तुम्ही घरातल्या चिठोर्‍यावर पेन चालू आहे का तपासण्यासाठी जे ड्रॉईंग (स्क्रिबल) काढता त्यावर तुमचा; अथवा बालक मंदिरातील मुल पाटी पेंसीलवर पहिले गिरवणे (स्क्रिबल) शिकत असेल त्यावर त्याचा, नुकत्याच जन्मलेल्या नवजात बाळाचे बोट त्याच्या स्वतःच्या नकळत त्याच्या जवळच्या टचस्क्रीन फोनला लागले आणि त्यातून छायाचित्राची निर्मिती झाली तर त्यावर त्या नवजात बालकाचा कॉपीराईट चालू होतो. C टाईप नाही केले रजिस्ट्रेशन नाही केले तरी कॉपीराईट आपोआप चालू होतो. C टाईपकरणे बाकीच्या पब्लिकला आठवण देणे आणि कॉपीराईट तुम्ही सिरीयसली घेता असा संदेश अधोरेखित करते पण C टाईप नकरताही कॉपीराईट चालू होतोच. तिच बाब रजिस्ट्रेशनची कॉपीराईट ऑफीसकडे रजिस्ट्रेशन करता येणे केवळ एक सुविधा आहे. रजिस्ट्रेशन न करताही कॉपीराईट चालू होतोच रजिस्ट्रेशन करणे न्यायालयात दावे सादर करताना बर्‍याचदा सोईचे पडते रजिस्ट्रेशन केसेस मध्ये बळ देऊ शकते किमान त्या तारखेस तुम्ही तुमचा दावा आधीच सादर करून ठेवला एवढे तरी सिद्ध होते हा त्याचा फायदा. उत्तरदायकत्वास नकार

@राघव माझे अश्यात मिपावर येणे झाले नाही. तुम्ही परत विचारलेत हे दिसले म्हणुन मला जेवढे समजते ते लिहीते. मी सुद्धा पेंटिंग करणारी विद्यार्थिनी आहे :) Realism: कलेमध्ये सतत बदल होत आले आहेत. १९व्या शतकात काही कलाकारांनी रोमँटिसम मधील glorification अमान्य करून अदभुत, अविश्वसनीय कलेपासून हटके जाऊन रोजच्या जीवनात घडणाऱ्या गोष्टींचे , लोकांचे जसेच्या तसे unidealized manner मध्ये वास्तववादी असे काम सुरु केले होते. तेंव्हापासून कित्येक कलाकार यात वेगवेगळे प्रयोग करत आहेत. photorealism , hyperrealism / superrealism हि रिऍलिझमची भावंडे. यात काही आर्टिस्ट्स तर ग्रीडसचा वापर करून, ब्लॅक-व्हाइट फोटो कॅनव्हास वर प्रिंट करून रंग भरतात. २००-३०० sq cm पेक्षाही मोठी पैंटिंग्स हे लोक त्यातील प्रत्येक गोष्ट keenly observe करून मग करतात. आणि त्यातील काही खूप कलाकार खूप नावाजले गेले आहेत. खर तर रिऍलिसम मध्ये स्टाईल ला वाव नाही / नव्हता पण तरीही काहींची आपली वेगळी अशी innovative styleही निर्माण केली आहे. तर काहींच्या कामात फिलिंग्स, रिऍलिटी या दोन्हीचा प्रभाव दिसतो. उदा. दाली हा एक surrealism मधला उत्तम आर्टिस्ट होता. काही प्रकारात इमॅजिनेशन चा अभाव असतो पण त्यांचे हे काम दुसरा कोणताही कलाकार ठरवले तरी तितक्या सहजासहजी कॉपीही करू शकणार नाही इतके अवघड आणि अफलातुन असते असे आपले मला वाटते. पण मग त्याला काही आर्टिस्ट चांगले आर्ट मानत नाहीत आणि काही त्यांना अक्षरश: डोक्यावरही घेतात मी. का? ट्रॅडिशनल आर्ट follow करणारे काही आर्टिस्ट्स realism, photorealism, hyperrealism ला चांगले आर्ट मानत नाहीत कारण त्यात feelings, emotions, message पेक्षा skills, technique, observation, रंगांचा presize वापर, layers मध्ये तास न तास काम, प्रकाश आणि अंधाराचे effects हा भाग महत्वाचा ठरतो. आणि मग २D मधून एक 3D illusion create केले जाते. भावनेपेक्षा यात technical aspect आणि training जास्त असतं . फक्त पेंटिंगमध्येच नाही तर literature आणि sculpture मध्ये पण realism बघायला मिळेल. Ron Mueck ची hyperrealistic sculpture बघाच. मी सुद्धा पेंटिंग करणारी विद्यार्थिनी आहे....सगळ्यांसारखीच मीही सुरुवात पेन्सिल ने HB, २B, ४B...मग चारकोल अशीच केली. मग निसर्ग, स्थिर-चित्र portrait वगैरे करता करता मग acrylic आणि मग ऑइल वर स्थिरावले. त्यातही ऑइल मधील व्हर्साटिलिटी जास्त आवडली. मग जसा जसा still-life मधील ग्लास, धातु, कपडा यांच्यातील फरक, प्रकाश अंधार यातील फरक, shade-shade मधील जास्त दिसु लागला तसे मग स्टील life वरच थांबले. कारण ते जास्त challenging वाटायला लागले (इतरांसाठी नसेलही कदाचित ) आता तेच आवडते. रिऍलिझम आणि हायपर-रिऍलिझम तर जबरदस्त आवडते पण हायपर-रिऍलिझमचा माझा अजुन तरी दूर दूरपर्यंतही संबंध नाही. मला युरोप मध्ये ट्युलिप्स season मध्ये तर सहजासहजी मिळतात. त्यांचे विविध रंग आणि shades अक्षरशः मोहवून टाकणारे आहेत. एप्रिल-मे महिनात थोडा सूर्य वरती आला कि हि फुले अजून-अजून सुंदर दिसायला लागतात. म्हणून मी माझ्या काही पेंटिंग्स साठी हि फुले निवडली. मी स्वतः फोटोज काढुन ते रेफेरेंस म्हणुन वापरले . मला रिऍलिझम / stillife खास करून फळे , फूड, , ग्लास असे ऑब्जेक्टस आवडते. यासाठी ऑब्जेक्ट समोर असावेच लागते. व्यतिरिक्त फोटो वापरण्याची अजून दोन कारणे आहेत. एकतर मी फक्त रात्री काम करते जेंव्हा सूर्यप्रकाश जवळ जवळ नसतोच. आणि दुसरं म्हणजे मी माझे काम संपवायला ३०-४० तास लागतात आणि ते हि मी भरपूर गॅप घेत एक एक लेअर ड्राय करत करणार असते आणि मग माझे काम होईपर्यंत ते फुल कोमेजणार असते. पण मग म्हणुन फुल समोर नाही म्हणून मग ते कधी पेंट करून बघायचेच नाही हे मला मान्य नसते. त्यात इथे रोज एकसारखे weather नाही त्यामुळे stillife साठीही हवा तसा प्रकाश मिळत नाही. (पण या उन्हाळ्यात सुट्टी घेऊन स्टील-life ची मांडणी करून सलग काम करायचा विचार आहे. ) फुलांच्या रंगात खरे तर मला अजून बदल करायची गरजच नव्हती इतकी ती सुंदर आहेत पण कामात बदल व्हावा, अजुन नवीन काही शिकता यावे म्हणुन मी पेंटिंग काही मध्ये बदल करते. उदा.: लाल फुल असेल तर ते बदलुन सगळे पिंक चे shades बनवते किंवा बॅकग्राऊंड बदलते, आकाश / पाने टाकते/ कापडा आणि त्यानुसार त्याचा समोरच्या फुलावर , ऑब्जेक्ट किंवा काचेवर कसा इफेक्ट होईल असा विचार करते. हे इमॅजिन करताना आणि त्यानुसार काम करताना मजा येते, काही चुकते. मग परत बदलते. प्रकाश आणि अंधाराच्या तर सगळ्या shades नजर खिळवून ठेवतात, दिसतात , पण नेहमीच ब्रशने त्या तितक्या परफेक्टली रंगवता येतात असे नाही. त्याचे कारण माझ्या लिमिटेशन्स आणि त्याबरोबरच मी फक्त १२-१३ कलर्समध्येच काम करते हे हि आहे. हे करता करता कधी कधी तुम्ही म्हणता तास ''आहा '' चा क्षण येतो आणि हो खूपदा लोकांना पण हे काम आवडते आणि मुख्य म्हणजे yes, i could do it चे समाधान पण मिळते. म्हणूनच म्हणलं कि हि माझी choice आणि preference आहे. काय अभिप्रेत आहे हे विचाराल या प्रकारात फीलिंग्स / message चे महत्व ना के बरोबर आहे. जे अवघड वाटते ते करून तर बघू यातून मी हे सुरु केलं . कुठलाही छंद जोपासताना ते आपण आवड म्हणूनच करतो, ऑफिसमध्ये, घरी दारी आपण इतरांचा विचार करतच असतो, छंद तरी आपण आपल्याला हवा तसा जोपासावा ना . इतर लोकांना काय आवडते काय आवडत नाही त्यानुसार बदल का करायचा ? तसे सतत केले तर आपण आपल्या आनंदाला मुकत तर नाहीये ना हे बघावेच लागेल. अर्थात त्यांचा सल्ला आपण आपल्या प्रगतीसाठी वापरावाच. ''असेच करायचे , हेच करायचे, हेच बरोबर " यातला 'च ' मला खटकतो. अशी restrictions बाळगून माझे तरी करणे मला थांबवायचे नाही म्हणून चांगल्या-वाईट च्या फंदात मी फारशी पडत नाही जे मला fascinating, challenging / आव्हानात्मक वाटते ते मी करतेय. Personally पिकासो पेक्षा vermeer चे काम जास्त मला challenging वाटते आणि समजते म्हणून मग चांगले वाटते, ऍबस्ट्रॅक्ट, गायतोंडेंची पेंटिंग्स मिलिअन्स मध्ये कशी जातात अश्या काही गोष्टी मला कळत नाही. हे इतर जाणकारच सांगू शकतील.