जेम्स लेनच्या पुस्तकावरची बंदी उठवली.

खरंतर ह्या विषयावर काय बोलावं हा प्रश्न पडतो. ज्या गोष्टी केवळ आणी केवळ विश्वासावरच चालतात तीथे आपल्या मताची पिंक टाकत अभिव्यक्ती स्वातंत्र्याचे कुल्ले बडवण्यात काय अर्थ आहे, आणी ही माहिती आपल्याच लोकांनी दिली असा दावा करत क्षुद्र राजकीय हिशोब पुरे करणे तरी कुठे शहाणपणाचे आहे? या गोष्टीचा गाजावाजा केलाच नसता तर ते टीन्पाट पुस्तक कधीच गायब झाले असते. पण असा शहाणपणा हल्ली दुर्मीळ आहे. आमच्या बाल-पौंगंडावस्थेत जी शंकाही आम्हाला शिवली नाही ती आजच्या मुलांच्या मनात येणार. दीड दमडीचे भैय्ये/ मद्रासी महाराजांबद्दल बोलताना गालात हसणार. सुर्याला ग्रहण लागुच शकत नाही, तो फक्त आभास असतो... आपण मात्र फुकट आंघोळी करत सुटलोय..

हे पहा काय अकलेचे तारे तोडले आहेत... http://dannyreviews.com/h/Shivaji.html Shivaji: Hindu King in Islamic India James W. Laine Oxford University Press 2003 A book review by Danny Yee © 2004 http://dannyreviews.com/ In the second half of the 17th century, Shivaji rose from a minor chieftain to an independent king, founding the Maratha kingdom. In this study Laine looks not at Shivaji directly, but at the stories that have been told about him and their development over the last three and a half centuries. These have become entwined with the construction of Maharahstrian, Hindu, and Indian identities, and Laine begins with these, and with the risks of attributing anachronistic self-identifications to Shivaji. The earliest stories of Shivaji's life, from the 17th century, present him as an epic hero. Along with stories of his birth and boyhood, key episodes include the killing of Afzal Khan, the encounter with Shaista Khan, the escape from Agra, and his coronation. "when [Shivaji] could, he attempted to rule as an independent Hindu monarch, to be a patron of his religious traditions, and to challenge the hegemony of the Islamicate world around him. His predecessors and successors were more accommodationist, less heroic, and less well remembered. Moreover, the stories of their bravery were nowhere near as good." In the 18th century Shivaji became linked with the saints Ramdas and Tukaram, though "stories of the saints' role in Shivaji's life have more to do with eighteenth-century concerns than with actual events from a century before". The complex intertwining of the religious and political in the present encouraged the construction of a simpler past, as "part of a general tendency to oppose a single universalistic Hinduism to a single monolithic Islam". In the last hundred and fifty years, biographies of Shivaji have expressed "a host of different political and cultural interests". Jatirao Phule used Shivaji's story as "a way of advancing an antibrahmin reading of Maratha history", emphasising his low-caste status, but "virtually every Maharashtrian writer after Phule saw Shivaji as the father of a nation, a liberationist". K.A. Keluskar downplayed his connection with the saints and emphasized his appeal to followers of every caste, Lokmanya Tilak used him to support opposition to British rule, and M.G. Ranade wedded his story to bhakti ("devotion"). Laine also looks at the presentation of Shivaji in school texts, in the fictional works of Babasaheb Purandare, and on web sites. Looking at "cracks in the narrative", Laine explores the things left out of traditional stories — and what these absences show about the concerns of those who produced them. Shivaji came from a "broken family", with separated parents, he probably had a harem, he showed no interest in the bhakti saints, his ambition was to build a kingdom, not liberate a nation, and he did little to change the "cosmopolitan Islamicate world" he lived in. The Shivaji stories have played a key role in the construction of "Islam" and "Hinduism" in Maharashtra. "The narrative of Shivaji's life, already reshaped by bhakti writers by 1800, was thoroughly overtaken by the nationalist narrative in 1900 and has been sustained as a grand narrative of Hindu nationalist identity, despite all the inner inconsistencies, anachronisms, and communalism that imaginative enterprise has entailed." It is hard to approach Shivaji without being influenced by the political furor the book has inspired. It has been withdrawn from the Indian market and banned in Maharashtra, while a scholar was assaulted and the Bhandarkar Oriental Research Institute in Pune ransacked just because of mentions in Laine's acknowledgements. This thuggery is a depressing illustration of the extent of communalism in Indian politics, but also demonstrates the continuing significance of the Shivaji stories — and the need to understand their evolution and history. Laine's openness may explain some of the animosity: his introduction, for example, explicitly states his hope to "rescue [Shivaji's] biography from the grasp of those who see India as a Hindu nation at war with its Muslim neighbors". Shivaji is undeniably a scholarly work, however, and few of Laine's critics have engaged with its actual content. Though too slender to be entirely self-contained, it includes enough background to be accessible to anyone with a basic knowledge of modern Indian history. March 2004 आणी मुख्य म्हणजे सुप्रिम कोर्टत जाऊन बंदि उठवणारा कोणी एक रुपवते नामक मराठी महाभाग आहे म्हणे.... रामदासांच्या चरित्र्यचे हनन करणार्या पुस्तकांचे काय करायचं???

माझ्यामते आक्षेपार्ह मजकुर वगळुन पुस्तक प्रकाशित करण्याची परवानगी दिली गेली आहे त्यामुळे पुस्तकाच्या नव्या आवृत्तीत तो मजकुर असण्याची शक्यता नाही. पण हे पुस्तक तसेही मी वाचले नसतेच.शिवाजी महाराजांवर मराठीतच इतके साहीत्य उपलब्ध असताना उगाच एखादे इंग्लिश पुस्तक घेऊन घरातील रद्दी का वाढवावी? --------------------------------------------------- लोकांच्या खरडवहीत लिहिण्याची सुविधा नसणे म्हणजे तोंड दाबुन बुक्क्यांचा मार खाणे.लोक तुम्हाला भलत्यासलत्या खरडी लिहुन जातात आणि तुम्ही काहीही करु शकत नाहीत.

गरीब, बेराजगार, अल्पशिक्षित, अपरिपक्व जनतेला हाताशी धरुन त्यांच्यात द्वेषाच्या आधारावर एखादी अस्मितेची नशा निर्माण करायची त्याला 'स्वाभिमान` हे नाव द्यायचं व त्याचा झुंडशाहीसाठी कुशलतेने वापर करायचा. या नशेत ती जनता आपले मूलभूत प्रश्न विसरते. एखाद्या दारुडयाला भूक लागली की त्याला अन्नाऐवजी दारुच द्यायची. हळूहळू त्याचे शरीर भूक लागल्यानंतर अन्नाऐवजी दारुचीच मागणी करु लागते. जो ती मागणी पूर्ण करतो तो त्याला आपला हितचिंतक वाटतो. जो त्याला अन्न द्यायचा प्रयत्न करतो तो त्याला शत्रू वाटतो. आज देशासमोरील प्रश्न काय आहेत याचे संकलन केले तर प्राधान्यकमावर असलेले अन्न वस्त्र निवारा हे प्रत्येक भारतीयाला मिळणे हा मुलभुत हक्क आहे त्या बद्दल कोणी बोलत नाही. आरोग्य, स्वच्छ पिण्याचे पाणी,स्वच्छतागृहे,वाहतुकीसाठी रस्ते, इतर दळण वळणाच्या सुविधा,शिक्षण,रोजगार असे कितीतरी एकमेकांशी गुंतलेले प्रश्न समस्या सोडवायला, त्याचा पाठपुरावा करायला, त्यासाठी जनआंदोलने उभारायला काय इतिहासातल्या वा पुराणातल्या व्यक्ति येणार आहेत का? मान्य आहे कि ती स्फुर्ती स्थाने आहेत. पण त्याच नशेत किती काळ अडकून पडायचे आता? प्रकाश घाटपांडे आमच्या जालनिशीत जरुर डोकवा.

सर्व राजकीय नेते मनांतून 'जेम्स लेन'ला धन्यवाद देत असतील. प्रत्येकाला फक्त पेटवून द्यायचे आहे. 'कानाखाली आवाज' काढणार्‍यांना मानसिक परिपक्वता यायला अजून १०० वर्षे लागतील. तोपर्यंत चालू देत. हर शख्सको अपना बनाके देख लिया मिलेंगे ना किसीसे ये दिलमें ठानी है|

केव्हढ हे लिखाण आणि केव्हढा हा बौद्धिक कीस... कोण हा जेम्स लेन? त्याची लायकी काय? त्याचा अभ्यास काय? त्याच्या पुस्तकाला का इतकी प्रसिद्धी देताय ? कोणीतरी परदेशी शेंगदाणा काहीतरी फालतू लिखाण काय करतो त्याला इतके महत्त्व काय द्यायचे? इतकी बोंबाबोंब करून तुम्ही त्याचीच प्रसिद्धी करीत आहात हे काही कळत नाही का तुम्हाला? *********************************************************** http://shilpasview.blogspot.com/

पुस्तकावर बंदी असायला हवी पण त्याचा राजकीय फायदा / जातींमध्ये फूट पाडणे, भांडारकरसारख्या प्राच्यविद्या म्हणजे अतिप्राचीन इतिहासा संबंधित संस्थेची नासधूस करणे हे आग रामेश्वरी चाच प्रकार आहे. विरोध करताना उलट घडलं तर स्वागतार्ह आहे. मला वाटतं बोरी वर हल्ला हा मूळ उद्देशापेक्षा ब्रिगेडला आपलं अस्तित्व आणि nuisance value दाखवून देण्याची एक मोठी संधी आणि brain washing करून एका परदेशीय मूर्खाची ढाल करुन इथल्या लोकांमध्ये फूट पाडण्याचा कट होता. काही काळापूर्वी इतर खूप जुन्या इतिहासाबद्दल वाचताना काही ठिकाणी संस्थेबद्दल उत्तम आणि आदराने लिहिलेलं वाचण्यात आलं. अभिमान वाटला की आंतरराष्ट्रीय पातळीवर प्राचीन इतिहासाच्या क्षेत्रात इतकं नाव असलेली संस्था पुण्यात आहे. पुस्तकात एका पानात त्या बिनडोक माणसाने काही विधाने केली आहेत. बाकी पुस्तक ठीक ठाक आहे आणि बहुधा शिवभारत काव्यावर आधारित संदर्भ आहेत. एकदा अचानक पणे पाहण्यात आले होते एका टिपिकल इंग्रजी पुस्तकांच्या दुकानात. असो. याचा लाभ उठवण्यासाठी का होईना सगळ्या जाती आणि नेते एकत्र आले तर महाराजांनाच आनंद होईल. ज्यांनी महाराष्ट्राला एकत्र आणण्याचे इतके प्रयत्न केले त्यांच्याच नावावर इथे दुफळी माजवली गेली आहे आणि पुढे होत राहील याचं महाराजांना काय वाटेल याचा विचारच नाही. गुरुचा अपमान झाला तर तिथल्या तिथे बदला घ्या. पण गुरूच्या विचारांचाच पूर्ण अपमान झाला आपण स्वतः केला तर काही फरक पडत नाही. रयतेच्या एका कणसाला हात लावू नका सांगणारे महाराज आणि भवानीची पूजा करणारा महाराष्ट्र खरा का नाव पण माहीत नाही खरं खोटं माहीत नाही आणि शेकडो वर्ष जूने महाराजांशी कसलाही संबंध नसलेली हस्तलिखितं, वस्तू आणि एक सरस्वतीची मूर्ती फोडणारे आपलेच भाईबंद खरे... जेव्हा जेव्हा अमुक आणि तमुक जातींनी एकत्र राहून महाराष्ट्राच्या उत्कर्षाचा विचार केला तेव्हा तेव्हा काहीतरी विशेष घडवून दाखवलं आणि इतिहासात महाराष्ट्राचं नाव मोठं झालं - उदा. शिवाजी महाराज, संभाजींच्या मृत्यूनंतर मराठ्यांनी जबरदस्त चिवटपणे दिलेला लढा, थोरल्या बाजीरावाने आणि माधवरावाने शाहूंच्या आणि गादीच्या आदरात आणि निष्ठेत वाढवलेली सत्ता. नाना, बापू आणि महादजी या निष्ठावंत कारभार्‍यांनी काही वर्ष सांभाळलेली गादी. जसे म्हणतात की इतिहास साक्षी आहे. पण इतिहासापासून न शिकणे हा माणसाचा आणि मराठी माणसाचा गुणधर्म आहे. मराठी म्हटलं की मग भय्ये आणी मद्रासी दिड दमडीचे. एक जात म्हटलं की दुसरे सगळे ह खो .. पश्चिम महाराष्ट्र आणि विदर्भ, मराठवाडा. एतद्देशीय आणि कायमस्वरुपी वा तात्पुरते परदेश निवासी. आपल्या खुज्या संकुचित (confined is the right word) मनोवृत्ती गोंजारत सांभाळत राहायच्या. हे पुस्तक फक्त हजारो घटनांपैकी एक. अवांतर : कादंबरी लिहिणार्‍या आणि तुकारामांना संतसूर्य म्हणणार्‍या आनंद यादवांचा आणि महाबळेश्वर संमेलनाचा पुरता धुव्वा करणार्‍या वारकर्‍यांच्या नेत्यांना अजून विठ्ठल आणि त्याहून जास्त ज्ञानेश्वर, रामदासांबद्दलच्या अति उघड उग्र आणि गलिच्छ लिखाणाचं पुढे वावडं नाही. ज्या पालख्या शेकडो वर्ष एकत्र आहेत आणि ग्यानबा तुकाराम हा महाराष्ट्राची संस्कृती आहे तिथे त्यातल्या एका गटाला दुसर्‍याबद्दलचे हीन लिखाण जोवर स्वतःला बोचत नाही तोवर सोयरसुतक वाटत नाही तिथे एकीची भाषा काय करायची. आळंदीची पालखी पंढरपुरात जाणार नाही अशी भूमिका घेतल्यावर कायदा करू, शिक्षा करू, बंदी घालू म्हणणारे सरकार अजून काहीही करत नाही. उलट देहूकरांनी आमची पालखी जाईल, वारकर्‍यांना त्रास नको अशी भूमिका घेतली. इथे काय महत्त्वाचे? असो नुकत्याच पालख्या मार्गस्थ झाल्या आणि दोन्ही मुद्द्यांमधल्या समान धाग्यामुळे आठवण झाली.

http://www.hvk.org/articles/0104/159.html ============ माउ

जेम्स लेनच्या लिखाणावरची शानबा यांची प्रतिक्रिया फार तीव्र व प्रामाणीक आहे. त्याचे मी मनापासून कौतूक करतो. ते लिखाणच तसे आहे. मी वाचलेले आहे. पण सगळ्यात धोकादायक आहे ते त्याचा उपयोग करून समाजात फूट पाडणे. ते सुध्दा जातीच्या आधारावर. याने नुकसानच होणार. माझी एकच शानबांसारख्यांना एकच कळकळीची विनंती आहे की याच्या मागे लपून राजकारणी (त्यात संभाजी ब्रिगेडवाले पण आले) जो त्यांचा फायदा करून घेत आहेत यात सुळावर चढणार फक्त सामान्य माणसे. हा धोका ओळखून पुढची पावले टाकावीत. या धाग्यावर माझा हा शेवटचा प्रतिसाद ! जयंत कुलकर्णी. त्यांच्याकडे उत्तर नसते तेव्हा मी गप्प बसतो. त्यांची अडचण होऊ नये म्हणून ! www.omarkhayyaminmarathi.wordpress.com

अजुन नेमाड्यांचा "हिंदु" बाजारात आला नाहि...त्यावर वादंग होणार

या गदारोळात अजुन एक दुवा प्रकाश घाटपांडे आमच्या जालनिशीत जरुर डोकवा.