ चर्चा सुरु व्हावी म्हणून काही प्रश्न विचारतो आहे. * त्यापुर्वी चर्चा आपापल्या राजकीय भूमिकात अडकून हायजॅक होणार नाही याची काळजी घ्या. १) नैतीकतेचे आणि योग्यायोग्यतेचे मापदंड काही क्षण बाजूला ठेऊन सॉफ्टवेअर तज्ञांनी केंब्रिज अ‍ॅनालिटीकाने कोणते संगणक प्रणाली कशा प्रकारे बनवली कशा प्रकारे वापरली आणि भारतात अशा प्रकारचे तंत्र्ज्ञान कशा कशात आणि कोण कोणती तंत्रे आणि प्रणाली वापरुन वापरले जाऊ शकते याची माहिती द्यावी. २) केंब्रीज अ‍ॅनालिटीका प्रकरणात काय घडल ? ३) केंब्रीज अ‍ॅनालिटीकावर घेतले जाणारे आक्षेप काय आहेत ? ते योग्य आहेत असे तुम्हाला वाटते का की उगाचच बाऊ केला जातो आहे असे वाटते ? ४) माहिती मिळवण्यात आणि वापरण्यात नैतीकतेचे आणि योग्यायोग्यतेचे कोणते मापदंड खासकरून भारतीय परिपेक्षात असावेत ? ५) ट्रंप इलेक्शन रशियाने खोट्या बातम्या पेरुन आणि त्या शिवाय या केंब्रिज अ‍ॅनालिटीका च्या प्रभावाने झाले असे म्हणतात. रशिया आणि आमेरीका तसा भाषेचा फरक मोठा आहे आपण भारत आणि पाकीस्तान या दोन राष्ट्रांचा विचार केला तर केवळ लिपी बदलली तर एकमेकांची भाषा एकमेकांना वापरता येते उपरोक्त बाबी भारत आणि पाकीस्तान एकमेकांवर कुरघोडी करण्यासाठी सहज करु शकतील का ? कसे आणि या माहिती तंत्रज्ञान युद्धात भारतीयांनी स्वतःला वाचवून पाकीस्तानच्यावर वरचढ होण्याचे कोणते मार्ग अमलात आणले जाऊ शकतात ज्यांना काहीच माहिती नाही आणि अधिक जाणून घ्यायचे आहे त्यांना सुरवात म्हणून काही बातम्यांचे दुवे *http://www.newindianexpress.com/world/2018/mar/22/how-facebook-likes-could-profile-voters-for-manipulation-1790835.html * https://www.theguardian.com/news/2018/mar/17/cambridge-analytica-facebook-influence-us-election * https://www.vox.com/policy-and-politics/2018/3/21/17141428/cambridge-analytica-trump-russia-mueller * https://www.nytimes.com/2018/03/17/us/politics/cambridge-analytica-trump-campaign.html * https://www.theguardian.com/australia-news/2018/mar/22/australias-political-parties-defend-privacy-exemption-in-wake-of-cambridge-analytica * http://www.bbc.com/news/world-asia-india-43482391 * https://qz.com/1234364/cambridge-analytica-worked-for-mercer-backed-ted-cruz-before-trump/ * https://www.politico.eu/article/cambridge-analytica-academic-who-mined-facebook-data-aleksandr-kogan-im-a-scapegoat/ * https://www.reuters.com/article/us-facebook-cambridge-analytica-leave-eu/what-are-the-links-between-cambridge-analytica-and-a-brexit-campaign-group-idUSKBN1GX2IO * https://www.pbs.org/wgbh/frontline/article/i-was-just-flabbergasted-discovering-cambridge-analytica/ * https://www.washingtonpost.com/world/europe/the-latest-cambridge-analytica-links-to-blackwater-founder/2018/03/21/255bd508-2cf9-11e8-8dc9-3b51e028b845_story.html?utm_term=.ce5860c9b1d5