एक सर्व्हे- आय.टी. कामगारांचा !

कसलं कॉलिंग....इथं आमचं पडलंय भुस्काट! १०% पासून ते ९०%पर्यंत सगळ्या चिंता जीव खाऊन भेडसावतायत इथे मला....ओ चिंतोपंत, नंतर कॉल करा हो..."इस रुट की सभी लाईनें अभी व्यस्त है, क्रिपया थोडी देऽर बाद कॉल करें" =)) =)) =))

सर्व्हिस सेक्टर वाल्यांनी म्यानु फ्याकचार वाल्यांशी तुलना करू नये..
आपल्या चड्डित रहावे....

खरे तर तीव्र असहमती दर्शवणार होतो पण वरील ओळ वाचली आणी आजपर्यंतचे संपूर्ण जगच हीकडचे तीकडे केलेत तूम्ही. मान्य आहे प्रोड्क्ट डेवलपमेंट असो अथवा सर्वीस अन मेंटेनंन्स. आय टी वाले म्यानूफॅक्चरींग मधे गणले जाऊच शकत नाहीत कारण कश्ट फक्त पहील्या सोर्सकोड साठीच असतात आणी डीलीवरीसूध्दा एकाच कोडची होते, तोच कोड दूसर्‍याला वीकायला पून्हा पून्हा म्यानूफॅक्चर नाही करावा लागत. कामाचा वैताग , कश्ट हे तर अकौंटंटपासून , सीइओ पर्यंत सर्वानाच असतात. पण ते अर्थातच कामगार ठरत नाहीत. मानलं साहेब तूम्हाला. यापूढे आय.टी हमाल/कामगार या संज्ञेचा/गैरसमजाचा तीव्र नीशेद नाँदवला जाइल.

कामगार तो जो मशीन च्या पुढे उभा राहून उत्पादन करतो..प्रत्यक्ष निर्माण करतो..व्हर्चुअल नाहि.....
सर्व्हिस सेक्टर वाल्यांनी म्यानु फ्याकचार वाल्यांशी तुलना करू नये..
आपल्या चड्डित रहावे...

कुलकर्णीसाहेब माफ करा. मला वाटते की काही "कट्टर इंजिनिअर" असतात त्यातले तुम्ही पण आहात का? कट्टर इंजिनिअर म्हणजे ज्यांना वाटते की मॅनुफॅक्चरिंग हेच खरे महत्वाचे काम आणि बाकीची कामे कमी महत्वाची.जरा पुढील गोष्टींची उत्तरे दिल्यास बरे होईल.

१. सेल्स आणि मार्केटिंग ही कामे कमी महत्वाची आहेत असे तुम्हाला वाटते का? मार्केटिंग हे तसे खूप मोठे क्षेत्र आहे.तरीही अगदी थोडक्यात सांगायचे म्हणजे मार्केटिंगमध्ये ग्राहकांच्या गरजा काय (needs) याचा अभ्यास करून त्या गरजा आपण कशा पूर्ण करू शकतो आणि त्या गरजा पूर्ण करायला आपण योग्य आहोत असे ग्राहकांना वाटावे (wants) यासाठी काय करता येईल हे बघितले जाते. योग्य मार्केटिंग नसेल तर ग्राहकांना नक्की कोणत्या गोष्टीची गरज आहे किंवा एखादे नवे प्रॉडक्ट लॉंच करायचे असेल तर ते बाजारात त्याला कितपत प्रतिसाद मिळेल या गोष्टींचा पत्ताच लागायचा नाही.मग नुसत्या मॅनुफॅक्चरिंगला काय महत्व आहे? तसेच योग्य सेल्स आणि डिस्ट्रीब्युशन चॅनेल नसतील तर ग्राहकापर्यंत किफायतशीर किंमतीत आपण उत्पादन केलेल्या गोष्टी पोहोचवता येणार नाहीत. एक उदाहरण घेऊ या डिटर्जंट, टूथपेस्ट, साबण किंवा तत्सम दैनंदिन वापरातील गोष्टींचे.या गोष्टींचे उत्पादन केमिकल इंजिनिअर करतात हे अगदी १००% मान्य.पण ती गोष्ट कारखान्यातून आपल्या घराजवळच्या दुकानापर्यंत पोहोचवायला मोठी सेल्स आणि डिस्ट्रीब्युशन साखळी असते.त्यातही विभाग पातळीवरील, जिल्हा-तालुका पातळीवरील डिस्ट्रीब्युटर हे पक्के बिझनेसवाले असतात.त्यांना चुचकारून, आंजारून-गोंजारून, त्यांना योग्य ते कमिशन देऊन ही साखळी कार्यरत ठेवावी लागते.तशी साखळी नसेल तर ग्राहकापर्यंत आपले उत्पादन पोहोचविण्यात अडचणी येऊ शकतात.तसे झाले तर नुसते मॅनुफॅक्चरिंग करून उपयोग काय?

२. अमेरिकेत इ-कॉमर्स खूपच पुढारलेले आहे.भारतातही ते मोठ्या प्रमाणावर पुढे येत आहे.उदाहरणार्थ इन्फिबिम, फ्लिपकार्ट सारख्या संकेतस्थळावरून पुस्तके, कॅमेरे यासारख्या अनेक गोष्टी विकत घेता येतात.इन्फिबिम वरून तर अगदी प्रेशर कुकर, भांडीपण विकत घेता येतात.मी काही पुस्तके इन्फिबिमवरून विकत घेतली आहेत.अन्यथा जी पुस्तके मी राहतो त्या शहरात तरी मिळणे कठिणच होते ती पुस्तके मला एका माऊस क्लिकवर विकत घेता आली.आज अक्षरश: लाखो गोष्टी अशा माऊस क्लिकवर उपलब्ध होऊ शकतात आणि त्यामागे आय.टी बरोबरच लॉजिस्टिक मॅनेजमेन्ट महत्वाची आहेच.आणि त्या गोष्टीचे तुम्हा मॅनुफॅक्चरिंगवाल्यांना महत्व सांगायला नकोच.अशी संकेतस्थळे कसलेच उप्तादन करत नाहीत पण त्यांचे काम कमी महत्वाचे कसे?

३. बॅंका तरी नक्की कशाचे उत्पादन करतात?कसलेच नाही.म्हणून बॅंकांचे महत्व कमी आहे का?मी तर म्हणेन की बॅंकांसारखी organized यंत्रणा नसती तर बहुतांश मॅनुफॅक्चरिंग बिझनेस उभेच राहू शकले नसते.

४. शिक्षक तरी नक्की कसले उत्पादन करतात?ते काहीही उत्पादन करत नाहीत म्हणून शिक्षकांचे काम कमी महत्वाचे होते का?

५. ट्रान्सपोर्टचा व्यवसाय करणारेही नक्की कशाचे उत्पादन करतात?ते तर एक गोष्ट एका ठिकाणाहून दुसरीकडे नेतात.पण ते अशी एक गोष्ट एका ठिकाणाहून दुसरीकडे नेतात म्हणून आपल्याला सगळ्या गोष्टी उपलब्ध होतात. मग त्यांचे काम कमी महत्वाचे होते का?

६. आज इंटरनेटमुळे अनेकविध कामे सोपी झाली आहेत.मुळात मिपासारखी संकेतस्थळे इंटरनेटशिवाय उभी राहिली नसती. बॅंकांचे व्यवहार, विम्याचे हप्ते भरणे, कर्जाचे हप्ते भरणे, बिले भरणे अशी अनेक कामे इंटरनेटवर घरबसल्या करता येतात.आता या सगळ्या गोष्टींमागे बॅक-एन्डला बरेच प्रोग्रॅमिंग करावे लागते.तेव्हा आय.टी वाले कसलेच उत्पादन करत नाहीत म्हणून त्यांचे काम कमी महत्वाचे कसे?

७. आज तुमच्या मॅनुफॅक्चरिंगमध्येही कॅड-कॅम, सी.एन.सी मशीन अशा गोष्टींमधून संगणकाचा मॅनुफॅक्चरिंगमध्ये उपयोग केला जात आहेच ना?पण संगणक प्रत्यक्ष कशाचेच उत्पादन करत नाही तेव्हा त्याच न्यायाने त्याच मॅनुफॅक्चरिंगमधील कॅड-कॅम, सी.एन.सी या गोष्टीपण कमी महत्वाच्या होतात का?

८. डॉक्टरांनीही कसले उत्पादन केल्याचे ऐकिवात नाही.मग म्हणून त्यांचेही काम कमी महत्वाचे होते का?

ही यादी अजूनही वाढवता येऊ शकेल.फायनान्स-सेल्स-मार्केटिंगवाले, आय.टीवाले,डॉक्टर, शिक्षक, ट्रान्सपोर्टवाले इत्यादी अनेक सर्व्हिस क्षेत्रातच कामे करतात.कट्टर इंजिनिअरांना वाटते की त्यांच्याशिवाय समाजाचे पानही हलणार नाही.ते योग्यही आहे.पण त्याचबरोबर अशा इतर अनेक सर्व्हिस क्षेत्रातील लोकांशिवाय त्यांचेही पान हलणार नाही या गोष्टीकडे सोयीस्कर दुर्लक्ष का?तसेच सर्व क्षेत्रातले लोक आपल्या कामासाठी योग्य तो पैसा घेऊनच काम करतात कोणावरही उपकार करत नाहीत हे जरी खरे असले तरी "सर्व्हिस सेक्टर वाल्यांनी म्यानु फ्याकचार वाल्यांशी तुलना करू नये..
आपल्या चड्डित रहावे..." असे म्हणायला योग्य तो आधार आहे असे वाटत नाही.

एकूणच समाजाला मॅनुफॅक्चरिंगची जशी गरज आहे त्याचप्रमाणे सर्व्हिस उद्योगांचीही.आपण आपल्या शरीरात हात जास्त महत्वाचा की पाय हा विचार करत नाही.सर्वच अवयवांचे महत्व आहे.आणि एका जरी अवयवाला दुखापत झाली तरी फार मोठी अडचण होऊ शकते हे आपल्याला पूर्ण माहित आहे.पण मग समाजात मॅनुफॅक्चरिंग जास्त महत्वाचे की सर्व्हिस उद्योग हा विचार आणि मुख्य म्हणजे "सर्व्हिसवाल्यांनी आपल्या चड्डित रहावे" यासारखे शब्द कुठून येतात? असो.